Appeal dismissed; compensation awarded for snow slip due to inadequate sidewalk maintenance.
Legislator summary
AI generatedThe appellate court dismissed the defendant's appeal and awarded the plaintiff 64,000 PLN in damages and costs. The plaintiff suffered serious injuries from slipping on snow remaining on a sidewalk, arguing the city failed its duty of care. The court found the defendant liable for 80% of the damage, noting the plaintiff's 20% contributory negligence for choosing a risky path.
Legislator headnote
AI generatedArt. 415 k.c.; Art. 445 k.c.; Art. 385 k.p.c.; Art. 98 k.p.c.; Art. 391 k.p.c.: A property manager is liable for damages caused by failure to maintain sidewalks against snow and ice, unless the victim's own negligence significantly contributed to the accident.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt V ACa 626/14
WYROK W IMIENIU
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 5 listopada 2014 r. Sąd Apelacyjny w Gdańsku – Wydział V Cywilny w składzie: Przewodniczący: SSA Roman Kowalkowski Sędziowie: SA Maryla Domel-Jasińska SO del. Arkadiusz Kuta (spr.) Protokolant: st. sekretarz sądowy Żaneta Dombrowska po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy z powództwa H. K. (1) przeciwko Miastu S., (...) Spółce Akcyjnej w G. i Przedsiębiorstwu (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w S. o zadośćuczynienie, odszkodowanie i rentę na skutek apelacji pozwanego Przedsiębiorstwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 2 czerwca 2014 r. sygn. akt I C 174/13 I. oddala apelację; II. zasądza od pozwanego Przedsiębiorstwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na rzecz powódki H. K. (1) kwotę 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów procesu za drugą instancję. Na oryginale właściwe podpisy. Sygn. akt V ACa 626/14
UZASADNIENIE
H. K. (1) wniosła o zasądzenie od Miasta S. kwoty 80.000 złotych zadośćuczynienia , 810 zł odszkodowania tytułem zwrotu kosztów zakupu lekarstw i środków medycznych , kwoty 3.600 zł tytułem zwrotu kosztów opieki oraz kwoty 300 zł miesięcznie renty tytułem zwiększonych potrzeb powódki , poczynając od 5 kwietnia 2013 roku w związku z uszkodzeniem (...) , którego doznała (...)na skutek poślizgnięcia na oblodzonej nawierzchni chodnika . Miasto S. zażądało oddalenia powództwa twierdząc , iż do zdarzenia doszło w strefie płatnego parkowania , a za zimowe utrzymanie chodników w strefie odpowiada jej zarządca.
Wniosło również o powiadomienie o toczącym się procesie (...) Spółki Akcyjnej w W. , ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej . (...) Spółkę Akcyjną w W. zawiadomiono o toczącym się procesie . Ubezpieczyciel nie przystąpił do sprawy w charakterze interwenienta ubocznego . Wezwana do udziału w sprawie (...) Spółka Akcyjna w G. domagała się oddalenia powództwa oraz wezwania do udziału w sprawie w charakterze pozwanego Przedsiębiorstwo (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. podnosząc , że zawarła z wzywanym umowę z mocy , której (...) przejęło na siebie obowiązek zimowego utrzymania parkingów i chodników w strefie płatnego parkowania .
Wezwane do udziału w sprawie Przedsiębiorstwo (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. wniosło o oddalenie powództwa twierdząc , że powódka nie wykazała aby obrażeń ciała doznała w wyniku nienależytego utrzymania chodników i parkingów . Sąd Okręgowy w S. , wyrokiem z dnia 2 czerwca 2014 roku , zasądził od Przedsiębiorstwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. na rzecz H. K. (1) kwotę 64.000 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 2 czerwca 2014 roku do dnia zapłaty ; oddalił powództwo wobec Przedsiębiorstwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. co do reszty żądania ; oddalił powództwo w stosunku do pozwanych : (...) Spółki Akcyjnej w G. ; zasądził od pozwanego Przedsiębiorstwa na rzecz powódki koszty procesu , nie obciążył jej kosztami procesu w pozostałym zakresie oraz nakazał ściągnąć od pozwanego Przedsiębiorstwa koszty sądowe .
Sąd Okręgowy ustalił , że H. K. (2) (...)udała się wraz z córką (...) Po jej zakończeniu szła wraz z córką chodnikiem przy ul. (...) w stronę samochodu swego wnuka , który miał ją zawieźć do domu . Aby dostać się do samochodu przechodziła pomiędzy samochodami parkującymi na chodniku Weszła na śliskie pozostałości po śniegu i lodzie , które znajdowały się na skraju chodnika , pośliznęła się na nich i upadła na (...). Została odwieziona do szpitala Powódka przebywała na Oddziale (...) W dniu 28 grudnia 2012 roku wszczepiono powódce(...).
Po wyjściu ze szpitala wprowadzono ustawiczną rehabilitację w warunkach domowych . (...) W 2010 roku u powódki przeprowadzono zabieg (...) Już po wypadku , w okresie od 4 do 8 maja 2013 roku powódka przebywała na (...)Trwały uszczerbek na zdrowiu powódki wynosi 40 % , w tym inne dolegliwości , niezależne od wypadku , to 10% . Stan obecny nie rokuje całkowitego powrotu do zdrowia , ani istotnej poprawy , a nadto istnieje prawdopodobieństwo, (...) Powódka wymaga oraz wymagać będzie w przyszłości opieki osób trzecich w wymiarze około jednej godziny dziennie .
Mieszka z wnukiem i jego żoną . Otrzymuje rentę rodzinną po mężu w wysokości około 1.500 zł . W momencie wypadku w S. temperatura powietrza wynosiła około 7 st. C , nie występowały opady atmosferyczne . Wcześniej temperatury ujemne wraz z opadami śniegu wystąpiły (...) (...)pozwana Spółka nie prowadziła żadnych prac polegających na likwidacji utrudnień wynikających z zimowych warunków . Z wcześniejszych opadów utworzona była pokrywa o powierzchni zlodowaciałej , łamliwej i grubości 4 cm . Do wypadku doszło przy ul. (...) objętej strefą płatnego parkowania .
Za utrzymanie czystości i porządku na terenie chodnika położonego wzdłuż nieruchomości , na którym dopuszczone jest płatne parkowanie samochodów , odpowiedzialna była w roku 2012 Spółka (...) . Na mocy umowy z dnia 6 czerwca 2011 roku świadczenie usług w zakresie letniego i zimowego utrzymania czystości w strefie płatnego parkowania w S. przejęło Przedsiębiorstwo (...) . Uznał Sąd Okręgowy , że wypadek powódki oraz jego konsekwencje są wynikiem poślizgnięcia na niestopionych jeszcze - pomimo dodatnich temperatur - pozostałościach śniegu i lodu na krawędzi chodnika przy ul. (...) w S. .
Faktem powszechnie znanym jest bowiem to , że w czasie akcji odśnieżania samych ulic i chodników , śnieg i tzw. błoto pośniegowe usuwane są z jezdni i chodników właśnie na krawędzie chodników , po czym zmrożone zalegają tam nawet przy dłuższej odwilży . W dniu(...)wysokość pokrywy śnieżnej wynosiła 3 cm , a wcześniej stwierdzano występowanie śniegu o powierzchni zlodowaciałej , łamliwej . Jako podstawę odpowiedzialności wskazał Sąd Okręgowy art. 435 k.c. ( (...) to wyspecjalizowane przedsiębiorstwo wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody ) oraz art. 444 i 445 k.c. Jest to odpowiedzialność na zasadzie ryzyka i wyłącznie siła wyższa , wyłączna wina poszkodowanego lub osoby trzeciej , za którą przedsiębiorstwo nie ponosi odpowiedzialności , zwalniałyby od odpowiedzialności .
Okoliczności egzoneracyjnych pozwana Spółka nie udowodniła . W zachowaniu samej powódki Sąd dostrzegł natomiast podstawy do ustalenia , że H. K. (1) przyczyniła się do zaistnienia wypadku . (...) nakazywały powódce zachowania ostrożne i odpowiednie do wieku oraz warunków pogodowych i stanu nawierzchni . Powódka ostrożności nie dochowała . Lekkomyślność ta uzasadnia ustalenie przyczynienia się do wypadku w 20 % . Oceniając zasadność roszczeń powódki o zadośćuczynienie , odszkodowanie i rentę Sąd Okręgowy przyjął , że jedynie to pierwsze jest należycie udokumentowane i znajduje uzasadnienie w przepisie art. 445 k.c. Powódka doznała obrażeń ciała , których znaczne i uciążliwe konsekwencje odczuwa do chwili obecnej , zaś rokowania na przyszłość nie są pomyślne . (...) .
Obecnie H. K. (1) odczuwa (...)związane z obciążaniem i poruszaniem , częściowo jest uzależniona od pomocy osób trzecich Trwały uszczerbek na zdrowiu - niezależny od schorzeń towarzyszących - wynosi 30 % . Biorąc powyższe pod uwagę zasadne jest roszczenie o przyznanie zadośćuczynienia w kwocie 80.000 złotych , pomniejszone jednak o 20 % z tytułu przyczynienia się powódki do wypadku , czyli do 64.000 zł . Kwotę tą , wobec braku żądania zasądzenia odsetek za okres wcześniejszy , zasądzono z odsetkami ustawowymi od dnia wydania orzeczenia do dnia zapłaty .
H. K. (1) wygrała proces w 72 % i dlatego zasądzono od pozwanej Spółki na rzecz powódki 2.304 zł tytułem części kosztów zastępstwa prawnego . Z uwagi na charakter sprawy , stan majątkowy i stan zdrowia powódki nie obciążano jej kosztami postępowania w pozostałym zakresie . Apelację od tego wyroku , w części w jakiej uwzględniono powództwo , złożyło Przedsiębiorstwo (...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w S. zarzucając naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy . Apelant uważa , że naruszono art. 227 k.p.c. przez pominięcie dowodu z umowy z 6 czerwca 2011 roku w zakresie ustalenia obowiązków zimowego utrzymania ulic , co spowodowało obciążenie odpowiedzialnością za skutki zdarzenia jakiemu uległa powódka .
Dojść miało także do naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. przez zaniechanie wszechstronnej oceny dowodów w postaci prognoz pogody i historii choroby powódki sprzed daty zdarzenia , co spowodowało przyjęcie odpowiedzialności pozwanego oraz miało wpływ na wysokość zadośćuczynienia . Wniesiono o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego , ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania . W uzasadnieniu wskazywano dodatkowo na przeprowadzenie zasadniczej części dowodów bez udziału pozwanego Przedsiębiorstwa , które wezwano do udziału w sprawie w dniu 31 marca 2014 roku , zobowiązano do złożenia odpowiedzi na pozew i zawiadomiono o terminie rozprawy wyznaczonej na 21 maja 2014 roku , na której zakończono postępowanie .
Przedsiębiorstwo nie brało udziału w postępowaniu dowodowym nie z własnej winy . Sąd pominął nadto dowód z umowy (...). Podkreślono , że zakres prac w okresie zimowym obejmował ręczne lub mechaniczne odśnieżanie i usuwanie śliskości . W przypadku wystąpienia dni bez śniegu wykonywano prace jak w okresie letnim . Zamawiający – pozwana Spółka (...) - nie reklamowała jakości usług wykonanych przez Przedsiębiorstwo w grudniu 2012 roku . Wykonało ono obowiązki wynikające z umowy w sposób należyty , co zwalnia Przedsiębiorstwo od odpowiedzialności za jakiekolwiek zdarzenia wynikające z niewykonania lub nienależytego wykonania umowy .
Ponadto wszystkie prognozy pogody wskazywały , że w dniu(...)temperatury były dodatnie , występowała odwilż z opadami deszczu , nie padał śnieg . W dniach poprzedzających zdarzenie pokrywa śnieżna nie przekraczała 4 cm , a zatem przy dodatnich temperaturach ustąpiła . Przedsiębiorstwo nie zobowiązywało się do usunięcia śniegu i śliskości , a do usuwania co oznacza ograniczanie jedynie skutków zjawisk atmosferycznych . Zimą nie jest możliwe doprowadzenie chodników do takiego stanu jak w okresie letnim . Kierowcy i piesi muszą się dostosować do tych warunków .
Jak chodzi natomiast o wysokość zasądzonego świadczenia wskazuje apelant na wiek powódki , a także na fakt , że przed wypadkiem przeprowadzono u niej(...). Już wtedy zalecono przeprowadzenie (...). Stan zdrowia powódki nie pogorszył się tak bardzo jak wskazuje biegły . Ocena stopnia przyczynienia powinna się nadto odnosić do stanu zdrowia i możliwości ruchowych powódki . H. K. (1) złożyła odpowiedź na apelację , żądając jej oddalenia i zasądzenia kosztów procesu za drugą instancję .
Sąd Apelacyjny w Gdańsku ustalił i zważył , co następuje :
Apelacja Przedsiębiorstwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. okazała się bezzasadna i podlegała oddaleniu . Najdalej idący zarzut przedstawiono w uzasadnieniu apelacji , a nie jej petitum . Argumentowano , że zasadnicza część postępowania dowodowego prowadzona była bez udziału pozwanego Przedsiębiorstwa ( dalej (...) ) .Twierdzenie to jest prawdziwe . Postanowieniem z dnia 28 marca 2014 roku , wydanym na podstawie art. 194 § 1 k.p.c. , wezwano (...) do udziału w sprawie w charakterze pozwanego . Wezwanie takie stanowi uznany sposób sanacji legitymacji procesowej po stronie biernej w toku postępowania .
Może być stosowane zasadniczo do zamknięcia rozprawy w pierwszej instancji ( patrz art. 391 § 1 zdanie drugie k.p.c. ) . W związku z przekształceniami podmiotowymi powództwa dochodzi na ogół do uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości lub w części bez udziału dopozwanego . Wezwanie do udziału w sprawie w charakterze pozwanego wywołuje definitywny , niezależny od woli dopozwanego skutek , zastępując pozwanie ( art. 198 § 1 k.p.c. ) . Gwarancją jego praw procesowych jest możliwość powtórzenia dotychczasowego postępowania w całości lub w części .
Przy pierwszej czynności podejmowanej przez dopozwanego może on zgłosić taki wniosek ( art. 198 § 3 k.p.c. ) . (...) nie żądało powtórzenia dowodów . W odpowiedzi na pozew wdało się w spór , złożyło wnioski dowodowe , które uwzględniono . Wykazało się znajomością okoliczności sprawy . W konsekwencji przy dopozwaniu nie doszło do naruszenia przepisów postępowania , a w szczególności nie pozbawiono pozwanego możliwości obrony jego praw . Bezzasadne są także zarzuty naruszenia prawa procesowego przez pominięcie dowodu z umowy z dnia 6 czerwca 2011 roku.
Przeciwnie– dowód z umowy przeprowadzono (postanowienie o dopuszczeniu dowodów zapadłe w toku rozprawy z dnia 21 maja 2014 roku – e-protokół 59.47 ) , wymieniono w ustaleniach faktycznych , a w rozważaniach kontrakt ten uznano za podstawę przejęcia odpowiedzialności za zimowe utrzymanie ulic i chodników w strefie płatnego parkowania ( uzasadnienie zaskarżonego wyroku karty 339 i 339v ) . Przypomnieć trzeba zatem , że do wypadku doszło przy ul. (...) . Za utrzymanie czystości i porządku na terenie chodnika , na którym dopuszczone jest płatne parkowanie samochodów , odpowiedzialna była w roku 2012 Spółka (...) .
Na mocy umowy z dnia 6 czerwca 2011 roku świadczenie usług w zakresie letniego i zimowego utrzymania czystości w strefie płatnego parkowania przejęło (...) . W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku rzeczywiście pominięto natomiast bliższe omówienie treści tego kontraktu . Apelant wyprowadza z umowy daleko idące wnioski . Z zachowań Spółki (...) , to jest niewdrożenia postępowania reklamacyjnego , które stanowi realizację uprawnień zamawiającego do obniżenia wynagrodzenia wykonawcy z uwagi na złą jakość usług stosownie do „ metrażu nieoczyszczonej powierzchni ” ( tak w (...)) , wnoszono bowiem o zwolnieniu od odpowiedzialności za skutki wypadku , któremu uległa powódka .
Stanowisko to jest błędne . Zachowania osoby trzeciej względem stron zobowiązania z deliktu ( powódki i (...) ) nie wpływają na podstawę prawną odpowiedzialności dłużnika , poza przypadkami wyłącznej winy osoby trzeciej , ale w tym kierunku argumentacja apelanta przecież nie zmierza . Udzielenie powódce ochrony prawnej nie zależy od relacji pomiędzy kontrahentami umowy , której stroną powódka nie jest , a ściśle rzecz biorąc od poglądów Spółki (...) na staranność w wykonywaniu obowiązków przez pracowników (...) .
Odwołanie do argumentu o braku zastrzeżeń Spółki (...) jak chodzi o stan chodników w strefie płatnego parkowania przy ulicy (...) w dniu 26 grudnia 2012 roku stanowi natomiast element oceny materiału dowodowego . Nie ma jednak podstaw aby sądzić , że niewdrożenie postępowania reklamacyjnego to wynik rzeczywiście podjętych , w miejscu i czasie wypadku , czynności polegających na kontroli prawidłowości wykonania kontraktu . Nic nie wskazuje aby Spółka (...) wiedziała jaki był wówczas stan rzeczy . Zarzut apelanta nie może więc prowadzić do podważenia dowodów z zeznań naocznych świadków G.
G. i A. P. . Zwłaszcza ten ostatni opisał mechanizm wypadku oraz jego miejsce , wskazując na „ zlodzone pozostałości śniegu ” . Jednako opisuje te wydarzenia także powódka . Świadek J. S. , pracownik (...) , wykluczając co prawda możliwość zalegania pozostałości śniegu(...), wskazywał na praktykowany sposób usuwania śniegu przez jego odgarnianie pługiem w okolice krawężnika oddzielającego jezdnię od chodnika ( e-protokół z 21 maja 2014 roku – 18 minuta ) . W takim właśnie miejscu , służącym do parkowania pojazdów oraz ruchu pieszego , powódka doznała urazu .
Sąd Apelacyjny przyjmuje za własne ustalenia faktyczne poczynione w pierwszej instancji , a zatem nie ma potrzeby ich ponownego przytaczania . Dla uporządkowania wywodu wskazać należy tylko, że wyrok Sądu Okręgowego w części oddalającej powództwo przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w G. jest prawomocny wobec niewniesienia przez powódkę apelacji . Tym samym rozstrzygnięcie to pozostaje poza kognicją Sądu odwoławczego , czyniąc zbędnym omawianie ustaleń i rozważań Sądu Okręgowego w przedmiocie braku podstaw odpowiedzialności Miasta S. , a także (...) Spółki Akcyjnej w G. .
W przypadku Spółki oznacza to pominięcie kwestii jej odpowiedzialności za własne zachowania , obok podmiotu , któremu powierzyła czynności zimowego utrzymania stref płatnego parkowania . Pozostają natomiast do omówienia poruszane w apelacji zarzuty dotyczące zakresu powierzonych czynności , o czym niżej . Nie ma wreszcie potrzeby odnoszenia się do roszczeń powódki o odszkodowanie i rentę bowiem żądań tych Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił i orzeczenie to jest prawomocne - powódka apelacji nie złożyła . Roszczeniem podlegającym ocenie pozostało zatem żądanie zadośćuczynienia w kwocie 64.000 zł .
Świadczenie w wysokości 80.000 zł , odpowiadające rozmiarowi krzywdy doznanej przez H. K. (1) , pomniejszono o 20 % z uwagi na przyczynienie się powódki . Sąd Okręgowy prawidłowo określił podstawę prawną odpowiedzialności (...) . W apelacji nie kwestionowano zresztą możliwości stosowania art. 435 § 1 k.c. Obowiązki kontraktowe (...) polegały na utrzymaniu czystości obszaru płatnego parkowania także zimą , a szczegółowo opisane w(...)obowiązki odśnieżania i usuwania śliskości ( odgarniania śniegu poza stanowiska parkingowe ) , służyć miały zagwarantowaniu bezpiecznego dostępu do miejsc parkingowych(...) .
W umowie wskazano , że „ w przypadku wystąpienia dni bez śniegu należy wykonywać prace jak w okresie letnim ” . Nie ma jednak podstaw aby sądzić , że ustąpienie opadów zwalniało od odgarnięcia śniegu poza stanowiska parkingowe . Sąd Okręgowy ustalił , że w dniach poprzedzających wypadek temperatura spadała poniżej zera i występowały opady śniegu(...) . Następnie utrzymywały się dodatnie temperatury .(...)na (...) nie spoczywał obowiązek odśnieżania bowiem opady śniegu w tym dniu nie występowały . Zaniechanie usunięcia ze strefy parkowania śniegu spadłego wcześniej , to jest zaleganie w miejscu wypadku powódki pozostałości pośniegowych , ocenić należy jednak jako naruszające powinności (...) .
Wbrew zarzutom apelacji nie widać wad w ocenie materiału dowodowego w części odnoszącej się do danych meteorologicznych . Zasadnicze znaczenie miało pismo Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej z 17 stycznia 2014 roku ( nazywane ekspertyzą ) . Także materiały dołączone do odpowiedzi na pozew , pomimo że stanowią tylko wydruki o niejasnym pochodzeniu , potwierdzają że do (...)występowały opady śniegu i mróz . Nie ma powodu aby przydawać istotne znaczenie informacji o wysokości naturalnie powstałej pokrywy śniegu . W miejscu wypadku zalegał śnieg pozostały po odgarnięciu z jezdni lub chodnika .
Zadośćuczynienie spełniające dyrektywy z art. 445 k.c. winno być „ odpowiednie ” , a zatem adekwatne do rozmiaru szkody niemajątkowej wyrażającej się zwłaszcza intensywnością i czasem utrzymywania się dolegliwości bólowych , zakresem i trwałością konsekwencji zdrowotnych , innymi skutkami uszkodzenia ciała na różnych płaszczyznach życia poszkodowanego oraz cierpieniami psychicznymi jakie pociąga za sobą uraz fizyczny . Obrażenia ciała jakich doznała powódka na skutek wypadku (...)były poważne . Doszło do(...) Skalę i czas dolegliwości bólowych opisywała powódka w swoich zeznaniach .
Jej relacja jest wiarygodna , odpowiada doświadczeniu życiowemu – także odnośnie konsekwencji dla bieżącego funkcjonowania H. K. (1) w okresie leczenia i rehabilitacji . Nie podważono ustaleń Sądu Okręgowego ,(...) powódka poruszała się samodzielnie , nie wymagała pomocy i opieki osób drugich , a przeprowadzenie (...) rokowało powrót do zdrowia i funkcji kończyny w stopniu porównywalnym do(...). Obecnie powódka nie może natomiast obciążać (...). Wymaga pomocy w bieżących sprawach życia codziennego w znacznie większym rozmiarze niż uzasadniony jej wiekiem i stanem zdrowia sprzed wypadku .
Stan powódki , także w okresie poprzedzającym wypadek , ustalono na podstawie dokumentacji medycznej , zeznań świadków i powódki oraz opinii biegłego . Ten uwzględnił natomiast , że w ogólnym , 40 % trwałym uszczerbku na zdrowiu , część pozostaje bez związku z wypadkiem . Jednym z ustaleń leżących u podstawa określenia wysokości zadośćuczynienia było przyjęcie 30 % trwałego uszczerbku na zdrowiu jako skutku wypadku . W świetle ustaleń Sądu Okręgowego i powyższych uwag uznano , że żądana przez powódkę kwota 80.000 zł była odpowiednia .
Jak chodzi o przyczynienie to ustalono po pierwsze , że przed wypadkiem powódka nie pozostawała w stanie tak zasadniczo ograniczającym aktywność życiową jak widzi to apelant . W szczególności nie można uznać , że samo przebywanie poza mieszkaniem stanowiło w jej przypadku zachowanie ryzykowne . Sąd Okręgowy uznał za lekkomyślny , zważywszy na wiek i stan zdrowia , wybór drogi , którą poruszała się powódka , to jest przez miejsce z pozostałościami śniegu . Skoro zarzucono powódce jedynie brak ostrożności to uzasadnione było uznanie jej przyczynienia w ograniczonym zakresie – 20 % .
W tym stanie rzeczy , na mocy art. 385 k.p.c. , apelację Przedsiębiorstwa (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w S. oddalono . O kosztach procesu za drugą instancję postanowiono na podstawie art. 98§§ 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 391 § 1 k.p.c. oraz przy zastosowaniu §§ 2 ust. 1 i 2 , 6 pkt 6 i 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu ( tekst jednolity z 2013 roku Dziennik Ustaw poz. 490 ) .
Pozwany uległ w postępowaniu apelacyjnym w całości . Powódka poniosła koszty procesu w kwocie 2.700 zł – równej wynagrodzeniu pełnomocnika udzielającego zastępstwa prawnego w drugiej instancji .