Appeal court quashes first instance decision for deleting newspaper title due to improper warning of consequences.

Sygn. akt I ACa 68/13 POSTANOWIENIE Dnia 19 kwietnia 2013 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny w składzie : Przewodniczący: SSA Ewa Tkocz Sędziowie: SA Ewa Jastrzębska (spr.) SA Joanna Kurpierz Protokolant: Justyna Wnuk po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2013 r. w Katowicach na rozprawie sprawy przy udziale (...) Związku (...)-Oddziału (...) w K. o stwierdzenie utraty ważności rejestracji tytułu prasowego na skutek apelacji uczestnika od postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 24 października 2012 r. sygn. akt I Ns Rej. Pr. 446/12 p o s t a n a w i a : uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Okręgowemu w Katowicach do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania apelacyjnego. Sygn. akt I ACa 68/13

UZASADNIENIE

Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy w Katowicach:

1. stwierdził utratę ważności rejestracji tytułu (...) zarejestrowanego pod poz. (...);

2. wpisał do rejestru sądowego dzienników i czasopism tut. Sądu pod poz. (...); - w rubryce ósmej księgi rejestrowej wzmiankę o utracie ważności rejestracji tytułu (...) ; - w rubryce dziewiątej wykreślił z sądowego rejestru dzienników i czasopism tytuł (...) . W uzasadnieniu wskazał , iż wydawca został uprawniony do wydawania tytułu w dniu 26.01.1989r na podstawie zezwolenia Prezesa (...). Wezwany w dniu 23 marca 2012r. do wykazania, że tytuł się ukazuje nie udzielił odpowiedzi. Zatem w oparciu o art. 23 ustawy z dnia 26 stycznia 1984r Prawo Prasowe (Dz.

U. Nr 5 , poz. 24 ze zm.) sąd pierwszej instancji wpisał wzmiankę o utracie ważności tytułu i wykreślił go z sądowego rejestru dzienników i czasopism. Od postanowienia tego wniósł apelację uczestnik postępowania (...) Związek (...). Domagał się jego uchylenia. Zarzucił , iż osoba , która przygotowywała dokumentację jest w ciężkim stanie, dlatego też nie wysłano w terminie informacji do sądu , natomiast w 2010 i 2011r (...) był wydawany jako dwumiesięcznik – 6 numerów, w roku 2012r jako kwartalnik – 4 numery. Wskazał też, że od 18 grudnia 2009r został zarejestrowany w KRS (...) Związek (...), który przejął wszystkie agendy (...) Związku (...) w K..

Sąd Apelacyjny zważył co następuje:

Apelacja uczestnika postępowania jest zasadna i musi odnieść skutek albowiem sąd pierwszej instancji w tym stanie rzeczy, zdaniem Sądu Apelacyjnego nie miał podstaw do wykreślenia tytułu prasowego (...), zatem zaskarżone postanowienie należało uchylić i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania. Istotnie z mocy art. 23 cytowanej ustawy Prawo Prasowe rejestracja dziennika lub czasopisma traci ważność w razie niewydania dziennika lub czasopisma przez okres roku od dnia nabycia uprawnień do ich wydawania na czas nie oznaczony lub przerwy w ich wydawaniu przez okres roku, jeżeli redakcja nie wystąpiła o zachowanie rejestracji, jednakże w ocenie Sądu Apelacyjnego w tym stanie rzeczy nie miał sąd pierwszej instancji podstaw do przyjęcia, iż tytuł faktycznie się nie ukazuje.

Sąd działa w tym stanie rzeczy z urzędu, wzywając uczestnika postępowania do złożenia określonego oświadczenia ma obowiązek, zwłaszcza w sytuacji gdy uczestnik nie jest reprezentowany przez fachowego pełnomocnika do dokładnego wskazania rygoru niewykonania zarządzenia sądu w terminie. Podkreślić należy, iż treść wezwania skierowanego do uczestnika postępowania oprócz wskazania w sposób dostępny, czytelny oraz zrozumiały rodzaju i terminu wymaganej od adresata wezwania czynności, musi także wskazywać rygor w wypadku niezastosowania się do jego treści.

Uczestnik postępowania nie może, bowiem ponosić negatywnych skutków, będących następstwem wadliwości wywołanych przez sąd, w szczególności, gdy treść wezwania nie wskazuje skutków nie zastosowania się do jego treści, zwłaszcza wówczas, gdy jest kierowane do osoby niezorientowanej w regulacjach procesowych . Błędnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia sąd pierwszej instancji, iż wezwał uczestnika do wykazania, że tytuł się ukazuje, z treści zarządzenia na k – 23 akt wynika, że wezwał go do oświadczenia się czy tytuł jest faktycznie wydawany pod rygorem skutków z art. 23 ustawy Prawo Prasowe.

Takie określenie rygoru nie jest zdaniem Sądu Apelacyjnego właściwe i nie może wywoływać negatywnych skutków prawnych dla uczestnika postępowania nie zastępowanego przez fachowego pełnomocnika i tym samym niezorientowanego w regulacjach procesowych. Wskazanie rygoru winno być na tyle czytelne aby z treści skierowanego doń pisma uczestnik postępowania mógł się zorientować jakie skutki wywoła nie zastosowanie się do wezwania sądu. Skoro więc sąd pierwszej instancji nie wskazał w wezwaniu, że skutkiem nie zastosowania się do wezwania będzie wykreślenie tytułu z rejestru brak odpowiedzi uczestnika postępowania nie mógł być podstawą do wykreślenia tytułu.

We wniesionej apelacji uczestnik postępowania wyjaśniał, że tytuł (...) nadal się ukazuje, wskazywał także na przekształcenie (...) Związku (...) w (...) Związek (...), wskazać jednakże trzeba, że Sąd odwoławczy nie jest sądem rejestrowym, nie jest zatem władny dokonywać w rejestrze jakiegokolwiek wpisu. Rzeczą Sądu Apelacyjnego może być tylko zbadanie, czy wykreślenie tytułu prasowego z rejestru było prawidłowe, a w razie stwierdzenia wadliwości zapadłego w pierwszej instancji orzeczenia możliwe jest jedynie jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 694 1 § 2 k.p.c. w związku z art. 694 7 k.p.c.( patrz Postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 28 września 2012 r.

I ACa 549/12 LEX nr 1220471). Dlatego też zaskarżone postanowienie z mocy art. 694 1 § 2 k.p.c. w związku z art. 694 7 k.p.c. należało uchylić i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania, przy ponownym rozpoznaniu sprawy ustali sąd pierwszej instancji czy istotnie istnieją podstawy z art. 23 cyt. Prawa prasowego do stwierdzenia utraty ważności tytułu (...).