Court partially allowed appeal to reduce defendant's court costs based on special circumstances and family situation.
Legislator summary
AI generatedThe court of appeal partially granted the defendant's appeal, reducing the awarded court costs from 2,517 PLN to 1,500 PLN. While the defendant argued for total exemption due to severe financial hardship and health issues, the court acknowledged these factors but maintained that the losing party must generally bear costs. The decision balanced the general rule of cost liability against the specific, severe economic circumstances of the defendant and their family.
Legislator headnote
AI generatedArt. 98 k.p.c.; Art. 102 k.p.c.: While the losing party is generally liable for costs, the court may partially exempt them in specially justified cases, such as severe financial hardship, but cannot grant total exemption if the opposing party had a legitimate basis for their claim.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Sygn. akt IV Cz 266/13 POSTANOWIENIE Dnia 16.05.2013r. Sąd Okręgowy w Słupsku, Wydział IV Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący: SSO Jolanta Deniziuk (spr.) Sędziowie SO Mariola Watemborska, Elżbieta Jaroszewicz po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2013r.w Słupsku na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) S.A. z siedzibą w P. Oddział w Polsce z siedzibą w W. przeciwko M. N. o zapłatę na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie o kosztach zawarte w punkcie 4 wyroku Sądu Rejonowego w Słupsku z dnia 18 stycznia 2013r. sygn. akt IX C558/12 postanawia 1.zmienić punkt 4 zaskarżonego wyroku w ten sposób , że zasądzoną w nim kwotę 2517zł obniżyć do kwoty (...) ( tysiąc pięćset) zł , 2.oddalic zażalenie w pozostałym zakresie, 3.zasądzić od (...) S.A. z siedzibą w P. Oddział w Polsce z siedzibą w W. na rzecz pozwanego M. N. 60 (sześćdziesiąt) zł tytułem kosztów postepowania zażaleniowego. IV Cz 266/13
UZASADNIENIE
W wyroku z dnia 18 stycznia 2013r. Sąd Rejonowy zawarł w punkcie 4 postanowienie o kosztach procesu . Zasądził od pozwanego M. N. na rzecz powoda 2517 zł , w pozostałej części nie obciążył go kosztami procesu. Odnosząc się do wniosku pozwanego o nieobciążanie go w trybie art. 102 kpc w całości kosztami procesu Sąd stwierdził, że wniosek ten jedynie w części podlega uwzględnieniu. Powołując się na orzeczenia Sądu Najwyższego wydane w sprawie (...), Sąd wskazał, ,że o tym czy w konkretnej sprawie zachodzi ,,szczególnie uzasadniony wypadek” może również decydować sposób prowadzenia procesu przez stronę przegrywającą .
Art.102 kpc nie może być jednak narzędziem ochrony strony , która będąc w trudnych warunkach życiowych i materialnych , wytoczyła oczywiście bezzasadne powództwo, a następnie po jego oddaleniu również i bezzasadną apelację . Proces ma charakter dwustronny , strona przeciwna obowiązana jest podjąć obronę i ponieść koszty i to także w sytuacji kiedy powództwo okazało się oczywiście bezzasadne ( postanowienie Sądu Najwyższego z 26.01.2012r., III CZ 10/12).Mając powyższe na względzie oraz uwzględniając okoliczności związane ze sposobem prowadzenia postępowania , ale przede wszystkim sytuację życiową pozwanego i jego rodziny , Sąd jedynie częściowo zwolnił pozwanego od kosztów procesu.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył pozwany . Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucając naruszenie art. 102 kpc polegające na zasądzeniu od pozwanego na rzecz powoda w kwoty 2517 zł tytułem zwrotu części kosztów postępowania i nie obciążania go kosztami w pozostałym zakresie podczas, gdy z uwagi na szczególną sytuację ekonomiczną i rodzinną pozwanego zaistniałą wskutek niezależnych od niego zdarzeń już po dacie zawarcia umowy kredytowej z powodowym bankiem , postawę procesową pozwanego, jak również wyjątkowo lakoniczną przedprocesową korespondencję powodowego banku kierowaną do pozwanego jako konsumenta , uznać należało , że w przedmiotowej sprawie zachodzi szczególny wypadek uzasadniający nie obciążenia pozwanego w ogóle kosztami procesu .
W tej sytuacji żalący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez nieobciążenie go kosztami oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania zażaleniowego.
Sąd Okręgowy zważył co następuje
Zażalenie pozwanego podlega w części uwzględnieniu. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postępowania wyrażoną w art. 98 kpc,, strona przegrywająca sprawę winna zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Do niezbędnych kosztów zalicza się wynagrodzenie ustanowionego w sprawie adwokata lub radcy prawnego. Wysokość zaś wynagrodzenia pełnomocnika sąd ustala na podstawie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.
U. Nr 163, poz. 1349). O kosztach procesu, zgodnie z dyspozycją art. 108 kpc ,sąd rozstrzyga w orzeczeniu kończącym sprawę w danej instancji. Art.102 kpc., na który powołuje się w zażaleniu pozwany , daje możliwość sądowi, ale tylko w wypadkach szczególnie uzasadnionych, odstąpienia w części lub w całości od obciążania strony przegrywającej kosztami postępowania. Jest to wyjątek od ogólnie obowiązującej zasady wyrażonej w art. 98 kpc I jako wyjątek, przepis ten nie może być interpretowany rozszerzająco. Tym samy podzielić należy rozważania Sądu Rejonowego dotyczące zastosowania art. 102 kpc jedynie w szczególnie uzasadnionych sytuacjach.
Z drugiej strony uwzględnić należy konieczność poniesienia kosztów przez drugą stronę w celu bądź wyegzekwowania swoich praw bądź podjęcia stosownej obrony. Tym nie mniej analizując przedmiotową sprawę podzielić należy w części stanowisko żalącego, że wystąpiły w niniejszej sprawie przesłanki do częściowego odstąpienia od obciążenia jej kosztami procesu należnymi stronie przeciwnej w rozmiarze wyższym niż to ostatecznie przyjął Sąd Rejonowy. Zgodzić się zwłaszcza należy ze skarżącym, że do znaczącej zmiany jego sytuacji doszło już po zawarciu umowy kredytowej, a tym samym nie jest zasadny zarzut Sądu o dokonaniu przez niego niewłaściwej oceny sytuacji kredytowej , a legło to również u podstaw orzeczenia Sądu o jedynie częściowym zwolnieniu od kosztów.
Okoliczności , na które powołuje się skarżący , a odnoszące się stricte do sytuacji zdrowotnej członków rodziny pozwanego jak i aktualnej sytuacji dochodowej (niezawiniona utrata pracy małżonki pozwanego) , pozwala na przyjęcie ,iż zasadnym jest nieobciążanie pozwanego połową kosztów należnych stronie przeciwnej. Dalej idące żądanie nie zasługuje już na akceptację z przyczyn na które powołał się w swoim uzasadnieniu się także i Sąd Rejonowy. Mając powyższe na względzie orzeczono na podstawie art. 386§1 kpc w zw. z art. 397 kpc.
O kosztach postępowania zażaleniowego, przy uwzględnieniu zapadłego rozstrzygnięcia, rozstrzygnięto na postawie §6 punkt 3 w zw. z §12 ustęp 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r. ,,w sprawie opłat za czynności radców prawnych(…)”