Court allows appeal against public tender rejection due to unclear lump-sum pricing terms and bid evaluation errors.
Legislator summary
AI generatedThe Court of Appeal allowed the contractor's appeal against the municipality's rejection of their bid for a sports hall construction project. The contractor argued that the tender documents failed to clarify whether the lump-sum price included all potential variations, while the municipality claimed the bid was rejected due to unclear itemized estimates. The court ruled that the tender's ambiguous payment terms and lack of clear criteria for handling additional work constituted a violation of public procurement laws, necessitating a new evaluation of the offers.
Legislator headnote
AI generatedUstawa Prawo zamówień publicznych art. 89 ust. 1 pkt 2; art. 7; art. 82 ust. 3; art. 91 ust. 1: When tender documents fail to clearly define the scope of lump-sum pricing or the mechanism for handling additional work, the contracting authority violates statutory obligations by rejecting a compliant bid.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Sygn. akt: KIO/UZP 363/08 WYROK z dnia 30 kwietnia 2008 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Małgorzata Stręciwilk Członkowie: Agnieszka Trojanowska Ryszard Tetzlaff Protokolant: Edyta Skowrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2008 r. w Warszawie odwołania wniesionego przez Przedsiębiorstwo Budowlano-Usługowe BIRKBUD Andrzej Biruk i wspólnicy S.J., ul. Św. Mikołaja 1, 15-419 Białystok od rozstrzygnięcia przez zamawiającego, Gminę Wizna, Pl. Kpt. Raginisa 35/11, 18-430 Wizna protestu z dnia 31 marca 2008 r. przy udziale Zakład Murarski Spółka Jawna Wincenty Krahel, Elżbieta Krahel-Rowińska, ul. Słoneczna 9, 16-200 Dąbrowa Białostocka zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego*. orzeka:
1. uwzględnia odwołanie nakazuje Zamawiającemu dokonanie ponownej czynności badania i oceny ofert 2. kosztami postępowania obciąża Gminę Wizna, Pl. Kpt. Raginisa 35/11, 18-430 Wizna i nakazuje:
1) zaliczyć na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych koszty w wysokości 4 064 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące sześćdziesiąt cztery złote zero groszy) z kwoty wpisu uiszczonego przez Przedsiębiorstwo Budowlano-Usługowe BIRKBUD Andrzej Biruk i wspólnicy S.J., ul. Św. Mikołaja 1, 15-419 Białystok;
2) dokonać wpłaty kwoty 5 284 zł 00 gr (słownie: piec tysięcy dwieście osiemdziesiąt cztery złote zero groszy) przez Gminę Wizna, Pl. Kpt. Raginisa 35/11, 18-430 Wizna na rzecz Przedsiębiorstwo Budowlano- Usługowe BIRKBUD Andrzej Biruk i wspólnicy S.J., ul. Św. Mikołaja 1, 15-419 Białystok, stanowiącej uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu wpisu od odwołania oraz wynagrodzenia pełnomocnika;
3) dokonać wpłaty kwoty XXX zł XXX gr (słownie: XXX) przez XXX na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych na rachunek dochodów własnych UZP;
4) dokonać zwrotu kwoty 15 936 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy dziewięćset trzydzieści sześć złotych zero groszy) z rachunku dochodów własnych Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz Przedsiębiorstwa Budowlano-Usługowe go BIRKBUD Andrzej Biruk i wspólnicy S.J., ul. Św. Mikołaja 1, 15-419 Białystok. U z a s a d n i e n i e Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na „Budowę hali sportowej przy Szkole Podstawowej i Gimnazjum w Wiźnie”, którego dotyczy odwołanie, wniesione przez Przedsiębiorstwo Budowlano-Usługowe BIRKBUD Andrzej Biruk i wspólnicy S.J., z siedzibą w Białymstoku, zwanego dalej „Odwołującym”, zostało wszczęte w trybie przetargu nieograniczonego, poprzez publikację ogłoszenia w Biuletynie Zamówień Publicznych w dniu 12 lutego 2008 r. (poz.
BZP: 29174). Postępowanie to prowadzi Gmina Wizna, zwana dalej: „Zamawiającym” na podstawie przepisów ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tj. z 2007 r. Dz. U. Nr 223, poz. 1655), zwanej dalej „ustawą”. Zamawiający w piśmie z dnia 27 marca 2008 r. (doręczenie Odwołującemu w dniu 31 marca 2008 r.) poinformował wykonawców o wyniku niniejszego postępowania, tj. wyborze jako najkorzystniejszej oferty złożonej przez Zakład Murarski Spółka Jawna Wincenty Krahel, Elżbieta Krahel-Rowińska, z siedzibą w Dąbrowie Białostockiej, zwanego dalej:
„Zakład Murarski”. W informacji tej podano również informację o odrzuceniu – na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy - oferty Odwołującego z powodów błędów w kosztorysie ofertowym. Zamawiający wskazał, że w kosztorysie ofertowym na roboty budowlane Odwołującego w poz. 16 nie uwzględniono zwiększenia ilości robót wynikających z odpowiedzi na zapytanie z dnia 10 marca 2008 r. – pytanie 6. Podobna sytuacja – zdaniem Zamawiającego - miała miejsce w poz. 21 – pytanie 8, w poz. 28 – pytanie 8 i w poz. 93 – pytanie 24.
Na tę czynność Zamawiającego Odwołujący w piśmie z dnia 31 marca 2008 r., doręczonym Zamawiającemu w dniu 1 kwietnia 2008 r., złożył protest. W proteście tym, zostały podniesione zarzuty naruszenia przez Zamawiającego art. 7 ustawy, art. 82 ust. 3 ustawy art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy oraz art. 91 ust. 1 ustawy. Odwołujący w swoim proteście, odnosząc się do niezgodności jego kosztorysu ofertowego wskazał, że w zakresie: - w poz. 16 - Zamawiający faktycznie, w odpowiedzi na pytanie do SIWZ (pytanie nr 5, a nie jak podał Zamawiający pytanie nr 6), podał, że w tej pozycji należy uwzględnić zbrojenie stopy F2 prętami Ø 12 mm, jednakże nie podał ilości robót, do czego był zobowiązany - w poz. 21- Zamawiający w odpowiedzi na pytanie nr 8 do SIWZ, które dotyczy nie tylko poz. 21 lecz całego działu nr 3, tj. poz. od 21 do 28 przedmiaru, dokonał zwiększenia robót, którego Odwołujący w swojej ofercie nie uwzględnił jednakże w wykazie stali profilowanej, znajdują się wymienione elementy, ale ich zmiana ilościowa powodowałby zmianę wartości obmiaru pozycji podanych na wstępie kosztorysu ofertowego, co do których Zamawiający nie wydał dyspozycji, a ta nieścisłość nie może wpływać negatywnie na sytuację wykonawców - w poz. 93 - Zamawiający w odpowiedzi na pytanie nr 24 dokonał zwiększenia ilości robót, ale uczynił to nieprecyzyjnie, wskazując aby uwzględnić w wycenie 2,69 m2 sufitu, ale nie sprecyzował o jaką operację arytmetyczną chodzi w w/w obmiarze , ponieważ okazało się że chodzi o dwa sufity po 2,69 m2.
Odwołujący wskazał, że poprzez te błędy Zamawiającego, popełnione w związku z odpowiedziami na pytania do SIWZ wprowadził w błąd wykonawców i dlatego też nieścisłości w kosztorysie ofertowym Odwołującego nie mogą skutkować odrzuceniem jego oferty. Jednoczesne też podniósł argument, że w niniejszym postępowaniu obowiązuje cena ryczałtowa, a więc kosztorys w tym przypadku nie ma większego znaczenia. Podniósł również, że sam Zamawiający w odpowiedzi na pytania do SIWZ w piśmie z dnia 10.03.2008 r. wskazał, że:
„w przypadku, gdy wystąpią braki w przedmiarach, a projekt będzie wymagał wykonania danego elementu lub jego części, należy to uwzględnić w wycenie ofertowej”. Podnosząc wskazane zarzuty Odwołujący w swoim proteście wniósł o unieważnienie decyzji Zamawiającego o odrzuceniu oferty Odwołującego i dokonanie powtórnej oceny ofert. Do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia protestu, na skutek wezwania Zamawiającego, zawartego w piśmie z dnia 4 kwietnia 2008 r. (doręczenie w dniu 8 kwietnia 2008 r.), zgłosił swoje przystąpienie Zakład Murarski Spółka Jawna Wincenty Krahel, Elżbieta Krahel-Rowińska, z siedzibą w Dąbrowie Białostockiej, kwestionując podniesione przez Odwołującego zarzuty.
Odnosząc się do złożonego protestu w piśmie z dnia 11 kwietnia 2008 r. (doręczonym Odwołującemu 14 kwietnia 2008 r.) Zamawiający protest oddalił, wskazując, że oferta Odwołującego podlega odrzuceniu. Odwołujący w piśmie z dnia 16 kwietnia 2008 r., (w tej samej dacie nadanie pisma w urzędzie pocztowym operatora publicznego) wniósł odwołanie do Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych, wskazując w jego treści, iż jest to odwołanie od braku rozstrzygnięcia protestu w ustawowym terminie. Kopia odwołania w dacie 16 kwietnia 2008 r. została przekazana Zamawiającemu.
W treści odwołania Odwołujący podtrzymał tak zarzuty podniesione w proteście, całą argumentację w tym zakresie oraz wnioski. Do postępowania odwoławczego w dniu 21 kwietnia 2008 r. swoje zgłoszenie po stronie Zamawiającego złożył Zakład Murarski. Uwzględniając dokumentację z przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym w szczególności postanowienia SIWZ, wyjaśnienia do SIWZ z dnia 10 marca 2008 r., treść ofert złożonych w postępowaniu, w tym w szczególności oferty Odwołującego, jak również biorąc pod uwagę oświadczenia i stanowiska uczestników postępowania złożone w trakcie rozprawy, skład orzekający Izby zważył, co następuje.
Skład orzekający Izby w pierwszej kolejności ustalił, że wykonawca wnoszący odwołanie posiadł interes prawny w rozumieniu art. 179 ust. 1 ustawy uprawniający go do złożenia protestu i odwołania. Wykonawca ten jako wykonawca składający ofertę w niniejszym postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego, którą Zamawiający odrzucił, przyjmując, iż zarzuty podniesione przez niego są zasadne, miałby szansę na uzyskanie tego konkretnego zamówienia. Odnosząc się do podniesionych w proteście i odwołaniu zarzutów stwierdzić należy, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie.
Zamawiający w SIWZ (Przedmiar robót) określił w sposób szczegółowy przedmiot zamówienia. Zgodnie z pkt 6.10 SIWZ do oferty należało dołączyć kosztorys ofertowy sporządzony poprzez wypełnienie załączonego do SIWZ (załącznik nr 7) kosztorysu. Jednocześnie też w pkt 13 SIWZ Zamawiający określił sposób obliczenia ceny ofertowej, wskazując, że cena ta jest ceną ryczałtową (pkt 13.3 SIWZ). Wynagrodzenie ofertowe, jako ryczałtowe określał również wzór umowy, stanowiący załącznik nr 9 do SIWZ (§ 7 wzoru umowy). We wzorze umowy wskazano również, że rozliczenie za wykonane roboty będzie odbywać się fakturami cząstkowymi za zakończone, zamknięte etapy robót, określone w harmonogramie rzeczowo – finansowym (§ 7 ust. 5 projektu umowy).
Etapy wykonania robót zostały natomiast określone w § 4 ust. 1 umowy (I etap - z zastrzeżeniem o zafakturowaniu w roku 2008 kwoty 700 tys. zł i II etap). § 5 ust. 1 umowy wskazuje, że odbiory częściowe następować będą po zakończeniu każdego etapu robót wynikających z harmonogramu rzeczowo – finansowego, dokonaniu wpisu w dzienniku budowy przez kierownika budowy i potwierdzeniu gotowości do odbioru częściowego przez inspektora nadzoru oraz po zawiadomieniu Zamawiającego o gotowości do odbioru częściowego. Zamawiający poprzez udzielenie odpowiedzi na pytania do SIWZ w piśmie z dnia 10 marca 2008 r. dokonał modyfikacji SIWZ w zakresie czterech pozycji z przedmiaru, które są podstawą kwestionowania ważności oferty Odwołującego, pod kątem niezgodności w kosztorysie ofertowym w poz. 16, 21, 28, 93.
I tak:
1) w odpowiedzi na pytanie nr 5 w brzmieniu: „Poz. 16 – pominięto zbrojenie stóp F2 prętami żebr. Fi 12 mm. Prosimy o podanie prawidłowej ilości robót” Zamawiający odpowiedział: „należy ująć zbrojenie stopy F2 prętami #12 mm”;
2) w odpowiedzi na pytanie nr 8 w brzmieniu: „Poz. 21 słupy stalowe – czy powyższy obmiar jest prawidłowy i czy podany wykaz stali profilowanej jest prawidłowy. Powyższe nie jest zgodne z rys. ściany ryglowej (od strony zaplecza). Prosimy o podanie właściwej ilości robót i korektę w projekcie konstruk.”, Zamawiający odpowiedział: „poz. 21 pomniejszyć przedmiar o Rygel C120 L-19000 mm szt. 1, a zwiększyć o Rygiel C120 L-30200 mm szt. 2 oraz IPE 200 L-1,62 m szt. 2 i IPE270 L-1,00 m szt. 2”;
3) w odpowiedzi na pytanie nr 24 w brzmieniu: „Poz. 93 – zły obmiar pominięto sufit 2,69 m2. Prosimy o korektę przedmiaru” Zamawiający odpowiedział: „uwzględnić przy wycenie 2,69 m2 sufitu”. Oceniając wyjaśnienia do SIWZ dokonane przez Zamawiającego, na które powołuje się Zamawiający przy odrzuceniu oferty Odwołującego, skład orzekający uznał, że były one tak nieprecyzyjne i niejasne, że powyższe nie może stać się przyczyną odrzucenia oferty Odwołującego jako niezgodnej z treścią SIWZ. W zakresie bowiem niezgodności oferty Odwołującego w poz. 16 kosztorysu wskazać należy, że Zamawiający modyfikując tam opis wymaganych robót nie określił ilości tych prac, zatem trudno Odwołującemu postawić w takim przypadku zarzut o nieuwzględnieniu zwiększenia ilości robót.
Podobnie w pozostałych pozycjach: w poz. 21 dokonano zmiany co do rodzajów materiałów wykorzystywanych przy robotach, a nie faktycznie w zakresie zwiększenia ilości robót, poz. 28 – tak naprawdę wprost nie została zmieniona przez Zamawiającego, a w zakresie poz. 93 odpowiedź Zamawiającego na pytanie do SIWZ można odczytać, w ten sposób, że pozostawia do wyceny jedynie jeden sufit 2,69 m2 , a nie dwa sufity. Uwzględniając te okoliczności trudno czynić Odwołującemu zarzut z powodu braku wyceny w kosztorysie ofertowym jakiś robót skoro nie było to wprost wyartykułowane w samym przedmiarze robót, jak i w zmianach do SWIZ.
Niezależnie od powyższego wskazać należy, że skład orzekający wydając przedmiotowe orzeczenie oparł się w szczególności na zapisach SWIZ dotyczących ceny ryczałtowej. Analiza treści SIWZ, w tym w szczególności zapisów wzoru umowy wskazuje na to, że Zamawiający dokona rozliczenia przedmiotowej inwestycji na podstawie zaoferowanej ceny za wykonanie całości prac objętych przedmiotem zamówienia (cena ryczałtowa), w oparciu o ustalony harmonogram rzeczowo-finansowy. W żadnym z postanowień SIWZ, w tym wzorze umowy, nie mówi się o tym, że przyjęcie robót budowlanych i ich rozliczenie (zapłata wynagrodzenia) będzie następować w oparciu o kosztorys ofertowy.
Nie jest to więc nawet pośrednie – niejednokrotnie wybierane przez zamawiających realizujących inwestycje budowlane – wynagrodzenie kosztorysowo – ryczałtowe. Zamawiający we wzorze umowy wprost wskazał, że rozliczenie inwestycji będzie następowało na podstawie wykonania poszczególnych etapów robót określonych w harmonogramie rzeczowo-finansowym, a więc na podstawie wynagrodzenia określonego w ofercie, z tym zastrzeżeniem, że za pierwszy etap Zamawiający wypłaci wykonawcy wynagrodzenie o wartości 700 tys. zł, natomiast za drugi etap wynagrodzenie w praktyce będzie stanowiło różnice pomiędzy ceną ofertową, a wpłaconym wynagrodzeniem za pierwszy etap.
Określając w ten sposób zasady ustalania i wypłacania wynagrodzenia za realizację przedmiotu zamówienia Zamawiający faktycznie ciężar odpowiedzialności za prawidłowe wykonanie inwestycji, tj. zgodnie z dokumentacja projektową, przełożył na wykonawców. Dał on temu wyraz we wskazywanych odpowiedziach na pytania do SIWZ z dnia 10 marca 2008 r., gdzie wskazał, iż jeśli wystąpią braki w samych przedmiarach, a projekt będzie wymagał wykonania jakiegoś elementu lub jego części to ów element należy wziąć pod uwagę przy wycenie ceny ofertowej i za wykonanie tych dodatkowych elementów wykonawca będzie odpowiedzialny w granicach wynagrodzenia ofertowego i nie będzie mu przysługiwało z tego tytułu dodatkowe wynagrodzenie.
Biorąc powyższe pod uwagę skład orzekający Izby uznał, że Zamawiający przy cenie ofertowej ustalonej w postępowaniu jako cena ryczałtowa oraz przy braku zapisów SIWZ o dokonywaniu rozliczeń wykonanych robót przy uwzględnieniu kosztorysu ofertowego, a także zważywszy na niejasne i nieprecyzyjne wyjaśnienia treści SIWZ w zakresie zapisów dotyczących poszczególnych pozycji obmiaru, uznał, że brak było podstaw do odrzucenia oferty Odwołującego. Tym samy Zamawiający dopuścił się naruszenia w postępowaniu przepisów art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy oraz art. 7 ustawy, art. 82 ust. 3 ustawy i art. 91 ust. 1 ustawy.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 191 ust. 6 i 7 ustawy, tj. stosownie do wyniku postępowania. O kosztach wynagrodzenia pełnomocnika Odwołującego skład orzekający Izby orzekł na podstawie § 4 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 9 lipca 2007 r. w sprawie wysokości oraz sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 128, poz. 886). Stosownie do art. 194 i 195 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz.
U. z 2006 r. Nr 164, poz. 1163 z późn. zm.) na niniejszy wyrok - w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych do Sądu Okręgowego w Łomży. Przewodniczący: ……………………………… Członkowie: ……………………………… ……………………………… _________ * niepotrzebne skreślić