Constitutional Court dismisses appeal on appeal against refusal to proceed with constitutional complaint regarding civil code provisions.

287/3/B/2012 POSTANOWIENIE z dnia 11 czerwca 2012 r. Sygn. akt Ts 328/10 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Zubik – przewodniczący Piotr Tuleja – sprawozdawca Andrzej Wróbel, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 października 2011 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej MKS Sp. z o.o., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia.

UZASADNIENIE

W skardze konstytucyjnej z 29 listopada 2010 r. MKS Sp. z o.o. (dalej: skarżąca) zarzuciła niezgodność art. 217 § 2 i art. 299 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.; dalej: k.p.c.) z art. 45 ust. 1 Konstytucji. Postanowieniem z 17 października 2011 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Podstawę odmowy stanowiło ustalenie, że szczegółowy wywód zawarty w skardze konstytucyjnej odnosi się do okoliczności sprawy i wskazuje, że przyjęcie niekorzystnego dla skarżącej stanowiska przez sądy orzekające w jej sprawie prowadzi, w ocenie skarżącej, do ograniczenia konstytucyjnych praw i wolności.

Ponadto Trybunał stwierdził, że skarżąca nie wykazała, iż kwestionowane przepisy są wykładane w orzecznictwie – bądź jednolicie, bądź w większości orzeczeń najwyższych instancji sądowych – w sposób sprzeczny z konstytucyjnym prawem lub wolnością, jak również nie udowodniła, na czym ta niezgodność polega. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone zażaleniem z 27 października 2011 r. W ocenie skarżącej kwestionowane postanowienie zostało wydane w niewłaściwym składzie jednoosobowym, podczas gdy „formalne rozpoznanie skargi konstytucyjnej winno nastąpić w pięcioosobowym składzie”; nadto nie ma możliwości udowodnienia stałej utrwalonej praktyki niekonstytucyjnej interpretacji przepisu, ponieważ skarżąca posiada dostęp tylko do akt tych spraw, których jest stroną.

Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zaskarżone postanowienie jest prawidłowe, a argumenty podniesione w zażaleniu nie podważają przedstawionych w tym orzeczeniu podstaw odmowy nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej i dlatego nie zasługują na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Trybunał Konstytucyjny w wyniku wniesienia zażalenia na postanowienie o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej jest jedynie prawidłowość dokonanego w nim rozstrzygnięcia. Trybunał Konstytucyjny ustalił, że w zażaleniu skarżąca nie podważyła zawartego w zakwestionowanym postanowieniu stwierdzenia, iż przedmiotem skargi jest nieprawidłowe – zdaniem skarżącej – stosowanie prawa w konkretnej sprawie, a zarzuty skargi odnoszą się do okoliczności faktycznych.

Zarzuty odnoszące się do nieprawidłowego składu, który wydał zakwestionowane postanowienie, są zaś oczywiście bezzasadne. Powoływany przez skarżącą art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK) dotyczy etapu merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej w składzie pięciu sędziów. Zagadnienie składu Trybunału Konstytucyjnego na etapie wstępnej kontroli zostało uregulowane w art. 36 ust. 1 w zw. z art. 49 ustawy o TK oraz art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy o TK; ponadto również w § 16 ust. 1 i § 19 ust. 1 Regulaminu Trybunału Konstytucyjnego (uchwała Zgromadzenia Ogólnego Sędziów Trybunału Konstytucyjnego z dnia 3 października 2006 r. w sprawie Regulaminu Trybunału Konstytucyjnego, M.

P. Nr 72, poz. 720; dalej: regulamin]), wydanego na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 16 ust. 1 i art. 40 ustawy o TK. Zgodnie z art. 36 ust. 1 w zw. z art. 49 ustawy o TK (oraz w myśl § 16 ust. 1 regulaminu) skargę konstytucyjną, z uwzględnieniem kolejności jej wpływu, Prezes Trybunału kieruje do wyznaczonego sędziego Trybunału w celu wstępnego rozpoznania. Postanowienie z 17 października 2011 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej zostało zatem wydane we właściwym – jednoosobowym – składzie. Ponadto, jak trafnie wskazano w zaskarżonym postanowieniu, stosowanie prawa przez sądy w sprawie skarżącej pozostaje poza kognicją Trybunału Konstytucyjnego, który rozpoznaje skargę „na przepis”, a nie „na rozstrzygnięcie” w konkretnej sprawie (wyrok TK z 15 października 2002 r., SK 6/02, OTK ZU nr 5/A/2002, poz. 65); konstytucyjność normy wynikającej z utrwalonej praktyki stosowania kwestionowanych przepisów może być jedynie wyjątkowo badana.

Wbrew twierdzeniom skarżącej zawartym w zażaleniu, rolą Trybunału nie jest wyręczanie strony (i jej pełnomocnika) ani w wykazaniu istnienia związku koniecznego (typu conditio sine qua non) między zarzucanym naruszeniem wolności (praw) konstytucyjnych a rozstrzygnięciem, które ów skutek spowodowało, ani też w przeprowadzeniu dowodu, że przyczyną zarzucanego naruszenia jest niekonstytucyjność samego przepisu będącego prawną podstawą orzeczenia (por. powołany wyrok SK 6/02). Niezależnie od powyższego Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że z art. 45 ust. 1 Konstytucji wynika prawo do sprawiedliwego rozstrzygnięcia, co oznacza, że skarżąca ma prawo składać wnioski dowodowe, a sąd obowiązany jest je rozpoznawać.

Jednak z tego przepisu Konstytucji wynika równocześnie prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, którego konkretyzacją jest 217 § 2 k.p.c. Jeżeli skarżąca uważała, że zakwestionowana norma procesowa ogranicza nadmiernie jej prawo do sprawiedliwego rozstrzygnięcia, powinna była to wykazać w skardze konstytucyjnej. Nieudowodnienie związku między brakiem konstytucyjności przepisu a naruszeniem prawa lub wolności oznacza, że skarżąca nie wykazała sposobu naruszenia konstytucyjnych praw. Na podstawie uzasadnienia wyroku Sądu Rejonowego w Tychach, IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 13 kwietnia 2010 r. (sygn. akt IV Pm 36/08, s. 6 uzasadnienia) Trybunał ustalił, że prezes zarządu skarżącej był przesłuchiwany w charakterze strony.

Trafnie zatem uznano w zakwestionowanym postanowieniu o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu, że – wbrew twierdzeniom skarżącej – nie została ona pozbawiona prawa do wysłuchania przez sąd. W pozostałym zakresie skarżąca jedynie powtórzyła twierdzenia o niekonstytucyjności kwestionowanych przepisów, które w jej ocenie naruszają prawo do sądu. Ponowne przywołanie zarzutów zawartych w skardze konstytucyjnej i nieodniesienie się do zaskarżonego postanowienia zwalniają Trybunał z kontroli zażalenia w tej części.

Biorąc powyższe okoliczności pod uwagę, Trybunał Konstytucyjny na podstawie art. 49 w zw. z art. 36 ust. 7 ustawy o TK, nie uwzględnił zażalenia wniesionego na postanowienie o odmowie nadania niniejszej skardze konstytucyjnej dalszego biegu.