Constitutional Court dismisses appeal against refusal to continue constitutional complaint due to lack of legal basis in prior rulings.

495/6/B/2012 POSTANOWIENIE z dnia 19 listopada 2012 r. Sygn. akt Ts 71/10 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Maria Gintowt-Jankowicz – przewodnicząca Piotr Tuleja – sprawozdawca Stanisław Rymar, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 czerwca 2012 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Anny Heleny B.-W., Ewy Marii N.-W., Adama R., Andrzeja i Joanny Marii V., p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia.

UZASADNIENIE

W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 12 marca 2010 r. Anna Helena B.-W., Ewa Maria N.-W., Adam R., Andrzej i Joanna Maria V. (dalej: skarżący) wystąpili o stwierdzenie niezgodności art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 169, poz. 1418, ze zm.; dalej: ustawa z 2005 r.) z art. 2, art. 21 ust. 2, art. 32, art. 31 ust. 3, art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji oraz art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, sporządzonego w Paryżu dnia 20 marca 1952 r. (Dz.

U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175), a także art. 13 i art. 94 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 594, ze zm.; dalej: ustawa o kosztach sądowych) z art. 31 ust. 3, art. 32 ust. 1 i art. 45 ust. 1 Konstytucji. Postanowieniem z 19 czerwca 2012 r. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze. Po pierwsze, Trybunał stwierdził, że art. 13 ust. 2 ustawy z 2005 r. nie stanowił podstawy wydanych w sprawie skarżących orzeczeń, co uzasadniało odmowę nadania dalszego biegu skardze w myśl art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.

U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK). Po drugie, niezależnie od powyższej okoliczności, Trybunał ocenił zarzut skarżących odnoszący się do tego przepisu jako oczywiście bezzasadny (art. 49 w zw. z art. 36 ust. 3 ustawy o TK). Zaskarżony przepis, zdaniem Trybunału, nie rozstrzyga bowiem o kwestiach intertemporalnych, do których nawiązywali skarżący. Po trzecie, zarzut naruszenia art. 21 ust. 2 Konstytucji przez art. 13 ust. 2 ustawy z 2005 r. również został przez Trybunał uznany – z uwagi na nieadekwatność wzorca kontroli – za bezzasadny w stopniu oczywistym.

Po czwarte, zdaniem Trybunału ani art. 13 (w brzmieniu sprzed 19 lipca 2010 r.), ani art. 94 ustawy o kosztach sądowych nie były podstawą wydanych w sprawie skarżących orzeczeń, adresatem zaś art. 94 ustawy o kosztach sądowych jest wyłącznie Skarb Państwa, a zatem przepis ten nie mógł być zastosowany wobec skarżących. Okoliczności te – w świetle art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o TK – stanowiły podstawę odmowy nadania dalszego biegu skardze. Na powyższe postanowienie skarżący złożyli zażalenie, w którym – poza powtórzeniem argumentów skargi – podnoszą, że art. 13 ust. 2 ustawy z 2005 r. stanowił, wbrew twierdzeniom Trybunału, podstawę wydanych w ich sprawie orzeczeń.

Twierdzą przy tym, że to właśnie zastosowanie przez sądy kwestionowanego przepisu wywołało skutek polegający na pozbawieniu ich możliwości dochodzenia rekompensaty w wysokości 100% wartości pozostawionych nieruchomości. Tym samym, w przekonaniu skarżących, art. 13 ust. 2 ustawy z 2005 r. zdeterminował w sensie normatywnym treść orzeczeń wydanych w ich sprawie. Ponadto, w ocenie skarżących Trybunał błędnie uznał, że art. 13 i art. 94 ustawy o kosztach sądowych nie stanowiły podstawy wydanych w ich sprawie orzeczeń, gdyż możliwość dochodzenia przez nich roszczeń była uzależniona od wniesienia opłat sądowych.

Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 36 ust. 4 w zw. z art. 49 ustawy o TK skarżącemu przysługuje prawo wniesienia zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego o odmowie nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. Trybunał, w składzie trzech sędziów, rozpatruje zażalenie na posiedzeniu niejawnym (art. 25 ust. 1 pkt 3 lit. b in fine w zw. z art. 36 ust. 6 i 7 ustawy o TK). Na etapie rozpoznania zażalenia Trybunał Konstytucyjny bada przede wszystkim, czy wydając zaskarżone postanowienie, prawidłowo stwierdził istnienie przesłanek odmowy nadania skardze dalszego biegu.

W niniejszej sprawie Trybunał Konstytucyjny uznaje, że kwestionowane postanowienie jest prawidłowe, a argumenty przytoczone w zażaleniu nie podważają ustaleń przedstawionych w tym orzeczeniu i dlatego nie zasługują na uwzględnienie. W złożonym zażaleniu skarżący zasadniczo ograniczyli się do przedstawienia argumentów przemawiających – w ich przekonaniu – za uznaniem, że zaskarżone przepisy, wbrew odmiennej ocenie Trybunału dokonanej w kwestionowanym postanowieniu, stanowiły podstawę wydanych w sprawie skarżących orzeczeń.

Trybunał ponownie zwraca jednak uwagę, że art. 13 ust. 2 ustawy z 2005 r. nie był podstawą ani wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 18 marca 2008 r. (sygn. akt I C 1865/04), ani wyroku Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 4 września 2009 r. (sygn. akt I ACa 149/09), o czym najdobitniej świadczy przywołany w zaskarżonym postanowieniu fragment uzasadnienia wyroku sądu apelacyjnego. Trybunał podkreśla nadto, że nie wystarczy przywołanie przepisu w uzasadnieniu orzeczenia i nawiązanie do jego treści, by stwierdzić, że na podstawie właśnie tego przepisu sąd ukształtował sytuację prawną skarżącego.

Jak ustaliły sądy w sprawie skarżących, nie udowodnili oni należycie swojego roszczenia odszkodowawczego, którego ochrony poszukiwali na drodze powództwa cywilnego. Okoliczność ta stanowiła bezpośrednią przyczynę nieprzyznania im tej ochrony. Z kolei rozważania sądów dotyczące zaskarżonego przepisu są dokonane na marginesie i nie wpłynęły na pozbawienie skarżących dochodzonego przez nich odszkodowania. Argumenty podniesione w zażaleniu pozostają więc bez związku z treścią dołączonych do skargi orzeczeń, dlatego nie mogą być uwzględnione w toku postępowania zainicjowanego skargą konstytucyjną.

W odniesieniu do przepisów ustawy o kosztach sądowych skarżący ograniczyli się jedynie do powtórzenia argumentów podniesionych w skardze. Nie wystarcza to jednak do uzasadnienia odmiennego od przyjętego w zaskarżonym postanowieniu stanowiska i uznania, że przepisy te stanowiły podstawę wydanych w sprawie skarżących wyroków. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny nie uwzględnił zażalenia.