Constitutional complaint dismissed because the contested civil procedure rule was not the basis for the final divorce judgment.
Legislator summary
AI generatedThe Constitutional Tribunal refused to proceed with the constitutional complaint filed by Andrzej B. regarding Article 3982 § 2(1) of the Civil Procedure Code. The applicant argued that this provision barred cassation appeals in divorce cases, violating his constitutional right to court after the appellate court issued a final judgment. The court determined that the contested provision merely defined the scope of civil proceedings and was not the legal basis for the final divorce decree, thus failing the admissibility requirement under Article 79 of the Constitution.
Legislator headnote
AI generatedArt. 79 ust. 1 Konstytucji; Art. 46 ust. 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym: A constitutional complaint is inadmissible if the contested legal provision was not the basis for the final judicial decision establishing the infringement of constitutional rights.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
208/3/B/2010 POSTANOWIENIE z dnia 20 kwietnia 2010 r. Sygn. akt Ts 30/09 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Marek Mazurkiewicz, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej Andrzeja B. w sprawie zgodności: art. 3982 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) z art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.
UZASADNIENIE
W skardze konstytucyjnej z 4 lutego 2009 r. wniesiono o stwierdzenie niezgodności art. 3982 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296, ze zm.) z art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji. Skarga konstytucyjna sformułowana została w związku z następującym stanem faktycznym. Wyrokiem z 25 stycznia 2007 r. Sąd Okręgowy w Warszawie – VI Wydział Cywilny Rodzinny Odwoławczy (sygn. akt VI C 422/03) orzekł rozwód związku małżeńskiego skarżącego z winy obu stron. Wyrokiem z 30 stycznia 2008 r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie – VI Wydział Cywilny (sygn. akt VI ACa 781/07) zmienił zaskarżony wyrok, orzekając rozwód związku małżeńskiego z winy skarżącego. Skarżący wskazał, że art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. w zakresie, w jakim wyłącza dopuszczalność wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie o rozwód, w sytuacji gdy zapadły w postępowaniu apelacyjnym wyrok jest wyrokiem zmieniającym orzeczenie sądu I instancji, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji. Zdaniem skarżącego wyrok sądu II instancji narusza konstytucyjne prawo do sądu, pozbawia bowiem skarżącego możliwości wniesienia środka odwoławczego od rozstrzygnięć, z którymi skarżący w jego indywidualnej sprawie się nie zgadza.
Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 79 ust. 1 Konstytucji przedmiotem skargi konstytucyjnej może być ustawa lub inny akt normatywny, na podstawie którego sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o wolnościach lub prawach skarżącego albo o jego obowiązkach określonych w Konstytucji. Oznacza to, że przesłanką rozpoznania skargi konstytucyjnej nie może być wskazanie dowolnego przepisu ustawy lub innego aktu normatywnego, ale tylko takiego, który w konkretnej sprawie stanowił podstawę ostatecznego rozstrzygnięcia.
Warunkiem merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej jest wykazanie przez skarżącego, że w związku z wydaniem przez organ władzy publicznej ostatecznego orzeczenia na podstawie zakwestionowanego w skardze aktu normatywnego doszło do naruszenia przysługujących skarżącemu praw lub wolności o charakterze konstytucyjnym. Uprawdopodobnienie przez skarżącego naruszenia jego praw lub wolności jest zatem przesłanką konieczną dla uznania dopuszczalności skargi konstytucyjnej. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny zobowiązany był zbadać, czy istotnie w niniejszej sprawie doszło do naruszenia wskazanych przez skarżącego praw konstytucyjnych, w szczególności zaś – czy doszło do zamknięcia drogi odmowy nadania biegu skardze konstytucyjnej do i wolności skarżącego.
Zasadniczym powodem dochodzenia praw w zakresie art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. jest stwierdzenie, że przepis ten nie był podstawą wydania ostatecznego orzeczenia w niniejszej sprawie. Zgodnie z zaskarżonym art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna także w sprawach o rozwód, o separację, o alimenty, o czynsz najmu lub dzierżawy oraz o naruszenie posiadania. Przepis ten określa zatem zakres spraw rozpoznawanych w postępowaniu cywilnym, w odniesieniu do których wyłączona jest możliwość wykorzystania nadzwyczajnego środka odwoławczego w postaci skargi kasacyjnej.
Orzeczeniem, które wskazuje skarżący jako ostateczne orzeczenie o jego prawach i wolnościach jest wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie – VI Wydział Cywilny (sygn. akt VI ACa 781/07), w którym sąd ten orzekł jako sąd II instancji, zmieniając wyrok sądu I instancji i orzekając rozwód związku małżeńskiego z winy skarżącego. W sprawie skarżącego nie zapadło żadne inne orzeczenie, w szczególności związane z uruchomieniem nadzwyczajnego środka odwoławczego w postaci skargi kasacyjnej. Z tego też powodu podstawą orzeczenia wskazanego jako ostateczne orzeczenie o prawach i wolnościach skarżącego nie mógł być zaskarżony przepis art. 3982 § 2 pkt 1 k.p.c. Jak wskazał Trybunał Konstytucyjny w postanowieniu z 1 kwietnia 2008 r., Ts 134/07 (OTK ZU nr 3/B/2008, poz. 110), nawet jeżeli w opinii skarżącego zakwestionowane przepisy uniemożliwiają mu wniesienie środka odwoławczego, to okoliczność ta wynika jedynie z ich brzmienia i nie jest poparta treścią ostatecznego orzeczenia.
Zgodnie z przepisem art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.) w związku z art. 79 ust. 1 Konstytucji, przesądza to jednoznacznie o niedopuszczalności nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej w tym zakresie. W tym stanie rzeczy, należało odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.