Constitutional court dismisses union request due to procedural imprecision regarding material vs procedural rules.

44/2/B/2008 POSTANOWIENIE z dnia 22 listopada 2007 r. Sygn. akt Tw 21/07 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mirosław Wyrzykowski, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym wniosku Zarządu Głównego Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów w sprawie zgodności: 1) § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 kwietnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz.

U. Nr 70, poz. 633) z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67, ze zm.) w związku z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277, ze zm.) oraz z art. 2 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; 2) § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.

U. Nr 266, poz. 2246) z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67, ze zm.) w związku z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277, ze zm.) oraz z art. 2, art. 32 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu wnioskowi w zakresie badania zgodności § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.

U. Nr 266, poz. 2246) z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67, ze zm.) w związku z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277, ze zm.) oraz z art. 2, art. 32 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

UZASADNIENIE

Wnioskiem z 6 czerwca 2007 r. Zarząd Główny Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów (dalej: Zarząd Główny NSZZ Policjantów) zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 kwietnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 70, poz. 633; dalej: rozporządzenie z kwietnia 2005 r.) z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz.

U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67, ze zm.; dalej: ustawa emerytalna) w związku z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277, ze zm.; dalej: ustawa o Policji) oraz z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji, a także zgodności § 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 grudnia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz.

U. Nr 266, poz. 2246; dalej: rozporządzenie z grudnia 2005 r.) z art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej w związku z art. 91 ust. 1 ustawy o Policji oraz z art. 2, art. 32 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 92 ust. 1 Konstytucji. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 3 września 2007 r. wnioskodawca został wezwany do uzupełnienia braków formalnych wniosku przez: powołanie przepisu prawa lub statutu wskazującego, iż kwestionowany akt normatywny dotyczy spraw objętych zakresem działania wnioskodawcy; uzasadnienie zarzutu niezgodności § 1 pkt 2 rozporządzenia z kwietnia 2005 r. z art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej oraz uzasadnienie zarzutu niezgodności § 1 pkt 2 rozporządzenia z grudnia 2005 r. z art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej.

W piśmie z 15 września 2007 r. Zarząd Główny NSZZ Policjantów odniósł się do stwierdzonych braków formalnych wniosku. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje:

1. Zgodnie z art. 36 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK) wniosek pochodzący od ogólnokrajowego organu związku zawodowego podlega wstępnemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym. W postępowaniu tym Trybunał Konstytucyjny bada, czy wniosek odpowiada warunkom formalnym, czy nie jest oczywiście bezzasadny, a w szczególności, czy pochodzi od uprawnionego podmiotu (art. 191 ust. 1 pkt 4 Konstytucji oraz art. 32 ust. 2 ustawy o TK).

2. We wniosku Zarządu Głównego NSZZ Policjantów zakwestionowano zgodność § 1 pkt 2 rozporządzenia z kwietnia 2005 r., który uchylił § 8 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 918). Derogacja tego przepisu powoduje, że brak jest reguł materialnych nakazujących odpowiednie stosowanie przepisów dotyczących szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego wobec emeryta i rencisty policyjnego.

Wnioskodawca kwestionuje również § 1 pkt 2 rozporządzenia z grudnia 2005 r., który uchylił ust. 2 w § 9 rozporządzenia z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U. Nr 100, poz. 919; dalej rozporządzenie z czerwca 2002 r.). Przepis § 9 ust. 2 odnosił się do procedury wydawania decyzji w sprawach przyznawania, odmowy przyznania, cofania albo zwrotu emerytom i rencistom policyjnym równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.

Nie uczyniono natomiast przedmiotem wniosku przepisów uchylających reguły materialne, które nakazywały stosowanie przepisów rozporządzenia wobec emeryta i rencisty policyjnego (§ 1 pkt 1 rozporządzenia z grudnia 2005 r.). Wnioskodawca podnosi, że zaskarżone przepisy § 1 pkt 2 rozporządzenia z kwietnia 2005 r. i § 1 pkt 2 rozporządzenia z grudnia 2005 r., znoszące ustawowo przyznane emerytom i rencistom prawa podmiotowe, przekroczyły zakres upoważnienia ministra do określania wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania oraz zwracania równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego (art. 92 ust. 2 ustawy o Policji) oraz za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (art. 91 ust. 2 ustawy o Policji).

Ponadto, zdaniem wnioskodawcy nie istnieje inna wartość konstytucyjnie chroniona, która stoi u podstaw zmiany przedmiotowych rozporządzeń i zniesienia praw majątkowych emerytów i rencistów policyjnych, przez co dochodzi do naruszenia zasady ochrony praw słusznie nabytych, wynikającej z art. 2 Konstytucji. Wnioskodawca twierdzi również, iż ustawodawca różnicuje podmioty odznaczające się cechą relewantną, a mianowicie funkcjonariusze Straży Granicznej posiadający prawo do emerytury lub renty, w przeciwieństwie do emerytów i rencistów policyjnych, są uprawnieni do otrzymania równoważnika pieniężnego za remont mieszkania, co uzasadnia naruszenie art. 32 ust.1 Konstytucji.

Ponadto, Zarząd Główny NSZZ Policjantów wskazuje, że „zaskarżone przepisy § 1 pkt 2 rozporządzeń wykonawczych Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, skreślające dotychczasowe zapisy o zasadach i trybie wypłaty emerytom i rencistom policyjnym równoważnika pieniężnego za remont mieszkania oraz za jego brak naruszają art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej”. Z powyższego wynika, iż wnioskodawca kwestionuje wyeliminowanie zarówno przepisów materialnych, jak i proceduralnych dotyczących przyznawania równoważnika za remont lokalu mieszkalnego i za jego brak.

3. Trybunał Konstytucyjny stwierdza, że wniosek Zarządu Głównego NSZZ Policjantów cechuje wyraźna nieścisłość. Z uzasadnienia wniosku wynika bowiem, że wnioskodawca kwestionuje wyeliminowanie zarówno przepisów materialnych, jak i proceduralnych. Tymczasem przedmiotem zaskarżenia, na gruncie rozporządzenia z grudnia 2005 r., uczyniono jedynie przepisy proceduralne. W konsekwencji, ewentualne orzeczenie o niezgodności z powołanymi wzorcami kontroli przepisów uchylających § 9 ust. 2 rozporządzenia z czerwca 2002 r. skutkowałoby brakiem podstawy materialnej do wydawania decyzji w sprawie przyznania, odmowy przyznania, cofania albo zwrotu emerytom i rencistom policyjnym równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego.

Za bezcelową należy bowiem uznać kontrolę uchylenia jedynie przepisów proceduralnych, gdyż przy braku podstawy materialnej emeryci oraz renciści policyjni i tak nie zrealizują swojego prawa do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego. W konsekwencji, na podstawie art. 36 ust. 3 ustawy o TK, należało odmówić nadania dalszego biegu wnioskowi w zakresie badania zgodności § 1 pkt 2 rozporządzenia z grudnia 2005 r. z art. 29 ust. 1 ustawy emerytalnej w związku z art. 91 ust. 1 ustawy o Policji oraz z art. 2, art. 32 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 92 ust. 1 Konstytucji.

W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentencji.