Supreme Court allows appeal against administrative decision due to failure to consider evidence of ownership.

Απόφαση 948 / 2012 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 948/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Αντιπρόεδρο, Χαράλαμπο Δημάδη, Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Δημήτριο Μαζαράκη και Ερωτόκριτο Καλούδη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 21 Μαρτίου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Σ. θυγ. Λ. Β. και της Θ., 2. Γ Σ. του Α. και Σ. και 3. Λ. Σ. του Α. και Σ., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Διονύσιο Πέλεκη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚΠολΔ.

Του αναιρεσίβλητου: Ελληνικού Δημοσίου, νομίμως εκπροσωπουμένου από τον Υπουργό Οικονομίας και Οικονομικών, που εδρεύει στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσιά του Χριστίνα Διβάνη, Πάρεδρο Ν.Σ.Κ., με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του ΚΠολΔ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16-11-2006 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Σύρου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 44/2008 του ίδιου Δικαστηρίου και 166/2010 του Εφετείου Αιγαίου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 19-7-2010 αίτησή τους και με τους από 15-2-2012 πρόσθετους λόγους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ερωτόκριτος Καλούδης ανέγνωσε την από 9-3-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης κατά τους λόγους - κύριους και πρόσθετο - που αναφέρονται στο αιτιολογικό.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 1710 παρ.1, 1712, 1721, 1846, 1192 αρ.1, 1193, 1195, 1198, 1199 και 1033 ΑΚ προκύπτει, ότι η κυριότητα ακινήτου αποκτάται παραγώγως, με κληρονομική μεν διαδοχή, από το θάνατο του κληρονομουμένου, εφόσον ο κληρονόμος αποδεχθεί την κληρονομία με δημόσιο έγγραφο και μεταγράψει την περί αποδοχής δήλωσή του, με συμφωνία δε, μεταξύ του κυρίου και εκείνου που την αποκτά, ότι μετατίθεται σ' αυτόν η κυριότητα για κάποια νόμιμη αιτία, η οποία γίνεται με συμβολαιογραφικό έγγραφο που υποβάλλεται σε μεταγραφή.

Για τη μεταβίβαση, με τους τρόπους αυτούς, της κυριότητας του ακινήτου, προϋπόθεση είναι ο αποβιώσας ή εκείνος που συμφώνησε τη μεταβίβασή της να ήταν κύριος του ακινήτου. Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 974, 1041, 1042, 1044, 1045 και 1051 ΑΚ προκύπτει, ότι για τη κτήση της κυριότητας με τακτική μεν χρησικτησία απαιτείται άσκηση νομής με καλή πίστη και νόμιμο τίτλο για μία δεκαετία, με έκτακτη δε χρησικτησία απαιτείται άσκηση νομής επί συνεχή εικοσαετία, με τη δυνατότητα εκείνου που απέκτησε τη νομή αυτού με καθολική ή με ειδική διαδοχή να συνυπολογίσει στο χρόνο της δικής του νομής και το χρόνο νομής του δικαιοπαρόχου του.

Ειδικότερα, σε καλή πίστη βρίσκεται ο νομέας όταν χωρίς βαριά αμέλεια έχει την πεποίθηση κατά το χρόνο απόκτησης της νομής ότι απέκτησε την κυριότητα του πράγματος. Άσκηση νομής δε, προκειμένου για ακίνητο, συνιστούν οι εμφανείς υλικές ενέργειες επάνω σ' αυτό που προσιδιάζουν στη φύση και τον προορισμό του, με τις οποίες εκδηλώνεται η βούληση του νομέα να το εξουσιάζει.

Τέλος, για με την ίδρυσή του από το άρθρο 559 αριθ. 1α ΚΠολΔ λόγου αναίρεσης για παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, πρέπει το δικαστήριο να απαίτησε περισσότερα στοιχεία ή να αρκέστηκε σε λιγότερα στοιχεία από εκείνα που απαιτεί ο νόμος, ή να προσέδωσε στον εφαρμοστέο κανόνα έννοια διαφορετική από την αληθινή, ενώ κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση όταν στο αιτιολογικό που συνιστά την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν αναφέρονται καθόλου ή αναφέρονται ανεπαρκώς ή αντιφατικώς τα πραγματικά περιστατικά στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του επί ζητήματος με ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, και, έτσι, δεν μπορεί να ελεγχθεί, αν, στη συγκεκριμένη περίπτωση, συνέτρεχαν οι όροι του κανόνα ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόσθηκε ή δεν συνέτρεχαν οι όροι εκείνου που δεν εφαρμόσθηκε.

Στην προκείμενη περίπτωση το Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφασή του, δέχτηκε τα εξής: "Δυνάμει του υπ' αρ. .../29-11-2000 συμβολαίου γονικής παροχής του συμβολαιογράφου Ερμουπόλεως Ιάκωβου Πρίντεζη, νόμιμα μεταγεγραμμένου στον τόμο 756 και στον αριθμό ... των βιβλίων μεταγραφών Δήμου Ερμουπόλεως, η α' ενάγουσα και α' εκκαλούσα (ήδη πρώτη αναιρεσείουσα Σ.

Β.-Σ.) μεταβίβασε την ψιλή κυριότητα κατά το 1/2 εξ αδιαιρέτου στο καθένα από τα δύο τέκνα της, β' & γ' ενάγοντες και ήδη β' & γ' εκκαλούντες (Γ. Σ. του Α. και Λ. Σ. του Α. αντίστοιχα), του παρακάτω αγροτικού ακίνητου παρακρατώντας το δικαίωμα της επικαρπίας. Ειδικότερα, στο ανωτέρω συμβόλαιο γονικής παροχής (υπ' αρ. .../ 29.11.2000) η α' ενάγουσα δήλωσε (1° φύλλο - 2η σελίδα του, 2° φύλλο - 1η & 2η σελίδα του - και 3° φύλλο- 1η σελίδα του) ότι είναι κυρία με το υπ' αριθ. .../5.2.1988 συμβόλαιο γονικής παροχής από τον πατέρα της Λ. (Λ.) Λ.

Β. (του ιδίου παραπάνω συμβολαιογράφου), που νόμιμα μεταγράφηκε (τομ. 628, αρ. ... βιβλίων μεταγραφών Δήμου Ερμούπολης), ενός βοσκότοπου κείμενου στη θέση "Καλαμαύκα", που περιλαμβάνει τις θέσεις "Πλατειά Ράχη-Σκεπανά-Ξανέμου" και εκτείνεται μέχρι τη θέση "Σπηλιά" της περιφέρειας του Δήμου Άνω Σύρου, εκτάσεως κατά τον τίτλο αυτό 40 στρεμμάτων περίπου ή οσησδήποτε εκτάσεως και αν είναι πλέον ή έλλαττον, περίφρακτου με ξηρολιθιές από εκατονταετίας και πλέον, συμπεριλαμβανομένων και δύο σκαλιών χωραφίων στη θέση Λάκκος, που συνορεύει γύρω του με κτήματα του ίδιου ως άνω παρέχοντος (Λ.

Β.) από τρεις πλευρές, Μ. Σ. από δύο πλευρές, Μ. Μ. από δύο πλευρές και Ι. Β.. Ακολούθως, στο ίδιο παραπάνω συμβόλαιο (υπ' αρ. .../29.11.2000), αναφέρεται (2° φύλλο -1η & 2η σελίδα του - και 3° φύλλο -1η σελίδα του): 1) Ότι το ακίνητο αυτό βρέθηκε να έχει έκταση 245.189 τ.μ., εκ των οποίων η α' ενάγουσα μεταβίβασε 15.000 τ.μ. στον Π. Μ. με το υπ' αρ. .../1992 αγοραπωλητήριο συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Μάξιμου Ταλασλή, που νόμιμα μεταγράφηκε, 2) Ότι το εναπομείναν σ' αυτήν (α' ενάγουσα) ακίνητο εκτάσεως 230.139 τ.μ, εμφαίνεται στο προσαρτημένο στο ανωτέρω συμβόλαιο από Μαΐου 2000 τοπογραφικό διάγραμμα του αγρονόμου τοπογράφου μηχανικού Ν.

Λ. με τα στοιχεία 1-2-3-4-5-6-7-8-9-10-11-12-13-14-15-16-17-18-19-20-21-22-23-24-25-26-27-28-29-30-31-32-33-34-35-36-37-38 -39-40-41-42-43-44-45-46-47-48-49-50-51-52-1 και συνο ρεύει γύρω του με ιδιοκτησία Μ. Σ. από δύο πλευρές, με ιδιοκτησία Μ. Μ., με ιδιοκτησία Π. Μ., με ιδιοκτησία Θ. χας Λ. (Λ.) Β. και δημοτική οδό. 3) Ότι με τη συναίνεση της εκ τρίτου συμβαλλόμενης στο ίδιο πιο πάνω υπ1 αρ. .../29.11.2000 συμβόλαιο Θ.

χας Λ. Β., ως μόνης εκ διαθήκης κληρονόμου του αποβιώσαντος την 12.10.1989 παραπάνω παρέχοντος πατέρα της α' ενάγουσας Λ. (Λ.) Β. βάσει του υπ' αρ. 19/8.9.2000 πιστοποιητικού κληρονομητηρίου του Γραμματέα Πρωτοδικών Σύρου, διορθώνεται το ως άνω συμβόλαιο ως προς την έκταση του προπεριγραφέντος μεταβιβασθέντος ακινήτου και ορίζεται ότι αυτό είχε έκταση, πριν την προαναφερθείσα μεταβίβαση στον Π.

Μ., 245.189 τ.μ., αντί της αναφερομένης στον πιο πάνω τίτλο κτήσης της α' ενάγουσας (υπ' αριθ. .../5.2.1988 συμβόλαιο γονικής παροχής) έκτασης των 40 στρεμμάτων, έχουσα τα ίδια, όπως πιο πάνω, σύνορα. Ο προαναφερθείς Λ. (Λ.) Β., πατέρας και άμεσος δικαιοπάροχος της α' ενάγουσας, όπως προκύπτει από την υπ' αρ. .../1-11-1955 πράξη αποδοχής κληρονομιάς του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Γεωργίου Αθανασούλια, που νόμιμα μεταγράφηκε, σε συνδυασμό με την υπ' αρ. .../5.11.1969 πράξη αποδοχής κληρονομιάς του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Νικόλαου Λ.

Σταυρή, που νόμιμα μεταγράφηκε, είχε αποκτήσει πλήρη κυριότητα ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος α) του αποβιώσαντος την 9.4.1955 θετού πατέρα του Λ. Μ. Β. κατά τα 3/4 εξ αδιαιρέτου και β) της αποβιώσασας την 11.11.1963 θετής μητέρας του Σ. χήρας Λ. Β. κατά το ιδανικό μερίδιό της (1/4 εξ αδιαιρέτου), μεταξύ άλλων, επί λέξει (σελ. 2 πιο πάνω πράξεων) "... 1) μιας κτηματικής ομάδας στη θέση "Σύριγγας" του Δήμου Άνω Σύρου συγκείμενης εξ ετέρας σκληρής κειμένης εις θέσιν "Καλαμαύκα" περιλαμβανούσης τας θέσεις "Πλατειά Ράχη", "Σκεπανή", "Ξανέμου" εκτεινομένης μέχρι της θέσεως "Σπηλιά"...".

Ο παραπάνω Λ. Μ. Β., θετός πατέρας του ανωτέρω άμεσου δικαιοπάροχου της α' ενάγουσας (Λ. -Λ. Β.), όπως προκύπτει από το υπ' αρ. .../18.4.1956 αγοραπωλητήριο συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Γεωργίου Αθανασούλια, που νόμιμα μεταγράφηκε, είχε αποκτήσει από αγορά από τον πωλητή Ι. Μ. Β. ή Φ. πλήρη κυριότητα, μεταξύ άλλων, επί λέξει (σελ. 1-2) "..

Α) μίαν κτηματικήν ομάδα κειμένην εις το χωρίον "Σύριγγας" της Κοινότητος Σύρου συγκειμένην.... ετέρας σκληρής κειμένης εις θέσιν "Καλαμαύκα", περιλαμβανούσης τας θέσεις "Πλατειά Ράχη", "Σκεπανή", "Ξανέμου" εκτεινομένης μέχρι της θέσεως "Σπηλιά" ...". Ο πιο πάνω Ι. Μ. Β. ή Φ., όπως προκύπτει από το υπ' αρ. 2.859/7.6.1930 πωλητήριο συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Λουκά Καλαθακη, που νόμιμα μεταγράφηκε, είχε αποκτήσει από αγορά από τον πωλητή Λ.

Μ. Β. πλήρη κυριότητα, μεταξύ άλλων, επί λέξει (σελ. 2) "... Α) μίαν κτηματικήν ομάδα κειμένην εις το χωρίον "Σύριγγας" της Κοινότητος Σύρου συγκειμένην ... ετέρας σκληρής κειμένης εις θέσιν "Καλαμαύκα", περιλαμβανούσης τας θέσεις "Πλατειά Ράχη", "Σκεπανή", "Ξανέμου" εκτεινομένης μέχρι της θέσεως "Σπηλιά" ...". Ο παραπάνω Λ.

Μ. Β. είχε αποκτήσει πλήρη κυριότητα, μεταξύ άλλων, στο ανωτέρω ακίνητο με την ίδια ως άνω περιγραφή, από αγορά των ιδανικών μερίδων της πωλητών (1/4 εξ αδιαιρέτου) δυνάμει των νομίμως μεταγραφέντων συμβολαίων 1) υπ' αρ. .../2.6.1923 του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Ιωάννη Μπεκιαρέλη με πωλήτρια την Κ. συζ. Π. Σ., 2) υπ' αρ. .../28.1.1926 του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Νικολάου Κουντούρη με πωλήτρια τη Μ.

θυγ. Γ. Σ. συζ. Γ. Β., 3) υπ' αρ. .../31.1.1926 του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Νικολάου Κουντούρη με πωλητή το Ν. Γ. Σ., 4) υπ' αρ. .../21.6.1930 του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Λουκά Καλαθάκη με πωλητή (με δικαίωμα εξωνήσεως) τον Α. Γ. Σ. επί λέξει (σελ. 2) "... Α) μίαν κτηματικήν ομάδα κειμένην εις το χωρίον "Σύριγγας" της Κοινότητος Σύρου συγκειμένην ...

ετέρας σκληρής κειμένης εις θέσιν "Καλαμαύκα", περιλαμβανούσης τας θέσεις "Πλατειά Ράχη", "Σκεπανή", "Ξανέμου" εκτεινομένης μέχρι της θέσεως "Σπηλιά" ...". Οι προαναφερθέντες πωλητές είχαν αποκτήσει κατά κυριότητα τα ιδανικά τους μερίδια (1/4 εξ αδιαιρέτου ο καθένας) επί του πιο πάνω ακινήτου με την ίδια ως άνω περιγραφή, η μεν Κ.

συζ. Π. Σ. με το υπ' αρ. .../2.11.1917 συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Ιωάννη Μπεκιαρέλη, που νόμιμα μεταγράφηκε, από αγορά από την Ά. χήρα Γ. Ν. Σ., που ήταν εξ αδιαθέτου κληρονόμος κατά το 1/4 εξ αδιαιρέτου του τελευταίου, που απεβίωσε το έτος 1915, ενώ οι άλλοι τρεις (Μ. θυγ. Γ. Σ. συζ. Γ. Β., Ν. Γ. Σ. και Α. Γ. Σ.) τέκνα εκείνου και εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του καθένας κατά το 1/4 εξ αδιαιρέτου.

Ο ανωτέρω αποβιώσας Γ. Σ. του Ν. είχε αποκτήσει την πλήρη κυριότητα, μεταξύ άλλων, του πιο πάνω ακινήτου με την ίδια ως άνω περιγραφή βάσει του υπ' αρ. .../25.11.1908 πωλητήριου συμβολαίου του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Σωκράτη Ανδρούτσου, που νόμιμα μεταγράφηκε, από αγορά από το Ν. Ι. Σ.. Τέλος, ο πιο πάνω Ν. Ι. Σ.

είχε αποκτήσει την πλήρη κυριότητα, μεταξύ άλλων, του πιο πάνω ακινήτου με την ίδια ως άνω περιγραφή, βάσει του υπ' αρ. .../3.10.1875 προικοσυμβολαίου του συμβολαιογράφου Ερμούπολης Σταματίου Μπίστη, που νόμιμα μεταγράφηκε. Από την αντιπαραβολή όλων των ως άνω τίτλων κτήσεως κυρτότητας προκύπτει ότι: 1) Η περιγραφή κατά θέση του επίδικου ακινήτου ως κείμενου στη θέση "Σύριγγας" και ειδικότερα στη θέση "Καλαμαύκα", που περιλαμβάνει τις θέσεις "Πλατειά Ράχη-Σκεπανά-Ξανέμου" εκτεινόμενη μέχρι τη θέση "Σπηλιά" της περιφέρειας του Δήμου Άνω Σύρου ταυτίζεται σ' όλους τους τίτλους. 2) Η έκταση του επίδικου αγροτικού ακινήτου αναγράφεται μόνον στο τελευταίο, χρονολογικά, συμβόλαιο (υπ' αρ. .../29-11-2000) ότι είναι 245.189 τ.μ., ενώ γίνεται διόρθωση ως προς την αναγραφείσα έκταση του αμέσως προηγούμενου αυτού συμβολαίου (υπ' αριθ. .../5.2.1988), όπου αναφερόταν ότι είναι 40 στρέμματα περίπου πλέον ή έλαττον, χωρίς όμως να δίνεται καμιά πειστική εξήγηση για τη γενόμενη διόρθωση, που έχει ως αποτέλεσμα τον εξαπλασιασμό και πλέον της αναγραφείσας έκτασης του επιδίκου με το τελευταίο συμβόλαιο (υπ' αρ. .../29-11-2000) απ' εκείνη του αμέσως προηγουμένου (υπ' αρ. .../ 5.2.1988). 3) Τα όρια του επίδικου ακινήτου δεν αναγράφονται ειδικά σε κανένα τίτλο, ούτε καθορίζονται οι πλευρικές διαστάσεις εκείνου, που συνορεύουν με τις γειτονικές ιδιοκτησίες, ενώ τα ονοματεπώνυμα των ιδιοκτητών - γειτόνων αναφέρονται μόνον στα δύο τελευταία, χρονολογικά, συμβόλαια (υπ' αρ. .../29-11-2000 & .../ 5.2.1988). 4) Τοπογραφικό διάγραμμα για το επίδικο ακίνητο υπάρχει και προσαρτάται μόνον στο τελευταίο, χρονολογικά, συμβόλαιο (.../29-11-2000).

Με βάση τα παραπάνω οι προαναφερθέντες δικαιοπάροχοι της α' ενάγουσας ήταν ιδιοκτήτες γης αγροτικού ακινήτου κείμενου στη θέση "Σύρριγγας" και ειδικότερα στη θέση "Καλαμαύκα", που περιλαμβάνει τις θέσεις "Πλατειά Ράχη-Σκεπανά-Ξανέμου", εκτεινόμενο μέχρι τη θέση "Σπηλιά" της περιφέρειας του Δήμου Άνω Σύρου, τουλάχιστον από το έτος 1875 σε ιδιωτική γη, όπου έβοσκαν τα ζώα τους, όπως είχαν τη νομική δυνατότητα, αφού η ιδιοκτησία τους βρισκόταν σε ιδιωτική γη καθαρής ιδιοκτησίας, που και πριν απ' αυτούς ανήκε σε ιδιώτες και ουδέποτε μετά την Απελευθέρωση (έτος 1830) κατέστη αδέσποτη, επί της οποίας δεν είχε τίτλους κυριότητας το εναγόμενο και ήδη εφεσίβλητο Ελληνικό Δημόσιο, σύμφωνα με όσα προαναφέρθηκαν στην ανωτέρω υπό στοιχ. 1α μείζονα σκέψη.

Όμως τόσο η όλη έκταση που ανήκε στους παραπάνω δικαιοπαρόχους της α' ενάγουσας, όσον και τα ακριβή όριά της δεν προέκυψαν από τα πιο πάνω συμβόλαιά τους, ούτε προσκομίσθηκαν σχετικά τοπογραφικά διαγράμματα. Στο σημείο αυτό πρέπει να σημειωθεί ότι από το υπ' αρ. πρωτ. 5418 ΠΕ από 15.3.2007 έγγραφο της Διεύθυνσης Δασών Ν.

Κυκλάδων, από το οποίο προκύπτει ότι: α) η συνολική έκταση του ακινήτου στη θέση "Σύριγγας" του Δήμου Άνω Σύρου εκτιμάται σε 240.000 τ.μ., έκταση που πλησιάζει μεν εγγύτερα στην αναγραφείσα ως έκταση στο παραπάνω υπ' αρ. .../29-11-2000 συμβόλαιο γονικής παροχής της α' ενάγουσας προς τα τέκνα της, β' & γ' ενάγοντες (245.189 τ.μ.), όμως σε κανένα άλλο συμβόλαιο των δικαιοπαρόχων της α' ενάγουσας αναγράφεται η έκτασή της και β) ότι μόνον δύο τμήματα της εν λόγω συνολικής έκτασης, που αναφέρονται ως Ε1 εκτάσεως 4.233 τ.μ.

και Ε2 εκτάσεως 587,50 τ.μ., ταυτίζονται με τη μη αμφισβητηθείσα από το εναγόμενο έκταση, είναι γεωργικώς καλλιεργούμενες εκτάσεις και κατ' άρθρο 3 παρ.6 περ.α' Ν.998/1979 (περί προστασίας δασών) δεν υπάγονται στις διατάξεις του παραπάνω νόμου. Άρα, το Δικαστήριο αυτό μπορεί να σχηματίσει σαφή και ασφαλή δικανική πεποίθηση ως προς την κυριότητα των προαναφερθέντων δικαιοπαρόχων της α' ενάγουσας μόνον επί των πιο πάνω δύο τμημάτων (4.233 τ.μ.

και 587,20 τ.μ.) ως προς τα οποία, όπως σημειώθηκε παραπάνω, δεν προσβάλλεται η εκκαλουμένη. Επομένως εφόσον δεν αποδείχθηκε από τους ενάγοντες, η ιστορική βάση της ένδικης αγωγής τους ως προς την υπολειπόμενη έκταση (225.379 τ.μ.) του επιδίκου ακινήτου, δεδομένου ότι αυτοί έφεραν, ως έχοντες το αντικειμενικό βάρος της απόδειξης, τον κίνδυνο, που απέρρεε από την αμφιβολία του Δικαστηρίου, απόρριψης της αγωγής τους ως κατ' ουσίαν αβάσιμης, με βάση όσα προαναφέρθηκαν στην πιο πάνω υπό στοιχ. 1β μείζονα σκέψη, αυτή ήταν απορριπτέα ως κατ' ουσίαν αβάσιμη κατά την κύρια βάση της (παράγωγος τρόπος κτήσεως κυριότητας)".

Απέρριψε δε περαιτέρω το Εφετείο ως κατ' ουσίαν αβάσιμες και τις επικουρικές βάσεις της αγωγής του πρωτότυπου τρόπου της τακτικής και έκτακτης χρησικτησίας, εφόσον δέχτηκε, ότι "η α' ενάγουσα είχε εκμισθώσει δυνάμει του υπ' αρ. .../22.10.1998 συμβολαίου της συμβολαιογράφου Πειραιά Μαρίας Δικαιάκου, που μεταγράφηκε νόμιμα, το πιο πάνω ακίνητο για εγκατάσταση σ' αυτό αιολικού πάρκου αντί ετήσιου μισθώματος 2.160.000 δρχ για 15 έτη" και η εκμίσθωση αυτή "εκ μέρους της α' ενάγουσας (του πιο πάνω ακινήτου) συνολικής έκτασης 240.000 τ.μ.

αποτελεί μεν πράξη νομής της, όμως .... δεν αποδείχθηκε ότι βρισκόταν (η α' ενάγουσα) σε καλή πίστη ... όσον αφορά την κυριότητά της επί του όλου επίδικου ακινήτου, (γιατί), όπως προαναφέρθηκε, είχε κατά πολύ μεγαλύτερη έκταση και τούτο ήταν κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας (άρθρο 336 αρ. 4 ΚΠολΔ), ευχερώς αντιληπτό από εκείνη".

Ενώ "όσον αφορά τους β' και γ' ενάγοντες, πρωτίστως, δεν παρήλθε από την επομένη της σύνταξης του ως άνω .../29.11.2000 συμβολαίου γονικής παροχής ... έως την έγερση της ένδικης από 16.11.2006 αγωγής ... ο προβλεπόμενος νόμιμος χρόνος (10 ετία) για να επέλθει κτήση κυριότητας απ' αυτούς με τακτική χρησικτησία". Όσον αφορά δε την έκτακτη χρησικτησία, διότι "δεν αποδείχθηκε ότι τόσον οι προαναφερθέντες δικαιοπάροχοι της α' ενάγουσας όσο και η ίδια από την επομένη του ανωτέρω .../9.2.1988 συμβολαίου νεμήθηκαν την όλη επίδικη έκταση".

Ακολούθως, -το Εφετείο- απέρριψε την έφεση των αναιρεσειόντων κατά της εκκαλούμενης απόφασης του Πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου, το οποίο είχε εκφέρει όμοια κρίση. Έτσι, όμως, που έκρινε το Εφετείο περιέλαβε στην απόφασή του ανεπαρκείς και αντιφατικές αιτιολογίες, διότι, παρόλο που δέχτηκε, ότι α)"η περιγραφή κατά θέση του επίδικου ακινήτου ως κείμενου στη θέση "Σύριγγα" και ειδικότερα στη θέση "Καλαμαύκα", που περιλαμβάνει τις θέσεις "Πλατειά Ράχη - Σκεπανά - Ξανέμου", εκτεινόμενη μέχρι τη θέση "Σπηλιά" της περιφέρειας του Δήμου Άνω Σύρου ταυτίζεται σ' όλους τους τίτλους", β) ότι "στο ανωτέρω συμβόλαιο γονικής παροχής (υπ' αρ. .../ 29.11.2000) η α' ενάγουσα (και ήδη πρώτη αναιρεσείουσα) δήλωσε ...

ότι είναι κυρία ... ενός βοσκοτόπου (με την ίδια ως άνω περιγραφή), εκτάσεως κατά τον τίτλο αυτό 40 στρεμμάτων περίπου ή οσησδήποτε εκτάσεως και αν είναι πλέον ή έλλαττον, περίφρακτου με ξηρολιθιές από εκατονταετίας και πλέον ... (το οποίο) στο ίδιο συμβόλαιο αναφέρεται ότι βρέθηκε να έχει έκταση 245.189 τ.μ., εκ των οποίων η α' ενάγουσα μεταβίβασε 15.000 τ.μ.

στον Π. Μ. με το υπ' αρ. 17361/1992 αγοραπωλητήριο συμβόλαιο ...", γ) ότι "από το υπ' αρ. πρωτ. 5418 ΠΕ από 15.3.2007 έγγραφο της Διεύθυνσης Δασών Ν. Κυκλάδων προκύπτει, ότι ... η συνολική έκταση του ακινήτου στη θέση "Σύριγγα" του Δήμου Άνω Σύρου εκτιμάται σε 240.000 τ.μ., έκταση που πλησιάζει εγγύτερα την αναγραφείσα ως έκταση στο παραπάνω υπ' αρ. .../ 29.11.2000 συμβόλαιο γονικής παροχής ...", δ) ότι "οι προαναφερθέντες δικαιοπάροχοι της α' ενάγουσας ήταν ιδιοκτήτες γης αγροτικού ακινήτου κείμενου στη θέση "Σύριγγα" (ακολουθεί ίδια με την ως άνω περιγραφή) τουλάχιστον από το έτος 1875 σε ιδιωτική γη, όπου έβοσκαν τα ζώα τους, όπως είχαν τη νομική δυνατότητα, αφού η ιδιοκτησία τους βρισκόταν σε ιδιωτική γη καθαρής ιδιοκτησίας και ουδέποτε μετά την απελευθέρωση (1830) κατέστη αδέσποτη, επί της οποίας δεν είχε τίτλους κυριότητας το εναγόμενο (και ήδη αναιρεσίβλητο) Ελληνικό Δημόσιο" και ε) ότι "όμως τόσο η όλη έκταση που ανήκε στους παραπάνω δικαιοπαρόχους της α' ενάγουσας, όσον και τα ακριβή όριά της δεν προέκυψαν από τα πιο πάνω συμβόλαιά τους, ούτε προσκομίστηκαν σχετικά τοπογραφικά διαγράμματα", κατέληξε τελικά στο συμπέρασμα (αποδεικτικό πόρισμα) ότι ως προς "μόνο δύο τμήματα της εν λόγω συνολικής έκτασης, που αναφέρονται ως Ε1 εκτάσεως 4.233 τ.μ.

και Ε2 εκτάσεως 587,50 τ.μ., (τα οποία) ταυτίζονται με τη μη αμφισβητηθείσα από το εναγόμενο έκταση (και) είναι γεωργικώς καλλιεργούμενες εκτάσεις ... μπορεί να σχηματίσει σαφή και ασφαλή δικανική πεποίθηση ως προς την κυριότητα των προαναφερθέντων δικαιοπαρόχων της α' ενάγουσας ... (και) ως προς τα οποία, όπως σημειώθηκε παραπάνω, δεν προσβάλλεται η εκκαλουμένη".

Στο τελευταίο αυτό συμπέρασμα κατέληξε η προσβαλλόμενη απόφαση, αφενός μεν, με τις παραπάνω αντιφατικές αιτιολογίες της και συγκεκριμένα με το να δεχθεί ότι η περιγραφή της επίδικης έκτασης σ' όλους τίτλους είναι ίδια ("ταυτίζεται"), ότι στο συμβόλαιο γονικής παροχής (υπ' αρ. .../29.11.2000) γίνεται αναφορά της επίδικης έκτασης, ως "ενός βοσκοτόπου εκτάσεως ... 40 στρεμμάτων περίπου ή οσησδήποτε εκτάσεως αν είναι πλέον ή έλλαττον, περίφρακτου με ξηρολιθιές από εκατονταετίας και πλέον ...", ότι η συνολική έκταση του ακινήτου στη θέση "Σύριγγα" ...

εκτιμάται (από) τη Διεύθυνση Δασών Ν. Κυκλάδων σε 240.000 τ.μ. και ακόμη ότι οι δικαιοπάροχοι της α' ενάγουσας ήταν ιδιοκτήτες αγροτικού ακινήτου στη θέση "Σύριγγα" από το έτος 1875 "σε ιδιωτική γη (που) ουδέποτε μετά την απελευθέρωση (1830) κατέστη αδέσποτη (και) επί της οποίας δεν είχε τίτλους ιδιοκτησίας το εναγόμενο Ελληνικό Δημόσιο", αφετέρου δε με τις προδιαληφθείσες ανεπαρκείς αιτιολογίες, κυρίως αναφορικά με το πόρισμά της ότι οι δικαιοπάροχοι της α' ενάγουσας ήταν κύριοι μόνο των πιο πάνω με τα στοιχεία Ε1 και Ε2 τμημάτων της (εμβαδού 4.233 και 587,50 τ.μ.

αντίστοιχα). Έτσι, όμως, που έκρινε το Εφετείο, για τα πιο πάνω ζητήματα, τα οποία ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, στέρησε την απόφασή του από τη νόμιμη βάση της αναφορικά με τον προεκτιθέμενο παράγωγο τρόπο με τον οποίο οι αναιρεσείοντες επικαλέστηκαν ότι απέκτησαν ως άνω ψιλή κυριότητα και επικαρπία στην επίδικη έκταση εξ αιτίας των παραπάνω αντιφατικών και ανεπαρκών αιτιολογιών, που καθιστούν αδύνατο τον αναιρετικό έλεγχο για την ορθή ή όχι εφαρμογή των ουσιαστικού δικαίου διατάξεων που αφορούν στον παράγωγο τρόπο της κτήσης της κυριότητας της επίδικης έκτασης από μέρους των αναιρεσειόντων και αναφέρθηκαν στην αρχή.

Επομένως, οι λόγοι αναίρεσης, πρώτος από τον αριθμό 19 και τρίτος κατά το δεύτερο μέρος του, πέμπτος και πρώτος των προσθέτων, όπως εκτιμώνται, επίσης από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ είναι βάσιμοι.

ΙΙ. Κατά τη διάταξη του όρθρου 559 αρ. 11 περ. γ ΚΠολΔ ιδρύεται λόγος αναίρεσης και αν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν. Για την ίδρυση του λόγου αυτού αρκεί και μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών για το αν λήφθηκε υπόψη από το δικαστήριο της ουσίας συγκεκριμένο μέσο απόδειξης (ΑΠ 1911/2006). Μάλιστα όταν ο διάδικος, που προσκομίζει περισσότερα έγγραφα για την απόδειξη διάφορων ισχυρισμών, επικαλείται ειδικά ορισμένο απ' αυτά είτε για άμεση είτε για έμμεση απόδειξη ενός συγκεκριμένου ουσιώδους ισχυρισμού του και το δικαστήριο απορρίπτει αυτόν ως αναπόδεικτο, έχει υποχρέωση αυτό να βεβαιώσει ότι στην κρίση του αυτή οδηγήθηκε, αν και εκτίμησε το έγγραφο αυτό, το οποίο και να μνημονεύει και δεν αρκεί η γενική και αόριστη βεβαίωση ότι έχουν ληφθεί υπόψη όλα τα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα έγγραφα.

Στην προκείμενη περίπτωση, με τους λόγους αναίρεσης, δεύτερο του κύριου δικογράφου και δεύτερο, κατά το δεύτερο μέρος του, των προσθέτων, οι αναιρεσείοντες προσάπτουν στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από το άρθρο 559 αρ. 11 περ.γ' ΚΠολΔ, γιατί το Εφετείο, για το σχηματισμό του αποδεικτικού πορίσματός του, με βάση το οποίο απέρριψε ως κατ' ουσίαν αβάσιμη την ένδικη αγωγή τους περί αναγνώρισης του δεύτερου και τρίτου απ' αυτούς ψιλών συγκυρίων κατά το 1/2 εξ αδιαιρέτου ο καθένας στο επίδικο ακίνητο και της πρώτης απ' αυτούς επικαρπώτριας του επίδικου ακινήτου, δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που αυτοί επικαλέστηκαν και προσκόμισαν και ειδικότερα α) τις ένορκες βεβαιώσεις των Μ.

Σ., Ι. Β.-Μ., Μ. Ρ. (σχετικές οι πράξεις ..., ... και .../2.3.2010 του συμβολαιογράφου Σύρου Μάξιμου Ταλασλή), που έχουν ληφθεί νόμιμα μετά από προηγούμενη εμπρόθεσμη κλήτευση του αντιδίκου τους Ελληνικού Δημοσίου, και β) την 138/1990 απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Άνω Σύρου, τα οποία αυτοί προσκόμισαν και επικαλέστηκαν ενώπιον του Εφετείου, κατά τη συζήτηση της έφεσής τους, μετά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, στα οποία αναφέρονται, ειδικότερα κατά τα αναφερόμενα στο αναιρετήριο και στο δικόγραφο πρόσθετων λόγων:

Α) Στις τρεις ένορκες βεβαιώσεις, "ότι το εμβαδόν της ιδιοκτησίας (τους) ήτο ανέκαθεν το ίδιο 230.000 τ.μ., εντός των ίδιων ορίων περιφραγμένο και ότι τούτο κατείχαν και ενέμοντο ως κύριοι, οι προκτήτορες (αυτών) και δη ο πατέρας της πρώτης και πάππος των λοιπών από το 1955 τουλάχιστον και (αυτοί) από της αποκτήσεώς του.

Ο Μ. Ρ., 79 ετών, κατέθεσε, ότι εις αυτό το κτήμα των 230.000 τ.μ. ιδιοκτησίας του Λ. Μ.Β., εργάστηκε από το 1945 έως το 1955, όπου έβοσκε 133 πρόβατα και 180 κατσίκες και 24 αγελάδες, καθώς και πολλά μελίσσια. Μέσα στην όλη έκταση υπήρχαν και τρία χωράφια, που τα έσπερναν με βρώμη για τις αγελάδες. Ο Ι. Β., 78 ετών, κατέθεσε για αγρόκτημα 230 στρεμμάτων, που ανήκε στον πατέρα της πρώτης (αναιρεσείουσας) και ότι το κτήμα είχε αφεντικά από το 1875.

Ο Μ. Σ., 62 ετών, επιβεβαιώνει το εμβαδόν, την ξηρολιθιά, που κατασκεύασαν οι δικαιοπάροχοι, της ασκούμενες πράξεις νομής και την αδιάκοπη κυριότητα επί τούτου του πατρός της πρώτης από πολλών δεκαετιών ως διαδόχου και κυρίου και διαδόχου κυρίων ...". Και Β) Στην 138/1990 απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Άνω Σύρου, ότι "με αυτήν επιβραβεύεται η φιλάνθρωπος συμπεριφορά του δικαιοπαρόχου αυτών - αναιρεσειόντων - Λ.

Λ.Β. με το να διαθέσει εξ ιδίων σημαντικό τεμάχιο της άνω εκτάσεως, μήκους εκατοντάδων μέτρων περιφερειακώς, για τη διάνοιξη απολύτως αναγκαίου αγροτικού δρόμου από οικισμό Μαύρης Ράχης σε Σύριγγα, πλάτους 4 μέτρων, τον οποίο ο Δήμος ονόμασε "ΑΓΡΟΤΙΚΟΣ ΔΡΟΜΟΣ ΛΩΡΑΝ Λ. ΒΑΜΒΑΚΑΡΗ" ... Ότι ο δρόμος των 1.800 μέτρων μήκους αφ' ενός κείται περιμετρικώς εκτός των δύο μικρών τεμαχίων, που περικλείονται στη μείζονα έκταση του επιδίκου, αφ' ετέρου το μήκος του δικαιολογεί και αποδεικνύει πλήρως ιδιοκτησία εκατοντάδων στρεμμάτων".

Όμως, όπως προκύπτει από την επισκόπηση της ίδιας της προσβαλλόμενης απόφασης, έστω και αν γίνεται ρητή μνεία σ' αυτήν των ένορκων βεβαιώσεων δεν καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο, αλλά αντίθετα καταλείπονται αμφιβολίες για το αν το πιο πάνω Δικαστήριο της ουσίας έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε με τις λοιπές αποδείξεις και τα αποδεικτικά μέσα που αναφέρονται παραπάνω.

Και αυτό γιατί το Εφετείο δεν κάνει καμία απολύτως μνεία ή σχολιασμό για την προεκτεθείσα -138/1990- απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Άνω Σύρου και κανένα απολύτως σχολιασμό για τις ένορκες ως άνω βεβαιώσεις, όπως έπραξε για άλλα αποδεικτικά μέσα, κατά την εκτεταμένη επισκόπηση και ανάλυση του αποδεικτικού υλικού, δεδομένου ότι, υπό το κατά τα άνω εκτιθέμενο στο αναιρετήριο και στο δικόγραφο πρόσθετων λόγων περιεχόμενό τους, μπορούσε αυτό να χρησιμεύσει για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων ως προς την ουσιαστική βασιμότητα της ένδικης αγωγής, ενόψει οπωσδήποτε της αντίθετης ουσιαστικής κρίσης στην οποία και κατέληξε το Εφετείο.

Ενόψει των προεκτεθέντων, οι, από τον αριθμό 11 περ.γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ, πιο πάνω λόγοι αναίρεσης είναι βάσιμοι.

ΙΙΙ. Με τα δεδομένα αυτά, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο, όμως, από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 166/2010 απόφαση του Εφετείου Αιγαίου.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο, όμως, από άλλους δικαστές εκτός από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση.

Καταδικάζει το αναιρεσίβλητο Ελληνικό Δημόσιο στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει σε τριακόσια (300) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 9 Μαΐου 2012.

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 31 Μαΐου 2012.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ