Supreme Court allows appeal against insurance company's refusal of car accident compensation due to witness affidavits.

Απόφαση 938 / 2017 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 938/2017

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ’ Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Σοφία Ντάντου, Γεώργιο Χοϊμέ, Αλεξάνδρα Κακκαβά και Κωστούλα Φλουρή - Χαλεβίδου, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 4 Νοεμβρίου 2016, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ε. Γ. του Β., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Αλεξανδρόπουλο, που δήλωσε στο ακροατήριο ότι ανακαλεί την από 11-10-2016 δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και παρίσταται.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στη ... και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Δημήτριο Ντανάκα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 30-6-2011 αγωγή φυσικών προσώπων, μη διαδίκων στην παρούσα δίκη, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάστηκε με την από 18-1-2012 παρεμπίπτουσα αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης και την από 31-4-2012 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4246/2012 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3535/2014 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 15-10-2015 αίτησή του και τον από 5-9-2016 πρόσθετο λόγο αυτής.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Αλεξάνδρα Κακκαβά διάβασε την από 27-10-2016 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου λόγου, του πέμπτου λόγου κατά το πρώτο τμήμα του και του πρόσθετου λόγου της από 15-10-2015 αιτήσεως για αναίρεση της υπ’ αριθμ. 3535/2014 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών και την απόρριψη των λοιπών λόγων.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και του προσθέτου λόγου, ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης την απόρριψή τους, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Φέρονται προς συζήτηση ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου η από 15-10-2015 αίτηση αναίρεσης και οι παραδεκτώς και εμπροθέσμως (άρθρο 569 ΚΠολΔ), ασκηθέντες με αυτοτελές δικόγραφο, από 5-9-2016 πρόσθετοι λόγοι αυτής κατά της υπ’ αριθμ. 3535/2014 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Η αίτηση αναιρέσεως και οι πρόσθετοι λόγοι αυτής πρέπει να ενωθούν και να συνεκδικασθούν λόγω της μεταξύ τους συνάφειας (άρθρα 246 και 573 ΚΠολΔ).

Από τη διάταξη του άρθρου 671 παρ. 1 εδ. δ’ του ΚΠολΔ, όπως ίσχυε προ της καταργήσεώς της με το Ν. 4335/2015, με την οποία οριζόταν ότι ένορκες βεβαιώσεις ενώπιον Ειρηνοδίκη ή συμβολαιογράφου λαμβάνονται υπόψη μόνο αν έγιναν ύστερα από προηγούμενη κλήτευση του αντιδίκου, πριν από είκοσι τέσσερις τουλάχιστον ώρες, σε συνδυασμό με το άρθρο 270 παρ. 2γ’ του ίδιου κώδικα, όπως ίσχυε προ της καταργήσεώς του με τον ίδιο ως άνω νόμο, με την οποία οριζόταν ότι ένορκες βεβαιώσεις ενώπιον Ειρηνοδίκη ή συμβολαιογράφου ή προξένου, λαμβάνονται υπόψη το πολύ τρεις για κάθε πλευρά και από τη διάταξη του άρθρου 591 παρ. 1 του ίδιου κώδικα, με την οποία ορίζεται ότι τα άρθρα 1 έως 590 εφαρμόζονται και στις ειδικές διαδικασίες, εκτός αν αντιβαίνουν προς τις ειδικές διατάξεις των διαδικασιών αυτών, προκύπτει, ότι στις εν λόγω διαδικασίες, στις οποίες εμπίπτει και η προκείμενη διαφορά για ζημιές από αυτοκίνητο και τη σύμβαση ασφαλίσεως αυτού, το δικαστήριο έχει υποχρέωση να λάβει υπόψη ένορκες βεβαιώσεις, των οποίων γίνεται επίκληση και για τη σύνταξή τους έχουν τηρηθεί οι προβλεπόμενες από το νόμο διατυπώσεις, έστω και αν αυτές υπερβαίνουν αριθμητικά τις τρεις.

Η γενική διάταξη του άρθρου 270 ΚΠολΔ δεν μπορεί να εφαρμοσθεί, διότι στην πιο πάνω ειδική διάταξη του άρθρου 671 παρ. 1 εδ. δ’ οριζόταν, για το επίμαχο θέμα, άλλως, με το να μη τίθεται δηλαδή ο κατά τα ανωτέρω αριθμητικός περιορισμός και να μην αποκλείονται, εντεύθεν, οι πέραν των τριών ένορκες βεβαιώσεις (ΑΠ 882/2015, ΑΠ 188/2010).

Στην προκείμενη περίπτωση, όπως από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλόμενης υπ’ αριθμ. 3535/2014 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών (άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ), προκύπτει, ενώπιον αυτού εισήχθησαν προς εκδίκαση οι εφέσεις των: 1) αναιρεσείοντος Ε. Γ., 2) Α. χήρας Δ. Π. και Ν. Π., 3) αναιρεσίβλητης ασφαλιστικής εταιρείας με την επωνυμία "...

ΑΕ", 4) ασφαλιστικής εταιρείας με την επωνυμία "... ΖΗΜΙΩΝ ΑΕ" και 5) η ασκηθείσα με τις ενώπιόν του κατατεθείσες προτάσεις της αναιρεσίβλητης εταιρείας αντέφεση, κατά της υπ’ αριθμ. 4246/ 2012 οριστικής αποφάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, εκδοθείσης κατά την ειδική διαδικασία των διαφορών από αυτοκίνητο και τη σύμβαση ασφαλίσεώς του (άρθρο 681Α’ όπως ίσχυε προ της καταργήσεώς του με το νόμο 4335/2015).

Το δικάσαν Εφετείο αφού συνεκδίκασε τις παραπάνω εφέσεις και αντέφεση, απέρριψε, εκτός άλλων, την έφεση του εκκαλούντος - αναιρεσείοντος και αφού δέχθηκε την έφεση της αναιρεσίβλητης, εξαφάνισε την προσβαλλόμενη ως άνω απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, δέχθηκε εν μέρει την από 31-4-2012 αγωγή του αναιρεσείοντος, αναγνώρισε την υποχρέωση της εναγομένης - αναιρεσίβλητης εταιρείας να του καταβάλει νομιμοτόκως το ποσό των 26.300 ευρώ ως αποζημίωση και χρηματική παροχή εκ του άρθρου 931 ΑΚ και την υποχρέωσε να του καταβάλει το ποσό των 30.000 ευρώ, νομιμοτόκως από την επίδοση της αγωγής.

Για να καταλήξει στο αποδεικτικό αυτό πόρισμα το Εφετείο, έλαβε υπόψη του: τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων Κ. - Α. και Β. Μ., οι οποίες δόθηκαν στο ακροατήριο του πρωτοβαθμίου Δικαστηρίου με την επιμέλεια των εναγόντων των κυρίων αγωγών, οι οποίες περιέρχονται στα ταυτάριθμα με την εκκαλουμένη πρακτικά συνεδριάσεως του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, τα έγγραφα που μετ’ επικλήσεως νόμιμα προσκόμισαν οι διάδικοι, είτε προς άμεση απόδειξη, είτε για τη συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων, όπως μερικά από αυτά αναφέρονται στην απόφαση, έστω και αν, δεν πληρούν τους όρους του νόμου, μεταξύ δε αυτών περιέχονται και τα έγγραφα της ποινικής δικογραφίας, τις προσκομισθείσες νόμιμα με επίκληση φωτογραφίες, το περιεχόμενο των οποίων δεν αμφισβητήθηκε με πειστικότητα από τους αντιδίκους, τις υπ’ αριθμ. .../5-7-2012 και ...12-2010 ένορκες βεβαιώσεις των μαρτύρων Γ.

Ο. του Σ. και Α. Κ. του Α., αντίστοιχα, ενώπιον της συμβολαιογράφου Πειραιά Κ. συζ. Δ. Β., την υπ’ αριθμ. .../2-4-2014 ένορκη βεβαίωση του μάρτυρα Ι. Λ. του Α. ενώπιον της Ειρηνοδίκη Αθηνών Ε. Α., τις οποίες επικαλέσθηκε και προσκόμισε ο ενάγων - εκκαλών - εφεσίβλητος Ε. Γ., οι οποίες λήφθηκαν μετά από νομότυπη και εμπρόθεσμη κλήτευση των εναγομένων, σε συνδυασμό με τα διδάγματα της κοινής πείρας και λογικής, ενώ δεν λήφθηκαν υπόψη οι υπ’ αριθμ. .../2-4-2014 ένορκες βεβαιώσεις των μαρτύρων Δ.

Β. και Γ. Λ. ενώπιον της Ειρηνοδίκη Αθηνών Ε. Α., ως ανεπίτρεπτο αποδεικτικό μέσο, αφού ήταν οι: τέταρτη και πέμπτη κατά σειρά επίκλησής τους ένορκες βεβαιώσεις κατ’ αντίθεση προς το άρθρο 270 παρ. 2 εδ. γ’ και δ’ του ΚΠολΔ (όπως ίσχυε προ της καταργήσεώς του με το νόμο 4335/2015). Ο αναιρεσείων με τον πρώτο λόγο της αναιρέσεώς του εκ του άρθρου 559 αρ. 11γ του ΚΠολΔ ισχυρίζεται, ότι, από τις προσκομισθείσες από τον ίδιο, ένορκες αυτές βεβαιώσεις των μαρτύρων, οι οποίες λήφθηκαν μετά από νόμιμη και εμπρόθεσμη κλήτευση της αναιρεσίβλητης, όπως προκύπτει από την υπ’ αριθμ. ...-3-2014 έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας Αθηνών Α.

Κ., αποδεικνύονται περιστατικά που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης σχετικά με τη σωματική και ψυχική του υγεία και την οικογενειακή του κατάσταση, αν δε λαμβανόταν υπόψη, το δικαστήριο, θα του επεδίκαζε μεγαλύτερα ποσά ως αποζημίωση, χρηματική παροχή εκ του άρθρου 931 ΑΚ και χρηματική ικανοποίηση, λόγω ηθικής βλάβης.

Ο λόγος αυτός της αναιρέσεως είναι ορισμένος και πρέπει, σύμφωνα και με τις προπαρατεθείσες νομικές σκέψεις, να γίνει δεκτός ως βάσιμος, καθόσον στη διαδικασία των αυτοκινητικών διαφορών δεν ίσχυε ο περιορισμός του αριθμού των ενόρκων βεβαιώσεων και οι προσκομισθείσες ως άνω από τον αναιρεσείοντα ένορκες βεβαιώσεις μαρτύρων, έπρεπε να ληφθούν υπόψη από το δικαστήριο.

Από τη ρητή όμως βεβαίωση, του Εφετείου ότι έλαβε υπόψη τα παραπάνω έγγραφα, σε συνδυασμό με το περιεχόμενο της απόφασης, δεν καταλείπεται αμφιβολία ότι το δικαστήριο έλαβε υπόψη του, τόσο την από τον Ιούνιο του 2013 τεχνική έκθεση-πραγματογνωμοσύνη των πραγματογνωμόνων Π. Σ., Ι. Δ. και Κ. Ν., όσο και το από 20-8-2013 έγγραφο της διεύθυνσης αναπηρίας της Ιατρικής Εργασίας του ΙΚΑ-ΕΤΑΜ, έστω και αν δεν αναφέρονται ειδικά στην απόφαση, το γεγονός δε ότι το δικαστήριο κατέληξε σε διαφορετική κρίση ως προς το ποσοστό συνυπαιτιότητος των δύο οδηγών για το ένδικο ατύχημα από αυτό που αναφέρεται στην ως άνω τεχνική έκθεση, δεν μπορεί να οδηγήσει στο συμπέρασμα ότι αυτή δεν λήφθηκε υπόψη και δεν συνεκτιμήθηκε.

Εξ άλλου αναφέρεται στην απόφαση ότι ο αναιρεσείων, από τον τραυματισμό του κατέστη μονίμως ανάπηρος εφ’ όρου ζωής και δεν παρίστατο ανάγκη αναφοράς και του αναθεωρημένου με το ως άνω έγγραφο ποσοστού της αναπηρίας του σε 80%. Κατόπιν αυτών, οι: δεύτερος και τρίτος λόγοι της αναιρέσεως, με τους οποίους αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η πλημμέλεια από τον αριθμό 11γ του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, είναι αβάσιμοι και απορριπτέοι.

Μετά την παραδοχή του προαναφερομένου πρώτου λόγου της αναιρέσεως παρέλκει η εξέταση των λοιπών λόγων αυτής και των από 5-9-2016 πρόσθετων λόγων αναιρέσεως και πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση, ως προς τον αναιρεσείοντα και την αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία, προς περαιτέρω εκδίκαση ενώπιον του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών που την εξέδωσε, εφόσον είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλο δικαστή, εκτός αυτού που δίκασε προηγουμένως (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ, όπως η παράγραφος αυτή αντικαταστάθηκε με το άρθρο 65 παρ. 1 του Ν. 4139/2013).

Τέλος, πρέπει να καταδικασθεί η αναιρεσίβλητη στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος - ασκούντος πρόσθετους λόγους αναίρεσης, που κατέθεσε προτάσεις (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ), να διαταχθεί δε η απόδοση του παραβόλου που κατατέθηκε για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης, στον καταθέσαντα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ’ αριθμ. 3535/2014 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών ως προς τον αναιρεσείοντα Ε. Β. Γ. και την αναιρεσίβλητη ασφαλιστική εταιρεία με την επωνυμία "... ΑΕ".

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκασή της, ως προς τους ανωτέρω διαδίκους, στο Μονομελές Εφετείο Αθηνών, συντιθέμενο από άλλο δικαστή.

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη - καθ’ ης οι πρόσθετοι λόγοι στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, την οποία ορίζει σε τρεις χιλιάδες (3.000) ευρώ. Και

Διατάσσει την απόδοση των παραβόλων, που κατατέθηκαν για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης, στον καταθέσαντα.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 19 Μαΐου 2017.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 6 Ιουνίου 2017.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ