Supreme Court allows appeal regarding refusal to recognize prior good conduct mitigation in drug trafficking case.

Απόφαση 931 / 2007 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 931/2007

Το Δικαστήριο του Αρείου Πάγου ΣΤ' Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Γεώργιο Σαραντινό, Αντιπρόεδρο, Μιχαήλ Δέτση, Αιμιλία Λίτινα- Εισηγήτρια, Βασίλειο Λυκούδη και Βασίλειο Κουρκάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 16 Ιανουαρίου 2007, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Βασιλείου Μαρκή (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Πελαγίας Λόζιου, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου ..... και ήδη κρατουμένου στη Δικαστική Φυλακή Λάρισας, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παντελή Διοματάρη, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 82/2005 απόφασης του Πενταμελούς Εφετείου Ιωαννίνων.

Το Πενταμελές Εφετείο Ιωαννίνων, με την ως άνω απόφασή του, διέταξε όσα αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος, ζητεί τώρα την αναίρεση της απόφασης αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 7 Φεβρουαρίου 2006 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 3781/2006.

Αφού άκουσε

τον πληρεξούσιο του αναιρεσείοντος- κατηγορουμένου, που με προφορική ανάπτυξη ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα ο οποίος πρότεινε να γίνει δεκτή εν μέρει η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 5 παρ. 1 περ. α΄ και ζ΄ και 2 του ν. 1729/1987, όπως αντικαταστάθηκε με τη διάταξη του άρθρου 10 του ν. 2161/1993, με κάθειρξη τουλάχιστον δέκα (10) ετών και με χρηματική ποινή ενός εκατομμυρίου (1.000.000) μέχρι εκατό εκατομμυρίων (100.000.000) δραχμών τιμωρείται όποιος εισάγει στην επικράτεια ή εξάγει από αυτή ή διαμετακομίζει ναρκωτικά (περ.

α΄) και κατέχει ή μεταφέρει ναρκωτικά με οποιονδήποτε τρόπο ή μέσο, είτε στο έδαφος της επικράτειας, είτε παραπλέοντας ή διασχίζοντας την αιγιαλίτιδα ζώνη, είτε ιπτάμενος στον ελληνικό εναέριο χώρο, αν δε η πράξη έχει τελεσθεί με περισσότερους από αυτούς τους τρόπους και αφορά την ίδια ποσότητα ναρκωτικών επιβάλλεται στον υπαίτιο μία μόνο ποινή, κατά την επιμέτρηση της οποίας λαμβάνεται υπόψη η συνολική εγκληματική του δράτη.

Η κατοχή πραγματώνεται με τη φυσική επί των ουσιών τούτων εξουσία του δράστη, ώστε αυτός να μπορεί σε κάθε στιγμή να διαπιστώνει την ύπαρξή τους και να τις διαθέτει πραγματικά κατά τη βούλησή του, ενώ μεταφορά είναι η μετακίνηση των ναρκωτικών από τόπο σε τόπο, με οποιοδήποτε τρόπο ή μέσο, είτε στο έδαφος της ελληνικής επικράτειας, είτε παραπλέοντας ή διασχίζοντας την αιγιαλίτιδα ζώνη, είτε με πτήση στον ελληνικό εναέριο χώρο.

Η εισαγωγή, κατοχή και μεταφορά ναρκωτικής ουσίας συρρέουν αληθώς. Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 2 παρ. 1 του Ν. 2168/1993, απαγορεύεται η εισαγωγή από το εξωτερικό όπλων και λοιπών αντικειμένων που αναφέρονται στο άρθρο 1, μεταξύ των οποίων είναι τα πυροβόλα όπλα, (περίπτωση α΄) και τα πυρομαχικά (περίπτωση δ΄).

Από τις παραπάνω διατάξεις συνάγεται ότι α) τα εγκλήματα της εισαγωγής ναρκωτικών ουσιών και εισαγωγής όπλων στην Ελληνική Επικράτεια θεωρούνται τελειωμένα με την είσοδο των ναρκωτικών και των όπλων, αντιστοίχως, στο Ελληνικό έδαφος, με την διακίνηση αυτών από το εξωτερικό. Για την πραγμάτωση των εγκλημάτων αυτών η διακίνησή τους μπορεί να γίνει, είτε δια της Τελωνειακής Υπηρεσίας, είτε δια της εισόδου τους στην Ελληνική Επικράτεια από τη νόμιμη διασυνοριακή οριογραμμή.

Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη, κατά τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Π.Δ., ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' του Κ.Π.Δ. λόγο αναίρεσης, όταν σε αυτή περιέχονται με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την διαδικασία στο ακροατήριο, σχετικά με τα υποκειμενικά και τα αντικειμενικά στοιχεία του εγκλήματος, οι αποδείξεις επί των οποίων θεμελιώνονται τα περιστατικά αυτά, καθώς και οι σκέψεις με τις οποίες το δικαστήριο υπήγαγε τα αποδειχθέντα περιστατικά στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφάρμοσε.

Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας, είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του σκεπτικού με το διατακτικό, που αποτελούν ενιαίο σύνολο, και αρκεί να αναφέρονται τα αποδεικτικά μέσα γενικά, χωρίς να απαιτείται να εκτίθεται τί προέκυψε από το καθένα, ούτε να γίνεται αξιολογική συσχέτιση μεταξύ τους. Τέλος, εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης, που συνιστά τον από το άρθρο 510 παρ. 1 Ε' λόγο αναίρεσης, υφίσταται, όταν ο δικαστής προσδίδει σε αυτή διαφορετική έννοια από εκείνη, που έχει πραγματικά, ή όταν δεν υπήγαγε σωστά τα περιστατικά που δέχθηκε στις εφαρμοσθείσες διατάξεις, περίπτωση δε τέτοιας εφαρμογής συντρέχει και όταν η παράβαση των διατάξεων αυτών γίνεται εκ πλαγίου, όπως όταν έχουν εμφιλοχωρήσει στο πόρισμα της απόφασης, το οποίο περιλαμβάνεται στον συνδυασμό του διατακτικού προς το σκεπτικό της και ανάγεται στα στοιχεία και την ταυτότητα του εγκλήματος, ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να μην είναι εφικτός ο αναιρετικός έλεγχος για την ορθή ή όχι εφαρμογή του νόμου, οπότε η απόφαση στερείται νόμιμης βάσης.

Στην προκειμένη περίπτωση το Πενταμελές Εφετείο Ιωαννίνων, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, δέχθηκε, κατά την ανέλεγκτη αναιρετικά περί τα πράγματα κρίση του, ότι, από τα σ' αυτή κατά το είδος τους μνημονευόμενα αποδεικτικά μέσα, αποδείχθηκαν τα ακόλουθα: "Ο κατηγορούμενος και ήδη αναιρεσείων, στις 6 Φεβρουαρίου 2004, στην ....., κατείχε 13 κιλά και 479 γραμ.

ηρωϊνης και 214 γραμ. κοκαϊνης συσκευασμένες τις ποσότητες αυτές σε 27 δέματα, από τα οποία τα 26 δέματα περιείχαν ηρωϊνη και το 1 κοκαϊνη, τα οποία ήταν επιμελώς κρυμμένα μέσα σε ειδικά προς τούτο διαμορφωμένη κρύπτη των πίσω θόλων του με αριθμό κυκλοφορίας ..... Ι.Χ.Ε. αυτοκινήτου ιδιοκτησίας του, το οποίο οδηγούσε ο ίδιος.

Κατείχε ακόμη ο κατηγορούμενος ένα πιστόλι ανατολικού τύπου μάρκας ZASTAVA με γεμιστήρα, εντός του οποίου υπήρχαν φυσίγγια και ένα σιγαστήρα, τα οποία είχε τοποθετήσει στην προαναφερθείσα κρύπτη. Τα ανωτέρω ο κατηγορούμενος τα εισήγαγε από την Αλβανία και τα μετέφερε στην Ελλάδα με προορισμό την Αθήνα.

Καθ' ό,τι αφορά ειδικότερα την εισαγωγή, κατοχή και μεταφορά των ανωτέρω ναρκωτικών ουσιών, αποδείχθηκε ότι ο κατηγορούμενος τέλεσε τις πράξεις αυτές με σκοπό την εμπορία των εν λόγω ναρκωτικών. Για όλα τα ανωτέρω το Δικαστήριο πείσθηκε από τις καταθέσεις των μαρτύρων κατηγορίας αστυνομικών, οι οποίοι διενήργησαν τον έλεγχο, αξιοποιώντας σχετική πληροφορία, που είχε έλθει στην υπηρεσία τους.

Επομένως πρέπει να κηρυχθεί ένοχος ο κατηγορούμενος των ανωτέρω πράξεων, που, καθ' ό,τι ειδικότερα αφορά εκείνες της παραβάσεως του Νόμου περί ναρκωτικών, αφορούν την ίδια ποσότητα, απορριπτομένου του αυτοτελούς ισχυρισμού του κατηγορουμένου ότι δεν γνώριζε την ύπαρξη των ναρκωτικών καθώς και του όπλου και των πυρομαχικών (άρθρ. 30 παρ. 1) Π.Κ.

στο αυτοκίνητό του, ο οποίος ισχυρισμός από κανένα στοιχείο της δικογραφίας δεν αποδείχθηκε. Με βάση τις παραδοχές αυτές το Πενταμελές Εφετείο κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο εισαγωγής, κατοχής και μεταφοράς ναρκωτικής ουσίας και εισαγωγής όπλων και πυρομαχικών, παράνομης οπλοκατοχής και οπλοφορίας και του επέβαλε συνολική ποινή κάθειρξης δέκα έξι (16) ετών και εννέα (9) μηνών.

Με τις παραδοχές του αυτές το Δικαστήριο της ουσίας διέλαβε στην προσβαλλομένη απόφασή του την κατά τα ανωτέρω ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού εκθέτει σε αυτήν με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία αποδείχθηκαν από την ακροαματική διαδικασία και συγκροτούν την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση των αξιόποινων πράξεων, όπως γι' αυτές τελικώς καταδικάστηκε ο αναιρεσείων, τις αποδείξεις από τις οποίες συνήγαγε τα περιστατικά αυτά, καθώς επίσης και τους συλλογισμούς, με βάση τους οποίους έκανε την υπαγωγή τους στις προαναφερθείσες ουσιαστικές ποινικές διατάξεις των άρθρων 5 παρ. 1 περ.

α' και ζ' και 2 του Ν. 1729/1987, όπως αντικαταστάθηκε με τη διάταξη του άρθρου 10 του ν. 2161/1993 και 2 παρ. 1 του Ν. 2168/1993, τις οποίες εφάρμοσε ορθά, χωρίς να τις παραβιάσει εκ πλαγίου και να στερήσει έτσι την απόφαση από νόμιμη βάση. Ειδικότερα α) όσον αφορά την σε τελεσμένη μορφή διάπραξη του εγκλήματος της εισαγωγής των άνω ναρκωτικών ουσιών, το οποίο, κατά τα προαναφερθέντα, συρρέει αληθώς με την κατοχή τέτοιων ουσιών, αυτό θεμελιώνεται στην παραδοχή ότι την παραπάνω ναρκωτική ουσία είχε εισαγάγει ο αναιρεσείων από την Αλβανία και την κατείχε στην ...., όπου και τον συνέλαβαν τα αστυνομικά όργανα, β) η κατοχή από τον αναιρεσείοντα των παραπάνω ουσιών θεμελιώνεται στην παραδοχή ότι αυτές βρέθηκαν συσκευασμένες σε δέματα, επιμελώς κρυμμένα μέσα σε ειδικά προς τούτο διαμορφωμένη κρύπτη των πίσω θόλων του αυτοκινήτου, ιδιοκτησίας τούτου, γ) η υπό την προαναφερθείσα έννοια, από τόπο σε τόπο στην ελληνική επικράτεια μεταφορά των ναρκωτικών ουσιών από τον αναιρεσείοντα θεμελιούται πλήρως στις συνδυασμένες παραδοχές, ότι αυτός εισήγαγε τις εν λόγω ουσίες από την Αλβανία με προορισμό την Αθήνα, με σκοπό την εμπορία τους και ότι καταλήφθηκε να τις κατέχει στο αυτοκίνητό του στην ..... , αφού, με αυτές τις παραδοχές, εξυπακούεται ότι πραγματοποιήθηκε μεταφορά των ουσιών αυτών με το αυτοκίνητο του αναιρεσείοντος από την είσοδό του στην Ελληνική Επικράτεια μέχρι το σημείο της......

όπου και καταλήφθηκε από τα αστυνομικά όργανα. Επομένως πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι οι αντίθετοι, από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' και Ε' ΚΠΔ, λόγοι της αναίρεσης, με τους οποίους προσάπτονται στην προσβαλλόμενη απόφαση οι πλημμέλειες της έλλειψης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής των παραπάνω ουσιαστικών διατάξεων, με τις επί μέρους αιτιάσεις ότι οι πιο πάνω παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης α) δεν δικαιολογούν την θεμελίωση τελεσμένης μορφής του εγκλήματος της εισαγωγής ναρκωτικών ουσιών και όπλων στην Ελληνική Επικράτεια, αλλά μόνο της απόπειρας εισαγωγής αυτών, β) δεν αιτιολογείται με αυτές η από τον αναιρεσείοντα κατοχή αυτών, γ) δεν θεμελιώνουν την αντικειμενική υπόσταση του εγκλήματος της μεταφοράς της ναρκωτικής ουσίας, άλλως είναι ελλιπής η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης ως προς το έγκλημα αυτό, λόγω μη αναφοράς του σημείου από το οποίο ξεκίνησε η μεταφορά των ναρκωτικών και του σημείου όπου ολοκληρώθηκε αυτή.

Κατά την έννοια των διατάξεων των άρθρων 83 και 84 του ΠΚ, το δικαστήριο της ουσίας, κατά τον ακροαματικό έλεγχο κάθε υπόθεσης, ερευνά μεν αυτεπαγγέλτως αν συντρέχουν οι προβλεπόμενες από το δεύτερο ως άνω άρθρο ελαφρυντικές περιστάσεις, οι οποίες επιφέρουν μείωση της ποινής, δεν είναι όμως υποχρεωμένο να προβεί οίκοθεν στην αιτιολόγηση της μη συνδρομής τέτοιας περίστασης. Εφόσον όμως υποβληθεί από τον κατηγορούμενο ή τον συνήγορό του τέτοιος ισχυρισμός, περί αναγνωρίσεως σ' αυτόν μιάς ή περισσοτέρων από τις ελαφρυντικές αυτές περιστάσεις, το δικαστήριο έχει υποχρέωση να τον ερευνήσει και, αν τον απορρίψει, να αιτιολογήσει ειδικά και εμπεριστατωμένα την κρίση του αυτή.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα πρακτικά της δίκης, κατά την οποία εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, ο αναιρεσείων, δια των πληρεξουσίων συνηγόρων του, υπέβαλε, για την περίπτωση που θα κηρυχθεί ένοχος, αίτημα, με υπόμνημα που κατέθεσε και ενσωματώθηκε στα πρακτικά, το οποίο και ανέπτυξε μετά το πέρας της αποδεικτικής διαδικασίας και προφορικά, να του αναγνωρισθεί, μεταξύ άλλων ελαφρυντικών, και το ελαφρυντικό του προτέρου εντίμου βίου.

Συγκεκριμένα ισχυρίσθηκε ότι συντρέχει στο πρόσωπό του η ελαφρυντική περίσταση του άρθρου 84 παρ. 1 περ. α' ΠΚ από το γεγονός ότι έζησε έντιμη οικογενειακή, επαγγελματική και κοινωνική ζωή, εργαζόμενος σκληρά στον...... σε αγροτικές και άλλες εργασίες, όπως κατέθεσαν όλοι οι μάρτυρες υπεράσπισης. Το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, απέρριψε ως αβάσιμο το παραπάνω αίτημα του αναιρεσείοντος-κατηγορουμένου με την αιτιολογία ότι "ουδόλως αποδείχθηκε ότι συντρέχει στο πρόσωπό του τέτοια περίσταση".

Η αιτιολογία, όμως αυτή, δεν είναι ειδική, ούτε εμπεριστατωμένη, διότι, εκτός από το ότι το Δικαστήριο δεν παραθέτει τα πραγματικά εκείνα περιστατικά, τα οποία προέκυψαν από την ακροαματική διαδικασία και το οδήγησαν στην αρνητική περί αναγνώρισης των παραπάνω ελαφρυντικών κρίση του, δεν αναφέρθηκε καθόλου στα επικληθέντα από τον αναιρεσείοντα περιστατικά προς θεμελίωση της ανωτέρω ελαφρυντικής περίστασης και γι' αυτό πρέπει να γίνει δεκτός, ως βάσιμος, ο από το άρθρο 510 παρ. 1 Δ' ΚΠΔ πρώτος αναιρετικός λόγος.

Μετά από αυτά, πρέπει ν' αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το μέρος που απέρριψε τον ισχυρισμό για την αναγνώριση της παραπάνω ελαφρυντικής περίστασης και συνακόλουθα και ως προς την περί ποινής διάταξή της, αφού αυτή εξαρτάται από την τύχη του αυτοτελούς αυτού ισχυρισμού, να παραπεμφθεί δε η υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της, στο ίδιο Δικαστήριο, αφού είναι δυνατή η συγκρότησή του από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως (άρθρ. 519 ΚΠΔ), να απορριφθεί δε, κατά τα λοιπά, η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 82/2005 απόφαση του Πενταμελούς Εφετείου Ιωαννίνων, μόνο ως προς τις διατάξεις της α) για απόρριψη του ισχυρισμού του αναιρεσείοντος για αναγνώριση της ελαφρυντικής περίστασης του προτέρου εντίμου βίου και β) περί επιβολής ποινής.

Παραπέμπει την υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της, προς νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

Απορρίπτει, κατά τα λοιπά, την από 7 Φεβρουαρίου 2006 αίτηση για αναίρεση της πιο πάνω απόφασης του ..... , Αλβανού υπηκόου, κατοίκου ..... και ήδη κρατουμένου στη δικαστική φυλακή Λάρισας.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε, στην Αθήνα, στις 15 Μαρτίου 2007. Και,

Δημοσιεύθηκε, στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο, στις 30 Απριλίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ