Supreme Court orders retrial of appeal due to death of appellant and lack of heir proof.

Απόφαση 906 / 2020 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 906/2020

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αλτάνα Κοκκοβού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αγγελική Τζαβάρα, Θωμά Γκατζογιάννη, Χρήστο Τζανερρίκο και Αναστασία Μουζάκη - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 2 Δεκεμβρίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Ε. συζύγου Δ. Μ., το γένος Π. Θ., κατοίκου ... η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Ιωάννη Σακκαλή, 2) Α. Μ. του Χ., κατοίκου ... ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Του αναιρεσιβλήτου: Γ. Τ. του Η., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Νικόλαο Μπατσίλα και κατέθεσε προτάσεις. Στο σημείο αυτό, ο συνήγορος των ως άνω αναιρεσειόντων, αφού έλαβε το λόγο από τον Πρόεδρο, δήλωσε ότι ο υπό στοιχείο 2 αναιρεσείων Α. Μ. του Χ., απεβίωσε στις 26/8/2019 σύμφωνα με την προσκομισθείσα υπ' αριθμό .../2019 ληξιαρχική πράξη θανάτου του ληξιάρχου του Δήμου Δελφών, και την παρούσα δίκη συνεχίζουν οι μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι αυτού α) Ε. Μ. του Θ. Π., κάτοικος ... β) Χ. Μ. του Α., κάτοικος ..., γ) Π. Μ. του Α., κάτοικος ... οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον ίδιο ως άνω δικηγόρο και κατέθεσαν προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 10/11/2007 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Άμφισσας.

Εκδόθηκε η 30/ΤΠ/2009 απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου με την οποία κήρυξε εαυτό αναρμόδιο και παρέπεμψε την υπόθεση να δικαστεί στο Μονομελές Πρωτοδικείο Άμφισσας.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 28/ΤΜ/2012 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 94/2015 του Μονομελούς Εφετείου Λαμίας.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 28/8/2017 αίτησή τους και τους από 18/8/2019 πρόσθετους λόγους αυτής.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και των πρόσθετων λόγων αυτής, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή τους και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 286 περ.α', 287, 291 και 292 ΚΠολΔ, που εφαρμόζονται κατά το άρθρο 573 παρ.1 του ίδιου κώδικα και στη διαδικασία της αναιρετικής δίκης, προκύπτει ότι η δίκη διακόπτεται αν, μετά την άσκηση της αίτησης αναίρεσης και μέχρι να τελειώσει η προφορική συζήτηση, μετά την οποία εκδίδεται η οριστική απόφαση του Αρείου Πάγου, αποβιώσει κάποιος διάδικος.

Ο θάνατος του διαδίκου, που επιφέρει τη βίαιη διακοπή της δίκης, καθώς και η εκούσια επανάληψη αυτής από τους κληρονόμους του, μπορούν να γνωστοποιηθούν διαδοχικά με ενιαία δήλωση στο ακροατήριο, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης προς συζήτηση, εφόσον δεν υπάρξει αμφισβήτηση της ιδιότητάς τους ως κληρονόμων, οπότε ακολουθεί η άμεση συζήτηση της υπόθεσης.

Περαιτέρω, με το άρθρο 254 παρ.1 εδ.α του ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται κατ' άρθρο 573 του ίδιου κώδικα και στη διαδικασία της αναιρετικής δίκης, ορίζεται ότι: "το δικαστήριο μπορεί να διατάξει την επανάληψη της συζήτησης, η οποία έχει κηρυχθεί περατωμένη, όταν κατά τη μελέτη της υπόθεσης ή τη διάσκεψη παρουσιάζονται κενά ή αμφίβολα σημεία που χρειάζονται συμπλήρωση ή επεξήγηση...".

Η παρεχομένη από τη διάταξη αυτή εξουσία περιλαμβάνει και το δικαίωμα του δικαστηρίου να διατάξει την προσαγωγή των αναγκαίων για το σχηματισμό της κρίσης του εγγράφων. Στην προκειμένη περίπτωση, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από τη σειρά της στο πινάκιο, ο πληρεξούσιος δικηγόρος των αναιρεσειόντων γνωστοποίησε στο ακροατήριο του δικαστηρίου ότι στις 26-8-2019 απεβίωσε ο δεύτερος αναιρεσείων Α.

Μ. του Χ. και δήλωσε τη συνέχιση της δίκης από τους νομίμους εξ αδιαθέτου κληρονόμους του, ήτοι από τη σύζυγό του Ε. Μ. συζ. Α. (πρώτη αναιρεσείουσα) και τα δυο τέκνα του, Χ. Μ. του Α. και Π. Μ. του Α., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν απ' αυτόν, προσκομίζοντας την από 27-8-2019 ληξιαρχική πράξη θανάτου της Ληξιάρχου Γαλαξιδίου και το με αρ.πρωτ..../02-09-2019 πιστοποιητικό εγγυτέρων συγγενών του Δήμου Αιγάλεω.

Με την προσθήκη των προτάσεων, που κατατέθηκαν στις 5-12-2019, ο πληρεξούσιος δικηγόρος του αναιρεσίβλητου, αμφισβήτησε την κληρονομική ιδιότητα των ανωτέρω, επειδή, παρά τη δήλωση του θανάτου του δεύτερου αναιρεσείοντος και την επικαλούμενη ιδιότητά τους ως εξ αδιαθέτου κληρονόμων αυτού, δεν προσκομίζουν τα αποδεικτικά της ιδιότητάς τους αυτής έγγραφα, ήτοι πιστοποιητικά του αρμόδιου Πρωτοδικείου περί μη δημοσίευσης διαθήκης του θανόντος δεύτερου αναιρεσείοντος και περί μη αποποίησης της κληρονομίας αυτού.

Μετά την ανωτέρω αμφισβήτηση της κληρονομικής ιδιότητας των δηλωσάντων τη συνέχιση της δίκης, κατά τη μελέτη και διάσκεψη της υπόθεσης παρουσιάστηκε κενό, που χρειάζεται συμπλήρωση και συγκεκριμένα δημιουργήθηκε αμφιβολία στο δικαστήριο αν αυτοί είναι οι καθολικοί διάδοχοι του αποβιώσαντος δεύτερου αναιρεσείοντος, αφού δεν επικαλούνται ούτε προσκομίζουν τα ανωτέρω αποδεικτικά έγγραφα, ώστε να βεβαιωθεί η κληρονομική ιδιότητά τους για τη νομότυπη συνέχιση της παρούσας δίκης.

Επομένως, πρέπει να διαταχθεί η επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο, προκειμένου να προσκομισθούν, με την επιμέλειά τους, τα προαναφερόμενα δημόσια έγγραφα, που είναι αναγκαία για το σχηματισμό της κρίσης του Δικαστηρίου.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης στο ακροατήριο, της από 28-8-2017 αίτησης αναίρεσης και των από 18-8-2019 προσθέτων λόγων αυτής κατά της υπ' αριθ.94/2015 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Λαμίας, προκειμένου να προσκομισθούν τα αναφερόμενα στο σκεπτικό δημόσια έγγραφα, με την επιμέλεια των δηλωσάντων τη συνέχιση της δίκης, που διακόπηκε με το θάνατο του δεύτερου αναιρεσείοντος.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 29 Ιουνίου 2020.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 11 Αυγούστου 2020.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ