Supreme Court allows appeal against appellate court's custody decision due to insufficient reasoning on visitation rights.

Απόφαση 896 / 2007 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 896/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Χλαμπουτάκη, Αντιπρόεδρο, Νικόλαο Κασσαβέτη, Ιωάννη Παπανικολάου, Ρένα Ασημακοπούλου και Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 5 Μαρτίου 2007, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: ......, η οποία παραστάθηκε στο ακροατήριο μετά του πληρεξούσιου δικηγόρου της Εμμανουήλ Λύτρα.

Του αναιρεσιβλήτου: ......ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Απόστολο Ηλία, με δήλωση του άρθρου 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ..

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις αγωγές α. από 25-10-2002 του ήδη αναιρεσιβλήτου , β.17-1-2002 και 4-3-2003 της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάστηκαν . Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1667/2003 του ίδιου Δικαστηρίου 8056/2004 μη οριστική και 320/2006 οριστική του Εφετείου Αθηνών . Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητά η αναιρεσείουσα με την από 26-4-2006 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Αθανάσιος Κουτρομάνος ανέγνωσε την από 21-2-2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά την έννοια του άρθρου 98 ΚΠολΔ, η πληρεξουσιότητα, που δίδεται από διάδικο προς δικηγόρο, δεν περιλαμβάνει και το δικαίωμα να διεξαχθεί δίκη που αφορά σχέσεις των τέκνων με τους γονείς τους, εκτός εάν αυτό αναφέρεται ειδικά. Περαιτε΄ρω, κατά την έννοια του άρθρου 576 παρ.2 ΚΠολΔ, αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί αλλά δεν λάβει μέρος σ'αυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, έχει δε κληθεί νόμιμα και εμπρόθεσμα για τη συζήτηση, ο Αρειος Πάγος προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία ή παρά την μη προσήκουσα παράσταση του διαδίκου αυτού.

Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσίβλητος εκπροσωπήθηκε στην αναιρετική δίκη από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του, ο οποίος προσεκόμισε σχετικώς το υπ'αριθμ. ..... πληρεξούσιο του συμβολαιογράφου Αθηνών Κων/νου Γιαννούλα. Το έγγραφο όμως αυτός, παρόλο που επιγράφεται "ειδικό πληρεξούσιο", στην πραγματικότητα ουδόλως αναφέρεται στην ένδικη υπόθεση, ήτοι δεν είναι "ειδικό", όπως απαιτείται, αφού η κρινόμενη υπόθεση αφορά σχέσεις γονέων και τέκνου, και δη την επικοινωνία ή μη του κοινού ανηλίκου τέκνου των διαδίκων με τον εξ αυτών αναιρεσίβλητο, που δεν έχει την επιμέλεια του.

Επομένως, με βάση τα προεκτεθέντα η παράσταση του αναιρεσιβλήτου στο παρόν δικαστήριο δεν είναι προσήκουσα. Παρά ταύτα η συζήτηση θα χωρήσει σαν να ήταν παρών και ο διάδικος αυτός, αφού - όπως προκύπτει από την 1-742/13-7-2006 έκθεση του δικαστικού επιμελητού Αθηνών ..... αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης, μαζί με πράξη ορισμού ως δικασίμου της ανωτέρω αναφερομένης και κλήση για παράσταση κατά τη συζήτηση, επιδόθηκε στον αναιρεσίβλητο νομοτύπως και εμπροθέσμως (παραδόθηκε στην σύνοικο μητέρα του).

Κατά την έννοια του άρθρου 559 αριθμ. 19, ιδρύεται λόγος αναιρέσεως, αν παραβιάσθηκε εκ πλαγίου κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, όταν δηλαδή η απόφαση δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Εξάλλου, κατά την έννοια του άρθρου 1532 ΑΚ, το δικαστήριο μπορεί να αναθέσει την άσκηση της γονικής μέριμνας ανηλίκου αποκλειστικά στον ένα γονέα, εάν ο άλλος παραβαίνει τα σχετικά καθήκοντα του.

Περαιτέρω, από τον συνδυασμό των διατάξεων του άρθρου 1520 ΑΚ προς εκείνες των άρθρων 3 §1 και 9 § 3 του Ν 2101/1992 "Κύρωση της διεθνούς σύμβασης για τα δικαιώματα του παιδιού" συνάγεται, ότι είναι επιτρεπτό να αποκλεισθεί η προσωπική επικοινωνία του γονέως με το ανήλικο τέκνο του, εάν τούτο επιβάλλεται από το συμφέρον του τελευταίου.

Στην προκειμένη περίπτωση η αναιρεσείουσα είχε υποβάλει στο ουσιαστικό δικαστήριο αφενός μεν το αίτημα να της ανατεθεί η γονική μέριμνα της ανήλικης (γεννηθείσης την 28-5-1999) θυγατέρας της, την οποία είχε αποκτήσει με τον αναιρεσίβλητο, εν διαστάσει σύζυγό της, αφετέρου δε να απορριφθεί το αίτημα του τελευταίου για προσωπική επικοινωνία με την ανήλικη.

Τα αιτήματά της αυτά στήριζε η αναιρεσείουσα, προεχόντως, στον ισχυρισμό της, ότι ο αναιρεσίβλητος είχε κακοποιήσει σεξουαλικά την ανήλικη και γι' αυτό η προσωπική επαφή μαζί της προκαλεί σ' αυτήν ψυχική βλάβη. Το Εφετείο, στην προσβαλλόμενη απόφασή του, αναφέρθηκε μεν αναλυτικά στο επίμαχο ζήτημα και στην όλη διαφορά των διαδίκων, άφησε όμως ασαφές εάν, κατά την εκτίμησή του, ήταν ή όχι ουσιαστικά βάσιμος ο ισχυρισμός της αναιρεσείουσας για κακοποίηση της ανηλίκου εκ μέρους του αναιρεσιβλήτου.

Ανέθεσε δε στην αναιρεσείουσα (μόνο) την περί το πρόσωπο επιμέλεια της ανήλικης και επέτρεψε την επικοινωνία του αναιρεσίβλητου μ' αυτήν ("κάθε δεύτερο Σάββατο κατά τις ώρες 17.00-20.00 στην οικία της μητέρας της ανήλικης"), θεωρώντας μη νόμιμο το αίτημα της αναιρεσείουσας για πλήρη αποκλεισμό της αιτηθείσης επικοινωνίας.

Έτσι όμως, το ουσιαστικό δικαστήριο διέλαβε στην απόφαση του ελλιπείς (ανεπαρκείς) αιτιολογίες, σχετικά με το ως άνω ζήτημα, που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, κυρίως δε στο ζήτημα της προσωπικής επικοινωνίας του αναιρεσιβλήτου και της ανηλίκου θυγατέρας του. Κατά συνέπεια, το Εφετείο υπέπεσε στην εκ του άρθρου 559 αριθ.19 ΚΠολΔ πλημμέλεια και πρέπει να γίνει δεκτός ο τέταρτος λόγος αναιρέσεως, με τον οποίο προβάλλεται κατά της προσβαλλόμενης απόφασης η εκ της διατάξεως αυτής αιτίαση, να αναιρεθεί δε η απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, η σύνθεση του οποίου από άλλους δικαστές είναι δυνατή (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ).

Κατόπιν τούτου, παρέλκει η έρευνα των λοιπών λόγων αναιρέσεως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 320/2206 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στη δικαστική δαπάνη της αναιρεσείουσας, την οποία ορίζει σε χίλια πεντακόσια (1500) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 2 Απριλίου 2007.

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο στις 26 Απριλίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ