Supreme Court dismisses appeal for failure to consider evidence, ruling all submitted documents were properly evaluated by the appellate court.

Απόφαση 879 / 2018 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 879/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1 Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους δικαστές, Χριστόφορο Κοσμίδη, προεδρεύοντα αρεοπαγίτη, Μαρία Νικολακέα, Αρετή Παπαδιά, Αντιγόνη Καραΐσκου - Παλόγου και Γεώργιο Δημάκη, αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο κατάστημά του, την 5η Δεκεμβρίου 2017, με την παρουσία και της γραμματέα Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει την υπόθεση, μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "... ΑΕ", όπως εκπροσωπείται νόμιμα, που εδρεύει στο ... και παραστάθηκε δια δηλώσεως (ΚΠολΔ 242 παρ.2) του πληρεξουσίου δικηγόρου Χρήστου Οικονομάκη, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσίβλητης: Ε. συζύγου Β. Φ., κατοίκου ..., που παραστάθηκε μετά της πληρεξουσίας δικηγόρου Αικατερίνης Πατσουράκου, η οποία κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 5-3-2012 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Χαλκίδας.

Εκδόθηκαν η 218/2014 οριστική απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου και, κατόπιν ασκήσεως εφέσεως, η 108/2016 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Ευβοίας.

Την αναίρεση της τελευταίας ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 21-11-2016 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Εισηγητής ορίσθηκε ο αρεοπαγίτης, Γεώργιος Δημάκης.

Η πληρεξούσια της αναιρεσίβλητης ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη της αναιρεσείουσας στα δικαστικά έξοδα.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1. Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ.11 περ. γ' ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν το δικαστήριο "δεν έλαβε υπόψη αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι επικαλέστηκαν και προσκόμισαν". Εξ άλλου, από τις διατάξεις των άρθρων 335 και 338 έως και 340 ΚΠολΔ συνάγεται ότι το δικαστήριο της ουσίας, προκειμένου να διαγνώσει την αλήθεια των πραγματικών ισχυρισμών, που ασκούν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπ' όψη όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι. Δεν επιβάλλεται, όμως, η διενέργεια ειδικής μνείας ή ξεχωριστής αξιολόγησης ενός εκάστου αποδεικτικού στοιχείου στην απόφαση. Για τον αναιρετικό έλεγχο αρκεί το ότι από τη γενική, κατ' είδος αναφορά στα αποδεικτικά μέσα, σε συνδυασμό με το συνολικό περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης, καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο ότι συνεκτιμήθηκαν όλα τα αποδεικτικά μέσα που υποβλήθηκαν, νομίμως, στην κρίση του δικαστηρίου της ουσίας, χωρίς κανένα να παραβλεφθεί. Εν όψει, όμως, του ότι μόνο ένα ουσιώδες γεγονός καθίσταται αντικείμενο απόδειξης, η παράβαση της ως άνω υποχρεώσεως ιδρύει τον προκείμενο λόγο αναιρέσεως υπό την απαραίτητη προϋπόθεση ότι το πραγματικό γεγονός, που επικαλείται ο διάδικος ως προκύπτον από το αποδεικτικό μέσο που κατά την άποψή του δεν αξιολογήθηκε, ασκεί ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης (ΟλΑΠ 42/2002).

2. Στην προκείμενη περίπτωση και σε σχέση προς το κρίσιμο ζήτημα εάν η ενάγουσα, ως εργαζόμενη, από κακοβουλία παρέλειψε να αναζητήσει νέα εργασία κατά το ένδικο χρονικό διάστημα, επιδιώκοντας καταχρηστικά να επωφεληθεί από την υπερημερία της εναγομένης, ως εργοδότριας, το Μονομελές Εφετείο Χαλκίδας δέχθηκε με την προσβαλλόμενη 108/2016 απόφαση τα εξής ουσιώδη:

Ότι η ενάγουσα, που κατά την έναρξη (2010) του χρονικού διαστήματος για το οποίο ζητούνται αποδοχές υπερημερίας είχε ηλικία 54 ετών (γεννήθηκε το έτος 1956), ήταν απόφοιτος Λυκείου και είχε προϋπηρεσία 7 ετών στην εναγομένη, ως υπάλληλος γραφείου (στο τμήμα προμηθειών), είναι σχεδόν αδύνατο να εξεύρει νέα εργασία, ειδικά σε θέση υπαλλήλου γραφείου, για την οποία κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας προτιμώνται γυναίκες κατά πολύ νεώτερης ηλικίας, με προϋπηρεσία 3 έως 5 ετών.

Ότι ενόψει της τρέχουσας, εξαιρετικά δυσμενούς, οικονομικής συγκυρίας, της οποίας η έκταση και οι επιπτώσεις στην οικονομική ζωή της χώρας είχαν αρχίσει να διαφαίνονται από το έτος 2008, η πιθανότητα να απασχοληθεί η ενάγουσα σε θέση παρόμοια με εκείνη που κατείχε στην επιχείρηση της εναγομένης, έστω και με μειωμένες αποδοχές είναι πολύ μικρή.

Ότι, επιπλέον, οι γενικότερες συνθήκες εργασίας στην ευρύτερη περιοχή της Εύβοιας, όπου παρατηρείται σημαντικό ποσοστό ανεργίας, δυσχεραίνουν ακόμη περισσότερο την ανεύρεση εργασίας, ειδικά μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα απραγίας, όπως στην περίπτωση της ενάγουσας που είχε απολυθεί κατά το έτος 2007.

Ότι παρά τις αντίξοες συνθήκες και καθ' όλο το ένδικο χρονικό διάστημα (2010 έως 2013), η ενάγουσα αναζήτησε εργασία απευθυνόμενη σε διάφορες επιχειρήσεις (όπως: ..., Φ., Κ., Ζ., ..., Ζ.), αλλά χωρίς αποτέλεσμα. Ότι, στη συνέχεια, η ενάγουσα αναζήτησε εργασία μέσω του ΟΑΕΔ, όπου είχε εγγραφεί στα μητρώα ανέργων ήδη από την 15-10-2007 και όπου εξακολουθεί να είναι εγγεγραμμένη μέχρι σήμερα (Οκτώβριος 2015).

Ότι η εναγομένη, που πρωτοδίκως είχε δικασθεί ερήμην, με την ένδικη έφεσή της παραθέτει ονόματα εταιρειών για τις οποίες ισχυρίζεται ότι πρόσφεραν θέσεις εργασίας κατά το ένδικο χρονικό διάστημα. Ότι ως προς τις υποδεικνυόμενες επιχειρήσεις προκύπτει ότι είτε δεν ζητούσαν προσωπικό, είτε ενδιαφέρονταν για την πλήρωση εξειδικευμένων θέσεων εργασίας.

Ότι, ειδικότερα: 1) Η εταιρεία με την επωνυμία "... ΑΕ", το έτος 2013 αναζητούσε μέσω ΟΑΕΔ απόφοιτο ΤΕΙ (γεωπόνο) και απόφοιτο ΑΕΙ (οικονομικό Marketing). Το έτος 2012 αναζητούσε μέσω ΟΑΕΔ ηλεκτρολόγο και τεχνικό δικτύων και το έτος 2011 αναζητούσε συντηρητή δικτύων. 2) Η εταιρεία "...", το έτος 2008 αναζητούσε μέσω ΟΑΕΔ χημικό μηχανικό και έκτοτε δεν έχει προσφέρει θέσεις εργασίας. 3) Η εταιρεία "...", το έτος 2014 αναζητούσε μόνο τεχνικό πληροφορικής. 4) Η εταιρεία "...

ΑΕ" δεν έχει εγκαταστάσεις στο νομό Εύβοιας, αλλά μόνο στο Λαγκαδά Θεσσαλονίκης και στην Πάτρα. 5) Η εταιρεία "... ΕΠΕ", το έτος 2009 αναζητούσε ηλεκτρολόγο γ' κατηγορίας και χειριστή ανυψωτικού μηχανήματος, το έτος 2010 αναζητούσε θερμαστή και αδειούχο πρακτικό μηχανικό γ' κατηγορίας και το έτος 2014 αναζητούσε χειριστή ανυψωτικού μηχανήματος. 6) Η εταιρεία "...

ΑΕ", το έτος 2005 αναζητούσε οδηγό με δίπλωμα ε' κατηγορίας και το έτος 2010 βοηθό χειριστού ανυψωτικού μηχανήματος, 7) Η εταιρεία "... ΑΕ" λειτουργεί περίπου έξι (6) μήνες το χρόνο κατά την περίοδο του τρύγου και το 2009 αναζητούσε εργατικό προσωπικό για τον τρύγο. 8) Η εταιρεία "... ΑΒΕΕ" ανήκει στις εταιρείες συμφερόντων Λ.

Λ. και από το έτος 2006 δεν έχει αναζητήσει προσωπικό μέσω ΟΑΕΔ. 9) Η εταιρεία "... ΑΕ", το έτος 2007 αναζήτησε χειριστές μηχανών παραγωγής χημικών και εκρηκτικών υλών και μηχανών προϊόντων από πλαστικό. Ότι οι υπόλοιπες από τις αναφερόμενες στο δικόγραφο της έφεσης εταιρείες δεν αναζήτησαν ποτέ προσωπικό μέσω του ΟΑΕΔ.

Ότι, επιπλέον, οι κωδικοί διαθεσίμων θέσεων εργασίας του ΟΑΕΔ της 14-9-2012, που υποδεικνύει η εναγομένη στην έφεσή της, αφορούν η μία σε οίκο ευγηρίας και η άλλη σε κατάστημα πώλησης μοτοσικλετών, όπου ζητείτο ανάλογη προϋπηρεσία, την οποία δεν είχε η ενάγουσα. Σύμφωνα με τις παραδοχές αυτές, το Μονομελές Εφετείο έκρινε ότι δεν διαπιστώνεται κακοβουλία της ενάγουσας κατά το ένδικο χρονικό διάστημα, αλλά αντικειμενική αδυναμία αυτής ως προς τη δυνατότητα εξεύρεσης νέας θέσης εργασίας, ανάλογης με τα τυπικά της προσόντα και ότι δεν στοιχειοθετείται σε βάρος της καταχρηστική άσκηση του δικαιώματος για την επιδίωξη μισθών υπερημερίας, λόγω άρνησης της εναγομένης να αποδέχεται πραγματικά την εργασία της μετά την αναγνώριση της ακυρότητας της προηγηθείσας καταγγελίας της συμβάσεως που τους συνέδεε.

Μετά την κρίση αυτή, το Μονομελές Εφετείο, που είχε εξαφανίσει την τότε εκκαλουμένη 218/2014 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Χαλκίδας λόγω ερημοδικίας της εναγομένης στο πρωτοδικείο, έκανε και πάλι δεκτή την αγωγή κατά το μεγαλύτερο μέρος.

3. Από την υπάρχουσα στην προσβαλλόμενη απόφαση διαβεβαίωση, κατά την οποία τα περιστατικά, που έγιναν δεκτά από το δικαστήριο της ουσίας αναφορικά με τους ισχυρισμούς των διαδίκων, αποδεικνύονται και "από όλα προσκομιζόμενα από τους διαδίκους έγγραφα", σε συνδυασμό με το γεγονός ότι στο αιτιολογικό της απόφασης παρατίθεται, με σαφήνεια και πληρότητα, λεπτομερής αποφατική αξιολόγηση του ισχυρισμού της εναγομένης ως προς το ότι [δήθεν] ήταν ευχερής για την ενάγουσα η εξεύρεση νέας εργασίας, δεν απομένει καμιά αμφιβολία ως προς το ότι το εφετείο, προκειμένου να καταλήξει στο αποδεικτικό του πόρισμα ως προς την αβασιμότητα του ισχυρισμού της εναγομένης περί καταχρηστικής ασκήσεως του ενδίκου δικαιώματος της ενάγουσας, έλαβε υπόψη και συνεκτίμησε και τα αναφερόμενα στο αναιρετήριο έγγραφα. Και στη συνέχεια, ορθώς υπήγαγε τις παραδοχές του στη διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ, της οποίας την εφαρμογή απέκλεισε.

Συνεπώς, ο ενιαίος λόγος της αιτήσεως, με τον οποίο υποστηρίζεται το αντίθετο και προσάπτονται στην προσβαλλόμενη απόφαση, συλλήβδην, οι αναιρετικές πλημμέλειες του άρθρου 559 αρ.1, 11 περ. γ' και 19 ΚΠολΔ, είναι αβάσιμος.

4. Σύμφωνα με τις σκέψεις αυτές και αφού δεν υπάρχει άλλος λόγος αναιρέσεως, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση. Η αναιρεσείουσα πρέπει να καταδικασθεί στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, η οποία κατέθεσε προτάσεις, κατά τα ειδικότερα στο διατακτικό οριζόμενα (ΚΠολΔ 176, 183, 191 παρ.2).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 21-11-2016 αίτηση περί αναιρέσεως της 108/ 2016 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Ευβοίας.

Και

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στην πληρωμή χιλίων οκτακοσίων (1.800) ευρώ, για τα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης.

Κρίθηκε, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 20η Απριλίου 2018. -Και

Δημοσιεύθηκε σε έκτακτη, δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, την 8η Μαΐου 2018.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ