Supreme Court allows appeal on partial liability of parents for child's death, remanding for new compensation calculation.

Απόφαση 861 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 861/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Μιλτιάδη Σπυρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημα του στις 2 Δεκεμβρίου 2011, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Της ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρίας με την επωνυμία " Η ΕΘΝΙΚΗ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΓΕΝΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ", η οποία εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νομίμως, η οποία εκπροσωπήθηκε δια της πληρεξούσιας δικηγόρου της Φλώρας Τριαντάφυλλου και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Ε. Γ. του Ν., 2. Μ. συζ. Ε. Γ., ενεργούντων ατομικά και ως ασκούντων τη γονική μέριμνα των ανηλίκων τέκνων τους α) Α. Γ. και β) Κ. Γ., 3. Ι. Γ. και 4. Ι. χήρας Α. Μ., όλων κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν δια του πληρεξουσίου δικηγόρου τους Βασιλείου Φαλαγκαράκη και κατέθεσαν προτάσεις και συμπληρωματικό υπόμνημα.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 15-3-2005 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Χανίων. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις:23/2008 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 371/2009 του Εφετείου Κρήτης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 8-7-2010 αίτηση της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Παναγιώτης Ρουμπής ανέγνωσε την από 22/11/2011 έκθεση του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του μόνου λόγου της αιτήσεως αναιρέσεως.

Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος των αναιρεσιβλήτων την απόρριψη της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Επειδή το δικαστήριο της ουσίας στα πλαίσια της διακριτικής εξουσίας που έχει από το άρθρο 932 ΑΚ δύναται να καθορίσει το ύψος της χρηματικής ικανοποίησης λίγο ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης του δικαιούχου, με βάση τους οικείους προσδιοριστικούς παράγοντες, όπως είναι το πταίσμα του υποχρέου, το συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου, η κοινωνική και περιουσιακή κατάσταση των μερών. Το συντρέχον πταίσμα του θύματος λαμβάνεται υπόψη έστω και αν αυτό λόγω ηλικίας (π.χ. κάτω των 10 ετών) δεν έχει ικανότητα για αδικοπραξία. Επίσης λαμβάνεται υπόψη και το συντρέχον πταίσμα του δικαιούχου της χρηματικής ικανοποίησης π.χ. του ενάγοντος πατέρα, ο οποίος δεν άσκησε επαρκώς το καθήκον εποπτείας το στο θανατωθέν ανήλικο τέκνο του. Στην περίπτωση αυτή το συντρέχον πταίσμα του πατέρα ή της μητέρα λαμβάνεται υπόψη προς μείωση της χρηματικής ικανοποίησης και των λοιπών δικαιούχων όπως είναι τα αδέλφια, ο παππούς και η γιαγιά (βλ. σχ. ΑΠ 1261/2007 και ΑΠ 1676/2006).

Περαιτέρω, κατά την διάταξη του άρθρου 559 αριθμός 1 του Κ.Πολ.Δ., ιδρύεται λόγος αναιρέσεως και αν παραβιάσθηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου εσωτερικού ή διεθνούς. Ο κανόνας παραβιάζεται, κατά την έννοια της διατάξεως αυτής, είτε με ψευδή ερμηνεία, η οποία υπάρχει όταν αποδίδεται στον κανόνα δικαίου έννοια διαφορετική από την αληθινή, είτε με μη ορθή εφαρμογή, η οποία συντελείται, όταν εφαρμόζεται κανόνας, ενώ δεν συνέτρεχαν σι προϋποθέσεις εφαρμογής του ή όταν δεν εφαρμόζεται, ενώ έπρεπε να εφαρμοσθεί ή όταν εφαρμόσθηκε εσφαλμένως.

Στην προκειμένη περίπτωση, με την προσβαλλομένη απόφασή του, όπως προκύπτει από αυτή, το Εφετείο, αφού δέχθηκε ότι το επίδικο τροχαίο ατύχημα οφειλόταν σε συνυπαιτιότητα του Ε. Κ., οδηγού του υπ' αριθμ. κυκλοφορίας ... ΔΧΦ αυτοκινήτου (τράκτορα) κατά ποσοστό 30% και του θανάσιμα τραυματισθέντος Ν. Γ. (στενού συγγενούς των εναγόντων και ήδη αναιρεσιβλήτων) κατά ποσοστό 70%, έκρινε μη νόμιμη την ένσταση της τότε εκκαλούσας και ήδη αναιρεσείουσας ασφαλιστικής εταιρείας (αλλά και των εκκαλούντων-εναγομένων Ε.

Κ. και Κ. Ζ.) περί συντρέχοντος πταίσματος, κατά ποσοστό 60%, του πρώτου και δευτέρας εναγόντων (Ε. Ν. Γ. και Μ. συζύγου Ε. Γ.), ως γονέων του ανηλίκου θανόντος στο ένδικο ατύχημα Ν. Γ., θεμελιούμενη στο περιστατικό ότι αυτοί επέτρεπαν στον ανήλικο γιο τους να οδηγεί μοτοσυκλέτα χωρίς να διαθέτει άδεια ικανότητας οδήγησης, με την αιτιολογία ότι "με την ένδικη αγωγή τους οι ως άνω ενάγοντες ουδόλως προέβαλαν αξίωση για αποκατάσταση δική τους ζημίας από τυχόν στέρηση της προς αυτούς παροχής υπηρεσιών του ειρημένου ανηλίκου τέκνου τους ...

ούτε υπάρχει πρόκληση ζημίας τρίτου προσώπου από το εν λόγω τέκνο τους (περίπτωση κατά την οποία θα μπορούσε να προταθεί η ένσταση αυτή). Έτσι που έκρινε το Εφετείο σχετικά με την ως άνω προβληθείσα από την αναιρεσείουσα, με σκοπό να ληφθεί υπόψη το συντρέχον πταίσμα των εν λόγω γονέων του ανηλίκου θύματος για τον υπολογισμό της δικαιούμενης από τους ενάγοντες χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης, ένσταση, όπως είχε κρίνει και το πρωτοβάθμιο δικαστήριο, απορρίπτοντας ως ουσιαστικά αβάσιμο τον σχετικό λόγο της εφέσεως της αναιρεσείουσας (και των εκκαλούντων Ε.

Κ. και Κ. Ζ.) παραβίασε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 300, 923, και 932 ΑΚ. Επομένως, ο μόνος λόγος της κρινόμενης αιτήσεως αναιρέσεως, από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 του Κ.Πολ.Δ., με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση η σχετική πλημμέλεια πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος. Κατ' ακολουθίαν όλων των ανωτέρω πρέπει να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλομένη απόφαση και ειδικότερα ως προς το κεφάλαιο της επιδίκασης χρηματικής ικανοποίησης σε όλους τους αρχικώς ενάγοντες και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα εκδίκαση μόνο κατά το ως άνω αναιρούμενο μέρος της στο ίδιο Δικαστήριο.

Το Εφετείο Κρήτης πρέπει να συγκροτηθεί από δικαστές άλλους, εκτός εκείνων που δίκασαν προηγουμένως (άρθρο 580 § 3 Κ.Πολ.Δ όπως τούτο ίσχυε πριν την τροποποίηση του με το ν. 4055/2012). Τέλος οι αναιρεσίβλητοι ως ηττώμενοι πρέπει να καταδικασθούν σε μέρος των δικαστικών εξόδων της αναιρεσείουσας (άρθρα 176 και 183 Κ.Πολ.Δ), όπως ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθ. 371/2009 απόφαση του Εφετείου Κρήτης μόνον κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος της.

Παραπέμπει την υπόθεση για νέα εκδίκαση κατά το αναιρούμενο ως άνω μέρος της στο ίδιο δικαστήριο που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές, εκτός εκείνων που δίκασαν προηγουμένως. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους σε μέρος των δικαστικών εξόδων της αναιρεσείουσας, που ορίζει σε δύο χιλιάδες επτακόσια (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε, αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 10 Φεβρουαρίου 2012 και

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του στην Αθήνα στις 25 Μαΐου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ