Supreme Court allows appeal against appealable judgment for failure to examine legal interest requirement under Art. 70 CPD.

Απόφαση 856 / 2010 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 856/2010

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

B1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ηλία Γιαννακάκη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Βαρβάρα Κριτσωτάκη, Παναγιώτη Κομνηνάκη, Ανδρέα Δουλγεράκη και Νικόλαο Πάσσο, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 20 Απριλίου 2010, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Χ1, 2) Χ2, κατοίκων αμφοτέρων ... και 3) Χ3, κατοίκου δ.δ. .... Εκπροσωπήθηκαν όλοι από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γαβριήλ Ντούγια.

Του αναιρεσιβλήτου: Δήμου Παραμυθιάς Θεσπρωτίας, που εδρεύει στην .... και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Σιντόρη με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-5-2006 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσπρωτίας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 110/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 180/2008 του Εφετείου Κερκύρας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 3-4-2009 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Πάσσος διάβασε την από 29-3-2010 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου λόγου της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης και την απόρριψη του δευτέρου λόγου αυτής.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Σύμφωνα με το άρθρο 70 ΚΠολΔ όποιος έχει έννομο συμφέρον ν' αναγνωρισθεί η ύπαρξη ή η μη ύπαρξη κάποιας έννομης σχέσης, μπορεί να εγείρει σχετική αγωγή. Από την ως άνω ουσιαστικού δικαίου διάταξη προκύπτει, ότι μπορεί ν' αναγνωρισθεί κατόπιν αγωγής η ύπαρξη ή ανυπαρξία έννομης σχέσης, η οποία τελεί σε αβεβαιότητα, εφόσον συντρέχει προς τούτο έννομο συμφέρον.

Ως έννομη σχέση νοείται η βιοτική σχέση ενός προσώπου προς άλλο πρόσωπο (ή πράγμα) που ρυθμίζεται από το εξ αντικειμένου δίκαιο και συνεπάγεται ή έχει ως περιεχόμενο της ένα τουλάχιστον δικαίωμα ή μία υποχρέωση είτε δέσμη δικαιωμάτων ή υποχρεώσεων. Εξάλλου, το έννομο συμφέρον, που επιτελεί νομιμοποιητική λειτουργία στην αναγνωριστική αγωγή και αποτελεί ειδική προϋπόθεση του παραδεκτού της, μπορεί να είναι υλικό ή ηθικό και εξαρτάται από τις εκάστοτε περιστάσεις.

Θεωρείται υφιστάμενο, στην περίπτωση που η αβεβαιότητα δεν προκύπτει από αυτά τα πράγματα, όταν από την συμπεριφορά του εναγομένου ή τρίτου δημιουργείται αντικειμενικά αβεβαιότητα ως προς την ύπαρξη ή ανυπαρξία ορισμένης έννομης σχέσης του ενάγοντος, η οποία (αβεβαιότητα) προκαλεί, άμεσα ή έμμεσα, κινδύνους για τα συμφέροντα του, για την αποτροπή των οποίων η επιδιωκόμενη αναγνωριστική απόφαση αποτελεί πρόσφορο μέσο, πρέπει δε να εκτίθεται στην αναγνωριστική αγωγή για να είναι αυτή ορισμένη κατ' άρθ. 216 παρ. 1 ΚΠολΔ., χωρίς πάντως ν' απαιτείται η αναφορά των θεμελιούντων το έννομο συμφέρον πραγματικών περιστατικών στην αγωγή να είναι πανηγυρική.

Στην προκειμένη περίπτωση από τα διαδικαστικά έγγραφα της δίκης αυτής (άρθ. 561 παρ. 2 ΚΠολΔ) προκύπτει ότι: (1) Με την ένδικη από 31-5-2006 (και με αριθ. έκθ. κατ. 142/2006) αγωγή τους ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας οι ενάγοντες και ήδη αναιρεσείοντες εξέθεσαν, ότι με συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου που ανανεώθηκαν διαδοχικά με όμοιες συμβάσεις προσλήφθηκαν από τον εναγόμενο και τώρα αναιρεσίβλητο Δήμο Παραμυθίας την 1-6-1999, 9-4-2001 και 16-8-2002 αντίστοιχα και εργάζονται έκτοτε σ' αυτόν ως εργάτες καθαριότητας, ότι οι συμβάσεις αυτές εικονικά και κατ' επίφαση χαρακτηρίζονται ορισμένου χρόνου, καθόσον οι ενάγοντες καλύπτουν και εξυπηρετούν εξαρχής πάγιες και διαρκείς ανάγκες του εναγομένου, ότι με βάση τις διατάξεις των άρθ. 648 και 652 ΑΚ και 6 ν. 765/1943 και της ρήτρας 5 της Οδηγίας 99/70/ΕΚ της 28-6-1999 οι συμβάσεις εργασίας τους είναι στην πραγματικότητα αορίστου χρόνου (μη δικαιολογουμένου από την φύση των αναγκών που καλύπτουν του χαρακτηρισμού τους ως ορισμένου χρόνου), γεγονός που και ο εναγόμενος αναγνωρίζει και έτσι δίκαια και εύλογα καθόλο το χρονικό αυτό διάστημα της εργασίας τους δημιουργήθηκε σ' αυτούς δικαίωμα προσδοκίας για την οριστική κατάταξη τους στο τακτικό προσωπικό του και ότι η μη μετατροπή των συμβάσεων εργασίας τους σε αορίστου χρόνου παραβιάζει τις ως άνω διατάξεις και δη της προαναφερομένης Οδηγίας και ως εκ τούτου είναι παράνομη και καταχρηστική, με βάση δε τα περιστατικά αυτά ζήτησαν ν' αναγνωρισθεί με απόφαση προσωρινά εκτελεστή ότι συνδέονται με τον εναγόμενο Δήμο εξαρχής με συμβάσεις εργασίας αορίστου χρόνου και να υποχρεωθεί ο εναγόμενος να συνεχίσει ν' αποδέχεται τις προσηκόντως προσφε-ρόμενες υπηρεσίες τους με σχέση εργασίας αορίστου χρόνου. (2) Η αγωγή αυτή έγινε δεκτή και κατ' ουσίαν ως προς τα κύρια αιτήματά της με την 110/2007 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσπρωτίας, κατ' αυτής δε ο εναγόμενος αναιρεσίβλητος άσκησε την από 19-6-2007 (με αριθ.70/2007) έφεσή του ζητώντας την εξαφάνισή της και την απόρριψη της αγωγής. (3) Το Εφετείο Κερκύρας με την αναιρεσιβαλλομένη 180/2008 απόφασή του έκρινε, κατ' αυτεπάγγελτη έρευνα (όπως ηδύνατο, σύμφωνα με τα άρθ. 511, 520, 522 και 536 ΚΠολΔ, αφού η αγωγή είχε γίνει δεκτή πρωτοδίκως κατ' ουσίαν και ο εναγόμενος ζητούσε την απόρριψή της) ότι η αγωγή είναι απαράδεκτη λόγω αοριστίας, καθόσον, όπως δέχθηκε, οι ενάγοντες δεν επικαλούνται την συνδρομή της απαιτουμένης προϋπόθεσης του εννόμου συμφέροντος για την αναγνώριση της συνδέουσας αυτούς με τον εναγόμενο Δήμο έννομης σχέσης ως σύμβασης εξαρτημένης εργασίας αορίστου και όχι ορισμένου χρόνου, δεδομένου ότι στην αγωγή εκτίθεται ότι ο εναγόμενος αναγνωρίζει τον χαρακτήρα αυτόν της σύμβασης εργασίας τους, με βάση δε τις σκέψεις αυτές εξαφάνισε την απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου και απέρριψε για τον λόγο αυτόν την ένδικη αγωγή.

Με την κρίση του αυτή το Εφετείο παραβίασε την ουσιαστικού δικαίου ως άνω διάταξη του άρθ. 70 ΚΠολΔ αξιώνοντας περισσότερα από τα απαιτούμενα για την εφαρμογή της στοιχεία και δη ως προς την συνδρομή εννόμου συμφέροντος των εναγόντων, αφού στην ένδικη αγωγή γίνεται επαρκής επίκληση του, προφανούς άλλωστε, εννόμου συμφέροντος αυτών, συνισταμένου στην από τα πράγματα δημιουργούμενη αντικειμενικά αβεβαιότητα ως προς την ύπαρξη σχέσης εργασίας αορίστου χρόνου λόγω της, αναφερομένης στην αγωγή, μη μετατροπής (εκ μέρους του εναγομένου) των επίδικων συμβάσεων εργασίας σε αορίστου χρόνου, ως εκ τούτου δε πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος ο πρώτος λόγος αναίρεσης από το άρθ. 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ., παρελκούσης της έρευνας του δευτέρου (και τελευταίου) λόγου από τον αριθ. 8 του άρθ. 559 ΚΠολΔ περί παρά το νόμο λήψης αυτεπαγγέλτως υπόψη μη προταθείσης αοριστίας της αγωγής.

Σύμφωνα με τα παραπάνω πρέπει ν' αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση του Εφετείου Κερκύρας, να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ως άνω δικαστήριο, εφόσον μπορεί να συγκροτηθεί από άλλους δικαστές (άρθ. 580 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, μειωμένα σύμφωνα με το άρθ. 281 παρ. 2 του κυρωθέντος με το ν. 3463/2006 Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων, κατά τα ειδικότερα στο διατακτικό οριζόμενα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 180/2008 απόφαση του Εφετείου Κερκύρας.

Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ως άνω δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές.

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει σε χίλια (1000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 29 Απριλίου 2010. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Μαΐου 2010.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ