Supreme Court dismisses appeal on procedural grounds, ruling that public defense of statute of limitations is mandatory and substantive law violations are not grounds for appeal.

Απόφαση 837 / 2008 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 837/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γεώργιο Καλαμίδα, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Ρένα Ασημακο-πούλου, Ιωάννη Ιωαννίδη, Αθανάσιο Κουτρομάνο και Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 25 Φεβρουαρίου 2008, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Συνεταιρισμού Περιορισμένης Ευθύνης με την επωνυμία "Συνεταιρισμός με Περιορισμένη Ευθύνη των Επαγγελματιών ιδιοκτητών Λεωφορείων ΚΤΕΛ Αστικών Γραμμών ...... Κρήτης", με το διακριτικό τίτλο ".......", που εδρεύει στο ........ Κρήτης και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπρο-σωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Γεώργιο Δαμιανάκη.

Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια Αφροδίτη Κουτούκη, πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ..

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις από 25-2-1994 αγωγή και προσεπίκληση του ήδη αναιρεσείοντος, την από 14-5-1996 ανταγωγή δια των προτάσεων του Δήμου Αλικαρνασσού, και την υπ'αριθ. 419/1995 πρόσθετη παρέμβαση του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Ηρακλείου και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις:651/1996 προδικαστική, 50/2001 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου 144/2003 μη οριστική και 608/2005 οριστική του Εφετείου Κρήτης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά ο αναιρεσείων με την από 13-10-2005 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Ιωάννης Ιωαννίδης ανέγνωσε την από 15-1-2007 έκθεση του ήδη αποχωρήσαντος από την υπηρεσία Αρεοπαγίτη, Νικολάου Κασσαβέτη, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

ΕΠΕΙΔΗ, κατά το άρθρο 559 αριθ. 8 του ΚΠολΔ ιδρύεται λόγος αναίρεσης και όταν το δικαστήριο, παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Επομένως, τον λόγο αυτό αναίρεσης, στοιχειοθετεί και η παραδοχή ένστασης που δεν προτάθηκε ή δεν προτάθηκε νομίμως εκτός αν αυτή μπορούσε να ληφθεί υπόψη από το δικαστήριο αυτεπαγγέλτως.

Τέτοια είναι και η στηριζομένη στο άρθρο 249 ΑΚ ένσταση παραγραφής της κατά του Ελληνικού Δημοσίου αξιώσεως αποζημιώσεως, λόγω του νομικού ελαττώματος του πωληθέντος ακινήτου, για την οποία ορίζεται στο άρθρο 94 του Ν.2362/1995 ότι λαμβάνεται υπόψη αυτεπαγγέλτως από τα δικαστήρια (Ολ.ΑΠ 11/2003, 38/2005). Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του απέρριψε την αγωγή αποζημίωσης που το αναιρεσείον άσκησε κατά τουαναιρεσιβλήτου αφού δέχθηκε τα ακόλουθα:

Με το .... παραχωρητήριο συμβόλαιο της 12ης Δ/νσης Διαχείρισης Ανταλλαξίμων Μουσουλμανικών Κτημάτων του Υπουργείου Οικονομικών που μεταγράφηκε στο Υποθηκοφυλακείο Ηρακλείου στις ..... στον τόμο ... και αριθμ. .... μεταβιβάσθηκε από το Ελληνικό Δημόσιο στο ΚΤΕΛ ...... ένα ακίνητο έκτασης 15750 τ.μ. αντί τιμήματος 252.000 δραχμών.

Το ακίνητο όμως αυτό εκνικήθηκε από το Δήμο ..... Αλικαρνασσού με τις αποφάσεις 507/1988 του Αρείου Πάνου και 31/1980 του ΑΕΔ, που τον αναγνώρισαν κύριο αυτού. Λόγω της έλλειψης κυριότητας του (αναιρεσιβλήτου) πωλητή Ελληνικού Δημοσίου (νομικού ελαττώματος) το (αναιρεσείον), ΚΤΕΛ άσκησε κατά αυτού τη με στοιχ. ....

τη 266/1994 αγωγή για αποζημίωση 192.741.700 δραχμών. Το εναγόμενο για πρώτη φορά κατά την παρούσα συζήτηση προβάλλει ένσταση παραγραφής της αξίωσης λόγω νομικού ελαττώματος του πωληθέντος ακινήτου. Η ένσταση αυτή είναι νόμιμη, στηρίζεται στις διατάξεις των άρθρων 249 και 251 Α.Κ. και προβάλλεται παραδεκτά για πρώτη φορά κατά την παρούσα συζήτηση αφού τείνει σε άμυνα κατά της έφεσης και αποδεικνύεται και εγγράφως.

Ειδικότερα ο χρόνος έναρξης της εικοσαετούς παραγραφής αποδεικνύεται από την μεταγραφή του πιο πάνω τίτλου στις 29.3.1965 με την οποία έγινε η μεταβίβαση της κυριότητας στον ενάγοντα, η δε συμπλήρωσή της από την άσκηση της αγωγής που έγινε με την ....... έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή Ηρακλείου ....., ήτοι μετά από είκοσι χρόνια.

Το Εφετείο όμως οδηγήθηκε στην κρίση του αυτή για τη νομιμότητα της ένστασης παραγραφής και το παραδεκτό της πρότασής της στηριζόμενο στις διατάξεις των άρθρων 527 και 269 παρ. 2, 6 χωρίς όμως ουδέν να διαλάβει για την σωρευτικώς απαιτουμένη προϋπόθεση της νόμιμης προβολής της άνω ενστάσεως κατά το άνω εδ.

δ', ότι δηλαδή το Ελληνικό Δημόσιο δεν γνώριζε ούτε είχε τη δυνατότητα έγκαιρης πληροφόρησης ως προς την ύπαρξη του συμβολαιογραφικού εγγράφου μεταβιβάσεως της κυριότητας στον ενάγοντα. Ενόψει όμως του ότι κατά τα προαναφερθέντα η ένσταση αυτή μπορούσε να ληφθεί υπόψη από το Εφετείο και αυτεπαγγέλτως και μάλιστα σε κάθε στάση της κατ' έφεση δίκης (ΑΠ 842/1976), με την κρίση του αυτή το Εφετείο δεν υπέπεσε στις πλημμέλειες περί τις οποίες το άρθρο 559 αρ. 8 και 14 και επομένως οι περί του αντιθέτου 1ος και 3ος λόγοι αναιρέσεως ότι δηλαδή το Εφετείο παρά το νόμο έλαβε υπόψη την ένσταση παραγραφής, που δεν προτάθηκε νομίμως, αλλά εκπρόθεσμα και απαράδεκτα και περαιτέρω παρά το νόμο δεν την απέρριψε ως απαράδεκτη λόγω της πρότασής το πρώτο στο Εφετείο, κατά την μετ' απόδειξη συζήτηση ...........

λόγω έκδοσης της υπ' αριθ. 144/2003 μη οριστικής απόφασης με την οποία τάχθηκαν οι δέουσες αποδείξεις, πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι. ΕΠΕΙΔΗ, η παράλειψη του δικαστηρίου να απαντήσει σε ισχυρισμό μη νόμιμο και επομένως μη ασκούντα επιρροή στην έκβαση της δίκης δεν ιδρύει τον από το άρθρο 559 αριθ. 8 λόγο αναιρέσεως (ΑΠ 76/2008).

Συνεπώς η προσβαλλομένη απόφαση που αγνόησε την αντένσταση του αναιρεσείοντος, με την οποία αυτός πρόβαλε την καταχρηστική άσκηση, εκ μέρους του αναιρεσιβλήτου της ένστασης παραγραφής, κατά τα περιστατικά που επικαλέσθηκε και τα οποία δεν εξαρκούν να θεμελιώσουν τον από την διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ ισχυρισμό του αναιρεσείοντα, αφού αφορούν αποκλειστικά τη διαδικασία της δίκης και τη διάρκεια αυτής όπως και το ύψος της αποζημίωσης, δεν υπέπεσε στην από το άρθρο 559 αριθ. 8 προβλεπομένη πλημμέλεια, εφόσον είναι μη νόμιμη η ανωτέρω αντένσταση, διότι τα περιστατικά που περιέχει δεν πληρούν το πραγματικό της εφαρμοστέας διάταξης του άρθρου 281 ΑΚ (Ολ.ΑΠ 62/1980). Επομένως ο 2ος λόγος αναιρέσεως εκ του αριθ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ με τον οποίον προβάλλονται τα αντίθετα πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. ΕΠΕΙΔΗ οι λόγοι αναιρέσεως που προβλέπονται από τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 1 και 19 ΚΠολΔ αναφέρονται στην παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου και όχι δικονομικού δικαίου.

Συνεπώς οι 5ος και 4ος λόγοι αναίρεσης με τους οποίους ο αναιρεσείων που επικαλείται τις διατάξεις του άρθρου 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ ψέγει την πληττόμενη απόφαση για παραβίαση της διάταξης του άρθρου 277 ΑΚ και για έλλειψη νόμιμης βάσεως (αιτιολογίας) ως προς την εφαρμογή του άρθρου 269 παρ. 2 περ. δ' ΚΠολΔ, πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος γιατί οι διατάξεις αυτές, όπως προκύπτει από το περιεχόμενό τους, διαλαμβάνουν κανόνες δικονομικού δικαίου.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 13.10.2005 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθ. 608/2005 αποφάσεως του Εφετείου Κρήτης. Και ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του εφεσιβλήτου τα οποία ορίζει σε τριακόσια πενήντα (350) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 18 Μαρτίου 2008.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 17 Απριλίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ