Legislator Case Law & Legislation
817/2017 AI generated

Supreme Court allows appeal against bank liquidation ruling for misapplying state aid and constitutional provisions.

Case Number 817/2017
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date
Outcome Partially Allowed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court of Greece partially allowed an appeal against a lower court's decision to liquidate a bank, rejecting the opposing bank's intervention. The court found the lower court erred in interpreting state aid laws and constitutional provisions regarding the transfer of claims. Consequently, the appeal was accepted, the lower judgment annulled, and the case remanded for substantive review.

Legislator headnote

AI generated

Articles 12 of Law 4332/1929; Articles 87, 88 of the EEC Treaty; Articles 17, 29 of Law 2076/1992; Article 246 of the Code of Civil Procedure: The court must correct lower judgments that erroneously interpret state aid regulations and constitutional norms when determining the transfer of claims during bank liquidation.

Keywords

AI generated
bank liquidation state aid regulation constitutional provisions appeal annulment code of civil procedure claim transfer legal interpretation

Cited Legislation

AI generated
Article 246 of the Code of Civil Procedure
Article 80 of the Code of Civil Procedure
Article 12 of Law 4332/1929
Article 29 of Law 2076/1992
Articles 87, 88 of the EEC Treaty
Article 17 of the Constitution
Article 559 of the Code of Civil Procedure
Article 580 of the Code of Civil Procedure
Article 495 of the Code of Civil Procedure
Article 179 of the Code of Civil Procedure
Article 183 of the Code of Civil Procedure
AI generated

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 817 / 2017 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 817/2017

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2’ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αντώνιο Ζευγώλη, Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Γεώργιο Κοντό και Αβροκόμη Θούα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 14 Νοεμβρίου 2016, με την παρουσία και της γραμματέως, Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: υπό εκκαθάριση ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "... ΤΡΑΠΕΖΑ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα από τον ειδικό εκκαθαριστή αυτής, κ. Ν. Μ., εκπροσωπήθηκε δε από τους πληρεξουσίους δικηγόρους της α) Νικόλαο Ξανάλατο και β) Λάμπρο Κιτσαρά, οι οποίοι ανακάλεσαν τις από 11-11-2016 και 9-11-2016 δηλώσεις τους και παραστάθηκαν στο ακροατήριο.

Της αναιρεσίβλητης: ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "Τράπεζα ... Α.Ε." και το διακριτικό τίτλο "...", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, εκπροσωπήθηκε δε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Ορφανίδη.

Της προσθέτως υπέρ της αναιρεσείουσας παρεμβαίνουσας: ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ... Α.Ε.", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, εκπροσωπήθηκε δε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Στέργιο Σπυρόπουλο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 28-6-2010 ανακοπή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Σάμου.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 47/2012 του ίδιου Δικαστηρίου και 11/2014 του Μονομελούς Μεταβατικού Εφετείου Αιγαίου στη Σάμο.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 3-11-2014 αίτησή της και τους από 26-10-2015 πρόσθετους αυτής λόγους.

Η προσθέτως παρεμβαίνουσα με την από 10-11-2015 παρέμβασή της ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου ζήτησε όσα αναφέρονται σε αυτήν.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Αβροκόμη Θούα ανέγνωσε την από 4-12-2015 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την αποδοχή του πρώτου κύριου, εν μέρει δεύτερου κύριου και των, πρώτου και τρίτου πρόσθετων λόγων της αναίρεσης και την απόρριψη του τρίτου κύριου και των λοιπών πρόσθετων λόγων αυτής.

Οι πληρεξούσιοι των διαδίκων ζήτησαν να γίνουν δεκτά τα αιτήματά τους, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Φέρονται προς συζήτηση ενώπιον του Δικαστηρίου αυτού η από 3 Νοεμβρίου 2014 αίτηση αναίρεσης κατά της 11/2014 απόφασης του Μονομελούς Μεταβατικού Εφετείου Αιγαίου και οι με το από 26 Οκτωβρίου 2015 αυτοτελές δικόγραφο ασκηθέντες παραδεκτά, πρόσθετοι λόγοι αυτής ,οι οποίοι πρέπει να συνεκδικαστούν, λόγω της μεταξύ τους συνάφειας (αρθρ. 246 ΚΠολΔ).

Από τη διάταξη του άρθρου 80 ΚΠολΔ,με την οποία ορίζεται ότι "αν, σε δίκη που εκκρεμεί μεταξύ άλλων, τρίτος έχει έννομο συμφέρον να νικήσει κάποιος διάδικος, έχει δικαίωμα έως την έκδοση αμετάκλητης απόφασης, να ασκήσει πρόσθετη παρέμβαση για να υποστηρίξει το διάδικο αυτόν",προκύπτει ότι η πρόσθετη παρέμβαση από κάποιο πρόσωπο μπορεί να ασκηθεί για πρώτη φορά ενώπιον του Αρείου Πάγου.

Εξάλλου, από την άνω διάταξη σε συνδυασμό με εκείνη του άρθρου 68 του ίδιου Κώδικα, προκύπτει, ότι αναγκαίος όρος για την άσκηση πρόσθετης παρέμβασης, είναι η ύπαρξη εννόμου συμφέροντος στο πρόσωπο του παρεμβαίνοντος. Υφίσταται δε έννομο συμφέρον προς παρέμβαση ,όταν με αυτή μπορεί να προστατευθεί δικαίωμα του παρεμβαίνοντος ή να αποτραπεί η δημιουργία σε βάρος του νομικής υποχρέωσης.

Πρέπει όμως αυτά είτε να απειλούνται από το δεδικασμένο ή την εκτελεστότητα της απόφασης που θα εκδοθεί ή να τίθενται σε διακινδύνευση από άλλες αντανακλαστικές συνέπειες αυτής. Έτσι, για την άσκηση πρόσθετης παρέμβασης δεν αρκεί, ότι σε μεταξύ άλλων εκκρεμή δίκη, πρόκειται να λυθεί νομικό ζήτημα που θα ωφελήσει ή θα βλάψει τον παρεμβαίνοντα, επειδή υπάρχει ή πρόκειται να προκύψει σε μελλοντική δίκη μεταξύ αυτού και κάποιου από τους διαδίκους ή τρίτου, συναφής διαφορά ,αλλά απαιτείται η έκβαση της δίκης στην οποία παρεμβαίνει ,να θίγει από την άποψη του πραγματικού και νομικού ζητήματος τα έννομα συμφέροντά του (Ολ.

ΑΠ 17/2015, 12/2013, 9/2012, 14/2008). Στην προκειμένη περίπτωση, η ανώνυμη εταιρία με την επωνυμία "Τράπεζα ... ΑΕ", άσκησε για πρώτη φορά ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου, την από 10 Νοεμβρίου 2015 πρόσθετη παρέμβαση υπέρ της αναιρεσείουσας, υπό εκκαθάριση τελούσας ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "... Τράπεζα Ελλάδος ΑΕ", επικαλούμενη ως έννομο συμφέρον της, ότι το νομικό ζήτημα που θα επιλυθεί στην εκκρεμή δίκη συνιστάμενο στην ισχύ ή όχι της διάταξης του άρθρου 12 του νόμου 4332/1929,αφορά και την ίδια ,αφού διαθέτει και η ίδια απαιτήσεις απορρέουσες από δανειστικές και άλλες συμβάσεις(μεταβιβασθείσες σ’ αυτήν από την αναιρεσείουσα) ,οι οποίες εξασφαλίζονται με υποθήκες που έχουν εγγραφεί με βάση το άρθρο αυτό, ύψους 7,27 δις ευρώ, με αποτέλεσμα από την κρίση του Δικαστηρίου να τίθεται και μείζον ζήτημα ως προς την ασφάλεια των συναλλαγών και την προσπάθεια του νομοθέτη για την μεταβιβαστική εξυγίανση του πιστωτικού συστήματος.

Τα ανωτέρω όμως εκτιθέμενα δεν αρκούν για την ύπαρξη άμεσου έννομου συμφέροντος της παρεμβαίνουσας, αφού η έκβαση της κύριας δίκης ως προς την επίλυση του νομικού αυτού ζητήματος δεν θίγει ευθέως από την άποψη του νομικού και πραγματικού ζητήματος, με δημιουργία δεδικασμένου ή εκτελεστότητας ή άλλων αντανακλαστικών συνεπειών τα έννομα συμφέροντά της.

Συνεπώς, η πρόσθετη παρέμβαση πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ.1ΚΠολΔ,αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί ,ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή(ΟλΑΠ7/2006).Κανόνες ουσιαστικού δικαίου, είναι, μεταξύ άλλων, και οι διατάξεις του Κοινοτικού Δικαίου, ήτοι Κανονισμοί και Οδηγίες που περιέχουν κανόνες σαφείς και συγκεκριμένους ή έχουν μεταφερθεί στην εσωτερική νομοθεσία(ΟλΑΠ10/2000,ΑΠ427/2005) και οι διατάξεις των επικυρωμένων από την Ελλάδα Διεθνών Συμβάσεων και των γενικά παραδεδεγμένων κανόνων του διεθνούς δικαίου(ΟλΑΠ2/2008,ΑΠ2034/2009).Στην περίπτωση που το δικαστήριο έκρινε κατ’ ουσία την υπόθεση, η παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου κρίνεται με βάση τα πραγματικά περιστατικά που ανελέγκτως δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν το δικαστήριο της ουσίας και της υπαγωγής αυτών στο νόμο και ιδρύεται ο λόγος αυτός αναίρεσης αν οι πραγματικές παραδοχές της απόφασης καθιστούν προφανή την παραβίαση (ΑΠ24/2015).Εξάλλου, από την αρχή της ισότητας, που κατοχυρώνει το άρθρο 4 παρ. 1 του Συντάγματος, δεσμεύεται ο κοινός νομοθέτης, όταν πρόκειται να ρυθμίσει ουσιωδώς όμοιες καταστάσεις ή σχέσεις ή κατηγορίες προσώπων να μην τις μεταχειρίζεται κατά τρόπο ανόμοιο, είτε με τη μορφή ενός χαριστικού μέτρου ή προνομίου που δεν συνδέεται με αξιολογικά κριτήρια, είτε με τη μορφή της επιβολής μιας αδικαιολόγητης επιβάρυνσης ή της αφαίρεσης δικαιωμάτων που αναγνωρίζονται από γενικότερο κανόνα, εκτός αν η ιδιαίτερη ρύθμιση υπαγορεύεται από ειδικές περιστάσεις, που την δικαιολογούν, ή επιβάλλεται από λόγους γενικότερου κοινωνικού ή δημοσίου συμφέροντος, διότι διαφορετικά δημιουργείται ανισότητα στη νομοθετική μεταχείριση της αυτής κατηγορίας.

Η συνδρομή δε των ειδικών περιστάσεων ή του κοινωνικού ή δημοσίου συμφέροντος υπόκειται στον έλεγχο των δικαστηρίων (Ολ. ΑΠ 3/2006, 38/2005, 30/2005 ). Περαιτέρω, σύμφωνα με το άρθρο 1 παρ. 1 του ιδρυτικού της ...ς Τράπεζας νόμου 4332/1929, η … ΑΕ αποτελεί αυτόνομο τραπεζιτικό οργανισμό κοινωφελούς χαρακτήρα με σκοπό την ενάσκηση ...

πίστης σε όλες τις μορφές της, την ενίσχυση της συνεταιριστικής οργάνωσης και τη βελτίωση των όρων της διεξαγωγής των γεωργικών εν γένει και συναφών εργασιών. Ως ειδικότεροι σκοποί ... ΑΕ αναφέρονται στην παρ. 5 του ιδίου άρθρου, η χορήγηση δανείων και πιστώσεων πάσης φύσεως σε γεωργούς, γεωργικούς συνεταιρισμούς κάθε μορφής και γενικά σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα για την καλύτερη διεξαγωγή των γεωργικών τους επιχειρήσεων κ.ά.

Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι από τον χρόνο της σύστασής της, η ... αποτελούσε φορέα ενάσκησης της ...ς πίστης, έχοντας ως σκοπό την συστηματική παροχή στα ασχολούμενα με τη γεωργία πρόσωπα των απαιτουμένων μέσων για τη βελτίωση των όρων διεξαγωγής των αγροτικών εργασιών. Ο ιδιότυπος χαρακτήρας ... ΑΕ οδήγησε στο χαρακτηρισμό της ως οργανισμού διφυούς χαρακτήρα, που αποτελεί αφενός νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου ως προς την άσκηση των τραπεζικών εργασιών και αφετέρου νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου ως προς τον έλεγχο των συνεταιριστικών οργανώσεων, ο οποίος αποτελούσε εξουσία, που ασκείτο από το Υπουργείο Γεωργίας και μεταβιβάστηκε σ...

ΑΕ δυνάμει του άρθρου 16 του ν. 4332/1929. Πέραν όμως της άσκησης δημόσιας εξουσίας, η ... εμφάνιζε ιδιαιτερότητες ως προς την άσκηση της εμπορικής της δραστηριότητας, αφού ο κερδοσκοπικός χαρακτήρας δεν ήταν πρωτεύων, ενώ οι πιστοδοτήσεις των προσώπων που είχε ως αντισυμβαλλομένους στη χορήγηση δανείων (αγρότες, αγροτικούς συνεταιρισμούς, πρόσωπα ασχολούμενα με τη γεωργία) εμφάνιζαν αυξημένους κινδύνους ως προς την έγκαιρη και ασφαλή εξόφληση.

Αποτέλεσμα αυτών ήταν η καθιέρωση σειράς ειδικών προνομίων, ουσιαστικών και δικονομικών, όπως εκείνο για την εγγραφή υποθήκης σε ακίνητα οφειλετών ... με μονομερή δήλωση της, δυνάμει του άρθρου 12 ν. 4332/1929, το οποίο ορίζει, μεταξύ άλλων, τα εξής: "Η … δικαιούται οποτεδήποτε να εγγράψη υποθήκην επί ακινήτων των οφειλετών της και συνυποχρέων προς ασφάλειαν των εξ οιασδήποτε αιτίας απαιτήσεών της, ως αύται καθορίζονται εν άρθρων 8 παρ. 1 του καταστατικού της νόμου δυνάμει των δανειστικών ή εν γένει αποδεικτικών των απαιτήσεών της εγγράφων.

Η εγγραφή της υποθήκης ταύτης, ως και της συμβατικής, είναι απηλλαγμένη παντός τέλους και δικαιώματος. Το κατά τα ανωτέρω δικαίωμα εγγραφής υποθήκης επί κτημάτων των συνυποχρέων υφίσταται εφ" όσον η σχετική υποχρέωσις εγενήθη μετά την κύρωσιν της παρούσης συμβάσεως. Επίσης η … δικαιούται να εγγράψη υποθήκην προς ασφάλειαν των οιασδήποτε φύσεως δανείων της, καλλιεργητικών, μέσης και μακράς προθεσμίας και πιστώσεών της επ’ ανοικτώ λογαριασμώ, άμα τη υπογραφή της οικείας συμβάσεως, δυναμένης να είναι και ιδιωτικής και ανεξαρτήτως της αμέσου ή μη παροχής του δανείου ή της πιστώσεως.

Ομοίως, δια την παραχώρησιν της συμβατικής υποθήκης προς ... ή και εγγραφήν τοιαύτης εκ Νόμου, δεν ισχύουσιν αι απαγορεύσεις και περιορισμοί του άρθρου μόνου του Ν. 2143/1952, "περί τροποποιήσεως του Ν. 3250" και του άρθρου 73 του ν.δ. 1285/52 "περί αναγκαστικής απαλλοτριώσεως κτημάτων κλπ". Η εξάλειψις, περιορισμός και διαγραφή εγγεγραμμένης υποθήκης, επιταγής ή κατασχέσεως, υπέρ ..., δύναται να γίνει και άνευ συμβολαιογραφικής πράξεως, δι’ απλής και μονομερούς αιτήσεως αυτής, προς τον οικείον υποθηκοφύλακα και απαλλάσσεται παντός τέλους και δικαιώματος".

Περαιτέρω, με το άρθρο 8 του ν. 1697/1987 προστέθηκε εδάφιο 1α" στην παρ. 5 του άρθρου 1 του ν. 4332/1929, με το οποίο επεκτάθηκε ο σκοπός ... ΑΕ στη διενέργεια οιασδήποτε τραπεζικής εργασίας στο πλαίσιο του καταστατικού της, κατόπιν αποφάσεων των νομισματικών αρχών, ενώ με το άρθρο 26 παρ. 1 και 4 του ν. 1914/1990 ορίζεται ότι: "Η ...

Τράπεζα της Ελλάδος μετατρέπεται σε ανώνυμη εταιρεία από του χρόνου δημοσίευσης, σύμφωνα με τις κείμενες περί ανωνύμων εταιρειών διατάξεις, στο Δελτίο Ανωνύμων Εταιρειών της Εφημερίδος της Κυβερνήσεως του νέου καταστατικού της, που θα καταρτισθεί απ" αυτήν μέσα σε έξι (6) μήνες από την δημοσίευση του παρόντος νόμου, βάσει των διατάξεων περί ανωνύμων τραπεζικών εταιρειών και που θα εγκριθεί με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Γεωργίας (παρ. 1).

Ολες οι ειδικές ρυθμίσεις, που αφορούν την ... Τράπεζα της Ελλάδος και αναφέρονται ιδίως στα προνόμιά της, ουσιαστικά και δικονομικά, στις απαλλαγές της, φορολογικές και άλλες, στους τίτλους απαιτήσεων της, στην διασφάλιση των απαιτήσεών της και γενικά στο πρόσωπο αυτής ως υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων, διατηρούνται σε ισχύ και εφαρμόζονται αμετάβλητα στο πρόσωπο της ...

Τράπεζας της Ελλάδος ΑΕ (παρ. 4)". Τέλος, με το άρθρο 26 παρ. 8 και 9 του ν. 2076/1992, ο οποίος ενσωμάτωσε στο ελληνικό δίκαιο την οδηγία 89/646/ΕΟΚ(που αφορούσε κυρίως στη ρύθμιση των προϋποθέσεων πρόσβασης στην τραπεζική αγορά και όχι στη ρύθμιση ουσιαστικών και δικονομικών δικαιωμάτων των οφειλετών τραπεζών) και έχει εφαρμογή και σ...

ΑΕ δυνάμει του άρθρου 3 αυτού, προβλέπεται ότι: "Διατάξεις νόμων που ρυθμίζουν θέματα καταστατικού των τραπεζών, που έχουν την έδρα στην Ελλάδα, καταργούνται. Τα υφιστάμενα καταστατικά διατηρούν την ισχύ τους και μπορούν να τροποποιηθούν κατά τις διατάξεις περί ανωνύμων εταιρειών (παρ. 8). Η εφαρμογή των διατάξεων του ν.δ. 17-7/13-8/1923 επεκτείνεται αυτόματα σε όλα, τα κατά την έννοια του παρόντος νόμου πιστωτικά ιδρύματα αφότου δοθεί η άδεια της Τράπεζας της Ελλάδος για την λειτουργία τους (παρ. 9)".

Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων συνάγεται ότι το καθιερούμενο με την διάταξη του άρθρου 12 του ν. 4332/1929 ουσιαστικό προνόμιο της ...ς Τράπεζας της Ελλάδος να εγγράφει υποθήκες σε ακίνητα οφειλετών της και συνυποχρέων προς ασφάλεια των από οποιαδήποτε αιτία απαιτήσεών της, δυνάμει των δανειστικών ή αποδεικτικών τους εγγράφων και μόνον, κατά παρέκκλιση του κανόνα του άρθρου 1266 ΑΚ, που απαιτεί συμβολαιογραφική δήλωση του παραχωρούντος το δικαίωμα εγγραφής υποθήκης, διατηρήθηκε ρητώς σε ισχύ με το άρθρο 26 παρ. 4 του ν. 1914/1990, ενώ με την παρ. 1 του ιδίου άρθρου επιβλήθηκε υποχρέωση μετατροπής ...

σε ανώνυμη εταιρεία εντός εξαμήνου από την δημοσίευση του νόμου αυτού (8.7.1991). Οι γενικές ρυθμίσεις του άρθρου 26 παρ. 8 και 9 του μεταγενεστέρου ν. 2076/1992 για την κατάργηση νόμων που ρυθμίζουν τα καταστατικά τραπεζών, εδρευουσών στην Ελλάδα, με διατήρηση σε ισχύ των καταστατικών καθ" εαυτών και επέκταση της εφαρμογής των διατάξεων του ν.δ.

της 17-7/13-8/1923 σε όλα τα πιστωτικά ιδρύματα από τον χρόνο παροχής α αυτά άδειας λειτουργίας από την Τράπεζα της Ελλάδος, δεν μετέβαλε το ανωτέρω προνόμιο και τη νομική κατάσταση ..., διότι η τελευταία είχε ήδη καταστεί ανώνυμη εταιρεία, διατηρώντας το καταστατικό της και τα προνόμια της με τις ειδικές ρυθμίσεις του άρθρου 26 παρ. 1, 4 του ν. 1914/1990, το οποίο ο νομοθέτης ηθελημένα δεν, κατάργησε, για την εξυπηρέτηση του κοινωφελούς σκοπού ....

Η ύφεση αυτή ενισχύεται και από το ότι ακολούθησαν νομοθετικές επεμβάσεις προς περιορισμό προνομίων ... (βλ. άρθρο 26 ν. 3229/2004), τα οποία είχαν διατηρηθεί με το άρθρο 26 παρ. 4 του ν. 1914/1990(ΟλΑΠ20/2011,24,25/2006).Το ανωτέρω προνόμιο, εξάλλου που επιτρέπει την εγγραφή υποθήκης από ... σε ακίνητα οφειλετών ή συνυποχρέων με την επίδειξη προς τον υποθηκοφύλακα μόνον των δανειστικών ή αποδεικτικών εγγράφων, διευκολύνοντας έτσι την παροχή εμπράγματης ασφάλειας για την οφειλή με λιγότερες δαπάνες του οφειλέτη και λιγότερες διατυπώσεις για την πιστούχο ΑΤΕ, δεν παραβιάζει δικαιώματα τρίτων πιστωτών της(ΑΠ29/2016,526/2014).

Ειδικότερα δε, με το εν λόγω προνόμιο δεν παραβιάζεται η συνταγματική αρχή της ισότητας ως προς τα δικαιώματα τρίτων πιστωτών του οφειλέτη, αντιτάξιμα από τους τελευταίους σε δίκη ανακοπής κατά της εκτέλεσης έναντι .... Η αναγωγή από τον νομοθέτη, μέσω του άρθρου 12 ν. 4332/1929, σε ειδικό τίτλο προς εγγραφή υποθήκης, των συμβάσεων που συνάπτονται μεταξύ ...

και των τρίτων, που συναλλάσσονται με αυτή, προφανώς εξυπηρετεί λόγους συγκεκριμένης σκοπιμότητας και κοινωνικού συμφέροντος χάριν της επίτευξης του κύριου σκοπού ... για την παροχή κάθε τραπεζικής εργασίας και υπηρεσίας, που συμβάλλει ταχέως και αποτελεσματικά, στην ανάπτυξη της οικονομικής ζωής και ιδίως του αγροτικού τομέα.

Ο πιστωτικός ρόλος ..., και μετά την μετατροπή της σε ανώνυμη τραπεζική εταιρία, εξακολούθησε κυρίως να συνδέεται με αγρότες και αγροτικούς συνεταιρισμούς ,με συνεχή και ανανεούμενη ανάγκη χρηματοδότησής τους. Επομένως, το εν λόγω προνόμιο επιβάλλεται από λόγους δημοσίου και κοινωνικού συμφέροντος και δεν αντίκειται στην συνταγματική επιταγή του άρθρου 4 παρ.1.Το προνόμιο δε αυτό δεν είναι αντίθετο , προς τις διατάξεις του άρθρου 17 του Συντάγματος ,ούτε σ’ εκείνη του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, που προστατεύουν την ιδιοκτησία(πρβλ.Ολ.ΑΠ20/2011,25/2006,ΑΠ360/2010.) Περαιτέρω, το εν λόγω προνόμιο δεν αντίκειται στην αρχή του ελεύθερου ανταγωνισμού, που θεσπίζεται από τη διάταξη του άρθρου 82Συνθ.ΕΚ.,το οποίο απαγορεύει την καταχρηστική εκμετάλλευση από μία επιχείρηση της δεσπόζουσας θέσης της εντός της κοινής αγοράς, η οποία να δύναται να επηρεάσει τον ανταγωνισμό.

Αυτό γιατί, πέραν του ότι η υπό εκκαθάριση "... Τράπεζα της Ελλάδος " δεν έχει δεσπόζουσα θέση στην αγορά, δεν μπορεί να θεωρηθεί ,ότι προβαίνει σε καταχρηστική εκμετάλλευση αυτής από το γεγονός και μόνο, ότι κάνει χρήση της άνω προβλεπόμενης από το νόμο ρύθμισης ,εφόσον η εφαρμογή της άνω διάταξης, προϋποθέτει συμπεριφορά ,με την έννοια της συμφωνίας με άλλες επιχειρήσεις ή της εναρμονισμένης πρακτικής μεταξύ τους ,προκειμένου να επηρεάσουν τον ανταγωνισμό.

Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 87παρ.1ΣυνθΕΚ,κάθε ενίσχυση που χορηγείται "από κράτος-μέλος ή με κρατικούς πόρους υπό οποιαδήποτε μορφή και νοθεύει ή απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό με την ευνοϊκή μεταχείριση ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής, είναι ασυμβίβαστη με την κοινή αγορά κατά το μέτρο που επηρεάζει τις μεταξύ των κρατών-μελών συναλλαγές, εκτός αν η Συνθήκη ορίζει άλλως...".Για να εμπίπτει δηλαδή ορισμένο μέτρο, ως κρατική ενίσχυση, στο άρθρο 87παρ.1συνθΕΚ,πρέπει,πρώτον, να πρόκειται για παρέμβαση εκ μέρους του κράτους ή με κρατικούς πόρους, δεύτερον, η παρέμβαση αυτή πρέπει να είναι ικανή να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών, τρίτον, πρέπει να χορηγεί πλεονέκτημα στον δικαιούχο και τέταρτον, πρέπει να νοθεύει ή να απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό, εξυπακουομένου ότι οι προϋποθέσεις αυτές πρέπει να πληρούνται σωρευτικώς (απόφαση Επιτροπή κατά Deutsche Post,C- 399/08Ρ,EU :C:2010:481,σκέψεις 38 και 39 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).Η πρώτη προϋπόθεση, που πρέπει να πληρούται για να υφίσταται κρατική ενίσχυση είναι να προέρχεται άμεσα ή έμμεσα από κρατικούς πόρους.

Κατά συνέπεια ,η έννοια της ενίσχυσης καλύπτει όχι μόνο θετικές παροχές, όπως είναι οι επιδοτήσεις, τα δάνεια κ.λ.π. αλλά και παρεμβάσεις οι οποίες, υπό διάφορες μορφές, ελαφρύνουν τις επιβαρύνσεις που κανονικώς βαρύνουν τον προϋπολογισμό μιας επιχείρησης και οι οποίες, ως εκ τούτου ,χωρίς να αποτελούν επιδοτήσεις υπό στενή έννοια, είναι της ίδια φύσης και έχουν ίδια αποτελέσματα(ΔΕΕ, απόφαση της 11.7.1996, Syndicat Francais de I’ Express international κ.λ.π.

κατά La Poste κ.λ.π.,Ψ-39/94.Ευ:C1996:285,σκέψη 58). Περαιτέρω, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στο άρθρο 1 του κανονισμού(ΕΚ)659/1999 του Συμβουλίου, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 88ΣυνθΕΚ,"υφιστάμενη ενίσχυση",είναι όλες οι ενισχύσεις οι οποίες υφίσταντο πριν από την έναρξη ισχύος της συνθήκης στο οικείο κράτος μέλος, δηλαδή καθεστώτα ενισχύσεων και ατομικές ενισχύσεις που είχαν τεθεί σε εφαρμογή πριν, και εφαρμόζονται ακόμη έπειτα από την έναρξη ισχύος της συνθήκης, ενώ <νέα ενίσχυση>, είναι κάθε ενίσχυση η οποία δεν αποτελεί υφιστάμενη ενίσχυση, καθώς και οι μεταβολές υφιστάμενων ενισχύσεων, ενώ σύμφωνα με το άρθρο 3 του ως άνω κανονισμού "οι ενισχύσεις που χρήζουν κοινοποίησης σύμφωνα με το άρθρο 2 παρ.1,δεν τίθενται σε εφαρμογή παρά μόνον αφού η Επιτροπή λάβει, ή θεωρηθεί ότι έχει λάβει, απόφαση με την οποία εγκρίνει την εν λόγω ενίσχυση" Εξάλλου, τo άρθρο 88ΣυνθΕΚ προβλέπει διαφορετικές διαδικασίες αναλόγως του αν οι ενισχύσεις είναι υφιστάμενες ή νέες.

Ενώ, κατά το άνω άρθρο, οι νέες ενισχύσεις πρέπει να κοινοποιούνται προηγουμένως στην Επιτροπή και δεν μπορούν να τίθενται σε εφαρμογή πριν η διαδικασία καταλήξει στην έκδοση τελικής αποφάσεως, οι υφιστάμενες ενισχύσεις μπορούν, να εφαρμόζονται κανονικά, εφόσον η Επιτροπή δεν έχει διαπιστώσει ότι δεν συμβιβάζονται με την εσωτερική αγορά (απόφαση της 29ης Νοεμβρίου 2012, C-262/11, Kremikovtzi, που δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη στη Συλλογή, σκέψη 49 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία).

Στο πλαίσιο του ως άνω συστήματος ελέγχου, η Επιτροπή και τα εθνικά δικαστήρια έχουν διαφορετικές ευθύνες και ασκούν διαφορετικές εξουσίες (απόφαση της 9ης Αυγούστου 1994, C- 44/93, Namur-Les assurances du credit, Συλλογή 1994, e 1-3829, σκέψη 14). Τα εν λόγω δικαστήρια μπορούν να επιλαμβάνονται διαφορών στο πλαίσιο των οποίων έχουν την υποχρέωση να ερμηνεύουν και να εφαρμόζουν την έννοια της ενισχύσεως κατά το άρθρο 87Συνθ.ΕΚ, προκειμένου, ιδίως, να κρίνουν αν ένα κρατικό μέτρο που ελήφθη χωρίς να τηρηθεί η διαδικασία προηγουμένου ελέγχου του άρθρου 88, έπρεπε ή όχι να έχει υποβληθεί στη διαδικασία αυτή.

Αντιθέτως, τα εθνικά δικαστήρια δεν είναι αρμόδια να αποφαίνονται επί του αν μια κρατική ενίσχυση συμβιβάζεται με την εσωτερική αγορά (απόφαση της 18ης Ιουλίου 2007, C- 119/05, Lucchini, Συλλογή 2007, σ. 16199, σκέψεις 50 και 51 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία). Ενώ η Επιτροπή υποχρεούται να εξετάζει το συμβατό της σχεδιαζόμενης ενισχύσεως με την εσωτερική αγορά, ακόμη και στην περίπτωση κατά την οποία το εμπλεκόμενο κράτος μέλος έχει παραβεί την επιβαλλόμενη με το άρθρο 88ΣυνθΕΚ απαγόρευση εφαρμογής μέτρων ενισχύσεως, τα εθνικά δικαστήρια απλώς διασφαλίζουν, μέχρι τη λήψη της τελικής αποφάσεως από την Επιτροπή, τα δικαιώματα των διοικουμένων σε περίπτωση παραβάσεως, εκ μέρους των εθνικών αρχών, της εν λόγω απαγορεύσεως (βλ., επ αυτού, απόφαση της 12ης Φεβρουαρίου 2008, C-199/06, CELF και Ministre de la Culture et de la Communication, Συλλογή 2008, σ.

I?469, σκέψη 38 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία). Όσον αφορά τις υφιστάμενες ενισχύσεις, το άρθρο 88ΣυνθΕΚ προβλέπει την αρμοδιότητα της Επιτροπής να προβαίνει στη διαρκή εξέταση των εν λόγω ενισχύσεων σε συνεργασία με τα κράτη μέλη. Η εξέταση αυτή μπορεί να οδηγήσει την Επιτροπή να προτείνει στο οικείο κράτος μέλος τα κατάλληλα μέτρα που απαιτεί η προοδευτική ανάπτυξη ή η λειτουργία της κοινής εσωτερικής αγοράς και, εφόσον παρίσταται ανάγκη, να αποφασίσει την κατάργηση ή την τροποποίηση ενισχύσεως την οποία έχει κρίνει ασύμβατη με την εσωτερική αγορά.

Οι ενισχύσεις αυτές πρέπει να θεωρούνται ως νόμιμες ενόσω η Επιτροπή δεν έχει διαπιστώσει το ασύμβατο τους προς την εσωτερική αγορά (απόφαση της 18ης Νοεμβρίου 2010, CP322/09 Ρ, NDSHT κατά Επιτροπής, Συλλογή 2010, σ. ΙΡ11911, σκέψη 52 και εκεί παρατιθέμενη νομολογία). Επομένως, υπ αυτές τις περιστάσεις, το άρθρο 88παρ.3ΣυνθΕΚ δεν παρέχει στα εθνικά δικαστήρια την αρμοδιότητα να απαγορεύουν την εφαρμογή υφιστάμενης ενίσχυσης(απόφαση ΔΕΕ C-690/13 Τράπεζα ...

κατά ΑΤΕ, Π. Σ., απόφαση ΔΕΕ C-0006/2012 ). Κατ’ ακολουθίαν των ανωτέρω, :α)η δυνατότητα εγγραφής υποθήκης εκ μέρους ... ΑΕ με βάση το άρθρο 12 του ν.4332/1929 ,δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι συνιστά κρατική ενίσχυση, διότι το ιδρυόμενο με την εν λόγω διάταξη προνόμιο δεν χορηγείται άμεσα ή έμμεσα από κρατικούς πόρους και επομένως δεν πληρούται η πρώτη προϋπόθεση του άρθρου 87παρ.1 Συνθ.ΕΚ.

Ειδικότερα, με την παρεχόμενη με την ανωτέρω διάταξη δυνατότητα σ... ΑΕ να εγγράφει υποθήκη επί ακινήτων των οφειλετών της προς ασφάλεια των απαιτήσεών της, με απαλλαγή από τέλη και δικαιώματα, δεν επέρχεται ελάφρυνση του προϋπολογισμού αυτής, αλλά ευνοούνται οι οφειλέτες της ,οι οποίοι δεν φέρουν το βάρος των ανωτέρω εξόδων, που σε διαφορετική περίπτωση, θα τους επεβάρυναν και β) σε κάθε περίπτωση, αν θεωρηθεί το ανωτέρω προνόμιο υφιστάμενη κρατική ενίσχυση, τα εθνικά δικαστήρια δεν έχουν την αρμοδιότητα να απαγορεύσουν την εφαρμογή του.

Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, δέχθηκε, κατά το ενδιαφέρον την αναιρετική διαδικασία, μέρος τα ακόλουθα:" : Με επίσπευση της καθ’ ης η ανακοπή - εφεσίβλητης(ήδη αναιρεσείουσας) και προς ικανοποίηση απαίτησής της, συνολικού ποσού 147.967,75 ευρώ, που πηγάζει από την με ...2.5.1996 σύμβαση πίστωσης με ανοικτό (αλληλόχρεο) λογαριασμό και τις από 24.9.1997, 2.11.1998 και 19.11.1999 πρόσθετες πράξεις, που συνήψε με τον καθ’ ου η εκτέλεση, κατασχέθηκαν αναγκαστικά και, δυνάμει της με αριθ. .../28.9.2005 έκθεσης αναγκαστικού πλειστηριασμού της συμβολαιογράφου Σάμου Α.

Μ., πλειστηριάστηκαν δημόσια τα περιγραφόμενα στην έκθεση δύο ακίνητα του καθ1 ου ο πλειστηριασμός οφειλέτη Ν. Γ. του Ξ., ήτοι διώροφη οικία στο δημοτικό διαμέρισμα ... του Δήμου Βαθέος Σάμου και αγρός στην κτηματική περιφέρεια του ίδιου δημοτικού διαμερίσματος, αντί πλειστηριάσματος 70.000 ευρώ το πρώτο και 1.200 ευρώ το δεύτερο.

Για τη διανομή του πλειστηριάσματος αναγγέλθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα η ανακόπτουσα(ήδη αναιρεσίβλητη) για ληξιπρόθεσμες απαιτήσεις. της κατά του προαναφερόμενου οφειλέτη από την με αριθ. .../26.4.2000 σύμβαση πίστωσης με ανοικτό (αλληλόχρεο) λογαριασμό, που έκλεισε οριστικά στις 03.12.2002 με χρεωστικό τότε κατάλοιπο 86.324,46 ευρώ, εκδόθηκε για την αιτία αυτή η με αριθ. .../2003 διαταγή πληρωμής του Δικαστή του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, οι δε απαιτήσεις από την ως άνω αιτία για τις οποίες αναγγέλθηκε αυτή (κεφάλαιο, νόμιμοι τόκοι, δικαστική δαπάνη και τόκοι) ανέρχονται στο ποσό των 88.914,46 ευρώ.

Επειδή το πλειστηριασμό δεν επαρκούσε για την ικανοποίηση της επισπεύδουσας - καθ’ ης η ανακοπή - εφεσίβλητης και των λοιπών αναγγελθέντων δανειστών, ο επί του πλειστηριασμού υπάλληλος Ν. Α. Σ., συμβολαιογράφος Σάμου συνέταξε τον με αριθ. .../11.6.2010 πίνακα κατάταξης δανειστών, στον οποίο, κατέταξε στο πλειστηρίασμα 1)το Ελληνικό Δημόσιο προνομιακά και οριστικά, ως γενικό προνομιούχο δανειστή και για μερική ικανοποίηση της απαίτησής του από το 1/3 του συνολικού διανεμητέου πλειστηριάσματος και των δύο ακινήτων, για 22.189,62 ευρώ, 2) την καθ’ ης - εφεσίβλητη … προνομιακά και οριστικά, ως πρώτη ενυπόθηκη δανείστρια και για μερική ικανοποίηση της απαίτησής της από τα 2/3 του διανεμητέου πλειστηριάσματος του πρώτου ακινήτου, για 43.624,79 ευρώ και 3) το Ελληνικό Δημόσιο προνομιακά και οριστικά, ως πρώτο ενυπόθηκο δανειστή και για μερική ικανοποίηση της απαίτησής του από τα 2/3 του διανεμητέου πλειστηριάσματος του δευτέρου ακινήτου, για το ποσό των 754,45 ευρώ, ενώ η ανακόπτουσα δεν κατατάχθηκε καθόλου λόγω μη επάρκειας του πλειστηριάσματος.

Από τις διαδίκους, η μεν καθ’ . ης η ανακοπή με βάση την ως άνω με ...2.5.1996 σύμβαση πίστωσης και. Τις πρόσθετες πράξεις και προς εξασφάλιση της απαίτησής της ενέγραψε μονομερώς υποθήκη α} στις 3.8.2001 στο δεύτερο ακίνητο του καθ’ ου η εκτέλεση που πλειστηριάστηκε, για ποσό 48.000.000 δραχμές, ήδη 140.865,74 ευρώ πλέον τόκων και εξόδων και β) στις 11.9.2002 στο πρώτο ακίνητο του καθ1 ου η εκτέλεση που πλειστηριάστηκε, για ποσό 160.000 ευρώ πλέον τόκων και εξόδων, η δε ανακόπτουσα με βάση την προαναφερθείσα με αριθ. .../2003 διαταγή πληρωμής και προς εξασφάλιση της δικής της απαίτησης ενέγραψε στις 19.3.2003 και στα δυο ακίνητα του καθ’ ου η εκτέλεση που πλειστηριάστηκαν προσημείωση υποθήκης γ" σειράς, για ποσό 90.000 ευρώ.

Ωστόσο, η εγγραφείσα μονομερώς από την καθ’ ης στις 11.9.2002 υποθήκη στο πλειστηριασθέν πρώτο ακίνητο του καθ’ ου η εκτέλεση, που ενδιαφέρει εν προκειμένω, είναι άκυρη, αφού η καθ’ ης δεν διατηρούσε κατά το χρόνο της εγγραφής της υποθήκης το προνόμιο της μονομερούς εγγραφής αυτής δυνάμει του άρθρου 12 της από 27.6.1929 σύμβασης μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος που κυρώθηκε με το ν. 4332/1929, το οποίο είχε καταργηθεί σύμφωνα με όσα έγιναν δεκτά στη μείζονα σκέψη και, ως εκ τούτου, κακώς κατετάγη ως προνομιούχος ενυπόθηκη δανείστρια στον προκείμενο πίνακα κατάταξης δανειστών.

Επομένως, έσφαλε η εκκαλουμένη που δέχθηκε ότι η μονομερής εγγραφή υποθήκης ήταν έγκυρη, ως μη έχουσας καταργηθεί της ως άνω διάταξης και, απορρίπτοντας τον μόνο λόγο της ανακοπής ως μη νόμιμο, απέρριψε την ανακοπή".Εξάλλου, όπως εκθέτει η προσβαλλόμενη απόφαση στην μείζονα σκέψη της, στην , οποία παραπέμπει, για να αιτιολογήσει την ανωτέρω κρίση της ως προς την ερμηνεία και εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 12 του ν.4332/1929,δέχθηκε ότι αυτή,"έχει καταργηθεί από τα άρθρα 26παρ.8,9 και 29 του ν.2076/1999....

αλλά και εάν ακόμη ..... δεν έχει σε νομοθετικό επίπεδο καταργηθεί..... η διάταξη αυτή προσβάλλει αφ’ ενός μεν το συνταγματικό δικαίωμα της ιδιοκτησίας των οφειλετών ... (αρθρ.17παρ.1 του Συντάγματος),επειδή η εγγραφή υποθήκης στην ακίνητη περιουσία των οφειλετών της συντελείται μονομερώς και οδηγεί, έτσι, σε μονομερή στέρηση της ιδιοκτησίας τους, χωρίς να τηρούνται οι συνταγματικές εγγυήσεις(άρθρο 17 παρ.2 του Συντάγματος),αφ’ ετέρου δε την συνταγματική αρχή της ισότητας(άρθρο 4 παρ.1 του Συντάγματος),επειδή η μονομερής εγγραφή υποθήκης ...

με ιδιωτικό έγγραφο συνιστά άνιση, προνομιακή μεταχείριση αυτής σε σχέση με όλους τους άλλους κοινούς δανειστές και τους δανειστές του ν.δ 17.07/13.08.1923,για τους οποίους προβλέπεται η παραχώρηση υποθήκης με ρητή συμβολαιογραφική συναίνεση του οφειλέτη ..... δεδομένου ότι η …, και μετά την ιδιωτικοποίησή της, καθ’ όλη την διάρκεια εξασφάλισης και είσπραξης των απαιτήσεών της, βρίσκεται σε ευμενέστερη θέση έναντι των δανειστών των λοιπών πιστωτικών ιδρυμάτων και, αντιστοίχως, οι οφειλέτες της σε δυσμενέστερη θέση των δανειστών των λοιπών πιστωτικών ιδρυμάτων......Περαιτέρω, το προνομιακό καθεστώς του ν.4332/1929 έρχεται σε αντίθεση και με Διεθνείς Συμβάσεις...... .Ειδικότερα.....

τα άρθρα..... και 12 του νόμου τούτου αντιβαίνουν στο Πρώτο Πρόσθετο Πρωτόκολλο"εις την Σύμβασιν περί προασπίσεως των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των θεμελιωδών Ελευθεριών",που κυρώθηκε με το ν.δ.53/1974 και προστατεύει το δικαίωμα ιδιοκτησίας κάθε φυσικού ή νομικού προσώπου. Επομένως, οι διατάξεις αυτές, ως αντίθετες με Διεθνή Σύμβαση, είναι ανεφάρμοστες.

Τέλος (δέχθηκε το Εφετείο) έκδηλη είναι η αντίθεση των προνομιακών ρυθμίσεων του ν. 4332/1929 και προς την κοινοτική έννομη τάξη αυτή καθ1 εαυτή και, συγκεκριμένα, προς το κοινοτικό δίκαιο του ανταγωνισμού .......... Τα προνόμια που ο ν. 4332/1929 χορηγεί επιλεκτικά και αποκλειστικά σ... παραβιάζουν, έτσι, στον βαθμό που επηρεάζουν τον ανταγωνισμό μεταξύ των τραπεζών στον ευρύτερο κοινοτικό χώρο της εσωτερικής αγοράς, πχ το άρθρο 82 ΣυνθΕΚ, το οποίο απαγορεύει την καταχρηστική εκμετάλλευση από μία επιχείρηση της δεσπόζουσας θέσης της εντός της κοινής αγοράς ή σημαντικού τμήματος.

της, στο μέτρο που μπορεί να επηρεάσει το ενδοκοινοτικό εμπόριο, ή το άρθρο 87 ΣυνθΕΚ, το οποίο απαγορεύει την ευνοϊκή μεταχείριση ορισμένων επιχειρήσεων με την χορήγηση υπό οποιαδήποτε μορφή "κρατικών ενισχύσεων" που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό, και η παραβίασή του μπορεί να οδηγήσει σε επέμβαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προς ρύθμιση του όλου θέματος, κατά του ορισμούς του άρθρου 88 ΣυνθΕΚ.

Ειδικότερα, η ρύθμιση του άρθρου 12 του ν. 4332/1929, που χορηγεί σ... το δικαίωμα μονομερούς και ανέξοδης εγγραφής υποθήκης με απλή προσκομιδή της δανειστικής σύμβασης,........ αποτελούν "κρατικές ενισχύσεις", υπό την έννοια του άρθρου 87 ΣυνθΕΚ, οι οποίες νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό, επειδή τα προνόμια αυτά δίνουν την δυνατότητα στην συγκεκριμένη τράπεζα να ελαχιστοποιεί τους πιστωτικούς κινδύνους, τους οποίους διατρέχει κατά τον υπολογισμό του συντελεστή φερεγγυότητας, και να αποφεύγει να σχηματίζει "μεγάλα χρηματοδοτικά ανοίγματα", ώστε να εμφανίζεται έναντι των ελεγκτικών αρχών ως αξιόπιστη και φερέγγυα μέσα από τις "σταθμίσεις" των διαφόρων κατηγοριών στοιχείων του ενεργητικού της και, ως εκ τούτου, να είναι σε θέση να χορηγεί μεγαλύτερα από τα συνηθισμένα για τις άλλες τράπεζες δάνεια........Κατά συνέπεια, οι προνομιακές για ...

διατάξεις του ν.4332/1929 και, μεταξύ αυτών, η διάταξη του άρθρου 12 περί μονομερούς εγγραφής υποθήκης είναι ανεφάρμοστες, και ως αντίθετες στο κοινοτικό δίκαιο του ανταγωνισμού". Με βάση τις ανωτέρω παραδοχές, το Εφετείο, αφού έκανε δεκτή την από 2 Μαΐου 2012 έφεση της αναιρεσίβλητης κατά της απόφασης του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου που είχε κρίνει αντιθέτως, δέχθηκε την από 28 Ιουνίου 2010 ανακοπή της κατά του .../11-6-2010 πίνακα κατάταξης δανειστών του συμβολαιογράφου Σάμου Ν.

Σ., τον οποίο μεταρρύθμισε , κατατάσσοντας σ’ αυτόν την απαίτηση της αναιρεσίβλητης, με αντίστοιχη αποβολή αυτής της αναιρεσείουσας. Έτσι, που έκρινε το Εφετείο εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε, σύμφωνα με όσα έχουν προεκτεθεί, τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 12 του ν.4332/1929,26παρ,8,9 και 29 του ν.2076/1992,4 παρ.4 και 17 παρ.1 και 2 του Συντάγματος και 81,82 Συνθ.ΕΚ.

Περαιτέρω, με την παραδοχή της ότι η επίμαχη διάταξη του άρθρου 12 του ν.4332/1929 είναι ανεφάρμοστη και ως αντίθετη και στις διατάξεις των άρθρων 87,88Συνθ.ΕΚ,ομοίως έσφαλε η προσβαλλόμενη απόφαση στην ερμηνεία και εφαρμογή αυτών και διότι θεώρησε το εισαγόμενο με την ανωτέρω διάταξη προνόμιο, κρατική ενίσχυση, αλλά και σε κάθε περίπτωση, διότι, μολονότι το θεώρησε ως υφιστάμενη κρατική ενίσχυση,(αφού, καίτοι δεν το αναφέρει ευθέως όπως δεν αναφερόταν και στην έφεση, πολύ δε περισσότερο στην ανακοπή της αναιρεσίβλητης, σαφώς προκύπτει από την υποθετική επάλληλη αιτιολογία της ,στην οποία στήριξε την σχετική με αυτή παραδοχή της, περί μη κατάργησής του αλλά περί διατήρησης αυτού όπως ίσχυε, χωρίς τροποποιήσεις, από την θέσπισή του το έτος 1929),απαγόρευσε την εφαρμογή του, αν και ,ως εθνικό δικαστήριο, δεν είχε τέτοια αρμοδιότητα.

Επομένως, είναι βάσιμοι και πρέπει να γίνουν δεκτοί οι από το άρθρο 559αριθμ.1ΚΠολΔ,δύο πρώτοι κύριοι και ο πρώτος πρόσθετος λόγος της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης ,με τους οποίους η αναιρεσείουσα μέμφεται την προσβαλλόμενη απόφαση για εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή των προαναφερθεισών διατάξεων, και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, ενώ παρέλκει η εξέταση του τρίτου κύριου λόγου της αίτησης αναίρεσης και των λοιπών πρόσθετων, λόγω της πλήρους αναιρετικής εμβέλειας των γενόμενων δεκτών.

Ενόψει δε του ότι η υπόθεση δεν χρειάζεται άλλη διευκρίνηση, πρέπει να κρατηθεί και να δικαστεί από το παρόν Δικαστήριο(αρθρ.580παρ.3εδ.α),να ερευνηθεί κατ’ ουσίαν η ασκηθείσα από την αναιρεσίβλητη από 2 Μαΐου 2012 έφεση και να απορριφθεί. Τέλος ,πρέπει να διαταχθεί: α)η εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του κατατεθέντος από την αναιρεσίβλητη παραβόλου για την άσκηση της έφεσής της και β)η επιστροφή στην αναιρεσείουσα του κατατεθέντος από την ίδια παραβόλου(αρθρ.495παρ.4ΚΠολΔ) και να συμψηφιστούν στο σύνολό τους μεταξύ των διαδίκων τα δικαστικά έξοδα του δεύτερου βαθμού και της παρούσας δίκης, επειδή η ερμηνεία των κανόνων δικαίου που εφαρμόστηκαν ήταν ιδιαίτερα δυσχερής(αρθρ.179εδ.τελευταίο,183ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 10 Νοεμβρίου 2015 πρόσθετη παρέμβαση της ανώνυμης τραπεζικής εταιρίας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ... Α.Ε.".

Αναιρεί την 11/2014 απόφαση του Μονομελούς Μεταβατικού Εφετείου Αιγαίου στη Σάμο.

Κρατεί και δικάζει την υπόθεση

Απορρίπτει την από 2 Μαΐου 2012 έφεση της αναιρεσίβλητης .

Διατάσσει: α) την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του καταβληθέντος από την τελευταία παραβόλου και β) την επιστροφή στην αναιρεσείουσα του παραβόλου, που αυτή κατέθεσε.

Συμψηφίζει στο σύνολό του τα μεταξύ όλων των διαδίκων δικαστικά έξοδα του δεύτερου βαθμού και της παρούσας δίκης.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 14 Μαρτίου 2017.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 16 Μαΐου 2017.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ