Supreme Court allows appeal against appellate court's insufficient reasoning on fraud in traffic accident case.

Απόφαση 803 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 803/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Γεώργιο Σακκά, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 9 Μαρτίου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Θ. Μ. του Χ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου του Αθανάσιου Μαργιούλα, βάσει δηλώσεως κατ' άρθρο 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ και κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Κ. Π. του Σ., κατοίκου ..., ο οποίος δεν εμφανίσθηκε και δεν εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο και 2. Της ανώνυμης εταιρίας γενικών ασφαλειών με την επωνυμία ΙΝΤΕΡΣΑΛΟΝΙΚΑ ΑΕΓΑ που εδρεύει στο 15ο χιλιόμετρο της οδού Θεσ/κης Περαίας, νόμιμα εκπροσωπούμενη, η οποία εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου του Ιωάννη Καραγκούνη, βάσει δηλώσεως κατ' άρθρο 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την 7666/2005 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 16660/2007 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 1618/2008 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 2-12-2008 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Γεώργιος Σακκάς ανέγνωσε την από 29-2-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αιτήσεως αναιρέσεως.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1. Από την επικαλούμενη και προσκομιζόμενη υπ' αριθμ. 4702Δ'/3.6.2010 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης ... αποδεικνύεται ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αναιρέσεως με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση για συζήτηση για την αρχική δικάσιμο 6.5.2011, οπότε η συζήτηση της υπόθεσης αναβλήθηκε για την παρούσα δικάσιμο (9.3.2012), επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα στον πρώτο αναιρεσίβλητο Κ. Π.. Όμως, αυτός δεν εμφανίστηκε στο ακροατήριο κατά την εκφώνηση της υποθέσεως από τη σειρά του οικείου πινακίου με πληρεξούσιο δικηγόρο, ούτε κατέθεσε δήλωση μη παραστάσεως κατ' άρθρο 242 παρ.2 ΚΠολΔ. Συνεπώς, η συζήτηση πρέπει να προχωρήσει σαν να ήταν παρόντες όλοι οι διάδικοι (άρθρ. 576 παρ.2 ΚΠολΔ).

2. Το άρθρο 559 αρ.19 ΚΠολΔ ορίζει ότι αναίρεση επιτρέπεται μόνον, αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα, που ασκεί ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ανεπάρκεια αιτιολογιών, κατά την έννοια της διάταξης αυτής, υπάρχει, όταν δεν προκύπτουν από την απόφαση σαφώς και επαρκώς τα περιστατικά, που είναι κατά νόμο αναγκαία για τη συγκρότηση, στη συγκεκριμένη περίπτωση, της διάταξης ουσιαστικού δικαίου, που εφαρμόσθηκε, ή όταν η απόφαση έχει ελλείψεις, όσον αφορά το νομικό χαρακτηρισμό των κρισίμων περιστατικών, των γενομένων αποδεκτών υπό του ουσιαστικού δικαστηρίου (Ολ.ΑΠ 24/1992).

Υπάρχει δε ανεπάρκεια αιτιολογιών και όταν η διατύπωση της ελάσσονος πρότασης του δικανικού συλλογισμού είναι ενδοιαστική, μη δημιουργούσα εντεύθεν αναμφίβολο πόρισμα (ΑΠ 865/2002). Στην προκειμένη περίπτωση, ο αναιρεσείων με τον πέμπτο λόγο της αναιρέσεως προσάπτει στην πληττομένη απόφαση την αιτίαση αυτή ότι στερείται νομίμου βάσεως, διότι περιέχει ανεπαρκείς αιτιολογίες.

Το Εφετείο με την προσβαλλομένη απόφασή του δέχτηκε τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Στις 12.8.2004 και ώρα 21.37', ύστερα από τηλεφωνική κλήση, που δέχθηκε ώρα 21.34' το ΕΚΑΒ, ασθενοφόρο αυτού παρέλαβε τον ενάγοντα από την οδό Βενιζέλου αρ. 15, στη Νεάπολη Θεσσαλονίκης και το μετέφερε στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο, όπως προκύπτει από την ΑΠ 5770/25.11.2005 βεβαίωση του ΕΚΑΒ, στην οποία αναγράφεται "τροχαίο με μηχανάκι-καλή κατάσταση, κατά την παραλαβή το πλήρωμα ανέφερε κάκωση λεκάνης".

Όμως, δεν αποδείχθηκε ότι στον τραυματισμό αυτόν ενεπλάκη με οποιοδήποτε τρόπο το αυτοκίνητο με αριθμό κυκλοφορίας ..., που ανήκει στον πρώτο εναγόμενο και είναι ασφαλισμένο στη δεύτερη εναγομένη ασφαλιστική εταιρία. Η επικαλούμενη από τον ενάγοντα εμπλοκή του εν λόγω αυτοκινήτου έγινε σε συμπαιγνία με τον ιδιοκτήτη του, στην κρίση δε αυτή οδηγείται το Δικαστήριο από τα ακόλουθα στοιχεία:

Α)Στις 15.9.2004, δηλαδή μετά την πάροδο ενός και πλέον μήνα από τον τραυματισμό του ενάγοντος, προσήλθε στην εναγόμενη ασφαλιστική εταιρία ο Ζ. Τ. και υπέβαλε την υπό ίδια ημερομηνία υπεύθυνη δήλωση ατυχήματος, όπου αναγράφεται ότι οδηγούσε ο ίδιος το αυτοκίνητο αυτό, ότι έλαβε χώρα ατύχημα στις 11.8.2004 και ώρα 20.30', ότι ο τόπος του ατυχήματος είναι η διασταύρωση των οδών Βενιζέλου και Εφέσσου στη Νεάπολη και παθών είναι ο Μ.

Θ., καθώς και ότι "επί της Βενιζέλου ήθελα να στρίψω στην Εφέσσου, εκείνη την ώρα κατέβαινε το μηχανάκι και έπεσε πάνω μου μπροστά στο καπώ και δεξί φανάρι". Β) Στις 10.3.2005 επιδίδεται στην ίδια ασφαλιστική εταιρία η υπό κρίση αγωγή, όπου αναγράφεται ως χρόνος του ατυχήματος η 12.8.2004 και ώρα 21.00', τόπος η διασταύρωση των οδών Ελ.

Βενιζέλου και Φαιστού και οδηγός του αυτοκινήτου ο Κ. Π., δηλαδή στοιχεία διαφορετικά από εκείνα που δηλώθηκαν στην ασφαλιστική εταιρία. Γ) Μολονότι υπήρξε τραυματισμός κατά το επικαλούμενο τροχαίο ατύχημα, δεν επιλήφθηκε η αστυνομική αρχή, όπως συμβαίνει σε παρόμοιες περιπτώσεις. Δ) Στην προαναφερόμενη βεβαίωση του ΕΚΑΒ αναγράφεται ότι η τηλεφωνική κλήση προς αυτό έγινε ώρα, 21.34', δηλαδή μετά μία ώρα από το χρόνο που δηλώθηκε στην ασφαλιστική εταιρία και μετά μισή ώρα από τον αναφερόμενο στην αγωγή.

Ε) Ο ιδιοκτήτης του φερόμενου ως ζημιογόνου αυτοκινήτου δεν εμφανίστηκε ούτε εκπροσωπήθηκε σε δύο δίκες, κατά τις οποίες συζητήθηκε η εναντίον του αγωγή αποζημίωσης. και ΣΤ) με την αγωγή δεν επιδιώκεται αποζημίωση για τις ζημίες που προκλήθηκαν στο μηχανάκι που οδηγούσε ο ενάγων, κατά τους ισχυρισμούς του.

Από τις παραπάνω αντιφάσεις και όλα τα περιστατικά που προαναφέρθηκαν δεν αποδεικνύεται ότι έλαβε ποτέ ώρα το επικαλούμενο από τον ενάγοντα τροχαίο ατύχημα, αντίθετα αποδεικνύεται ότι υπήρξε συμπαιγνία μεταξύ αυτού, του φερόμενου ως οδηγού Ζ. Τ. και του ιδιοκτήτη του φερόμενου ως ζημιογόνου αυτοκινήτου σε βάρος της δεύτερης εναγόμενης ασφαλιστικής εταιρίας με σκοπό τον πορισμό κέρδους και, επομένως, η αγωγή είναι αβάσιμη από ουσιαστική άποψη".

Κρίνοντας έτσι το Εφετείο διέλαβε στην προσβαλλομένη απόφασή του ανεπαρκείς και ασαφείς αιτιολογίες στο ουσιώδες ζήτημα των ειδικότερων συνθηκών του ατυχήματος και ιδιαίτερα στο κρίσιμο θέμα της εμπλοκής των ανωτέρω οδηγών στο τροχαίο ατύχημα και της τυχόν υπαιτιότητας αυτών. Ειδικότερα, δεν διευκρινίζει επαρκώς γιατί οι ακόλουθες παραδοχές του, ότι δηλαδή α) η δήλωση του οδηγού Ζ.

Τ. την 15.9.2004 προς την εναγομένη ασφαλιστική εταιρεία ότι το τροχαίο ατύχημα έλαβε χώρα στις 11.8.2004 και ώρα 20.30' (αντί 12.8.2004 και ώρα 21.00' που αναφέρεται στην αγωγή) στη διασταύρωση των οδών Βενιζέλου και Εφέσσου (αντί Βενιζέλου και Φαιστού), β) η μη ενασχόληση της αστυνομικής αρχής με το τροχαίο ατύχημα, μολονότι υπήρξε τραυματισμός, γ) η τηλεφωνική κλήση προς το ΕΚΑΒ έγινε ώρα 21.34', δ) η μη εμφάνιση στη δίκη του ιδιοκτήτη ζημιογόνου αυτοκινήτου και ε) η μη επιδίωξη με την αγωγή αποζημίωσης για τις ζημίες της δίκυκλης μοτοσικλέτας, οδηγούν αναγκαίως στην κρίση ότι υπήρξε συμπαιγνία στην κατασκευή εικονικού ατυχήματος μεταξύ του ενάγοντος, του οδηγού του αυτοκινήτου και κυρίου του ζημιογόνου αυτοκινήτου, χωρίς να εξηγεί επιπλέον πως έγινε το ατύχημα με τη μοτοσυκλέτα και τραυματίστηκε ο ενάγων, ο οποίος κατά τις παραδοχές της, μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο του ΕΚΑΒ στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο.

Με τις ελλιπείς αυτές αιτιολογίες καθίσταται ανέφικτος ο αναιρετικός έλεγχος σχετικά με τις συνθήκες του ατυχήματος, την εμπλοκή των ανωτέρω οδηγών σε αυτό και την τυχόν υπαιτιότητά τους, δηλαδή σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Επομένως, ο πέμπτος λόγος της αναιρέσεως, από το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός.

Η έρευνα των λοιπών λόγων παρέλκει. Κατόπιν αυτού πρέπει να αναιρεθεί η απόφαση, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, αφού είναι δυνατή η σύνθεσή του από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ) και να καταδικαστούν οι αναιρεσίβλητοι στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος (άρθρ. 176 και 183 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 1618/2008 απόφαση του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει σε τρεις χιλιάδες (3.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 6 Απριλίου 2012.

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 11 Μαΐου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ