Supreme Court dismisses appeal due to untimely filing despite force majeure claim regarding court suspension.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court rejected the appellant's request to reinstate a time-barred appeal, ruling that the force majeure claim failed to justify the delay. Although the appellant paid the fee before the court suspension, the actual filing occurred after the statutory deadline had expired. The court held that the suspension did not extend the filing period, resulting in the dismissal of the appeal and the award of costs to the respondent.
Legislator headnote
AI generatedArticles 152, 153, 154, 155, 156, 158 of the Code of Civil Procedure; Force majeure does not extend the time limit for filing an appeal if the document is not submitted within the statutory period following the lifting of the suspension.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedCited Case Law
AI generatedFull text
Απόφαση 79 / 2019 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 79/2019
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Γ' Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ασπασία Μαγιάκου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Πέτρο Σαλίχο, Ιωάννη Φιοράκη, Παρασκευή Καλαϊτζή και Γεώργιο Παπανδρέου - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.
Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, την 21η Νοεμβρίου 2018 με την παρουσία και της γραμματέως Σπυριδούλας Τζαβίδη, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Β. Τ. του Χ., κατοίκου ..., που παραστάθηκε μετά του πληρεξούσιου δικηγόρου Νικολάου Καλαϊτζίδη.
Του αναιρεσιβλήτου: Του Συνεταιρισμού με την επωνυμία ".... ΠΕ", που εκπροσωπείται νόμιμα, κατοικοεδρεύοντα στην …, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο Μαρία Κουτή, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 20-12-2011 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1605/2015 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, 4309/2017 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 22-12-2017 αίτησή του και τους 10-10-2018 πρόσθετους λόγους αυτής. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης και των προσθέτων λόγων και την καταδίκη του αντιδίκου στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Με την από 22-12-2017 αίτηση αναίρεσης και τους από 10-10-2018 πρόσθετους λόγους της προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα 4309/2017 τελεσίδικη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών (τακτικής διαδικασίας), με την οποία συνεκδικάσθηκαν αντίθετες εφέσεις των διαδίκων, έγιναν τυπικά δεκτές ,απορρίφθηκε κατ' ουσία η έφεση του αναιρεσείοντος-εναγομένου και έγινε ουσιαστικά δεκτή η έφεση του αναιρεσίβλήτου- ενάγοντος κατά της 640/2016 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών.Γιά την αίτηση αναίρεσης καταβλήθηκε το προσήκον παράβολο του Δημοσίου,όπως προκύπτει από την 15/2018 έκθεση κατάθεσης δικογράφου του Γραμματέα του Εφετείου Αθηνών.Πρέπει επομένως η αίτηση αναίρεσης και οι πρόσθετοι λόγοι της να συνεκδικασθούν (άρθρο 246 ΚΠολΔ) και ερευνηθεί το παραδεκτό της άσκησής των (άρθρ. 577§1 Κ.Πολ.Δ).
Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 564 παρ. 1, 152 παρ. 1, 153, 154, 155 παρ. 1, 156 και 158 Κ.Πολ.Δ. προκύπτει ότι ο διάδικος που δεν άσκησε αίτηση αναίρεσης μέσα στη νόμιμη προθεσμία των τριάντα ημερών από την επίδοση της προσβαλλόμενης απόφασης, μπορεί, αν η απώλεια της προθεσμίας οφείλεται σε ανώτερη βία ή σε δόλο του αντιδίκου του, να ζητήσει την επαναφορά των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, έτσι ώστε με απόφαση του δικαστηρίου να προσδοθεί στην εκπροθέσμως ασκηθείσα αίτηση αναίρεσης η έννομη ενέργεια που αυτή θα είχε αν ήταν εμπρόθεσμη.
Ως ανώτερη βία κατά την έννοια του άρθρου 152 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ. θεωρείται κάθε γεγονός το οποίο αντικειμενικώς καθιστά αδύνατη την τήρηση κάποιας δικονομικής προθεσμίας και σε συγκεκριμένη περίπτωση είναι απρόβλεπτο και μη δυνάμενο να αποτραπεί ακόμη και με τη λήψη μέτρων άκρας επιμέλειας και σύνεσης. Ο θεσμός της επαναφοράς των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση από την αδυναμία τήρησης δικονομικής προθεσμίας, στηριζόμενος στην αρχή της επιείκειας, αποτελεί ένδικο βοήθημα, χωρίς να υποκαθιστά οποιοδήποτε ένδικο μέσο, παρέχει δε τη δυνατότητα της άρσης με δικαστική απόφαση νομικής και επιβλαβούς για το διάδικο κατάστασης που δημιουργήθηκε από τη μη τήρηση της εν λόγω προθεσμίας για δύο λόγους, δηλαδή της ανώτερης βίας ή του δόλου του αντιδίκου του.
Η αίτηση επαναφοράς απευθύνεται στο κατά το άρθρο 154 Κ.Πολ.Δ. αρμόδιο δικαστήριο και υποβάλλεται μεταξύ άλλων είτε με το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης είτε με αυτοτελές δικόγραφο είτε με τις προτάσεις μέσα στην οριζόμενη από το άρθρο 153 Κ.Πολ.Δ. προθεσμία των τριάντα ημερών από την ημέρα της άρσης του εμποδίου που συνιστούσε την ανώτερη βία ή της γνώσης του δόλου.
Σε κάθε περίπτωση όμως, για την ολοκλήρωση της άσκησης του αιτήματος επαναφοράς των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, δεν αρκεί μόνο η εντός των τριάντα αυτών ημερών κατάθεση του σχετικού δικογράφου στη γραμματεία του αρμοδίου δικαστηρίου αλλά απαιτείται και η επίδοση του δικογράφου στον αντίδικο του αιτούντος μέσα στην ίδια προθεσμία (άρθρα 155 παρ. 1, 215 παρ. 1, 217 Κ.Πολ.Δ.).
Ειδικότερα, για την παραδεκτή και δη εμπρόθεσμη άσκηση της αίτησης επαναφοράς η οποία σωρεύεται στο δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης που ασκήθηκε εκπρόθεσμα, πρέπει να αποδεικνύεται εκ μέρους του αιτούντος την επαναφορά η αναγκαία επίδοση του δικογράφου της αίτησης αναίρεσης με τη σωρευόμενη αίτηση επαναφοράς μέσα στην αποκλειστική προθεσμία των τριάντα ημερών από την ημέρα της άρσης του εμποδίου ή της γνώσης του δόλου (αν και τέτοια επίδοση δεν απαιτείται αυτοτελώς για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης), ώστε να εξακριβωθεί η εμπρόθεσμη άσκηση της αίτησης επαναφοράς εντός της παραπάνω προθεσμίας, η οποία (άσκηση) δεν ολοκληρώνεται πριν από την επίδοση της αίτησης στον καθ' ου αυτή απευθύνεται (Α.Π.106/2017,ΑΠ 443/2015, Α.Π. 1216/2012).
Εξ άλλου με τη διάταξη του άρθρου 158 Κ.Πολ.Δ., με την οποία επιδιώκεται η εξασφάλιση σταθερότητας στη διαδικασία και η αποτροπή διατήρησης της εκκρεμότητας για μακρό χρόνο, τίθεται περιορισμός σχετικά με την αίτηση επαναφοράς των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, ο οποίος συνίσταται στον αποκλεισμό της υποβολής της αίτησης αυτής αν για οποιοδήποτε λόγο (ακόμη και από δόλο του αντιδίκου του αιτούντος) απωλέσθηκε η οριζόμενη στο άρθρο 153 τριακονθήμερη προθεσμία άσκησής της.
Συνακόλουθα, αν δεν τηρηθεί η προθεσμία αυτή με την εκτεθείσα έννοια, το αίτημα επαναφοράς είναι απαράδεκτο (Α.Π.106/2017). Στην προκειμένη περίπτωση με την υπό κρίση αίτηση ο αναιρεσείων εκθέτει ότι η προσβαλλόμενη 4309/2017 τελεσίδικη απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών του επιδόθηκε την 22-11-2017, η κατά νόμο προθεσμία άσκησης αναίρεσης έληγε την 22-12-2017, οπότε τις πρωινές ώρες της 22-12-2017, άγνωστοι δράστες τοποθέτησαν βόμβα στην είσοδο του Εφετείου Αθηνών με αποτέλεσμα να προκληθούν σοβαρές υλικές ζημιές και να ανασταλούν εκ του λόγου αυτού ,όλες οι εργασίες της Γραμματείας ,βάσει μάλιστα και σχετικής ανακοίνωσης της Διοίκησης του Εφετείου και του ΔΣΑ και της υπ' αριθμ.90964/22-12-2017 Υπουργικής απόφασης (ΦΕΚ Β4565/22-12-2017) έως και 5 Ιανουαρίου 2018.
Επειδή, αν και είχε εμπροθέσμως, ήτοι από 22-12-2017 καταβάλει το ηλεκτρονικό παράβολο δεν μπόρεσε να καταθέσει το αναιρετήριο δικόγραφό μου στη Γραμματεία του Εφετείου Αθηνών λόγω αναστολής των εργασιών του ένεκα της ανωτέρω βομβιστικής ενέργειας. Επειδή, ενόψει όλων των ανωτέρω πραγματικών περιστατικών είναι προφανές ότι συντρέχει περίπτωση ανωτέρας βίας, κατ' άρθρο 152 επ.
ΚΠολΔ αιτείται την επαναφορά των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση και ότι συνεπώς πρέπει να θεωρηθεί ως εμπροθέσμως καταταθείσα η αναίρεσή του ,δεδομένου ότι η αναστολή των εργασιών του Εφετείου Αθηνών διετάχθη μέχρι την 5-1-2018, ημέρα Παρασκευή, η δε επόμενη εργάσιμη ημέρα είναι η 8-1-2018 ημέρα Δευτέρα. 'Οπως προκύπτει από την επισκόπηση των εγγράφων της δικογραφίας η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης (με τη σωρευόμενη αίτηση επαναφοράς των πραγμάτων στην προτέρα κατάσταση) κατατέθηκαν στην γραμματεία του Εφετείου Αθηνών την 8-1-2018, ημέρα Δευτέρα μετά την πάροδο της νόμιμης προθεσμίας άσκησης της αναίρεσης (22-12-2018).
Με βάση την αίτηση επαναφοράς των πραγμάτων στην προτέρα κατάσταση ο αναιρεσείων ζητεί την επαναφορά των πραγμάτων στην προηγούμενη κατάσταση, με την έννοια προσδόσεως στην εκπροθέσμως ασκηθείσα αίτηση αναίρεσης της έννομης ενέργειας που αυτή θα είχε αν είχε ασκηθεί εμπροθέσμως. Το αίτημα αυτό είναι απορριπτέο προεχόντως ως απαράδεκτο, δεδομένου ότι η αίτηση αναίρεσης που το περιλαμβάνει δεν επιδόθηκε στον αναιρεσίβλητο συνεταιρισμό εντός τριάντα ημερών από την επικαλούμενη άρση (στις 5-1-2018) της, κατά τον αναιρεσείοντα ανώτερης βίας, ήτοι μέχρι τις 4-2-2018, αλλά πολύ αργότερα, ήτοι στις 23-3-2018, (βλ.
την …2γ/23-3-2018 έκθεση επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Αθηνών Β. Γ.)).Κατόπιν αυτών πρέπει ν' απορριφθεί και η αίτηση αναίρεσης ως απαράδεκτη λόγω της εκπρόθεσμης άσκησής της, όπως επίσης και οι με ιδιαίτερο δικόγραφο ασκηθέντες από 14/1/2003 πρόσθετοι λόγοι αναιρέσεως κατά της αυτής αποφάσεως, οι οποίοι είναι ωσαύτως απαράδεκτοι, αφού στρέφονται κατ'αποφάσεως, που δεν προσβλήθηκε νομότυπα με αναίρεση (ΑΠ 786/2003,) να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος από τον αναιρεσείοντα παραβόλου στο δημόσιο ταμείο (ΚΠολΔ 495 § 4) και να καταδικαστεί ο τελευταίος λόγω της ήττας του στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου κατά τα οριζόμενα στο διατακτικό (άρθρα 176, 183, 191§2 ΚπολΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει το αίτημα επαναφοράς των πραγμάτων στην πριν από την απώλεια της προθεσμίας άσκησης αναίρεσης κατάσταση.
Απορρίπτει την αίτηση αναίρεσης κατά της υπ'αριθμ. 4309/2017 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών και το από 10-10 -2018 δικόγραφο προσθέτων λόγων αναιρέσεως κατά της αυτής αποφάσεως Διατάσσει την εισαγωγή του παραβόλου που κατέθεσε ο αναιρεσείων στο δημόσιο ταμείο.
Και
Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσίβλητου, που ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 9 Ιανουαρίου 2019.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 22 Ιανουαρίου 2019.
Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ
Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ