Supreme Court partially allows appeal against expropriation compensation, dismissing inadmissible parts regarding costs.

Απόφαση 781 / 2006 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 781/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Βούλγαρη, Δημήτριο Κυριτσάκη, Αχιλλέα Νταφούλη και Ανδρέα Μαρκάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 21 Οκτωβρίου 2005, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. α. Χ1, β. Χ2 συζ. Χ1 , κατοίκων ..., 2. α. Χ3 , β. Χ4 του Χ3, κατοίκων ... και 3. α. Χ5 και β. Χ6, κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Ιωάννη Χορομίδη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Του αναιρεσίβλητου: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό των Οικονομικών, που κατοικοεδρεύει στην..., τον Υπουργό ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. και τον Γενικό Γραμματέα της Περιφέρειας Θεσσαλίας, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον Αντώνιο Τατσόπουλο, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ., χωρίς να καταθέσει προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις με αριθμούς κατάθεσης 1111/30-10-2002 και 1308/6-12-2002 αντίθετες αιτήσεις προσδιορισμού οριστικής τιμής μονάδας αποζημίωσης επί αναγκαστικής απαλλοτρίωσης, που κατατέθηκαν ενώπιον του Εφετείου Λάρισας και συνεκδικάσθηκαν.

Εκδόθηκε η 743/2003 οριστική απόφαση του ίδιου Δικαστηρίου, την αναίρεση της οποίας ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 11 Οκτωβρίου 2004 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Ανδρέας Μαρκάκης, ανάγνωσε την από 12 Οκτωβρίου 2005 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την εν μέρει παραδοχή της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Ο από το άρθρο 559 αρ. 8 Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης ιδρύεται καιόταν το δικαστήριο παρά το νόμο, δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης. Είναι δε πράγματα κατά την έννοια της άνω διάταξης οι αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων που θεμελιώνουν ιστορικώς το αίτημα της αγωγής, ανταγωγής, ενστάσεως ή αντενστάσεως.

Ωστόσο ο παραπάνω λόγος αναίρεσης δεν στοιχειοθετείται αν το δικαστήριο που δίκασε έλαβε υπόψη του τον προταθέντα ισχυρισμό και τον απέρριψε για οποιονδήποτε λόγο, τυπικό ή ουσιαστικό (Ολ ΑΠ 25/2003). Εξάλλου, ο από το άρθρο 559 αρ. 19 Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης για έλλειψη νόμιμης βάσης της απόφασης ιδρύεται και όταν αυτή δεν έχει καθόλου ή έχει ανεπαρκείς αιτιολογίες σχετικά με το νομικό χαρακτηρισμό των πραγματικών περιστατικών που έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης.

Στην προκειμένη περίπτωση οι εκ των αναιρεσειόντων Χ5 και Χ6 με την ενώπιον του Εφετείου Λάρισας με αρ. κατάθεσης 1111/30.10.2002 αίτησή τους ζήτησαν να καθορισθεί η οριστική τιμή μονάδας για τα επί της απαλλοτριωθείσας δυνάμει της με αρ. 1008289/980/0010/19.2.2001 κοινής απόφασης Υπουργών Οικονομικών και ΠΕ.ΧΩ.ΔΕ. (ΦΕΚ Δ' 155/2001), ιδιοκτησίας τους (αρ.

Κτ. Π. 9), με αρ. 3 και 4 κτίσματα, φερόμενα ως ισόγεια πλακοσκεπή, 2.435 και 193 κ.μ. αντίστοιχα, σε 234,78 Ευρώ (=80.000 δρχ.) το κυβικό μέτρο. Περιέγραψαν δε ειδικότερα το πρώτο ως κατ' ακρίβεια διώροφο κτίριο αποτελούμενο από υπόγειο (ισόγειο στην ανατολική και σε τμήμα της νότιας πλευράς του) και ισόγειο όροφο από τη δυτική πλευρά.

Ότι ο φέρων οργανισμός και η οροφή του υπογείου και ισογείου είναι από οπλισμένο σκυρόδεμα, οι τοίχοι πληρώσεως από οπτοπλινθοδομή, τα κουφώματα από αλουμίνιο, τα δάπεδα από κεραμικό πλακίδιο και ότι υπάρχει ψευδοροφή και επένδυση στα εσωτερικά υποστηλώματα. Ότι το ισόγειο αποτελείται από εστιατόριο - καφετέρια, πρατήριο και πλυντήριο αυτοκινήτων και έχει εμβαδόν 244,46 τ.μ..

Ότι στην είσοδο του εστιατορίου υπάρχει ανεμοφράκτης και στην είσοδο του πρατηρίου στέγαστρο από οπλισμένο σκυρόδεμα, το οποίο στηρίζεται σε δύο κολώνες μεταβλητής διατομής με περιμετρική ανεστραμμένη δοκό. Ότι δύο εσωτερικές κλίμακες οδηγούν στο υπόγειο και στον ημιόροφο αντίστοιχα. Ότι ο ημιόροφος έχει εμβαδόν

64,48 τ.μ. με δάπεδο από μωσαϊκό και υπάρχει σ' αυτόν εστία. Ότι το υπόγειο έχει εμβαδόν 308,94 τ.μ., τμήμα δε αυτού εμβαδού 64,48 τ.μ. καταλαμβάνει το πλυντήριο αυτοκινήτων το οποίο

έχει επένδυση κεραμικών πλακιδίων. Ότι ο υπόλοιπος χώρος περιλαμβάνει λάντζα, ψυκτικό θάλαμο και αίθουσα δεξιώσεων με δάπεδο μωσαϊκό, καθώς και λουτρά με δάπεδο κεραμικών πλακιδίων. Και τέλος ότι ο κάθε χώρος ήταν αναπόσπαστα συνδεδεμένος στο όλο σύνολο με υδραυλικές και ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις αυξημένων απαιτήσεων.

Επί της άνω αίτησης και αντίθετης του αναιρεσιβλήτου Ελληνικού Δημοσίου εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση η οποία σε σχέση με τα άνω κτίσματα και εκείνα επί της με αρ. Κτ. Π. 8 ιδιοκτησίας τους (δύο ισόγεια λαμαρινοσκεπή κτίσματα συνολικού όγκου 65 κ.μ.) δέχεται τα εξής: "... Σύμφωνα με την Έκθεση της Εκτιμητικής Επιτροπή του άρθρου 15 ν. 2882/2001, που στηρίζεται στο σύστημα του ισχύοντος αντικειμενικού προσδιορισμού της αξίας των ακινήτων, η αξία των απαλλοτριωθέντων ακινήτων κατά το έτος 2001 ήταν η εξής: ... 3) Για τα υπ' αριθμ.

Κτημ. Πιν. 8 και 9 ακίνητα (το καθένα από τα οποία υπερβαίνει τα 4 στρέμματα και είναι οικοδομήσιμo) 35.623.452 δραχμές συνολικά για το έδαφος και 25.571.218 δραχμές για τα κτίσματά τους... Οι δύο μάρτυρες των αιτούντων και ανταιτούντων (κυρίων των απαλλοτριωθέντων ακινήτων) εκτιμούν ο μεν πρώτος την αξία των υπ' αριθμ. 8 και 9 ακινήτων σε 20.000.000 δρχ.

το στρέμμα (και 80.000 δραχμές το κυβικό μέτρο για τις οικοδομές), ο δε δεύτερος την αξία των λοιπών ακινήτων σε 10.000.000 δραχμές το στρέμμα... Με βάση αυτά τα περιστατικά, η πραγματική αξία των ακινήτων που απαλλοτριώθηκαν με τα συστατικά τους, κατά τον κρίσιμο χρόνο... ενόψει της θέσης τους και με τις οικονομικές και νομισματικές συνθήκες που υπάρχουν, χωρίς να υπολογισθεί η ανατίμηση ή υποτίμηση των ακινήτων λόγω της εξαγγελίας ή της κήρυξης των ως άνω απαλλοτριώσεων ή της εκτέλεσης του έργου για το οποίο αυτές συντελούνται και συνεπώς η πλήρης αποζημίωση (άρθρο 17 του Συντάγματος), δηλαδή εκείνη με την οποία μπορούν οι ιδιοκτήτες να αντικαταστήσουν τα ακίνητα που απαλλοτριώνονται με άλλα ισάξια ανέρχεται στα εξής ποσά: ... 4) Για τα συστατικά των υπ' αριθμ.

Κτημ. πίν. 8 και 9 ακινήτων α) δύο ισογείων (με υπόγειο) πλακοσκεπών κτισμάτων συνολικού όγκου 2.628 (2.435 + 193) κυβ. μέτρων σε 150.000 Ευρώ κατ' αποκοπήν. β) "δύο ισόγειων λαμαρινοσκεπών κτισμάτων όγκου 65 (16 + 49) κυβ. μέτρων σε 5.000 ευρώ κατ'αποκοπήν". Με αυτά που δέχθηκε το Εφετείο έλαβε υπόψη τα θεμελιωτικά της αίτησης των άνω αναιρεσειόντων περιστατικά σε σχέση με την περιγραφή και αξία των παραπάνω επί της απαλλοτριωθείσας με αρ.

Κτ. Π. 9 ιδιοκτησίας τους κτισμάτων. Επομένως ο πρώτος λόγος αναίρεσης κατά το πρώτο μέρος του με το οποίο προσάπτεται στην προσβαλλόμενη απόφαση πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ. 8 Κ.Πολ.Δ., είναι απορριπτέος ως αβάσιμος. Ωστόσο το Εφετείο με τις άνω παραδοχές του διέλαβε στην απόφασή του ανεπαρκείς αιτιολογίες σε σχέση με την κατά τον κρίσιμο χρόνο αξία των άνω κτισμάτων, που καθιστούν ανέφικτο τον αναιρετικό έλεγχο περί της ορθής εφαρμογής των περί πλήρους αποζημίωσης διατάξεων του άρθρου 17 του Συντάγματος και του άρθρου 13 παρ. 1 του ν. 2882/2001 .

Ειδικότερα δεν διευκρινίζεται στην απόφαση βάσει ποίων κριτηρίων οδηγήθηκε το δικαστήριο στον κατ' αποκοπή και στο συγκεκριμένο ύψος καθορισμό της αποζημίωσης των άνω απαλλοτριωθέντων. Επομένως ο ίδιος λόγος κατά το δεύτερο εκ του άρθρου 559 αρ. 19 Κ.Πολ.Δ. μέρος του πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος.

ΙΙ. Κατά τη διάταξη του άρθρου 953 Α.Κ., συστατικό μέρος πράγματος, που δεν μπορεί να αποχωριστεί από το κύριο πράγμα χωρίς βλάβη αυτού του ίδιου ή του κυρίου πράγματος ή χωρίς αλλοίωση της ουσίας ή του προορισμού τους δεν μπορεί να είναι χωριστά αντικείμενο κυριότητας ή άλλου εμπραγμάτου δικαιώματος. Κατά δε τη διάταξη του άρθρου 954 Α.Κ.

συστατικά του ακινήτου με την έννοια του προηγούμενου άρθρου είναι και 1. τα πράγματα που έχουν συντεθεί σταθερά με το έδαφος, ιδίως οικοδομήματα' 2. τα προϊόντα του ακινήτου εφόσον συνέχονται με το έδαφος' 3. το νερό κάτω από το έδαφος και η πηγή' 4. οι σπόροι μόλις σπαρθούν και τα φυτά μόλις φυτρωθούν. Συστατικά του οικοδομήματος είναι όλα τα κινητά που χρησιμοποιήθηκαν για την ανέγερσή του ή συναρμόστηκαν σ' αυτό.

Από τα παραπάνω προκύπτει ότι η ιδιότητα συστατικού μέρους πράγματος αποτελεί αόριστη νομική έννοια, ο αναιρετικός έλεγχος της οποίας, μέσω του αριθμού 1 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., εκτίνεται στην εξακρίβωση αν επήλθε ψευδής ερμηνεία αυτής, δηλαδή με ορθή εξειδίκευσή τους ακόμη και αν βασίζεται στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ατομικής περιπτώσεως και αν έγινε εσφαλμένη υπαγωγή.

Στη προκείμενη περίπτωση η προσβαλλόμενη απόφαση, σε σχέση με το αίτημα των αναιρεσειόντων Χ1 και Χ2, για καθορισμό οριστικής αποζημίωσης για τα λεπτομερώς αναφερόμενα στην αίτησή τους, κατ' αριθμό, είδος και αξία εκάστου φυτά, συνολικού αριθμού 21.500, τα οποία καλλιεργούνται εντός του με αρ. Κτημ. Πιν. 4 ακινήτου τους (θερμοκηπίου) και αποτελούσαν κατ' εκείνους συστατικά αυτού, διέλαβε τα εξής : "....

δεν δημιουργείται υποχρέωση αποζημίωσης για άλλα πράγματα που υπήρχαν στο θερμοκήπιο, τα οποία δεν αποτελούν συστατικά του ακινήτου, κατά την έννοια του άρθρου 953 Α.Κ., όπως ήταν τα τοποθετημένα σε ειδικούς χώρους (γλάστρες, παρτέρια κλπ) μικρά φυτά τα οποία μπορούν να μεταφερθούν σε άλλους χώρους ή να διατεθούν στο εμπόριο και από υπαιτιότητα των ιδιοκτητών του ακινήτου αφέθησαν στην τύχη τους και υπέστησαν βλάβες".

Με αυτά που δέχθηκε το Εφετείο, δεν ερμήνευσε ψευδώς τις διαληφθείσες διατάξεις των άρθρων 953 και 954 Α.Κ., χαρακτηρίζοντας τα άνω φυτά ως παραρτήματα και όχι ως συστατικά του απαλλοτριωθέντος ακινήτου και επομένως ο δεύτερος λόγος κατ' εκτίμηση στο σύνολό του μόνο από τον αριθμό 1 και όχι και από τον αριθμό 19 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., είναι απορριπτέος ως αβάσιμος.

Κατά τα λοιπά ο ίδιος λόγος στο μέτρο που πλήττει την περί πραγμάτων κρίση του Εφετείου, είναι απαράδεκτος γιατί η κρίση αυτή είναι αναιρετικά ανέλεγκτη (άρθρο 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ.).

ΙΙΙ. Κατά το άρθρο 17 παρ. 2 του Συντάγματος, κανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του, παρά μόνο για δημόσια ωφέλεια που έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση που ανταποκρίνεται στην αξία που είχε το απαλλοτριούμενο κατά το χρόνο της συζήτησης στο δικαστήριο για τον προσωρινό προσδιορισμό ή κατά το χρόνο της συζήτησης για τον οριστικό προσδιορισμό της αποζημίωσης αν η συζήτηση για τον τελευταίο διεξαχθεί μετά παρέλευση έτους από τη συζήτηση για τον προσωρινό προσδιορισμό ή ζητηθεί απευθείας ο οριστικός προσδιορισμός.

Εξάλλου κατά την παρ. 3 του ίδιου άρθρου του Συντάγματος, η ενδεχόμενη μεταβολή της αξίας του απαλλοτριουμένου μετά τη δημοσίευση της πράξης απαλλοτρίωσης και μόνο εξαιτίας της, δεν λαμβάνεται υπόψη. Περαιτέρω κατά τη διάταξη του άρθρου 1 τoυ Πρώτου Προσθέτου Πρωτοκόλλου της από 4-11-1950 Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την προάσπιση των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και των Θεμελιωδών Ελευθεριών (Ε.Σ.Δ.Α.) που κυρώθηκε μαζί με τη Σύμβαση με το ν.δ. 53/1974 και έχει κατ' άρθρο 28 του Συντάγματος αυξημένη ισχύ έναντι των κοινών νόμων, κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο δικαιούται σεβασμού της περιουσίας του και κανένας δεν μπορεί να στερηθεί της ιδιοκτησίας του παρά μόνο για λόγους δημόσιας ωφέλειας και υπό τους όρους που προβλέπονται από το νόμο και τις γενικές αρχές του διεθνούς δικαίου.

Στην έννοια της περιουσίας περιλαμβάνονται όχι μόνο τα εμπράγματα δικαιώματα αλλά και όλα τα δικαιώματα περιουσιακής φύσης και τα κεκτημένα οικονομικά συμφέροντα (Ολ ΑΠ 40/1998, 31/2005). Τέλος με τις διατάξεις του άρθρου 13 παρ. 1 και 2 του ν. 2882/2001 (ΚΑΑΑ) με τις οποίες ουσιαστικά επαναλαμβάνονται οι παραπάνω διατάξεις του Συντάγματος ορίζεται μεταξύ άλλων ότι ως κριτήριο για την εκτίμηση της αξίας του απαλλοτριουμένου ακινήτου λαμβάνεται υπόψη, ιδίως, η αξία που έχουν κατά τον κρίσιμο χρόνο παρακείμενα και ομοειδή ακίνητα καθώς και η πρόσοδος του απαλλοτριουμένου.

Από τη παραπάνω διάταξη συνάγεται ότι επί απαλλοτριώσεως ακινήτου στην έννοια της πλήρους αποζημιώσεως περιλαμβάνεται η κατά τον ανωτέρω κρίσιμο χρόνο αξία του απαλλοτριουμένου αλλά και η περαιτέρω ζημία του ιδιοκτήτη η οποία δεν συνδέεται μεν άμεσα με την αξία του απαλλοτριουμένου, είναι όμως συνέπεια της απαλλοτρίωσης της ιδιοκτησίας του.

Στη ζημία όμως αυτή δεν περιλαμβάνεται και εκείνη από την παύση της λειτουργίας επί του απαλλοτριούμενου επιχείρησης του ιδιοκτήτη ή την μείωση της αϋλης εμπορικής αξίας αυτής δεδομένου ότι η πρόσοδος από την δι' αυτής ασκούμενη εμπορική δραστηριότητα λαμβάνεται υπόψη για τον καθορισμό της αξίας του ακινήτου (Ολ.

ΑΠ 8/2006). Στη προκειμένη περίπτωση το Εφετείο απέρριψε ως μη νόμιμα τα αιτήματα προσδιορισμού τιμής μονάδας αποζημίωσης : α) 50.000 ευρώ για κλονισμό της φήμης και αξιοπιστίας των επιχειρήσεων των αναιρεσειόντων Χ1 και Χ2 στο απαλλοτριωθέν ακίνητό τους (φυτώριο και ανθοπωλείο) και β) 150.000 ευρώ για ολοκληρωτική απώλεια της άϋλης εμπορικής αξίας της επιχείρησης των αναιρεσειόντων Ι.

Χ5 και Χ6 στα απαλλοτριωθέντα ακίνητά τους (πρατήριο υγρών καυσίμων κλπ), με την αιτιολογία ότι κατά την έννοια του άρθρου 17 παρ. 2 εδ. α του Συντάγματος στη πλήρη αποζημίωση του πράγματος που απαλλοτριώνεται, περιλαμβάνεται μόνο η αξία του και όχι άλλη θετική ή αποθετική ζημία, μη συναπτόμενη με την αξία του πράγματος και αν ακόμη επέρχεται ως συνέπεια της απαλλοτρίωσης.

Κρίνοντας έτσι δεν παραβίασε την παραπάνω διάταξη του Συντάγματος ούτε εκείνη του άρθρου 1 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου της ΕΣΔΑ, σύμφωνα με όσα εκτέθηκαν ανωτέρω. Επομένως ο τρίτος λόγος αναίρεσης με τον οποίο αποδίδεται στην προσβαλλόμενη απόφαση πλημμέλεια εκ του άρθρου 559 αρ. 1 και 8 Κ.Πολ.Δ., είναι κατ' αμφότερες τις θεμελιώσεις του απαρριπτέος ως αβάσιμος.

IV. Κατά το άρθρο 18 παρ. 4 του ν. 2882/2001 (Κ.Α.Α.Α.), η δικαστική δαπάνη μετά της αμοιβής των πληρεξουσίων δικηγόρων βαρύνει τον υπόχρεο προς αποζημίωση, επιδικάζεται από το δικαστήριο με την ίδια απόφαση, εφόσον δεν ορίζεται διαφορετικά από τον νόμο αυτόν και παρακατατίθεται στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων υπέρ του οικείου Δικηγορικού Συλλόγου. Εξάλλου κατά το άρθρο 8 παρ. 1 του ίδιου νόμου, ο υπόχρεος για την πληρωμή της αποζημίωσης, της κατά το άρθρο 18 παρ. 4 δικαστικής δαπάνης, καθώς και της αμοιβής των πληρεξουσίων δικηγόρων, που προσδιορίστηκε δικαστικώς καταθέτει στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων την αποζημίωση υπέρ του δικαιούχου και τη δικαστική δαπάνη και την αμοιβή των πληρεξουσίων δικηγόρων υπέρ του οικείου Δικηγορικού Συλλόγου. Είναι προφανές ότι ως οικείος Δικηγορικός Σύλλογος νοείται εκείνος του οποίου ο παραστάς στη δίκη δικηγόρος είναι μέλος. Επομένως αν ο δικαιούχος της αποζημίωσης εκπροσωπήθηκε στη δίκη και από δικηγόρο, μέλος Δικηγορικού Συλλόγου διαφορετικής περιφέρειας εκείνης του δικάσαντος δικαστηρίου, ο οποίος παρέστη επιτρεπτώς (άρθρο 54 Κώδικα Δικηγόρων), η αναλογούσα δικαστική δαπάνη και αμοιβή αυτού θα πρέπει να κατατεθεί υπέρ του δικού του Δικηγορικού Συλλόγου.

Εν προκειμένω από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι οι αναιρεσείοντες παρέστησαν στο Εφετείο με την πληρεξούσια δικηγόρο τους Ελένη Αξιόγλου, συμπαρισταμένου και του δικηγόρου Θεσσαλονίκης Ιω. Χορομίδη. Η εν λόγω όμως απόφαση με την περί δικαστικών εξόδων σκέψη της η οποία έχει προσόντα διατακτικού, έκρινε ότι τα δικαστικά έξοδα τα οποία βαρύνουν το αιτούν Ελληνικό Δημόσιο, ως υπόχρεο καταβολής της αποζημίωσης, πρέπει να καθορισθούν ενιαίως..... σε ποσοστό 3% επί του ποσού της αποζημίωσης,..... όσον αφορά την αμοιβή των πληρεξουσίων δικηγόρων των δικαιούχων της αποζημίωσης, πλέον της δαπάνης για δύο παραστάσεις ενώπιον του Εφετείου..... και να κατατεθούν στο Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων υπέρ του οικείου Δικηγορικού Συλλόγου Λάρισας....". Κρίνοντας όμως ότι η συνολική δαπάνη των αναιρεσειόντων έπρεπε να κατατεθεί υπέρ του Δικηγορικού Συλλόγου Λάρισας και όχι κατά το ανάλογο μέρος της (ήμισυ αυτής) υπέρ του Δικηγορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης, μέλος του οποίου είναι ο συμπαραστάς δεύτερος δικηγόρος των αναιρεσειόντων, παραβίασε τις άνω διατάξεις. Επομένως, ο τέταρτος εκ του άρθρου 559 αρ. 1 Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης κατά το μέρος που ασκείται από τους λοιπούς αναιρεσείοντες πλην των εξ αυτών Χ3 και Χ4 περί των οποίων κατωτέρω, πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να αναιρεθεί εν μέρει η προσβαλλόμενη απόφαση ήτοι κατά το κεφάλαιο αυτής που καθόρισε οριστική τιμή μονάδας απαλλοτριώσεως κατ' αποκοπήν για τα κτίσματα επί των με αρ. Κτ. Π. 8 και 9 ιδιοκτησιών των αναιρεσειόντωνΧ5 και Χ6, καθώς και κατά το κεφάλαιο των δικαστικών εξόδων σε σχέση με τους άνω και τους Χ1 καιΧ2 αναιρεσείοντες. Στη συνέχεια δε πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση κατά το αναιρούμενο μέρος προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, δυνάμενο να συγκροτηθεί από δικαστές άλλους από εκείνους που εξέδωσαν την προσβαλλόμενη απόφαση (580 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.).

V. Κατά το άρθρο 193 Κ.Πολ.Δ. δεν επιτρέπεται προσβολή της απόφασης με ένδικο μέσο ως προς τα έξοδα, αν δεν περιλαμβάνει και την ουσία της υπόθεσης. Σκοπός της διάταξης αυτής είναι να περιορίσει τη δυνατότητα αυτοτελούς άσκησης ενδίκων μέσων μόνο για το κεφάλαιο της απόφασης που αναφέρεται στα δικαστικά έξοδα, χωρίς ταυτόχρονη προσβολή της απόφασης και ως προς κεφάλαιο που αφορά την ουσία της υπόθεσης.

Η ρύθμιση ισχύει για όλα τα ένδικα μέσα, στα οποία περιλαμβάνεται και το έκτακτο ένδικο μέσο της αίτησης αναίρεσης. Εξάλλου κατά τη διάταξη του άρθρου 577 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ., αν η αναίρεση δεν ασκήθηκε νόμιμα ή αν λείπει κάποια προϋπόθεση για να είναι παραδεκτή ο 'Αρειος Πάγος την απορρίπτει και αυτεπαγγέλτως.

Στη προκείμενη περίπτωση, από την επισκόπηση του αναιρετηρίου προκύπτει ότι εκ μέρους των αναιρεσειόντων Χ3 και Χ4 δεν προβάλλεται λόγος αναίρεσης που να πλήττει την προσβαλλόμενη απόφαση ως προς την ουσία της υπόθεσης δηλαδή να αφορά την καθορισθείσα οριστική μονάδα αποζημίωσης της απαλλοτριωθείσας ιδιοκτησίας τους.

Αντίθετα αυτοί περιορίζονται στην προβολή μαζί με τους λοιπούς αναιρεσείοντες του τετάρτου λόγου αναίρεσης που όπως σημειώθηκε αναφέρεται στο περί δικαστικών εξόδων κεφάλαιο της προσβαλλόμενης απόφασης. Κατ' ακολουθίαν η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης κατά το μέρος που ασκείται από τους εν λόγω δύο αναιρεσείοντες πρέπει ν' απορριφθεί ως απαράδεκτη.

Δικαστικά έξοδα σε βάρος των άνω αναιρεσειόντων δεν επιδικάζονται ελλείψει σχετικού αιτήματος του νικώντος Ελλ. Δημοσίου.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 11-10-2004 αίτηση για αναίρεση της 743/2003 απόφασης του Εφετείου Λάρισας, κατά το μέρος που αυτή ασκείται από τους Χ3 και Χ4.

Δέχεται αυτή κατά το μέρος που ασκείται από τους λοιπούς αναιρεσείοντες.

Αναιρεί εν μέρει, κατά τα οριζόμενα στο σκεπτικό την παραπάνω απόφαση.

Παραπέμπει την υπόθεση κατά το αναιρούμενο μέρος της προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές. Και

Καταδικάζει το αναιρεσίβλητο στα δικαστικά έξοδα των άνω αναιρεσειόντων τα οποία ορίζει σε χίλια πεντακόσια (1.500) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 14 Μαρτίου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Απριλίου 2006.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ