Supreme Court allows appeal against public entity's appeal dismissal due to procedural time limit error.

Απόφαση 775 / 2018 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 775/2018

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ’ Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ειρήνη Κιουρκτσόγλου - Πετρουλάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Δημητρούλα Υφαντή, Ειρήνη Καλού, Σοφία Ντάντου και Χρήστο Βρυνιώτη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 26 Ιανουαρίου 2018, με την παρουσία και του Γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ΝΠΔΔ με την επωνυμία "ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΑΣΦΑΛΙΣΕΩΝ" (ΟΓΑ), που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον Θεόδωρο Ράπτη, Πάρεδρο ΝΣΚ, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "...", που εδρεύει στην … και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία δεν παραστάθηκε.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 6-6-2013 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Ζακύνθου.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 112/2014 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 227/2016 του Μονομελούς Εφετείου Πατρών.

Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 28-2-2017 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Σοφία Ντάντου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο το αναιρεσείον όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την υπ’ αριθμ. ... /13.6.2017 έκθεση επιδόσεως του Δικαστικού

Επιμελητή στο Πρωτοδικείο Ζακύνθου Δ. Γ., προκύπτει ότι μετά από γραπτή παραγγελία της επισπεύδουσας τη συζήτηση Παρέδρου του Ν.Σ.Κ. Αικατερίνης Κανελλοπούλου, νομικής εκπροσώπου του αναιρεσείοντος Ν.Π.Δ.Δ. με την επωνυμία "Οργανισμός Γεωργικών Ασφαλίσεων (ΟΓΑ)", αντίγραφο της από 28.2.2017 αιτήσεως αναιρέσεως της 227/2016 αποφάσεως του Μονομελούς Εφετείου Πατρών με πράξη κατάθεσης του αρμόδιου Γραμματέα του οικείου Εφετείου Πατρών με αριθμό ....2017 και πράξη προσδιορισμού δικασίμου για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο και κλήση για να παραστεί σ’ αυτή επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα στην αναιρεσίβλητη. Επομένως, εφόσον αυτή δεν εμφανίστηκε κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από τη σειρά του οικείου πινακίου, ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο Δικηγόρο, πρέπει να εξετασθεί η βασιμότητα της ένδικης αναιρέσεως παρά την απουσία της αναιρεσίβλητης (άρθρο 576 παρ. 2 εδ. 3 ΚΠολΔ).

Κατά το άρθρο 11 του Κωδ. Δ/τος της 26-6/10.7.1944 "περί Κώδικος των νόμων περί δικών του Δημοσίου", που διατηρήθηκε σε ισχύ και μετά την εισαγωγή του ΚΠολΔ, σε όλες τις δίκες του Δημοσίου ουδεμία απολύτως προθεσμία τρέχει σε βάρος του κατά τη διάρκεια των δικαστικών διακοπών, ήτοι από 1/7 έως 15/9 κάθε έτους (άρθρο 11 παρ. 2 Κώδικα Οργανισμού Δικαστηρίων) οι δε αρξάμενες προθεσμίες αναστέλλονται.

Εξάλλου, στις δίκες του Δημοσίου ή των Ν.Π.Δ.Δ. η προθεσμία της έφεσης είναι τριάντα ημέρες ακόμα και στις περιπτώσεις που προβλέπεται βραχύτερη προθεσμία. Περαιτέρω, κατά το άρθρο 18 παρ. 1 του ν. 4169/1961 "Ο ΟΓΑ απαλλάσσεται παντός δημοσίου, δημοτικού και κοινοτικού ή υπέρ τρίτου φόρου άμεσου ή έμμεσου, των υπέρ ΜΤΠΥ κρατήσεων, παντός τέλους ταχυδρομικού ως και δικαστικού εις πάσαν δίκην του και απολαύει ανεξαιρέτως απασών των ατελειών και προνομίων δικαστικών, διοικητικών και δικονομικών, ως εάν είναι αυτό τούτο το Δημόσιον".

Αντίστοιχου περιεχομένου διάταξη περιλαμβάνεται στο άρθρο 19 του ν. 1846/1951 για το ΙΚΑ. Από την όλη διατύπωση των διατάξεων αυτών παρά την ατέλειά τους, εκτιμάται ότι στην εξομοίωση του ΟΓΑ και του ΙΚΑ με το Δημόσιο περιλαμβάνονται και τα ουσιαστικού περιεχομένου προνόμια αυτού, στα οποία εντάσσονται και η υποχρέωση του Δημοσίου κατά το άρθρο 21 του Ν.Δ. 26-6/10-7-1944 για καταβολή νομίμου ή υπερημερίας τόκου σε ποσοστό 6‰ από την επίδοση της αγωγής, νομική παραδοχή η οποία επιβεβαιώνεται από τις επακολουθήσασες νομοθετικές ρυθμίσεις.

Ειδικότερα ορίσθηκε στη συνέχεια με το άρθρο μόνο του π.δ. 437/1977 ότι εξαιρούνται της εφαρμογής του ν.δ. 496/1974 περί λογιστικού των ν.π.δ.δ., οι διατάξεις των άρθρων 7 παρ. 2 και 48 παρ. 3 του οποίου είναι όμοιου περιεχομένου με εκείνες του άρθρου 21 του ν.δ. 26-6/10-7-1944 και 90 παρ. 3, 5, 94 του ν. 2362/1995, οι ασφαλιστικοί οργανισμοί που υπάγονται στην εποπτεία του Υπουργείου Κοινωνικών Υπηρεσιών και ακολούθως με το άρθρο μόνο του π.δ. 305/1995 ότι οι διατάξεις του άρθρου 7 παρ. 2 και 43 του ν.δ. 496/1974 εφαρμόζονται και για τους ασφαλιστικούς οργανισμούς που υπάγονται στο Υπουργείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων, πλην ΙΚΑ και ΟΓΑ, καταργουμένης της εξαίρεσης που θεσπίσθηκε για τα θέματα αυτά με το π.δ. 437/1977.

Το προηγούμενο νομικό καθεστώς του άρθρου 18 παρ. 1 του ν. 4169/1961 επανήλθε σε ισχύ με την αντιστοίχου περιεχομένου διάταξη του άρθρου 21 παρ. 9 του ν. 1902/1990, κατά τους ορισμούς του οποίου το ΙΚΑ και οι λοιποί οργανισμοί αρμοδιότητας Υπουργείου Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων έχουν όλα τα δικαστικά και δικονομικά προνόμια του Δημοσίου, δεν διατάσσεται προσωρινή εκτέλεση κατ’ αυτών, αναστέλλεται δε η δικαστική εκτέλεση κάθε τελεσίδικης απόφασης κατ’ αυτών, τόσο κατά την προθεσμία άσκησης αίτησης αναίρεσης, όσο και από την άσκηση αυτής.

Με την τελευταία αυτή νομοθετική ρύθμιση το ΙΚΑ και οι λοιποί ασφαλιστικοί οργανισμοί, στους οποίους προφανές είναι ότι περιλαμβάνεται και ο ΟΓΑ, αποσυνδέονται από το ν.δ. 496/1974 περί λογιστικού των ν.π.δ.δ. και τους παρέχονται, με την επανάληψη της διατυπώσεως του άρθρου 18 παρ. 1 του ν. 4169/ 1961, τα δικαστικά και δικονομικά προνόμια του Δημοσίου, στα οποία, όπως προαναφέρθηκε, περιλαμβάνονται και τα ουσιαστικού περιεχομένου προνόμια αυτού (ΑΠ Oλ. 2/2014, ΑΠ Ολ. 22/2008, ΑΠ 415/2016, ΑΠ 1337/2014).

Τέλος ο αριθ. 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ επιτρέπει την αναίρεση, όταν το Δικαστήριο παρά το νόμο κήρυξε ή δεν κήρυξε ακυρότητα, έκπτωση από δικαίωμα ή απαράδεκτο. Μέσω δε του παρόντος λόγου ελέγχεται και το παραδεκτό της άσκησης του ενδίκου μέσου (ΑΠ 371/2008), δηλ. αν αυτό είχε ασκηθεί κατά τους νόμιμους τύπους και εντός της προθεσμίας.

Στην προκειμένη περίπτωση η οριστική απόφαση 112/2014 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ζακύνθου (διαδικασίας μισθωτικών διαφορών) με την οποία απορρίφθηκε η κύρια βάση της από 6.6.2013 (και με αριθμό κατάθ. ....6.2013) αγωγής της αναιρεσίβλητης και έγινε δεκτή η επικουρική της βάση και υποχρεώθηκε το αναιρεσείον Ν.Π.Δ.Δ.

με την επωνυμία "Οργανισμός Γεωργικών Ασφαλίσεων - Ο.Γ.Α." να καταβάλει στην αναιρεσίβλητη το ποσό των 10.780 ευρώ με βάση τις διατάξεις του αδικαιολόγητου πλουτισμού δημοσιεύθηκε όπως από αυτήν προκύπτει, στις 11.8.2014 και επιδόθηκε στο αναιρεσείον στις 11.9.2014, όπως αυτό προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση στην οποία αναφέρονται, επί λέξει τα εξής: "...Όπως προκύπτει από το προσκομιζόμενο από το εκκαλούν αντίγραφο της προσβαλλόμενης απόφασης με επισημείωση της δικαστικής επιμελήτριας Αθηνών Ε.

Γ. - Κ., η ενάγουσα και ήδη εφεσίβλητη επέδωσε την εκκαλούμενη απόφαση στο εκκαλούν Ν.Π.Δ.Δ. νομότυπα στις 11 Σεπτεμβρίου 2014...", αλλά και από δικόγραφο της κρινόμενης αναιρέσεως, η δε από 10.10.2014 έφεση του αναιρεσείοντος, που είχε λάβει μέρος στην ενώπιον του πρωτοβάθμιου Δικαστηρίου δίκη, κατατέθηκε στην Γραμματεία του Πρωτοδικείου Ζακύνθου στις 14.10.2014 με αριθμό κατάθεσης ....10.2014.

Μη συνυπολογιζομένης στο άνω χρονικό διάστημα (11.9.2014 έως 10.10.2014) της χρονικής περιόδου των δικαστικών διακοπών, ήτοι από 1-7 έως 15-9 κάθε έτους (άρθρο 11 παρ. 2 Κώδικα Οργανισμού Δικαστηρίων), διότι κατά τα ανωτέρω το εκκαλούν ΝΠΔΔ απολαμβάνει των ειδικών δικονομικών και ουσιαστικών προνομίων του Δημοσίου, η ανωτέρω από 10.10.2014 έφεση του αναιρεσείοντος Ν.Π.Δ.Δ., η προθεσμία της οποίας είναι τριάντα ημέρες παρότι πρόκειται περί διαφοράς μισθωτικής όπως προαναφέρθηκε, ασκήθηκε εμπρόθεσμα, αφού η προθεσμία των τριάντα ημερών άρχιζε στις 16-9-2014 και έληγε στις 15-10-2014, καθόσον η χρονική περίοδος από 11.9.2014, που επιδόθηκε η πρωτόδικη απόφαση έως την 15.9.2014 δεν συνυπολογίζονται στην τριακοστή προθεσμία της ασκήσεως της εν λόγω εφέσεως του αναιρεσείοντος.

Επομένως το Εφετείο, το οποίο με την προσβαλλόμενη απόφαση απέρριψε την από 10.10.2014 έφεση του αναιρεσείοντος ως απαράδεκτη, λόγω παρόδου της προθεσμίας των τριάντα (30) ημερών από του χρόνου της επιδόσεως της εκκαλούμενης απόφασης υπέπεσε στην αναιρετική πλημμέλεια του αριθ. 14 του άρθρου 559 ΚΠολΔ.

Κατ’ ακολουθία των ανωτέρω πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση αναιρέσεως του ΝΠΔΔ με την επωνυμία "Οργανισμός Γεωργικών Ασφαλίσεων - Ο.Γ.Α." γιατί ο μοναδικός λόγος της, με τον οποίο υποστηρίζονται τα ανωτέρω πρέπει να γίνει δεκτός. Ακολούθως πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο εκδόσαν την προσβαλλόμενη απόφαση Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλον Δικαστή και να καταδικασθεί η αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ), μειωμένα, όμως, κατ’ άρθρο 22 παρ. 1 του Ν. 3693/1957.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 227/2016 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πατρών.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συντιθέμενο από άλλο Δικαστή.

Και

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300,00) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 23 Μαρτίου 2018.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 25 Απριλίου 2018.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ