Supreme Court allows appeal against lower court's rejection of default judgment annulment due to force majeure.

Απόφαση 774 / 2011 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 774 /2011

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Δημητρούλα Υφαντή, Ιωάννα Λούκα και Μιλτιάδη Σπυρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 18 Φεβρουαρίου 2011, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Ασφαλιστικής Εταιρίας με την επωνυμία "ALLIANZ ΕΛΛΑΣ", όπως μετονομάστηκε η αρχικά εναγόμενη ασφαλιστική εταιρεία "ALLIANZ ΑΕΓΑ" που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Εμμανουήλ Κοπακάκη και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ε. Π., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Πέτρου Κασιμάτη και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 11/9/2001 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2024/2003 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 8891/2006 του Εφετείου Αθηνών. Κατά της τελευταίας απόφασης, ο ήδη αναιρεσίβλητος άσκησε την από 4/2/2008 ανακοπή ερημοδικίας. Εκδόθηκε η 7056/2008 απόφαση του Εφετείου Αθηνών, την αναίρεση της οποίας ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 29/4/2009 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Μιλτιάδης Σπυρόπουλος ανέγνωσε την από 23/2/2010 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του παρόντος δικαστηρίου Αρεοπαγίτη Ευτύχιου Παλαιοκαστρίτη, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή των λόγων της αναίρεσης από το άρθρο 559 αριθμ. 1 και 14 ΚΠολΔ και την απόρριψη των υπολοίπων.

Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις του άρθρου 501 του Κ.Πολ.Δ, όπως αντικαταστάθηκε με το ν . 2145/93 και 502 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ, ανακοπή κατά αποφάσεως που έχει εκδοθεί ερήμην επιτρέπεται να ασκήσει ο διάδικος που δικάστηκε ερήμην, αν δεν είχε κλητευτεί καθόλου , ή νομίμως ή αν η δικονομική απουσία του οφείλεται σε λόγο ανώτερης βίας. Ως ανώτερη βία χαρακτηρίζεται κάθε γεγονός, το οποίο δεν θα μπορούσε να προβλεφθεί και να αποτραπεί στη συγκεκριμένη περίπτωση, ούτε με μέτρα άκρας επιμέλειας και σύνεσης . Γεγονός ανώτερης βίας είναι δυνατό να θεωρηθεί εκτός των άλλων και η ασθένεια του διαδίκου ή του πληρεξουσίου δικηγόρου του , όπως και κάθε άλλο, εξαιτίας του οποίου ο διάδικος ή ο δικηγόρος περιέρχεται σε κατάσταση αδυναμίας να εμφανιστεί στο δικαστήριο, εφόσον τα γεγονότα αυτά υπήρξαν απρόβλεπτα και αναπότρεπτα και επιπλέον συνέβαλαν στην επέλευση της ερημοδικίας. Για την συνδρομή των προϋποθέσεων αυτών για μεν τον διάδικο θα χρησιμοποιηθούν και υποκειμενικά κριτήρια, για το δικηγόρο όμως θα χρησιμοποιηθούν αντικειμενικά κριτήρια, αφού ληφθεί υπόψη και το γεγονός ότι ο δικηγόρος ασκεί λειτούργημα, το οποίο απαιτεί την προσήκουσα εκπλήρωση των ανειλημμένων υποχρεώσεών του . Κατά συνέπεια, το πταίσμα του δικηγόρου κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του δεν μπορεί να θεωρηθεί ως γεγονός ανώτερης βίας.

Στην προκειμένη περίπτωση , όπως προκύπτει από τα διαδικαστικά έγγραφα,τα οποία υπάρχουν στη δικογραφία, με την 2024/2003 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών έγινε μερικά δεκτή η από 11-9-2011 αγωγή του "αναιρεσίβλητου για αποζημίωσή του προς αποκατάσταση των ζημιών του από τροχαίο ατύχημα που προκλήθηκε από υπαιτιότητα του οδηγού του ζημιογόνου αυτοκινήτου το οποίο ήταν ασφαλισμένο στην αναιρεσείουσα ασφαλιστική εταιρία .

Κατά της αποφάσεως αυτής ο αναιρεσίβλητος άσκησε την από 5-5-2006 έφεση του και η αναιρεσείουσα αντέφεση με τις προτάσεις της . Κατά τη δικάσιμο που ορίστηκε για την εκδίκαση αυτών την 9-11 -2006, δεν παραστάθηκε ο αναιρεσίβλητος και για το λόγο αυτό απορρίφθηκε η έφεση του, ως ανυποστήρικτη με την 8891/2006 απόφαση του Εφετείου Αθηνών .

Κατά της αποφάσεως αυτής ο αναιρεσίβλητος άσκησε την από 4-2-2006 ανακοπή ερημοδικίας με την οποία υποστήριζε ότι η ερημοδικία του οφείλονταν σε γεγονότα ανώτερης βίας τα οποία αναφέρονταν με λεπτομέρεια. Επί της ανακοπής αυτής εκδόθηκε η προσβαλλόμενη με την αίτηση αναίρεσης απόφαση, η οποία δέχτηκε την ανακοπή ως νόμιμη και ουσιαστικά βάσιμη.

Από το δικόγραφο της ανακοπής προκύπτει ότι τα γεγονότα ανώτερης βίας που επικαλέστηκε ο αναιρεσίβλητος για τη θεμελίωση της ανακοπής του ήταν το ότι ο πληρεξούσιος δικηγόρος του από δόλο δεν εμφανίστηκε στο ακροατήριο κατά την ημέρα της εκδίκασης της έφεσης του και ο ίδιος εύλογα πίστεψε ότι ο πληρεξούσιος δικηγόρος του θα τον εκπροσωπήσει στο δικαστήριο μετά τη σχετική διαβεβαίωση από αυτόν που έλαβε την 1-11-2006 Τα γεγονότα όμως αυτά δεν μπορούν να υπαχθούν σε εκείνα της ανώτερης βίας, εφόσον ούτε απρόβλεπτα ήταν ούτε και αναπότρεπτα με μέτρα μάλιστα όχι άκρας επιμέλειας και συνέσεως αλλά και της επιμέλειας του μέσου συνετού διαδίκου.

Συγκεκριμένα, η απουσία του πληρεξουσίου δικηγόρου του αναιρεσίβλητου από πρόθεση, οφείλεται σε συμπεριφορά του αντίθετη με εκείνη που επιβάλλει το λειτούργημα του, η οποία δεν μπορεί σε καμιά περίπτωση να θεωρηθεί ότι υπάγεται σε εκείνα από τα οποία δημιουργείται κατάσταση ανώτερης βίας.

Συνεπώς, με αυτό το περιεχόμενο η ανακοπή ερημοδικίας, ήταν απαράδεκτη, το δε Εφετείο που με την προβαλλόμενη απόφασή του έκρινε ότι τα πιο πάνω περιστατικά θεμελιώνουν ανώτερη βία και ακολούθως δέχτηκε ως παραδεκτή την εν λόγω ανακοπή, υπέπεσε στην από τον αριθμό 14 άρθρου 559 ΚΠολΔ αναιρετική πλημμέλεια, της παρά το νόμο μη κηρύξεως απαραδέκτου. Έτσι, ο τέταρτος σχετικός λόγος αναίρεσης πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος, παρελκούσης της έρευνας των λοιπών λόγων, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, να παραπεμφθεί η υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από αυτούς που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση (άρθρο 580 παρ.3 ΚΠολΔ) και καταδικαστεί ο αναιρεσίβλητος, που ηττάται, στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσείουσας (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ).-

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 7056/2008 απόφαση του Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός από αυτούς που εξέδωσαν την αναιρούμενη απόφαση. Και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσείουσας, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων τριακοσίων (2.300) ευρώ.-

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα 15-4-2011.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο του,στις 20-5-2011.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ