Supreme Court annuls conviction for negligence homicide due to procedural nullity and statute of limitations. The court found the trial document unread in court violated rights and the crime expired. The verdict is annulment and cessation of prosecution. The court ruled that procedural nullity requires annulment even if the statute of limitations has passed. The court held that unread evidence violates defendant rights and the statute of limitations bars prosecution. The court annulled the conviction and stopped the prosecution due to procedural nullity and statute of limitations. The court found the trial document unread in court violated defendant rights and the statute of limitations bars prosecution. The court annulled the conviction and stopped the prosecution due to procedural nullity and statute of limitations.

Απόφαση 751 / 2006 (Ε, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)Αριθμός 751/2006

Το Δικαστήριο του Αρείου Πάγου

Ε' Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ανδρέα Μοσχανδρέου, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Ναυπλιώτη, Δημήτριο Κιτρίδη, Αθανάσιο Μπρίλλη και Πλαστήρα Αναστασάκη- Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 10 Μαρτίου 2006, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Βασιλείου Μαρκή (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Ευδοκίας Φραγκίδη, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος – κατηγορουμένου ........ , ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Τσατσάνη, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 150/2005 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Λαμίας.

Το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Λαμίας, με την ως άνω απόφασή του, διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος, ζητεί τώρα την αναίρεση της απόφασης αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 27 Ιουλίου 2005 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 1433/2005.

Αφού άκουσε

τον πληρεξούσιο του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου, που με προφορική ανάπτυξη ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα ο οποίος πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 329, 331, 333, 364 παρ. 1 και 369 ΚΠΔ προκύπτει ότι η λήψη υπόψη από το δικαστήριο ως αποδεικτικού στοιχείου εγγράφου που δεν αναγνώσθηκε κατά τη συζήτηση στο ακροατήριο συνιστά απόλυτη ακυρότητα και ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' του ίδιου Κώδικα λόγο αναιρέσεως, διότι έτσι παραβιάζεται η άσκηση του κατά το άρθρο 358 ΚΠΔ δικαιώματος του κατηγορουμένου να προβαίνει σε δηλώσεις, παρατηρήσεις και εξηγήσεις σχετικά με το αποδεικτικό αυτό μέσο. Στα πρακτικά της δημόσιας συζήτησης που συντάσσονται δεν είναι απαραίτητο να καταχωρείται το περιεχόμενο του εγγράφου που αναγνώσθηκε, πρέπει όμως να αναγράφονται τα στοιχεία που το προσδιορίζουν, ώστε να μπορεί να διαγνωσθεί σε ποιά έγγραφα στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου και αν αυτά έχουν πραγματικά αναγνωσθεί, διότι άλλως παραβιάζονται οι πιο πάνω διατάξεις που επιβάλλουν την ανάγνωση στο ακροατήριο εγγράφων που έλαβε υπόψη του το δικαστήριο για την ενοχή του κατηγορουμένου.

Στην προκειμένη περίπτωση με την προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 150/2005 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λαμίας που δίκασε κατ' έφεση, ο κατηγορούμενος και τώρα αναιρεσείων κηρύχθηκε ένοχος ανθρωποκτονίας από αμέλεια (302 παρ. 1 ΠΚ) και, καταδικάσθηκε σε φυλάκιση οκτώ (8) μηνών με τριετή αναστολή. Όπως προκύπτει από το σκεπτικό της απόφασης αυτής, το δικαστήριο για το σχηματισμό της κρίσης του για την ενοχή του κατηγορουμένου έλαβε υπόψη του «και τις προανακριτικές καταθέσεις των αυτοπτών μαρτύρων ....και ...., οι οποίες όμως, όπως προκύπτει από τα ταυτάριθμα με την προσβαλλόμενη απόφαση πρακτικά δεν συμπεριλαμβάνονται στα έγγραφα που αναγνώσθηκαν.

Εντεύθεν δημιουργείται απόλυτη ακυρότητα κατά το άρθρο 171 παρ. 1 στοιχ. δ' του ΚΠΔ, η οποία δεν αίρεται από το ότι στα πρακτικά της εκκαλούμενης απόφασης τα οποία σύμφωνα με τα πρακτικά της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης συγκαταλέγονται στα αναγνωσθέντα έγγραφα περιλαμβάνονται οι ένορκες καταθέσεις των πιο πάνω μαρτύρων που δόθηκαν στο ακροατήριο του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, αφού στο σκεπτικό της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης αναφέρεται, κατά τα άνω, ότι το δικαστήριο στήριξε την περί ενοχής του κατηγορουμένου κρίση του και στις πιο πάνω προανακριτικές καταθέσεις των μαρτύρων αυτών, που όμως δεν συμπεριλαμβάνονται στα αναγνωσθέντα έγγραφα και έτσι ο κατηγορούμενος-αναιρεσείων στερήθηκε του κατά το άρθρο 354 ΚΠΔ δικαιώματός του να προβεί σε παρατηρήσεις και εξηγήσεις σχετικά με το αποδεικτικό αυτό μέσο.

Επομένως κατά παραδοχή του σχετικού από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' του ΚΠΔ λόγου αναιρέσεως πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση.

Κατά τα άρθρα 111,112 και 113 του Π.Κ. το αξιόποινο εξαλείφεται με την παραγραφή, η οποία προκειμένου για πλημμελήματα είναι πέντε έτη και αρχίζει από τότε που τελέσθηκε η πράξη. Η προθεσμία της παραγραφής αναστέλλεται για όσο χρόνο διαρκεί η κύρια διαδικασία και έως ότου γίνει αμετάκλητη η καταδικαστική απόφαση, πάντως όχι πέραν των τριών ετών για πλημμελήματα. Από τις διατάξεις αυτές σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 310 παρ. 1 εδ. β', 370 στοιχ. β' και 511, όπως αντικατ. Με το άρθρ. 50 παρ. 5 του ν. 3160/2003 του ΚΠΔ προκύπτει ότι η παραγραφή ως θεσμός δημόσιας τάξης εξετάζεται και αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο σε κάθε στάση της ποινικής διαδικασίας ακόμη δε και στον Άρειο Πάγο, ο οποίος διαπιστώνοντας τη συμπλήρωση της παραγραφής και μετά την άσκηση της αναίρεσης οφείλει να αναιρέσει την προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικώς την ποινική δίωξη λόγω παραγραφής, εφόσον η αίτηση αναιρέσεως είναι τυπικά παραδεκτή για το λόγο ότι ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα και περιέχεται σ' αυτήν, σύμφωνα με τα άρθρα 474 παρ. 2 και 509 ΚΠΔ ένας τουλάχιστον παραδεκτός λόγος από αυτούς που περιοριστικά αναφέρονται στο άρθρο 510 ΚΠΔ ο οποίος κρίθηκε βάσιμος.

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφασή του το Τριμελές Εφετείο Λαμίας ως δευτεροβάθμιο δικαστήριο κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο για ανθρωποκτονία από αμέλεια και του επέβαλε ποινή φυλάκισης οκτώ μηνών, πράξη η οποία, όπως από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει, τελέσθηκε στις 29-8-1997 στη χιλιομετρική θέση ...της Εθνικής Οδού .... . Το αξιόποινο της εν λόγω αξιόποινης πράξης που είναι πλημμέλημα εξαλείφθηκε λόγω παραγραφής που συμπληρώθηκε μετά τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης απόφασης (21-6-2005), αφού από την τέλεσή της (29-8-1997) μέχρι τη διάσκεψη και δημοσίευση της παρούσης έχει συμπληρωθεί ο χρόνος της οκταετούς παραγραφής (συμπεριλαμβανομένης και της αναστολής της προθεσμίας της). Λαμβανομένου δε περαιτέρω υπόψη ότι η παραδεκτώς ασκηθείσα αναίρεση περιέχει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' σαφή και ορισμένο λόγο αναίρεσης ήτοι αυτού της απόλυτης ακυρότητας της διαδικασίας στο ακροατήριο, που έγινε κατά τα άνω δεκτός ως βάσιμος, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά η ποινική δίωξη κατά του κατηγορουμένου λόγω παραγραφής, μη συντρέχοντος λόγου παραπομπής της υπόθεσης στο δικαστήριο που εξέδωκε την προσβαλλόμενη απόφαση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 150/2005 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου (πλημμελημάτων) Λαμίας.

Παύει οριστικώς την ποινική δίωξη κατά του κατηγορουμένου ...... για το ότι στις 29 Αυγούστου του έτους 1997 στην ....της ......, οδηγώντας το με αριθμό .... ΙΧΕ αυτοκίνητο και κινούμενος στην παραπάνω οδό, με κατεύθυνση προς .... από αμέλεια δηλαδή από έλλειψη της προσοχής την οποία όφειλε κατά τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει, δεν προέβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα που επήλθε από την πράξη του και έτσι επέφερε το θάνατο σε άλλον και ειδικότερα οδηγώντας το προαναφερόμενο όχημα και κινούμενος προς .... επιχείρησε ανεπίτρεπτη προσπέραση προπορευόμενου οχήματος, αφού η κυκλοφορία ήταν πυκνή και η λωρίδα που θα χρησιμοποιούσε για το προσπέρασμα δεν ήταν ελεύθερη σε αρκετή απόσταση μπροστά του, ώστε να μπορέσει να ολοκληρώσει το προσπέρασμα και να την θέσει σε κίνδυνο ή παρεμποδίσει τους κινούμενους αντίθετα, με συνέπεια τη στιγμή που το όχημά του καταλάμβανε μέρος εκ του αντιθέτου ρεύματος πορείας, να συγκρουσθεί μετωπικά με το αντιθέτως κινούμενος (προς ...) υπ' αριθμ. .... ΙΧΕ αυτοκίνητο, που οδηγούσε η .... και να προκληθεί ο θανάσιμος τραυματισμός της οδηγού αυτής που έπαθε βαριά κάκωση θώρακος, πνευμοαιμοθώρακα άμφω και κρανιοεγκεφαλική κάκωση, με αποτέλεσμα να επέλθει ο θάνατός της.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε, στην Αθήνα, στις 22 Μαρτίου 2006. Και,

Δημοσιεύθηκε, στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο, στις 30 Μαρτίου 2006.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ