Supreme Court allows appeal against lower court's refusal of interest on public debt after claim restriction to recognition suit.

Απόφαση 742 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 742/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Μιλτιάδη Σπυρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 27 Ιανουαρίου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης εταιρίας με την επωνυμία "ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΝΩΝΥΜΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νομίμως, η οποία εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου της Σωτήριο Μπρεγιάνο και κατέθεσε προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Ελληνικού Δημοσίου, νομίμως εκπροσωπούμενου από τον Υπουργό Οικονομικών, το οποίο εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου Παρέδρου του Ν.Σ.Κ. Μιχαήλ Αλεξανδρίδη, βάσει δηλώσεως κατ' άρθρο 242 παρ.2 Κ.πολ.Δ και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 18-11-2002 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2832/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 7/2008 του Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 23-4-2008 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης, Παναγιώτης Ρουμπής ανέγνωσε την από 6-3-2009 έκθεση της κωλυομένης να συμμετάσχει στη σύνθεση, Αρεοπαγίτου Γεωργίας Λαλούση, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 559 αρ. 16 ΚΠολΔ ιδρύεται λόγος αναίρεσης όταν το δικαστήριο, το οποίο προέβη αυτεπαγγέλτως ή μετά από πρόταση κάποιου από τους διαδίκους σε έρευνα για τη συνδρομή ή όχι των προϋποθέσεων του δεδικασμένου, κατά παράβαση του νόμου δέχθηκε ότι υπάρχει ή ότι δεν υπάρχει δεδικασμένο. Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 321 ΚΠολΔ όσες οριστικές αποφάσεις πολιτικών δικαστηρίων δεν μπορούν να προσβληθούν με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση είναι τελεσίδικες και αποτελούν δεδικασμένο. Δεδικασμένο παράγεται και όταν η τελεσίδικη δικαστική απόφαση είναι εσφαλμένη για οποιοδήποτε λόγο, ανατρέπεται δε μόνο με p εξαφάνιση της απόφασης, μετά από επιτυχή άσκηση αίτησης αναίρεσης ή αναψηλάφησης.

Στην προκείμενη περίπτωση με τον πρώτο λόγο της αναίρεσης η αναιρεσείουσα προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 16 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, και ειδικότερα ότι το Εφετείο εσφαλμένα δέχθηκε ότι παράγεται δεδικασμένο που δεσμεύει τους εδώ διαδίκους από την 480/1995 απόφαση του Εφετείου Πειραιώς με την οποία έγινε ο καθορισμός της οριστικής τιμής μονάδας του ρυμοτομηθέντος ακινήτου, καθώς και ο καθορισμός της αμοιβής του πληρεξουσίου δικηγόρου, την καταβολή της οποίας επιδιώκει με την ένδικη αγωγή η αναιρεσείουσα επειδή, κατά τους ισχυρισμούς της παρανόμως παρακρατήθηκε από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, κατ' εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 9 παρ. 1, 1α και 6 του Ν. 1093/1980 και ζητεί να υποχρεωθεί το αναιρεσίβλητο να καταβάλει το επιδικασθέν ποσό για να είναι πλήρης η αποζημίωσή της.

Από τα διαδικαστικά έγγραφα προκύπτει ότι με την ανωτέρω 480/1995 απόφαση καθορίστηκε η αμοιβή του πληρεξουσίου δικηγόρου της αναιρεσείουσας-ενάγουσας. Η απόφαση αυτή δεν έχει προσβληθεί με ένδικα μέσα και συνεπώς η κρίση της δεσμεύει και του διαδίκους αυτής της υπόθεσης, η νομιμότητα δε του υπολογισμού και της παρακράτησης (ποσοστού αυτής) από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων δεν μπορεί να εξετασθεί κατά την παρούσα δίκη, εφόσον δεν προσβλήθηκε η προαναφερόμενη απόφαση με αναίρεση, ούτε επηρεάζεται η ισχύς της από το γεγονός ότι οι διατάξεις του άρθρου 9 του Ν 1093/1980 κρίθηκαν αντισυνταγματικές επί άλλων υποθέσεων.

Επομένως, ο πρώτος λόγος της αναίρεσης, είναι απορριπτέος ως αβάσιμος.

Επειδή με το άρθρο 21 του Κώδικα των νόμων περί δικών του Δημοσίου (κ.δ. 26.6./10.7.1944) το οποίο εξακολουθεί να ισχύει σύμφωνα με το τέταρτο εδάφιο του άρθρου 109 του Εισαγωγικού Νόμου του Αστικού Κώδικα, ορίζονται τα ακόλουθα: "Ο νόμιμος και ο της υπερημερίας τόκος πάσης του Δημοσίου οφειλής, ορίζεται σε 6% ετησίως, πλην αν άλλως ωρίσθη δια συμβάσεως ή ειδικού νόμου.

Ο ειρημένος τόκος άρχεται από της επιδόσεως της αγωγής". Από την εν λόγω διάταξη συνάγεται άτι ως προς την έναρξη της τοκογονίας αρκεί η γένεση της επιδικίας, από την οποία αρχίζει η αμφισβήτηση ως προς την ύπαρξη της απαίτησης για χρηματική παροχή με την άσκηση της αγωγής και η επίδοση της αγωγής προς το Ελληνικό Δημόσιο από την οποία λαμβάνει αυτό γνώση της αμφισβήτησης.

Εφόσον όμως ο νόμος, (η προαναφερθείσα διάταξη του άρθρου 21 του κ.δ. της 26.6./10.7.1994), δεν διακρίνει, δεν συνδέει δηλαδή την έννομη συνέπεια της τοκογονίας λόγω επιδικίας προς το καταψηφιστικό αίτημα της αγωγής αλλά μόνον προς την γένεση της επιδικίας, δεν συντρέχει λόγος διαφοροποιήσεως ως προς το ζήτημα τούτο της καταψηφιστικής προς την αναγνωριστική αγωγή (ως τέτοιας νοουμένης και της αγωγής της οποίας το αρχικά καταψηφιστικό αίτημα περιορίσθηκε σε αναγνωριστικό), δεδομένου ότι η τελευταία δεν έχει επικουρικό χαρακτήρα έναντι της πρώτης, τέμνει δε και αυτή τη διαφορά ως προς την ύπαρξη της απαίτησης με δύναμη δεδικασμένου.

Εξάλλου, αναγνωριστική καθίσταται και η αγωγή της οποίας το αρχικό καταψηφιστικό αίτημα περιορίζεται σε αναγνωριστικό. Έννομη εντεύθεν συνέπεια των ανωτέρω είναι ότι στην περίπτωση περιορισμού του αρχικά καταψηφιστικού αιτήματος σε αναγνωριστικό, οφείλονται τόκοι (ΑΕΔ 7/2011). Με τον δεύτερο λόγο της αναίρεσης η αναιρεσείουσα εταιρία προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, ότι το Εφετείο παρεβίασε τις διατάξεις των άρθρων 340, 341, 345 και 346 ΑΚ και 21 του π.δ/τος 26.6/10.7.1944 του Κώδικα των νόμων περί δικών του Δημοσίου, με το να δεχθεί ότι δεν οφείλονται τόκοι από το Ελληνικό Δημόσιο για την αξίωσή της μετά τον περιορισμό του αιτήματος της ένδικης από 18-11-2002 αγωγής της σε αναγνωριστική.

Ο λόγος αυτός πρέπει να γίνει δεκτός ως νόμιμος και βάσιμος, αφού κατά τα ανωτέρω, το Εφετείο εσφαλμένα ερμήνευσε και εφάρμοσε τις προαναφερόμενες διατάξεις ουσιαστικού δικαίου. Κατ' ακολουθία των ανωτέρω πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το μέρος της (μόνον) που έκρινε ως μη νόμιμο το αίτημα της αναιρεσείουσας για επιδίκαση νομίμων τόκων από την επίδοση της αγωγής της αναιρεσείουσας και σε βάρος του αναιρεσιβλήτου, να παραπεμφθεί δε η υπόθεση, κατά το αναιρούμενο μέρος της για περαιτέρω εκδίκαση, στο εκδόσαν την απόφαση Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να καταδικασθεί το ηττώμενο εν μέρει αναιρεσίβλητο σε μέρος των δικαστικών εξόδων της αναιρεσείουσας (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ) ΚΑΙ 18 παρ. 4 του ν. 2882/2001, κατά τα ειδικότερα στο διατακτικό οριζόμενα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 7/208 απόφαση του Εφετείου Πειραιώς κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος της.

Παραπέμπει την υπόθεση κατά το μέρος τούτο προς περαιτέρω εκδίκαση στο ως άνω Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους δικαστές, εκτός εκείνων που δίκασαν προηγουμένως. Και

Καταδικάζει το αναιρεσίβλητο σε μέρος των δικαστικών εξόδων της αναιρεσείουσας, που ορίζει σε πεντακόσια (500) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 24 Φεβρουαρίου 2012. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 27 Απριλίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ