Supreme Court dismisses appeal for one appellant but remands case for retrial regarding procedural errors affecting others.

Απόφαση 740 / 2015 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 740/2015

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2’ Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου και Βασίλειο Πέππα, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 9 Μαρτίου 2015, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Δ. Τ. του Δ., κατοίκου ..., 2.Μ. Τ. του Μ., κατοίκου ..., και 3. Δ. Σ. του Α., κατοίκου .... Οι πρώτος και δεύτερος εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεώργιο Λεκέα, με δήλωση του αρθρ. 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. Ο τρίτος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο, διότι με την από 19-1-2015 δήλωση παραίτησης που κατέθεσε στη Γραμματεία του Αρείου Πάγου παραιτήθηκε από το δικόγραφο της προκείμενης αναίρεσης. Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης Ναυτιλιακής Εταιρίας με την επωνυμία "ΑΝΩΝΥΜΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑΚΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΖΑΚΥΝΘΟΥ ΑΕ" και τον διακριτικό τίτλο ΑΝΕΖ ΑΕ, που εδρεύει στην πόλη Ζακύνθου και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Αθανάσιο Βγενόπουλο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 19-11-2007 αγωγή της ήδη αναιρεσίβλητης, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Ζακύνθου. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 53/2009 του ίδιου Δικαστηρίου, 316/2012 μη οριστική και 256/2014 οριστική του Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 11-9-2014 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Βασίλειος Πέππας ανέγνωσε την από 24-2-2014 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να γίνουν δεκτοί οι 3ος, 4ος και μερικώς ο 2ος λόγοι της αναιρέσεως και ν’ απορριφθεί κατά τα λοιπά η αίτηση. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τα άρθρα 294 εδ. 1, 295 παρ.1 εδ. 1, 297 ΚΠολΔ, που κατ’ επιταγή των άρθρων 299" 573 παρ.1 ΚΠολΔ, εφαρμόζονται και στην αναιρετική διαδικασία, προκύπτει, ότι ο αναιρεσείων μπορεί να παραιτηθεί από το δικόγραφο της αναιρέσεως (και το δικονομικό δικαίωμα ασκήσεως του εν λόγω ενδίκου μέσου), χωρίς συναίνεση του αναιρεσιβλήτου πριν αυτός προχωρήσει στην προφορική συζήτηση της υποθέσεως, η δε παραίτηση γίνεται ή με δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή με δικόγραφο που επιδίδεται στον αναιρεσίβλητο και σε κάθε περίπτωση έχει ως αποτέλεσμα ότι η αναίρεση θεωρείται ότι δεν ασκήθηκε. Εξάλλου, κατά τους ορισμούς και την έννοια των άρθρων 233, 573 παρ.1, 574 ΚΠολΔ, στην αναιρετική δίκη η προφορική συζήτηση της υποθέσεως αρχίζει με την εκφώνηση της και την ανάγνωση της εκθέσεως του εισηγητή στο ακροατήριο του δικαστηρίου, μετά την οποία ο αναιρεσίβλητος δύναται να προβάλει αντιρρήσεις, εφόσον έχει έννομο συμφέρον στην περάτωση της δίκης με την έκδοση οριστικής αποφάσεως, η πιθανολόγηση του οποίου έχει ως δικονομικό αποτέλεσμα το απαράδεκτο της παραιτήσεως από το δικόγραφο της αναιρέσεως (άρθρο 294 παρ. 2 ΚΠολΔ).

Στην προκείμενη περίπτωση, με την ένδικη αίτηση αναιρέσεως, προσβάλλεται η 256/2014 απόφαση του Εφετείου Πατρών, από το δικόγραφο της οποίας (αναιρέσεως) παραιτήθηκε ο τρίτος από τους αναιρεσείοντες Δ. Σ., με το από 19 Ιανουαρίου 2015 δικόγραφο, υπογραφόμενο από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του, με την ειδική προς τούτο εντολή και πληρεξουσιότητα, δυνάμει του ...29.12.2014 πληρεξουσίου της συμβολαιογράφου Ζακύνθου Ζωής Βισβάρδη. Το δικόγραφο τούτο κατατέθηκε στη Γραμματεία του Αρείου Πάγου, στις 21/1/2015 και επιδόθηκε στην αναιρεσίβλητη, στις 27/1/2015, σύμφωνα με την .../27.1.2015 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή Ζακύνθου Δ. Ν.

Συνεπώς, κατ’ άμεση δικονομική συνέπεια της εν λόγω παραιτήσεως, που έλαβε χώρα πριν την εκφώνηση της υποθέσεως και την ανάγνωση της εισηγητικής εκθέσεως, θεωρείται πως η ένδικη αίτηση αναιρέσεως δεν ασκήθηκε, ως προς τον τρίτο αναιρεσείοντα.

Ο λόγος αναίρεσης από τον αρ. 8 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ ιδρύεται όταν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν, ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Κατά την έννοια της διάταξης αυτής "πράγματα" θεωρούνται οι πραγματικοί ισχυρισμοί που έχουν αυτοτελή ύπαρξη και τείνουν στη θεμελίωση, κατάλυση ή παρακώλυση ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος που ασκήθηκε είτε ως επιθετικό είτε ως αμυντικό μέσο, και άρα στηρίζουν το αίτημα αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης, ή λόγο έφεσης, όχι δε οι αιτιολογημένες αρνήσεις τους, ούτε οι ισχυρισμοί που αποτελούν επιχειρήματα ή συμπεράσματα των διαδίκων ή του δικαστηρίου, τα οποία συνάγονται από την εκτίμηση των αποδείξεων έστω και αν αποτελούν περιεχόμενο λόγου έφεσης ούτε οι αβάσιμοι ή οι απαράδεκτοι ισχυρισμοί (Ολ.ΑΠ 3Λ997). Εξ άλλου, δεν στοιχειοθετείται ο λόγος αυτός αναίρεσης όταν το δικαστήριο έλαβε υπόψη προταθέντα ισχυρισμό (πράγμα) και τον απέρριψε ευθέως για οποιονδήποτε λόγο τυπικό ή ουσιαστικό (Ολ.ΑΠ 12/1997), αλλά και όταν το δικαστήριο αντιμετωπίζει και απορρίπτει στην ουσία εκ των πραγμάτων προβληθέντα ισχυρισμό, με την παραδοχή ως αποδειχθέντων γεγονότων αντίθετων προς αυτά που τον συγκροτούν (Ολ.ΑΠ 11/1996).

Στην ένδικη περίπτωση από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της υποθέσεως προκύπτουν τα ακόλουθα: Στις 16/2/09, ενώπιον του Εφετείου Πατρών, κατά την αρχική συζήτηση των εφέσεων των εκκαλούντων και ήδη αναιρεσειόντων κατά της 53/2009 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ζακύνθου, ο από τους αναιρεσείοντες Δ.

Τ., ο οποίος είχε δικαστεί ερήμην στον πρώτο βαθμό, με προφορική δήλωση του πληρεξούσιου δικηγόρου του, που καταχωρήθηκε στα πρακτικά, αλλά και με τις προτάσεις τους όλοι οι τότε εκκαλούντες, πρόβαλαν, μεταξύ άλλων, έλλειψη πληρεξουσιότητας των δικηγόρων που εκπροσώπησαν στη δίκη την εφεσίβλητη και ήδη αναιρεσίβλητη ανώνυμη εταιρεία.

Το Εφετείο, με την 316/2012 απόφαση του, διέταξε την επανάληψη της συζητήσεως στο ακροατήριο και επέτρεψε την προσωρινή συμμετοχή των δικηγόρων της αναιρεσίβλητης στη δίκη, τάσσοντας προθεσμία, προκειμένου να συμπληρώσουν την έλλειψη που αφορούσε την πληρεξουσιότητα τους και να προσκομίσουν σχετικό πληρεξούσιο ή ιδιωτικό έγγραφο κατά τους όρους του άρθρου 96 ΚΠολΔ, περί εγκρίσεως όλων των διαδικαστικών πράξεων που προηγήθηκαν.

Στη συνέχεια, με την προσβαλλόμενη απόφαση, η οποία εκδόθηκε μετά την επαναληφθείσα συζήτηση της υποθέσεως, αναφορικά με το παραπάνω ζήτημα, έγιναν δεκτά τα ακόλουθα: "Ήδη με την από 7-9-2012... κλήση της εφεσίβλητης επαναφέρεται προς συζήτηση η υπόθεση και προσκομίζεται με επίκληση το υπ’ αριθμ. ...5-9-2012 πρακτικό συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εφεσίβλητης από το οποίο προκύπτει ότι το Δ.Σ., ευρισκόμενο σε απαρτία (παρέστησαν 11 από τα 15 μέλη αυτού) αφενός ενέκρινε την εκπροσώπηση της εταιρίας στις προηγηθείσες δίκες από τους παραστάντες δικηγόρους Παύλο Συνετό και Αθανάσιο Βγενόπουλο και αφετέρου παρέσχε σε αυτούς πληρεξουσιότητα να παραστούν ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου κατά την εκδίκαση των εφέσεων.

Το ανωτέρω πρακτικό υπογράφουν όλα τα παραστάντα μέλη του Δ.Σ. και βεβαιώνεται η υπογραφή από τον δικηγόρο Ζακύνθου Παύλο Συνετό. Επομένως, μετά την κατά τα άνω εμπρόθεσμη συμπλήρωση των ελλείψεων ως προς την πληρεξουσιότητα, πρέπει το Δικαστήριο να προχωρήσει στην εξέταση των εφέσεων". Όμως, οι αναιρεσείοντες, κατά τη συζήτηση της υποθέσεως στο Εφετείο μετά την οποία εκδόθηκε η αναιρεσιβαλλομένη, αφού έλαβαν γνώση του περιεχομένου του ως άνω ...5-9-2012 πρακτικού συνεδριάσεως του Διοικητικού Συμβουλίου της εφεσίβλητης, που προσκομίστηκε με τις κατατεθείσες στη συζήτηση προτάσεις της αναιρεσίβλητης, το αντέκρουσαν, ισχυρισθέντες με την προσθήκη-αντίκρουση των προτάσεων τους, ότι η εμπεριεχόμενη στο εν λόγω πρακτικό απόφαση του δ.σ.

της αναιρεσίβλητης είναι ανυπόστατη, διότι λήφθηκε από διοικητικό συμβούλιο του οποίου η συγκρότηση ήταν μη νόμιμη, καθόσον κατά παράβαση του καταστατικού έλαβαν μέρος σ’ αυτό οκτώ μέλη προερχόμενα από αντικατάσταση ισάριθμων μελών, χωρίς να έχει εγκριθεί η αντικατάσταση αυτή από τη γενική συνέλευση, όπως προβλέπει το άρθρο 35 παρ. 2 περ.

θ’ του καταστατικού της αναιρεσίβλητης. Τον ισχυρισμό αυτό, που ασκούσε ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, καθόσον συνάπτεται με την παραδεκτή άσκηση της αγωγής και την ύπαρξη πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο των δικηγόρων που εκπροσώπησαν την αναιρεσίβλητη, δεν έλαβε υπόψη το Εφετείο, εφόσον ουδόλως ερεύνησε την νομιμότητα και τυχόν ουσιαστική του βασιμότητα, ούτε δέχτηκε περιστατικά αντίθετα προς εκείνα που τον συγκροτούν.

Συνεπώς, ο δεύτερος λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως κατά το μέρος του με το οποίο αποδίδεται στην αναιρεσιβαλλομένη η πλημμέλεια από τον αρ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ, με την αιτίαση ότι δεν έλαβε υπόψη τον ανωτέρω ισχυρισμό των αναιρεσειόντων, είναι βάσιμος. Πρέπει, επομένως, κατά παραδοχή του λογού αυτού να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, ενώ παρέλκει η έρευνα των λοιπών λόγων της αιτήσεως, ενόψει του εύρους του αναιρετικού αποτελέσματος του προκείμενου λόγου. Ακολούθως, πρέπει να παραπεμφθεί η υπόθεση, προς περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Εφετείο, εφόσον είναι δυνατή η συγκρότηση αυτού, από δικαστές άλλους, εκτός εκείνων που δίκασαν. Ακόμη, πρέπει να επιβληθούν τα δικαστικά έξοδα των αναιρεσειόντων σε βάρος της αναιρεσιβλητης, λόγω της ήττας της (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ). Τέλος, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή του κατατεθέντος για την άσκηση της υπό κρίση αιτήσεως παραβόλου στον καταθέσαντα τούτο (άρθρο 495 παρ. 4 ΚΠολΔ), κατά τ’ αναφερόμενα στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Θεωρεί ότι η από 11 Σεπτεμβρίου 2014 αίτηση αναιρέσεως κατά της 256/2014 αποφάσεως του Εφετείου Πατρών δεν ασκήθηκε, ως προς τον τρίτο αναιρεσείοντα Δ. Σ.

Αναιρεί την 256/2014 απόφαση του Εφετείου Πατρών ως προς τους αναιρεσείοντες 1) Δ. Τ. και 2) Μ. Τ..

Παραπέμπει την υπόθεση ως προς αυτούς προς περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Εφετείο, το οποίο θα συγκροτηθεί από δικαστές άλλους, εκτός εκείνων που δίκασαν.

Επιβάλλει σε βάρος της αναιρεσιβλητης τα δικαστικά έξοδα των παραστάντων αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

Διατάσσει την επιστροφή του παραβόλου στον καταθέσαντα τούτο.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 5 Μαΐου 2015.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 2 Ιουνίου 2015.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ