Supreme Court orders retrial for appeal against deceased defendant due to lack of death certificate and heir proof.

Απόφαση 735 / 2014 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 735/2014

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Γεώργιο Χρυσικό, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Γεώργιο Γεωργέλλη, Δημήτριο Κράνη, Αντώνιο Ζευγώλη και Ιωάννη Χαμηλοθώρη, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 7 Οκτωβρίου 2013, με την παρουσία και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Tης υπό εκκαθάριση τελούσης ομορρύθμου εταιρείας με την επωνυμία "…", που εδρεύει στη … και εκπροσωπείται νόμιμα από τον εκκαθαριστή αυτής Δ. Α., η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Αντωνία Μαυρογεώργη - Πριονά.

Των αναιρεσιβλήτων: 1.Σ. χας Κ. Π., 2Ε. Π. του Κ. και 3Γ. Π. του Κ., κατοίκων ... ως μοναδικών εξ αδιαθέτου κληρονόμων του αποβιώσαντος στις 7.2.2009 Κ. Π. του Γ., πρώην διαχειριστού - εταίρου της "…" και αρχικού διαδίκου, οι οποίοι δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο.

Στο σημείο αυτό η πληρεξούσια δικηγόρoς της αναιρεσείουσας, Αντωνία Μαυρογεώργη - Πριονά, δήλωσε ότι οι Ά. χα Α. Π., Γ. Π. του Α. και Σ. Π. του Α., οι οποίοι παρενέβησαν προσθέτως υπέρ της αναιρεσείουσας στον πρώτο βαθμό και με ξεχωριστό δικόγραφο εφεσίβαλαν την πρωτόδικη απόφαση, παραιτούνται από το δικαίωμά τους να ασκήσουν πρόσθετη παρέμβαση ενώπιον του Δικαστηρίου του Αρείου Πάγου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 11 Ιουλίου 2005 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας και την από 3.3.2006 πρόσθετη υπέρ της ενάγουσας και ήδη αναιρεσείουσας παρέμβαση των ως άνω προσώπων, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 4863/2007 οριστική του ιδίου δικαστηρίου και 37/2009 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 22 Σεπτεμβρίου 2010 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Κράνης, ανέγνωσε την από 21 Οκτωβρίου 2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης.

Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη των αντιδίκων στη δικαστική δαπάνη της.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρ. 62εδ(α) ΚΠολΔ, όποιος έχει την ικανότητα να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων έχει και την ικανότητα να είναι διάδικος. Η ικανότητα αυτή, η οποία ως διαδικαστική προϋπόθεση εξετάζεται κατά το άρθρ. 73 ΚΠολΔ αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης, παύει να υπάρχει για τα φυσικά πρόσωπα με το θάνατό τους (άρθρ. 35 ΑΚ). Εξ άλλου κατά το άρθρ. 313§1εδ(δ) ΚΠολΔ, η απόφαση που εκδόθηκε σε δίκη διεξαχθείσα κατά ανύπαρκτου φυσικού προσώπου, όπως είναι και αυτό που αποβίωσε, δεν έχει υπόσταση και ρητά χαρακτηρίζεται και αυτή ως ανύπαρκτη. Από τις διατάξεις αυτές συνάγεται ότι διαδικαστική πράξη, που ασκήθηκε κατά προαποβιώσαντος προσώπου, είναι απαράδεκτη και πρέπει αυτή να ασκηθεί κατά των κληρονόμων του, όπως για την αναίρεση ειδικότερα ορίζει το άρθρ. 558 ΚΠολΔ.

Συνεπώς η αίτηση αναίρεσης, που ασκήθηκε κατά διαδίκου ήδη αποβιώσαντος κατά την άσκησή της, είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη για έλλειψη αναγκαίας διαδικαστικής προϋπόθεσης, δηλαδή του ίδιου του υποκειμένου της διαδικαστικής πράξης, εκτός αν ο αναιρεσείων αγνοεί το θάνατο του διαδίκου, οπότε ναι μεν η αναίρεση είναι παραδεκτή, όμως η συζήτησή της είναι απαράδεκτη, αν δεν κλήθηκαν να παραστούν σ' αυτή ή δεν παρέστησαν αυτοβούλως οι κληρονόμοι του (ΑΠ 1641/2006? 1611/ 2011? 803/2013? 1612/2013).

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, με την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα κατά την τακτική διαδικασία υπ' αριθ. 37/2009 τελεσίδικη απόφαση του Εφετείου Αθηνών, η οποία, αφού δέχθηκε τυπικά και ουσιαστικά τόσο την από 9.11.2007 έφεση της ήδη αναιρεσείουσας όσο και την από 15.5.2008 έφεση των προσθέτως υπέρ αυτής παρεμβάντων στη δίκη στον πρώτο βαθμό και εξαφάνισε την εκκαλούμενη υπ' αριθ. 4863/2007 οριστική απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, που είχε δεχθεί ως νόμιμη την από 3.3.2006 πρόσθετη παρέμβαση, αλλά απέρριψε ως ουσιαστικά αβάσιμη την από 11.7.2005 αγωγή της αναιρεσείουσας, απέρριψε ακολούθως (η εφετειακή απόφαση) ως αόριστη την αγωγή αυτή.

Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε κατά των φερόμενων ως εξ αδιαθέτου κληρονόμων του φερόμενου επίσης ως αποβιώσαντος μετά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης αρχικού εναγομένου και μετέπειτα εφεσιβλήτου Κ. Π. Ωστόσο, δεν προσκομίζεται από την αναιρεσείουσα ληξιαρχική πράξη θανάτου του Κ. Π. ούτε έγγραφα από τα οποία να προκύπτει η αναγκαία κατά το άρθρ. 558 ΚΠολΔ νομιμοποίηση των ήδη αναιρεσιβλήτων ως εξ αδιαθέτου κληρονόμων του, οι οποίοι άλλωστε δεν παρέστησαν στο ακροατήριο του Αρείου Πάγου κατά τη νόμιμη εκφώνηση της υπόθεσης στη σειρά της από το πινάκιο του Δικαστηρίου, μολονότι κλήθηκαν νόμιμα και εμπρόθεσμα να παραστούν στη συζήτησή της κατά την αρχική δικάσιμο της 7.11.2011, οπότε η υπόθεση αναβλήθηκε διαδοχικά για τη δικάσιμο της 5.11.2012 και στη συνέχεια για την αναφερόμενη στην αρχή της απόφασης δικάσιμο της 7.10.2013 (άρθρ. 108, 110§2, 122§1, 123, 124§1, 126§1α, 128§§1,2&3, 226§4εδ(γ)&(δ), 230§2, 498§§1&2, 568§§1,2&4, 576§§1-3 ΚΠολΔ σε συνδυασμό με τις υπ' αριθ.

…, … και …/4.11.2010 εκθέσεις επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών …, από τις οποίες προκύπτει ότι αντίγραφο του δικογράφου της αίτησης αναίρεσης με πράξη κατάθεσής της στη γραμματεία του Εφετείου Αθηνών και προσδιορισμένο χρόνο συζήτησής της στο Α1 Τμήμα του Αρείου Πάγου επιδόθηκε για την ως άνω αρχική δικάσιμο της 7.11.2011 στους αναιρεσιβλήτους, κατά την οποία αυτοί κλήθηκαν να παραστούν).

Πρέπει συνεπώς να διαταχθεί κατά τα άρθρ. 254 και 573§1 ΚΠολΔ η επανάληψη της συζήτησης προκειμένου κατά την επαναληπτική συζήτηση της υπόθεσης να προσκομισθούν τα αναγκαία ως άνω έγγραφα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησης της αίτησης αναίρεσης προκειμένου κατά την επαναληπτική συζήτηση, που θα ορισθεί με επιμέλεια των διαδίκων, να προσκομισθούν τα αναφερόμενα στο σκεπτικό αναγκαία έγγραφα για τη νομιμοποίηση των αναιρεσιβλήτων ως διαδίκων στο πλαίσιο της παρούσας δίκης.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 4 Φεβρουαρίου 2014.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Απριλίου 2014.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ