Supreme Court dismisses appeal on divorce grounds, upholding lower court's finding of marital breakdown due to cohabitation.

Απόφαση 734 / 2015 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 734/2015

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Κωνσταντίνο Τσόλα, Ευφημία Λαμπροπούλου και Γεράσιμο Φουρλάνο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο κατάστημά του, στις 12 Ιανουαρίου 2015, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Κ. συζύγου Δ. Γ., το γένος Γ. Π., κατοίκου ..., η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Του αναιρεσιβλήτου: Δ. Γ. του Ι., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βασίλειο Κατσαφάδο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29-7-2004 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Μυτιλήνης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 149/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 128/2008 του Εφετείου Αιγαίου (μεταβατικής έδρας Μυτιλήνης). Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 15-9-2008 αίτησή της, η οποία μετά τη ματαίωση της συζητήσεως αυτής κατά την αρχικά ορισθείσα προς τούτο δικάσιμο (17-10-2011) επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 12-12-2012 κλήση του αναιρεσιβλήτου.

Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο ο αναιρεσίβλητος όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ευφημία Λαμπροπούλου ανέγνωσε την από 7-10-2011 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της υπό κρίση αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψη της αιτήσεως και την καταδίκη της αναιρεσείουσας στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 568 παρ.4 Κ.Πολ.Δ. "Αν ο αναιρεσείων επισπεύδει τη συζήτηση, η κλήση συντάσσεται κάτω από το αντίγραφο του δικογράφου που έχει κατατεθεί και επιδίδεται με επιμέλειά του στους αντιδίκους τουλάχιστον εξήντα ημέρες πριν από τη δικάσιμο, αν όλοι οι διάδικοι που καλούνται διαμένουν στην Ελλάδα, και τουλάχιστον ενενήντα ημέρες, αν κάποιος από τους διαδίκους διαμένει στο εξωτερικό ή η διαμονή του είναι άγνωστη.

Αν ο αναιρεσίβλητος επισπεύδει τη συζήτηση ή την επισπεύδει άλλος διάδικος εκτός από τον αναιρεσείοντα, η κλήση επιδίδεται μέσα στην ίδια προθεσμία με επιμέλεια εκείνου που επισπεύδει τη συζήτηση, στον αναιρεσείοντα και τους άλλους διαδίκους". Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει ότι στην περίπτωση που τη συζήτηση επισπεύδει ο αναιρεσείων απαιτείται η επίδοση στον αντίδικό του αντιγράφου της αιτήσεως αναιρέσεως και της κάτω από αυτήν κλήσεως προς συζήτηση, ενώ αν τη συζήτηση επισπεύδει ο αναιρεσίβλητος αρκεί η επίδοση στον αναιρεσείοντα της κλήσεως προς συζήτηση και δεν είναι αναγκαία η επίδοση και αντιγράφου της αιτήσεως αναιρέσεως αφού ο αναιρεσείων γνωρίζει την άσκηση και το περιεχόμενο της αιτήσεώς του.

Γι' αυτό άλλωστε κατά το άρθρο 143 παρ.3 Κ.Πολ.Δ. η επίδοση της κλήσεως για τη συζήτηση ενδίκου μέσου μπορεί να γίνει και σε όποιον το έχει υπογράψει ως πληρεξούσιος (Α.Π. 71/2014). Στην προκειμένη περίπτωση με την από 12-12-2012 κλήση του αναιρεσιβλήτου φέρεται για συζήτηση η από 15-9-2008 αίτηση για αναίρεση της 128/2008 αποφάσεως του Εφετείου Αιγαίου (μεταβατικής έδρας Μυτιλήνης) μετά τη ματαίωση της συζητήσεως αυτής κατά την αρχικά ορισθείσα προς τούτο δικάσιμο (17-10-2011).

Από δε την 8910/10-11-2014 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Αθηνών ... την οποία προσκομίζει ο αναιρεσίβλητος προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της προαναφερθείσης από 12-12-2012 κλήσεως αυτού με την πράξη καταθέσεως και ορισμού δικασίμου που υπάρχει κάτω από αυτήν και με κλήση για συζήτηση κατά την αναφερόμενη στην αρχή της αποφάσεως δικάσιμο (12-1-2015), επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα στην αναιρεσείουσα.

Η κλήτευση αυτή είναι νόμιμη αφού κατά τα προεκτεθέντα δεν ήταν αναγκαία η επίδοση στην αναιρεσείουσα και αντιγράφου της αιτήσεώς της. Επομένως πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση της υποθέσεως παρά την απουσία της (άρθρο 576 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.).

Από τη διάταξη του άρθρου 1439 παρ.3 Α.Κ. (όπως ίσχυε πριν από την αντικατάστασή του με το άρθρο 14 ν.3719/2008) σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 1438 και 1439 παρ.1 του ίδιου κώδικα, συνάγεται ότι εφόσον οι σύζυγοι βρίσκονται σε διάσταση συνεχώς από τέσσερα τουλάχιστον χρόνια, τεκμαίρεται αμάχητα ο κλονισμός της έγγαμης σχέσεως και το διαζύγιο μπορεί να ζητηθεί, έστω και αν ο λόγος του κλονισμού αφορά το πρόσωπο εκείνου που ενάγει για διάζευξη.

Στην προκειμένη περίπτωση με την προσβαλλόμενη απόφαση έγιναν δεκτά τα εξής: "Οι διάδικοι τέλεσαν γάμο στις 21-8-1976 στη Μυτιλήνη κατά τους κανόνες της Ανατολικής Ορθόδοξης Χριστιανικής Εκκλησίας ... Οι διάδικοι, ο ενάγων, ήδη εφεσίβλητος, από τους οποίους ήταν ναυτικός και η εναγομένη, ήδη εκκαλούσα, ασχολείτο με οικιακά, κατοικούσαν έκτοτε άλλοτε στη … και άλλοτε στην … (περιοχή ...), είχαν δε αποκτήσει από το γάμο τους την 24-6-1980 ένα αγόρι, το Γ.-Λ..

Η έγγαμη συμβίωση των διαδίκων συνεχίσθηκε αρμονικά και διήρκεσε μέχρι περίπου το τέλος Ιουλίου του 1981, οπότε μετά τη δημιουργία εκ μέρους του ενάγοντος: α) περί το 1980 ερωτικού δεσμού με άλλη γυναίκα στην αλλοδαπή και β) επεισοδίου την 20-7-1981 σε βάρος της εναγομένης, κατά το οποίο αυτός εξύβρισε και εκτύπησε εκείνη στην παραλία της … ...

από τον Αύγουστο 1981 η τελευταία αποχώρησε από τη συζυγική οικία στη … με το τότε ανήλικο ανωτέρω τέκνο τους. Έκτοτε η εναγομένη κατοικούσε με το παραπάνω τέκνο των διαδίκων στην …, ενώ ο ενάγων, όταν επέστρεφε από τα ταξίδια του ως ναυτικού, διέμενε στη μεν … στην κατοικία της μητέρας του, στη δε περιοχή των … στην κατοικία της αδελφής του Α.

Ν. στον … ... Οι διάδικοι από τότε (Αύγουστος 1981) βρίσκονταν σε διάσταση, αφού πρόθεση τουλάχιστον του ενάγοντος ήταν να μην έχουν κοινωνία βίου, ενώ δεν ασκεί έννομη επιρροή το γεγονός ότι αυτός κατά διαστήματα επισκεπτόταν, κατά τη διάρκεια της επιστροφής του από τα ταξίδια ως ναυτικού, την εναγομένη στην κατοικία της στην … και μάλιστα ενίοτε συνευρισκόταν ερωτικά μ' εκείνην, αφού τούτο δεν μετέστρεφε τη σταθερή πρόθεσή του για τη διάσπαση του συζυγικού δεσμού τους, ενόψει του ότι, όπως αποδείχθηκε ...

αυτός συζούσε, τουλάχιστον την τελευταία περίπου πενταετία πριν τη συζήτηση της ένδικης αγωγής, στη … με γυναίκα ονόματι Α. Ζ., με την οποία διατηρούσε ερωτικό δεσμό. Με βάση τα παραπάνω είναι σαφές ότι από το χρόνο της διάσπασης της έγγαμης συμβίωσης των διαδίκων (Αύγουστος 1981) μέχρι τη συζήτηση της πιο πάνω αγωγής ενώπιον του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου (3-6-2005) συμπληρώθηκε χρόνος πολύ μεγαλύτερος της απαιτούμενης τετραετούς συναπτής διάστασής τους, άρα υπάρχει αμάχητο τεκμήριο για τον κλονισμό της έγγαμης σχέσης τους, ανεξάρτητα αν ο λόγος αφορά το πρόσωπο του ενάγοντος, ...

συνεπώς δε έπρεπε να απαγγελθεί η λύση του τελεσθέντος την 21-8-1976 στη … γάμου τους". Με βάση τις παραδοχές αυτές το εφετείο απέρριψε την έφεση της αναιρεσείουσας κατά της αποφάσεως του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου, με την οποία είχε γίνει δεκτή η αγωγή του αναιρεσιβλήτου και είχε απαγγελθεί η λύση του γάμου των διαδίκων.

Έτσι που έκρινε το εφετείο δεν παραβίασε ευθέως ή εκ πλαγίου την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 1439 παρ.3 Α.Κ., διέλαβε δε στην προσβαλλόμενη απόφασή του επαρκείς, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες ως προς το κρίσιμο ζήτημα του ισχυρού κλονισμού της εγγάμου συμβιώσεως των διαδίκων λόγω υπερτετραετούς διαστάσεως αυτών.

Ειδικότερα δεν αποτελεί παραδοχή του εφετείου ότι οι διάδικοι "ζούσαν μαζί στο σπίτι της στην …", όπως αβάσιμα ισχυρίζεται η αναιρεσείουσα, ούτε συνιστά αντίφαση των αιτιολογιών της προσβαλλομένης η παραδοχή της ότι οι μεν ερωτικές συνευρέσεις του αναιρεσιβλήτου με την αναιρεσείουσα δεν μετέστρεφαν τη σταθερή πρόθεσή του για τη διάσπαση του συζυγικού δεσμού τους, οι δε συνευρέσεις του με την Α.

Ζ. αποδείκνυαν την πρόθεσή του αυτή. Τούτο διότι το δικαστήριο δέχθηκε προσέτι ότι οι συνευρέσεις του αναιρεσιβλήτου με την αναιρεσείουσα ήταν περιστασιακές χωρίς συμβίωση, ενώ με την προαναφερθείσα γυναίκα είχε ερωτικό δεσμό και συζούσε με αυτήν επί μία τουλάχιστον πενταετία πριν από τη συζήτηση της αγωγής.

Συνεπώς και οι δύο λόγοι αναιρέσεως, με τους οποίους η αναιρεσείουσα, κατ' επίκληση πλημμελειών από το άρθρο 559 αριθ.1 εδ.α και 19 Κ.Πολ.Δ., υποστηρίζει τα αντίθετα, είναι αβάσιμοι.

Συνακόλουθα πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως και να καταδικασθεί η αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου (ο οποίος δεν κατέθεσε προτάσεις) σύμφωνα με το σχετικό αίτημα του τελευταίου (άρθρα 176, 183 και 191 παρ.2 Κ.Πολ.Δ.).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 15 Σεπτεμβρίου 2008 αίτηση της Κ. Γ. για αναίρεση της 128/2008 αποφάσεως του Εφετείου Αιγαίου (μεταβατικής έδρας Μυτιλήνης).

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσιβλήτου, την οποία ορίζει σε χίλια οκτακόσια (1.800) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 28 Απριλίου 2015.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στις 2 Ιουνίου 2015.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ