Supreme Court dismisses appeal on procedural grounds and failure to consider witness sworn affidavit.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court dismissed the appellant's request to overturn the Court of First Instance's decision. The appellant argued the lower court failed to consider a sworn affidavit regarding his car accident damages and income loss. The court ruled that the lower court had explicitly acknowledged and evaluated this evidence in its judgment.
Legislator headnote
AI generatedArt. 576(2) C.P.D.; Art. 559(11) C.P.D.: The Supreme Court proceeds with hearings despite a defendant's absence if legally summoned, and a lower court's failure to consider evidence presented by parties constitutes a ground for appeal only if the omission is evident from the judgment.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedRelated Decisions
AI generatedFull text
Απόφαση 733 / 2008 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 733/2008
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Δ' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωάννη Παπανικολάου, Αντιπρόεδρο, Ελένη Μαραμαθά, Γεώργιο Πετράκη, Αθανάσιο Πολυζωγόπουλο και Γεωργία Λαλούση, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 2 Νοεμβρίου 2007, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Χ1, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο του Κορίνα Φασούλη - Γραφανάκη, βάσει δηλώσεως του άρθρου 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ψ1 και 2) Α.Ε.Γ.Α. με την επωνυμία "ΕΘΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ", ως ειδικού και καθολικού διαδόχου της Α.Ε.Γ.Α. "ΛΑΪΚΗ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Ο 1ος αναιρεσίβλητος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο. Η 2η αναιρεσίβλητη εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Φλώρα Τριανταφύλλου, βάσει δηλώσεως του άρθρου 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 30-10-1997 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 385/1999 του ίδιου Δικαστηρίου και 8412/2002 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 22-9-2005 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ελένη Μαραμαθά, διάβασε την από 3-2-2007 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του Δικαστηρίου αυτού Αρεοπαγίτη Δημητρίου Πατινίδη, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι.- Από τη διάταξη του άρθρου 576 παράγραφος 2 Κ.Πολ.Δ. συνάγεται, ότι αν ο αντίδικος εκείνου που επισπεύδει τη συζήτηση της αιτήσεως αναιρέσεως δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί αλλά δεν λάβει μέρος σαυτή με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο 'Αρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα και σε καταφατική περίπτωση προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία του. Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσίβλητος Ψ1 δεν εμφανίσθηκε κατά την αναφερομένη στην αρχή της αποφάσεως αυτής συνεδρίαση, κατά την οποία η υπόθέση εκφωνήθηκε στη σειρά της από το πινάκιο. Από την υπ' αριθμόν .... έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητού στο Πρωτοδικείο Αθηνών ...... αποδεικνύεται, ότι ακριβές αντίγραφο της κρινομένης αιτήσεως αναιρέσεως με την κάτω από αυτή πράξη ορισμού δικασίμου της ορισθείσης αρχικώς για την 12-1-2007, κατά την οποία η συζήτηση αναβλήθηκε με σημείωση επί του πινακίου για την ως άνω συνεδρίαση, καθώς και κλήση προς συζήτηση της αιτήσεως αυτής, επιδόθηκαν νομότυπα και εμπρόθεσμα στον παραπάνω αναιρεσίβλητο. Επομένως πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση της αιτήσεως παρά την απουσία του, αφού κατά την Κ.Πολ.Δ. 226 παρ. 4 κλήση του διαδίκου για εμφάνιση στην μετ' αναβολή δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων.
ΙΙ.- Κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ. 19 Κ.Πολ.Δ., λόγος αναιρέσεως για έλλειψη νόμιμης βάσεως της αποφάσεως ιδρύεται, όταν δεν προκύπτουν σαφώς από το αιτιολογικό της τα περιστατικά τα αναγκαία για την κρίση στη συγκεκριμένη περίπτωση ως προς τη συνδρομή των νομίμων όρων και προϋποθέσεων της διατάξεως που εφαρμόσθηκε ή για τη μη συνδρομή τους που αποκλείει την εφαρμογή της, καθώς και όταν η απόφαση έχει ελλιπείς ή αντιφατικές αιτιολογίες στο νομικό χαρακτηρισμό των πραγματικών περιστατικών, τα οποία έγιναν δεκτά και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης.
Αντίθετα δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσεως όταν πρόκειται για ελλείψεις αναγόμενες στην εκτίμηση των αποδείξεων και μάλιστα στην ανάλυση, στάθμιση και αιτιολόγηση του εξαγομένου απ' αυτές πορίσματος, γιατί στην κρίση του αυτή το δικαστήριο προβαίνει ανέλεγκτα, κατά το άρθρο 561 παραγρ. 1 Κ.Πολ.Δ., εκτός αν δεν είναι σαφές το πόρισμα και για το λόγο αυτό γίνεται αδύνατος ο αναιρετικός έλεγχος.
Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, δέχθηκε ανελέγκτως ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά : α) ως προς την επικαλούμενη ζημία που υπέστη ο αναιρεσείων από το ένδικο ατύχημα και αναφέρεται στη διενέργεια πραγματογνωμοσύνης για τη διαπίστωση της εκτάσεως των φθορών και βλαβών του συγκρουσθέντος, κατ' αυτό, αυτοκινήτου του καθώς επίσης και στο ύψος της δαπάνης που απαιτήθηκε για τη διενέργεια αυτής και β) ως προς την ικανότητα του αναιρεσίβλητου να ασκήσει κατά το επίδικο χρονικό διάστημα τις επαγγελματικές του δραστηριότητες που ασκούσε πριν το ένδικο ατύχημα και για το λόγο αυτό υπέστη την αναφερόμενη ζημία λόγω διαφυγόντων εισοδημάτων: "Δεν αποδεικνύεται όμως περαιτέρω ότι αυτός πέραν του πιο πάνω ποσού δαπάνησε επί πλέον για την ίδια αιτία και το ποσό των 101.309 δραχμών για τη διενέργεια της από .....
πραγματογνωμοσύνης προς ακριβή διαπίστωση της εκτάσεως των ζημιών του αυτοκινήτου του και του ποσού της δαπάνης που απαιτείται για την επισκευή του, αφού προς επιβεβαίωση του ισχυρισμού του αυτού δεν προσκομίζει σχετική απόδειξη καταβολής του ως άνω ποσού, αλλ' ούτε και στην πιο πάνω πραγματογνωμοσύνη αναφέρεται κάτι περί αμοιβής για τη διενέργεια της.
Επομένως το σχετικό κονδύλιο της αγωγής κρίνεται αβάσιμο και απορριπτέο. Περαιτέρω, όπως προκύπτει από το από ..... ιατρικό πιστοποιητικό του ιατρού ...... ο εκκαλών υπέστη κατά το ατύχημα θλάσεις στους θωρακικούς και αυχενικούς σπονδύλους, πλην όμως στο εν λόγω πιστοποιητικό ουδείς λόγος γίνεται περί ανικανότητας προς εργασία του εκκαλούντος για το χρονικό διάστημα από 24-8-1999 έως 18-9-1999 συνεπεία του ως άνω τραυματισμού του, ούτε εξάλλου προσκομίζεται από αυτόν βεβαίωση από την εργασία του ή από τον ασφαλιστικό του φορέα, στη Γερμανία, περί ανικανότητας του προς εργασία εξ αυτού του λόγου, κατά το άνω χρονικό διάστημα.
Επομένως το κονδύλιο της αγωγής, που αφορά απώλεια εισοδημάτων του εκκαλούντος, λόγω ανικανότητάς του προς εργασία επί 18 ημέρες συνεπεία του κατά τα άνω τραυματισμού του, εκ δραχμών 732.000 κρίνεται αβάσιμο και απορριπτέο. Αντίθετη από την πιο πάνω κρίση δεν μπορεί να εξαχθεί από τις μεθοδευμένες καταθέσεις των μαρτύρων αποδείξεως, οι οποίες κρίνονται ανειλικρινείς και ως εκ τούτου μη πειστικές, αφού είναι πανομοιότυπες κατά το περιεχόμενό τους, γενόμενες προφανώς καθ' υπαγόρευση και καταφάσκουν τις θέσεις του ενάγοντος με βάση το περιεχόμενο της αγωγής, το οποίο προφανώς έχουν λάβει γνώση, ενώ στην προσπάθειά τους να επιβεβαιώσουν τις θέσεις του ενάγοντος, βεβαιώνουν (και οι δύο), αντιφάσκοντας μεταξύ τους, ότι κατά την ώρα του ατυχήματος καθόντουσαν στο εμπρόσθιο μέρος του αυτοκινήτου, στη θέση του "συνοδηγού", πράγμα που δεν είναι δυνατό εκ των πραγμάτων, δεδομένου ότι, όπως είναι γνωστό, όλα τα Ι.Χ.Ε αυτοκίνητα έχουν μόνο μία θέση παραπλεύρως του οδηγού".
Το Εφετείο με βάση τις παραδοχές αυτές απέρριψε κατ' ουσία την έφεση του αναίρεσείοντος και επικύρωσε την απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών που είχε δεχθεί τα ίδια. Κρίνοντας ως άνω το Εφετείο, διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες, οι οποίες επιτρέπουν τον αναιρετικό έλεγχο.
Συγκεκριμένα στην προσβαλλομένη διαλαμβάνονται σαφείς και επαρκείς αιτιολογίες για την απόρριψη του κονδυλίου για τη δαπάνη διενέργειας παραγματογνωμοσύνης, με τις παραδοχές ότι ο αναιρεσείων δεν προσκομίζει σχετική απόδειξη καταβολής του ως άνω ποσού, ούτε και στην ως άνω έκθεση πραγματογνωμοσύνης γίνεται αναφορά περί της αμοιβής για τη διενέργειά της.
Επομένως ο πρώτος λόγος αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθμός 19 Κ.Πολ.Δ. με τον οποίο υποστηρίζονται τα αντίθετα πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Περαιτέρω, ο τρίτος λόγος αναιρέσεως με τον οποίο προβάλλεται η αιτίαση από το άρθρο 559 αριθμός 19 Κ.Πολ.Δ. για το λόγο ότι η προσβαλλόμενη απόφαση με ασαφείς και ανεπαρκείς αιτιολογίες απέρριψε το αίτημα της αγωγής για καταβολή αποζημιώσεως λόγω διαφυγόντων κερδών, με την παραδοχή ότι δεν αποδείχθηκε η ανικανότητα του αναιρεσείοντος να ασκεί τις επαγγελματικές του δραστηριότητες κατά το επίδικο ν χρονικό διάστημα των 18 ημερών από τον τραυματισμό του, πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος, διότι στην πραγματικότητα πλήσσει τη γενόμενη από το δικαστήριο της ουσίας εκτίμηση των αποδείξεων και το πόρισμα που προκύπτει από αυτές είναι σαφές.
Η σαφήνεια του πορίσματος προκύπτει από το ότι το Εφετείο δέχθηκε ευθέως και χωρίς ενδοιασμούς ότι δεν αποδείχθηκε η ανικανότητα του αναιρεσείοντος προς εργασία κατά το πιο πάνω χρονικό διάστημα.
ΙΙΙ.- Από τις διατάξεις των άρθρων 335, 338, 339 και 340 Κ.Πολ.Δ. συνάγεται, ότι το δικαστήριο προκειμένου να σχηματίσει την κρίση του για τους πραγματικούς ισχυρισμούς των διαδίκων, που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης, υποχρεούται να λαμβάνει υπόψη του όλα τα αποδεικτικά μέσα, τα οποία νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν οι διάδικοι.
Η παράβαση της υποχρεώσεως αυτής ιδρύει τον προβλεπόμενο από το άρθρο 559 αρ. 11 Κ.Πολ.Δ. λόγο αναιρέσεως. Αυτός θεμελιώνεται όχι μόνο όταν το δικαστήριο της ουσίας δεν βεβαιώνει ότι έλαβε υπόψη καταθέσεις μαρτύρων και έγγραφα, τα οποία επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι, αλλά και όταν παρά τη βεβαίωση αυτή, από το περιεχόμενο της αποφάσεως δεν καθίσταται απολύτως βέβαιο, ότι λήφθηκαν υπόψη όλα ή ορισμένα από τα έγγραφα ή τις καταθέσεις των μαρτύρων.
Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσείων, όπως προκύπτει από τις επιτρεπτώς (άρθρο 561 παραγρ. 2 Κ.Πολ.Δ.) εκτιμώμενες προτάσεις του, που κατέθεσε στο Εφετείο κατά τη συζήτηση της ασκηθείσας απ' αυτόν εφέσεως κατά της 385/1999 πρωτόδικης αποφάσεως, επικαλέσθηκε και προσκόμισε την από ...... ένορκη βεβαίωση της ......, που δόθηκε ενώπιον της Συμβολαιογράφου Αθηνών Χαρίκλειας Σπυριδοπούλου, μετά νόμιμη και εμπρόθεσμη κλήτευση των αντιδίκων του, από την οποία, κατά τον αναιρεσείοντα, προκύπτει, ότι αυτός κατέβαλε στο Γραφείο Πραγματογνωμόνων ......
το ποσό των 625 Γερμ. μάρκων (ήτοι του ισάξιου 101.309 δραχμών) για αμοιβή της διενεργηθείσας πραγματογνωμοσύνης για την έκταση των ζημιών του αυτοκινήτου του κατά το τροχαίο ως άνω ατύχημα. Από το γεγονός, όμως, ότι το Εφετείο βεβαιώνει ότι προς σχηματισμό της δικανικής πεποιθήσεως έλαβε υπόψη, μεταξύ άλλων, και την κατάθεση της ανωτέρω μάρτυρος, με ρητή, μάλιστα .αναφορά στη δοθείσα από αυτή ένορκη βεβαίωση και με περαιτέρω, επίσης, ρητή αναφορά στην κατάθεση αυτής κατά την εκτίμηση των αποδείξεων, όσον αφορά το κονδύλιο της απώλειας των εισοδημάτων του αναιρεσείοντος, επισημαίνοντας το πανομοιότυπο της βεβαίωσης αυτής με την άλλη κατάθεση μάρτυρα του αναιρεσείοντος, καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο ότι έχει ληφθεί υπόψη από το Εφετείο, η εν λόγω ένορκη βεβαίωση της αναφερθείσας μάρτυρος.
Όσα, επομένως, περί του αντιθέτου υποστηρίζονται με τον δεύτερο λόγο αναιρέσεως ότι δηλαδή το δικαστήριο της ουσίας υπέπεσε στην πλημμέλεια του άρθρου 559 αρ. 11 Κ.Πολ.Δ., επειδή δεν έλαβε υπόψη του την ανωτέρω ένορκη βεβαίωση, είναι απορριπτέα ως αβάσιμα.
Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναιρέσεως και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στη δικαστική δαπάνη της παραστάσης αναιρεσιβλήτου.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 22 Σεπτεμβρίου 2005 αίτηση του Χ1 για αναίρεση της 8412/2002 αποφάσεως του Εφετείου Αθηνών. Και
Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη της παραστάσης αναιρεσιβλήτου, την οποία ορίζει σε χίλια εκατόν εβδομήντα (1.170) ευρώ.-
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 2 Απριλίου 2008.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 9 Απριλίου 2008.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ