Supreme Court dismisses bank's appeal, ruling promotion denial violated good faith and good faith principles.

Απόφαση 71 / 2009 (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 71/2009

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β1' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ηλία Γιαννακάκη, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Αθανάσιο Θεμέλη, Ειρήνη Αθανασίου, Βαρβάρα Κριτσωτάκη και Νικόλαο Πάσσο, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 2 Δεκεμβρίου 2008, με την παρουσία και του γραμματέα Αθανασίου Λιάπη, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Ε.", που εδρεύει στην ...... και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Βενετσιάνα Κίτρου.

Του αναιρεσιβλήτου: Ψ, κατοίκου ......, ο οποίος παραστάθηκε με τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χαράλαμπο Κάπο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29-11-2004 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2171/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 3783/2007 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 8-10-2007 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Πάσσος διάβασε την από 6-11-2008 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης. Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Από τις διατάξεις των άρ. 27 παρ. στ, 33 και 38 του Καταστατικού της Τράπεζας της Ελλάδος που κυρώθηκε με το ν. 3234/1927 και έχει ισχύ νόμου προκύπτει, ότι οι προαγωγές και η υπηρεσιακή εξέλιξη των υπαλλήλων της ρυθμίζονται από τον εσωτερικό κανονισμό της, ο οποίος καταρτίζεται από το Γενικό Συμβούλιο της Τράπεζας και έχει ως εκ τούτου συμβατική ισχύ.

Οι προαγωγές των υπαλλήλων αυτών τελούν υπό αίρεση, η πλήρωση της οποίας συνίσταται στην απόφαση του Γενικού Συμβουλίου της Τράπεζας για την προαγωγή του υπαλλήλου σε ανώτερο βαθμό (αρ. 201 ΑΚ). Αν κριθεί από τον εργοδότη ότι ο εργαζόμενος δεν συγκεντρώνει τις συμφωνημένες προϋποθέσεις για την προαγωγή ή την μισθολογική του εξέλιξη και η κρίση αυτή είναι κατάφωρα άδικη, η πλήρωση της παραπάνω αίρεσης παρακωλύεται εναντίον της καλής πίστης από τον εργοδότη και η αίρεση θεωρείται ότι έχει πληρωθεί (αρ. 207 παρ. 1 ΑΚ).

Κατάφωρα άδικη είναι η κρίση του υποχρέου εργοδότη, όταν υπερβαίνει τα ακραία λογικά όρια, μέσα στα οποία μπορεί να κινηθεί ο τελευταίος κατά την εκτίμηση της υπηρεσιακής επίδοσης και απόδοσης του υπαλλήλου. Αν στην συγκεκριμένη περίπτωση, διαπιστωθεί ότι η μη πλήρωση της αίρεσης είναι αντίθετη στην καλή πίστη με την παραπάνω έννοια του όρου, η προαγωγή του υπαλλήλου αναγνωρίζεται από το Δικαστήριο και σύμφωνα με το αρ. 12 ν. 1082/1980 μετά την τελεσιδικία της απόφασης η προαγωγή θεωρείται ότι πραγματοποιήθηκε από τότε που έπρεπε να συντελεσθεί.

Εξάλλου, κατά το αρ. 12 του συμβατικής ισχύος Οργανισμού Εσωτερικής Υπηρεσίας και Κανονισμού της Βαθμολογικής και Μισθολογικής Τάξεως των υπαλλήλων της ήδη αναιρεσείουσας εναγομένης Τράπεζας της Ελλάδος οι προαγωγές των υπαλλήλων της τελούν υπό αίρεση, η πλήρωση της οποίας συνίσταται στην απόφαση του Γενικού Συμβουλίου της Τράπεζας για την προαγωγή του υπαλλήλου σε ανώτερο βαθμό.

Κατά το αρ. 12 του Οργανισμού αυτού, όπως ισχύει μετά την συμπλήρωσή του με τις από 22-9-1981 και 29-2-1982 αποφάσεις του Γενικού Συμβουλίου της, η προαγωγή των υπαλλήλων από τον βαθμό του Εντεταλμένου Τμηματάρχη - Προϊσταμένου στον βαθμό του Υποδιευθυντή, που είναι ο καταληκτικός βαθμός της υπαλληλικής ιεραρχίας της αναιρεσείουσας, αποφασίζεται από το Γενικό Συμβούλιο αυτής κατ' απόλυτη εκλογή και ελεύθερη κρίση, μετά από πρόταση του Διοικητή, όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που προβλέπονται από το ίδιο άρθρο, δηλ.

α) η ύπαρξη κενής οργανικής θέσης, β) συμπλήρωση ευδόκιμης υπηρεσίας ενός έτους στον προηγούμενο βαθμό, γ) ύπαρξη προσόντων ανώτερης θέσης, επίδειξη εξαιρετικής απόδοσης, ήθους, ικανότητας και φιλεργίας, δ) ικανότητα συστηματικού προσδιορισμού και αποτελεσματικού συνδυασμού των διαθεσίμων μέσων του υπάρχοντος προσωπικού με τρόπο που ν' αυξάνει την απόδοση του έργου της υπηρεσίας και την παραγωγικότητα των εργαζομένων.

Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο Αθηνών με την προσβαλλομένη με αριθ. 3783/2007 απόφασή του και όπως προκύπτει απ' αυτήν δέχθηκε τα εξής : Ο ενάγων (αναιρεσίβλητος) προσελήφθηκεν από την εναγομένη (αναιρεσείουσα) Τράπεζα την 2-10-1972 με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας αορίστου χρόνου, ύστερ' από επιτυχή συμμετοχή του σε σχετικό διαγωνισμό της Τράπεζας, και εξελίχθηκε υπηρεσιακά μέχρι τον βαθμό του Εντεταλμένου - Τμηματάρχου - Προϊσταμένου που κατέχει από 1-1-1997.

Είναι πτυχιούχος του Τμήματος Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου και του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης του ίδιου Πανεπιστημίου και τριτοετής φοιτητής της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και γνωρίζει την αγγλική γλώσσα διαθέτοντας Certificate of Proficiency του Πανεπιστημίου Michigan και Diploma of Higher Studies in English της Ελληνοαμερικανικής 'Ενωσης.

Από την πρόσληψή του μέχρι 31-10-2003 παρακολούθησε τα εξής επιμορφωτικά σεμινάρια : 1) Εισαγωγικό, 2) International Operation στην αγγλική, 3) Συνάλλαγμα 4) Γρήγορο διάβασμα, 5) Προχωρημένο τμήμα αγγλικής γλώσσας Advanced B, 6) Εκπαίδευση νέων υπαλλήλων - Στελεχών των Υπηρεσιών Κατάρτισης του Ισοζυγίου Πληρωμών της Διεύθυνσης Οικονομικών Μελετών, 7) Οι Προοπτικές της Ευρωπαϊκής Ενοποίησης στην Τρέχουσα Δεκαετία, Οργάνωση Πανεπιστημίου Αθηνών, 8) Conference Simulation Management and Human Relations Issues, 9) Πληροφοριακά Συστήματα και ΜΜΕ, 10) Χρηματο-πιστωτικά θέματα και Κεντρικές Τράπεζα - Ανάπτυξη Προφορικής Επικοινωνίας, στο Παρίσι, στην αγγλική 11) Ισολογισμοί της Τράπεζας της Ελλάδος, ημερίδα, 12) Δημόσιο Χρέος, ημερίδα, 13) Δραστηριότητες Κεντρικών Τραπεζών της Ευρωπαϊκής 'Ενωσης, στην αγγλική γλώσσα, 14) Η διπλή πρόκληση των επιχειρήσεων με Δημόσια Συμμετοχή στην Αυγή του 21ου Αιώνα, 15) Windows 1995, 16) Ενημέρωση για το Αυτόματο Σύστημα Ηλεκτρονικών Συναλλαγών, Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών, 17) Το θεσμικό πλαίσιο Λειτουργίας της Ελληνικής Κεφαλαιαγοράς, Οργάνωση :

Κεντρική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών, 18) Διοίκηση - Αξιολόγηση Προσωπικού - Οργάνωση Β'. Κατά την πρόσληψή του ο ενάγων, ο οποίος είχε προϋπηρεσία 33 μηνών ως λογιστής και 11 μηνών ως τραπεζικός υπάλληλος στην Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, τοποθετήθηκε στα τμήματα Αξιών προς Είσπραξη και Ενέγγυων Πιστώσεων Ιδιωτών της Διεύθυνσης Ενεγγύων Πιστώσεων και Αξιών (τώρα Διεύθυνση Διεθνών Συναλλαγών).

Την 6-9-1982 του ανατέθηκαν καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Εισαγωγής Αξιών και Γραμματείας του Τμήματος Αξιών προς Είσπραξη, την 23-9-1986 καθήκοντα Αναπληρωτή του Τμηματάρχη - Προϊσταμένου του Τμήματος Εγκρίσεων Εισαγωγών της Διεύθυνσης Εμπορικών Συναλλαγών με την αλλοδαπή και την 7-3-1995 Τμηματάρχη - Προϊσταμένου του Τμήματος Εξωτερικού Χρέους και Ειδικών Ερευνών της Διεύθυνσης Οικονομικών Μελετών.

Εξελίχθηκε υπηρεσιακά μέχρι τον βαθμό του Εντεταλμένου - Τμηματάρχη Προϊσταμένου, το οποίο κατέχει από 1-1-1997. Επιπρόσθετα, έχει συμμετάσχει στις εξής επιτροπές : Στην επιτροπή Ρυθμίσεως Θεμάτων Εισαγωγής του Υπουργείου Εμπορίου ως αναπληρωτής Γραμματείας κατά τα έτη 1987-1988 και ως Εισηγητής κατά τα έτη 1989-1992 και σε ομάδες εργασίας στο εξωτερικό, στις οποίες εκπροσώπησε την εναγόμενη.

Την 9-4-1984 υπέβαλε στην Διεύθυνση Οργάνωσης και Πληροφορικής της εναγομένης πρόταση για την καθιέρωση νέας απλουστευμένης διαδικασίας είσπραξης των αξιών εξωτερικού, η οποία έγινε αποδεκτή με βάση δε αυτήν εκδόθηκεν η ...... εγκύκλιος της εναγομένης. Κατά τις κρίσεις του 1999 για την προαγωγή στον βαθμό Υποδιευθυντή για την πλήρωση κενών οργανικών θέσεων το Γενικό Συμβούλιο της εναγομένης, μετά από πρόταση του Διοικητή, προήγαγε στον βαθμό του Υποδιευθυντή τους εκεί αναφερόμενους υπαλλήλους, ενώ δεν προήγαγε τον ενάγοντα.

Κατά τις κρίσεις του έτους 2003 για προαγωγή και πάλι στο βαθμό του Υποδιευθυντή για πλήρωση κενών οργανικών θέσεων το Γενικό Συμβούλιο της εναγομένης και μετά από σχετική πρόταση του Διοικητή προήγαγε στον βαθμό του Υποδιευθυντή τους εκεί αναφερόμενους ένδεκα (11) υπαλλήλους, ενώ δεν προήγαγε τον ενάγοντα.

Μεταξύ των προαχθέντων ήταν και ο Α, στην σύγκριση με τον οποίο και μόνον αναφέρεται η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και ως προς τον οποίο το Εφετείο με την προσβαλλομένη απόφασή του δέχθηκε περαιτέρω ότι προσελήφθη την 7-8-1974 και προήχθη στο βαθμό του Εντεταλμένου Τμηματάρχη - Προϊσταμένου από 1-5-2002, ότι είναι πτυχιούχος του τμήματος Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου, του τμήματος Πολιτικών Επιστημών της ίδιας Σχολής και απόφοιτος της Παιδαγωγικής Ακαδημίας, ότι γνωρίζει αγγλικά σε επίπεδο Lower του Regency Counsil, ότι άσκησε καθήκοντα Προϊσταμένου Υπηρεσίας (ΠΔ 228/1986), Αναπληρωτή Προϊσταμένου Τμήματος Σχέσεων με τις εξαγωγικές επιχειρήσεις (ΠΔ 382/1988), Αναπληρωτή Προϊσταμένου του Τμήματος Στατικού Λογισμού (ΠΔ 59/1988), ότι έχει παρακολουθήσει τα εξής επιμορφωτικά σεμινάρια :

ενημέρωσης, βασικό πρόγραμμα management, αγγλικών, εφηρμοσμένης διοίκησης GRID, συνάλλαγμα, αγορές συναλλάγματος κεντρικού, ότι ο ενάγων υπερτερεί καταδήλως έναντι του προαναφερομένου ως προς τη γενική υπηρεσιακή αρχαιότητα με χρόνο πρόσληψης του ενάγοντος την 2-10-1972 και του προαχθέντος την 7-8-1974 και ως προς την ειδική αρχαιότητα, διότι προήχθη στον βαθμό του Εντεταλμένου Τμηματάρχη - Προϊσταμένου την 1-1-1997, ενώ ο προαχθείς την 1-5-2002, την άσκηση υπευθύνων καθηκόντων, καθόσον ο προαχθείς άσκησε καθήκοντα Προϊσταμένου Υπηρεσίας από το 1986 και Αναπληρωτή Προϊσταμένου Τμήματος από το 1988, ενώ ο ενάγων άσκησεν υπεύθυνα καθήκοντα Προϊσταμένου Υπηρεσίας από 6-9-1982, Αναπληρωτή Προϊσταμένου Τμήματος από το 1986 και Προϊσταμένου Τμήματος το 1995, στον βαθμό γνώσης της αγγλικής γλώσσας και στον αριθμό των σεμιναρίων, ότι αντίθετα ο προαχθείς υπερτερούσε στους τίτλους σπουδών (3 πτυχία έναντι 2) και ήταν ισάξιος στην βαθμολογία (αξιολογήθηκε με 16 ΕΞ και 1 ΠΚ για το έτος 1999 και 17 ΕΞ για τα έτη 2000-2002), ότι ενόψει των προαναφερομένων ο ενάγων ως υπερέχων καταδήλως του προαναφερομένου Α έπρεπε να προαχθεί στο βαθμό του Υποδιευθυντή από 15-12-2003, ότι η σχετική κρίση της εναγομένης για προαγωγή του προαναφερομένου συναδέλφου του κατ' αντίστοιχη παράλειψη του ενάγοντος παρίσταται ως καταφώρως άδικη για τον ενάγοντα και ως εκ τούτου είναι αντίθετη προς την καλή πίστη και καταχρηστική και ότι συνεπώς η αίρεση, υπό την οποία τελούσεν η προαγωγή του ενάγοντος στον ως άνω βαθμό θεωρείται ότι πληρώθηκε.

Με βάση τις παραδοχές αυτές το Εφετείο εξαφάνισε την απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου, δέχθηκε την αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου και αναγνώρισεν ότι αυτός έπρεπε να προαχθεί στον βαθμό του Υποδιευθυντή από 15-12-2003. Με την κρίση του αυτή το Εφετείο ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρ. 201 και 207 ΑΚ, ενώ διέλαβε πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες ως προς την υπεροχή του ενάγοντος έναντι του προαχθέντος ως άνω συναδέλφου του και επομένως η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης πρέπει ν' απορριφθεί κατ' αμφοτέρους τους λόγους της από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ.

Τέλος, η αναιρεσείουσα πρέπει να καταδικασθεί στην δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου, κατά τα ειδικότερα στο διατακτικό εκτιθέμενα.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 8-10-2007 αίτηση της ανώνυμης εταιρείας ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ για αναίρεση της 3783/2007 απόφασης του Εφετείου Αθηνών.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου, την οποία ορίζει σε χίλια διακόσια (1.200) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 15 Δεκεμβρίου 2008. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 13 Ιανουαρίου 2009.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ