Supreme Court dismisses appeal for lack of appearance and rejects evidence admissibility argument.

Απόφαση 703 / 2019 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 703/2019

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωσήφ Τσαλαγανίδη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αβροκόμη Θούα - Εισηγήτρια, Γεώργιο Αποστολάκη, Θεόδωρο Κανελλόπουλο και Κυριάκο Οικονόμου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 26 Νοεμβρίου 2018, με την παρουσία και της γραμματέως Θεοδώρας Παπαδημητρίου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Δ. Β. του Α., κατοίκου ... και 2) Ά. συζύγου Δ. Β., κατοίκου ..., αμφοτέρων κατοίκων .... Εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Δημήτριο Πανάγου.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Θ. Γ., κατοίκου ... και 2) Β. Ν. του Δ., κατοίκου ..., οι οποίοι δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις από 8-11-2002, 13-1-2003, 6-12-2004 και 29-11-2006 αγωγές των ήδη 2ου αναιρεσιβλήτου, 1ου αναιρεσιβλήτου, αναιρεσειόντων και 1ου αναιρεσείοντος, αντίστοιχα, που κατατέθηκαν στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 5137/2007 μη οριστική, 29/2015 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3739/2017 του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 17-11-2017 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκαν μόνο οι αναιρεσείοντες, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις διατάξεις των άρθρων 576§2, 568§1 και 498§1 ΚΠολΔ συνάγεται ότι ο Άρειος Πάγος οφείλει να εξετάσει αυτεπαγγέλτως, αν κλήθηκε νομίμως και εμπροθέσμως ο μη εμφανισθείς αντίδικος του επισπεύδοντος τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης και σε καταφατική περίπτωση να προχωρήσει στη συζήτηση παρά την απουσία του. Στην κρινόμενη υπόθεση, από τις περιεχόμενες στο φάκελο της δικογραφίας …57 και ….54/9-2-2018 εκθέσεις επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας του Εφετείου Αθηνών, Α. Κ., που προσκομίζουν και επικαλούνται οι αναιρεσείοντες, προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης, με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση για να παραστούν κατά την ορισθείσα και αναφερόμενη στην αρχή της παρούσης δικάσιμο, επιδόθηκε νομοτύπως και προσηκόντως,στους αναιρεσίβλητους . Επομένως, αφού αυτοί δεν παραστάθηκαν, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από τη σειρά της στο πινάκιο, ούτε εκπροσωπήθηκαν με οποιονδήποτε νόμιμο τρόπο, πρέπει να προχωρήσει η συζήτηση, παρά την απουσία τους.

Η ανεπάρκεια των εκτιθέμενων στην αγωγή ή στην ένσταση πραγματικών περιστατικών σε σχέση με αυτά που απαιτούνται από το νόμο για τη θεμελίωσή τους χαρακτηρίζεται ως νομική αοριστία και ελέγχεται με τον αναιρετικό λόγο από τον αριθμό 1 του άρθρ. 559 ΚΠολΔ ως παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου, εφόσον το δικαστήριο της ουσίας έκρινε τελικά ως ορισμένη την αγωγή ή την ένσταση, αρκούμενο σε λιγότερα στοιχεία από αυτά που απαιτεί ο νόμος.

Με τον ίδιο λόγο ελέγχεται και το σφάλμα του δικαστηρίου της ουσίας να κρίνει ως αόριστη την αγωγή ή την ένσταση, αξιώνονταςτην αναφορά περισσότερων στοιχείων από όσα απαιτεί ο νόμος για τη θεμελίωση του αντίστοιχου δικαιώματος. Πρόκειται και πάλι για παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου ως προς τη διαπίστωση της νομικής αοριστίας της αγωγής ή της ένστασης (ΟλΑΠ 18/1998, ΑΠ 1967/2006).

Επομένως, νομική είναι η αοριστία κου συνδέεται με τη νομική εκτίμηση του εφαρμοστέου κανόνα ουσιαστικού δικαίου (ΑΠ 1356/2010). Αντιθέτως η έλλειψη εξειδίκευσης των πραγματικών περιστατικών που θεμελιώνουν το ασκούμενο με την αγωγή ή την ένσταση ουσιαστικό δικαίωμα και αποτελούν την προϋπόθεση εφαρμογής του αντίστοιχου κανόνα ουσιαστικού δικαίου χαρακτηρίζεται ως ποσοτική αοριστία της αγωγής ή της ένστασης, ενώ η επίκληση απλώς των στοιχείων του νόμου χωρίς αναφορά πραγματικών περιστατικών χαρακτηρίζεται ως ποιοτική αοριστία της αγωγής ή της ένστασης (ΑΠ 963/2006) και ελέγχονται και οι δύο αναιρετικά με τους λόγους από τους αριθ. 8 και 14 του άρθρ. 559 ΚΠολΔ (ΟλΑΠ 1573/1981, ΑΠ 1452/2007).Ανεξάρτητα πάντως από το είδος της αοριστίας ,για να ιδρυθεί ο αντίστοιχος λόγος αναίρεσης πρέπει ο σχετικός με την αοριστία ισχυρισμός, ο οποίος δεν υπάγεται στις εξαιρέσεις του άρθρ. 562§2 ΚΠολΔ, να προτάθηκε παραδεκτά στο δικαστήριο της ουσίας (ΑΠ835/2018, 597/2015) και να αναφέρεται αυτό στην αίτηση αναίρεσης(Ολ.ΑΠ43/1990,ΑΠ 119/2014).Περαιτέρω, κατά το άρθρο 681 ΑΚ, με τη σύμβαση έργου ο ένας συμβαλλόμενος, αποκαλούμενος εργολάβος, αναλαμβάνει την υποχρέωση να εκτελέσει το έργο, ο δε έτερος, αποκαλούμενος εργοδότης, να καταβάλει τη συμφωνημένη αμοιβή, ενώ κατά το άρθρο 694 του ίδιου Κώδικα, η αμοιβή του εργολάβου καταβάλλεται κατά την παράδοση του έργου...

αν η παράδοση του έργου και η καταβολή της αμοιβής συμφωνήθηκε να γίνουν τμηματικά, η αμοιβή καταβάλλεται μόλις γίνει η παράδοση κάθε τμήματος. Κατά την εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων από δικονομική άποψη, για την έννοια του ορισμένου, κατά το άρθρο 216 παρ. 1 ΚΠολΔ, της αγωγής με την οποία ο ενάγων επιδιώκει την καταβολή της εργολαβικής του αμοιβής, οφείλει να επικαλεστεί στο δικόγραφο αυτής τη σύμβαση, το έργο που συμφωνήθηκε, το είδος και το ύψος της αμοιβής και ότι εκτέλεσε προσηκόντως την υποχρέωση που τον βαρύνει με την παράδοση του έργου.(ΑΠ597/2015).Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την επισκόπηση του από 8-11-2002 δικογράφου της αγωγής του δεύτερου των αναιριβλήτων, ο τελευταίος, αφού εκθέτει ότι δυνάμει σύμβασης έργου που συνήψε με τον πρώτο των αναιρεσειόντων, ανέλαβε την υποχρέωση να αγοράσει και να τοποθετήσει μάρμαρα επιλογής του τελευταίου, σε χώρους της υπό αποπεράτωση τριώροφης κατοικίας του, αντί αμοιβής κατ' αποκοπή, ανά χώρο, όπου θα επραγματοποιούντο οι μαρμάρινες εργασίες και με συμφωνημένο συγκεκριμένο ποσό για κάθε εργασία, που θα του καταβαλόταν αναλόγως με τη πρόοδο του έργου ,ζήτησε το υπόλοιπο της οφειλόμενης από τον αναιρεσείοντα αμοιβής του ,ύψους 152.135 ευρώ, για το έργο που εκτέλεσε και του παρέδωσε μέχρι τέλος Ιουλίου του έτους 2002.0 πρώτος των αναιρεσειόντων, με τον πρώτο, από το άρθρο 559αριθμ(κατ'εκτίμηση1 και όχι αριθμ.8)ΚΠολΔ,μέμφεται το Εφετείο, ότι εσφαλμένα δεν απέρριψε ως αόριστη την αγωγή, εφόσον δεν γίνεται επίκληση σε αυτή της κατ' άρθρο 700ΑΚ καταγγελίας της σύμβασης εκ μέρους του ,η οποία (καταγγελία) "αποτελεί περιστατικό που θεμελιώνει την αξίωση για καταβολή της αμοιβής" και την οποία δέχθηκε επί της ουσίας το δικαστήριο ,με την παραδοχή ότι "...οι εργασίες σταμάτησαν και αργότερα ο εναγόμενος-εργοδότης (ήδη πρώτος αναιρεσείων) κατήγγειλε την ένδικη σύμβαση έργου, με την από 6.11.2002 εξώδικη δήλωσή του, που επιδόθηκε στον εργολάβο.

Έτσι επήλθε η λύση της σύμβασης για το μέλλον για τις εργασίες που δεν είχαν εκτελεστεί μέχρι τις 30.7.2002", με αποτέλεσμα να εφαρμόσει εσφαλμένα τη διάταξη του άρθρου 694ΑΚ. Ο λόγος αυτός είναι προεχόντως απαράδεκτος, διότι δεν εκτίθεται στην κρινόμενη αίτηση, ότι ο ισχυρισμός περί αοριστίας της ως άνω αγωγής, συγκείμενης στην παράλειψη της αναφοράς του ανωτέρω περιστατικού, προτάθηκε παραδεκτώς ενώπιον του Εφετείου, αντίθετα αναφέρεται ότι έπρεπε το δικαστήριο της ουσίας να τον λάβει υπόψη αυτεπαγγέλτως.

Σε κάθε περίπτωση, είναι και αβάσιμος, εφόσον το ορισμένο της αγωγής δεν κρίνεται από τις ουσιαστικές παραδοχές του δικαστηρίου, πέραν του ότι με την προαναφερθείσα αγωγή του ο δεύτερος αναιρεσίβλητος δεν ζητούσε αμοιβή για μη εκτελεσθέν έργο, οπότε και μόνο όφειλε να επικαλεσθεί ως στοιχείο της αγωγής την καταγγελία του αναιρεσείοντος, αλλά αμοιβή για το ήδη εκτελεσθέν μέρος αυτού (ΑΠ 778/2013), η επιδίκαση του οποίου ενεργοποιείται με την επίκληση των προϋποθέσεων της διάταξης του άρθρου 694 ΑΚ.

Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 700 του Α.Κ, ο εργοδότης έχει το δικαίωμα έως την αποπεράτωση του έργου να καταγγείλει οποτεδήποτε τη σύμβαση. Αν γίνει καταγγελία, οφείλεται στον εργολάβο η συμφωνημένη αμοιβή, αφαιρείται, όμως, από αυτήν η δαπάνη που εξοικονομήθηκε από τη ματαίωση της σύμβασης, καθώς και οτιδήποτε άλλο ωφελήθηκε ο εργολάβος από άλλη εργασία του ή παρέλειψε με δόλο να ωφεληθεί.

Από τη διάταξη αυτή προκύπτει σαφώς ότι, αν ο εργοδότης καταγγείλει τη σύμβαση πριν από την περάτωση του έργου, αυτή λύεται για το μέλλον και ο εργοδότης υποχρεούται να παραλάβει το έργο στην κατάσταση που βρίσκεται κατά την καταγγελία και να καταβάλει στον εργολάβο ολόκληρη τη συμφωνημένη αμοιβή, από την οποία, μετά από ένσταση του εργοδότη, μπορούν να αφαιρεθούν τα άνω ποσά (ΑΠ 778/2013).

Περαιτέρω, επουσιώδες ελάττωμα του έργου που ενεργοποιεί το δικαίωμα του εργοδότη για μείωση της οφειλόμενης αμοιβής στον εργολάβο, κατά το άρθρο 688ΑΚ, είναι το υφιστάμενο κατά το χρόνο παράδοσης του, το οποίο χωρίς να καθιστά το έργο άχρηστο, μειώνει την αξία του, ενώ και κατά την ανάλογη διάταξη του άρθρου 534 ΑΚ στις περί πωλήσεως διατάξεις, πραγματικό ελάττωμα νοείται κάθε ατέλεια του πράγματος, που αφορά την ιδιοσυστασία ή την κατάσταση του πράγματος κατά τον ίδιο κρίσιμο χρόνο ευθύνης του πωλητή, η οποία (ατέλεια) έχει αρνητική επίδραση στην αξία ή τη χρησιμότητα του πράγματος (ΟλΑΠ 29/1990).

Εξάλλου, από τη διάταξη του άρθρου 367παρ. 1γ ΠΚ, σύμφωνα με την οποία δεν αποτελούν άδικη πράξη, μεταξύ άλλων και οι εκδηλώσεις που γίνονται για την εκτέλεση νόμιμων καθηκόντων, σαφώς προκύπτει ότι ως νόμιμο, κατά την έννοια της εν λόγω διάταξης, είναι το καθήκον που πηγάζει από το νόμο.

Τέλος, κατά τη διάταξη του άρθρου 559αριθμ.1ΚΠολΔ,αναίρεση επιτρέπεται, αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται, αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται, είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή (Ολ.ΑΠ10/2011,7/2006). Στην περίπτωση που το δικαστήριο έκρινε κατ' ουσία την υπόθεση, η παράβαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου κρίνεται με βάση τα πραγματικά περιστατικά που ανελέγκτως δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν το δικαστήριο της ουσίας και της υπαγωγής αυτών στο νόμο και ιδρύεται ο λόγος αυτός αναίρεσης, αν οι πραγματικές παραδοχές της απόφασης καθιστούν προφανή την παράβαση(ΑΠ24/2015).

Κατά τη διάταξη δε του άρθρου 559αριθ.19ΚΠολΔ,αναίρεση επιτρέπεται αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως αν δεν έχει καθόλου αιτιολογίες, ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Από τη διάταξη αυτή ,που αποτελεί κύρωση της παράβασης του άρθρου 93παρ.3 του Συντάγματος προκύπτει ότι ο προβλεπόμενος απ' αυτή λόγος αναίρεσης ιδρύεται όταν στην ελάσσονα πρόταση του νομικού συλλογισμού δεν εκτίθενται καθόλου πραγματικά περιστατικά (έλλειψη αιτιολογίας), ή όταν τα εκτιθέμενα δεν καλύπτουν όλα τα στοιχεία που απαιτούνται βάσει του πραγματικού του εφαρμοστέου κανόνα δικαίου για την επέλευση της έννομης συνέπειας που απαγγέλθηκε ή την άρνησή του(ανεπαρκής αιτιολογία), ή όταν αντιφάσκουν μεταξύ τους (αντιφατική αιτιολογία).

Ειδικότερα, αντιφατικές αιτιολογίες έχει η απόφαση ,όταν αλληλοαναιρούνται, αποδυναμώνοντας έτσι την κρίση της απόφασης για την υπαγωγή ή μη της ατομικής περίπτωσης στο πραγματικό συγκεκριμένου κανόνα ουσιαστικού δικαίου, που συνιστά και το νομικό χαρακτηρισμό της ατομικής περίπτωσης. Αντίστοιχα, ανεπάρκεια αιτιολογίας υπάρχει όταν από την απόφαση δεν προκύπτουν σαφώς τα περιστατικά που, είτε είναι κατά νόμο αναγκαία για τη στοιχειοθέτηση, στη συγκεκριμένη περίπτωση, της διάταξης ουσιαστικού δικαίου που εφαρμόστηκε, είτε αποκλείουν την εφαρμογή του, όχι δε και όταν υφίστανται ελλείψεις στην ανάλυση, στάθμιση και γενικώς στην εκτίμηση των αποδείξεων, εφόσον το πόρισμα από την εκτίμηση αυτή εκτίθεται με σαφήνεια και πληρότητα (ΟλΑΠ 15/2006).

Ελλείψεις δε αναγόμενες μόνο στην ανάλυση και στάθμιση των αποδεικτικών μέσων και γενικότερα ως προς την αιτιολόγηση του αποδεικτικού πορίσματος, αν αυτό διατυπώνεται σαφώς,δεν συνιστούν ανεπαρκείς αιτιολογίες(0λΑΠ861/1984). Δηλαδή, αναγκαίο να εκτίθεται σαφώς στην απόφαση είναι μόνο το τι αποδείχθηκε ή δεν αποδείχθηκε και όχι ο λόγος για τον οποίο αποδείχθηκε ή δεν αποδείχθηκε (ΑΠ74/2016).

Ειδικά, δε για να είναι ορισμένος ο λόγος αναιρέσεως για παραβίαση κανόνων ουσιαστικού δικαίου από το δικαστήριο της ουσίας (αριθ.1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ) πρέπει να καθορίζεται η συγκεκριμένη διάταξη του ουσιαστικού δικαίου που παραβιάστηκε και το αποδιδόμενο στην απόφαση νομικό σφάλμα ως προς την ερμηνεία και εφαρμογή του ουσιαστικού νόμου.

Εξάλλου , για να είναι ορισμένος ο λόγος αναιρέσεως με τον οποίο αποδίδεται η πλημμέλεια ότι η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση (αριθ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ) εξαιτίας ανεπαρκών ή αντιφατικών αιτιολογιών, πρέπει στο αναιρετήριο, πλην των παραπάνω, να αναφέρεται σε τι συνίσταται η ανεπάρκεια ή η αντίφαση των αιτιολογιών, δηλαδή ποιες επιπλέον αιτιολογίες έπρεπε να περιλαμβάνει η απόφαση ή που εντοπίζονται οι αντιφάσεις. .Περαιτέρω, από τη διάταξη του άρθρου 561 παράγραφος 1 του ΚΠολΔ προκύπτει ότι η εκτίμηση από το δικαστήριο της ουσίας των πραγματικών περιστατικών, εφόσον δεν παραβιάστηκαν με αυτά κανόνες ουσιαστικού δικαίου, στους οποίους περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί, ή εφόσον η εκτίμησή τους δεν ιδρύει λόγους αναίρεσης από τους αριθμούς 19 και 20 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ, είναι από τον Άρειο Πάγο ανέλεγκτη, ο δε αντίστοιχος λόγος αναίρεσης, από τον αριθ. 19 του άρθρ. 559 του Κ.Πολ.Δ, εκ του περιεχομένου του οποίου προκύπτει ότι δεν συντρέχει καμία από τις προαναφερθείσες εξαιρετικές περιπτώσεις, απορρίπτεται ως απαράδεκτος, εφόσον πλέον πλήττεται η ουσία της υπόθεσης που δεν υπόκειται σε αναιρετικό έλεγχο(ΑΠ2095/2009).

Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο δέχθηκε τα ακόλουθα με την προσβαλλομένη απόφαση, κατά το ενδιαφέρον την αναιρετική διαδικασία μέρος:" 0 εναγόμενος-ενάγων Δ. Β. (ήδη πρώτος των αναιρεσειόντων) είναι κύριος μίας πολυτελούς μονοκατοικίας, η οποία έχει ανεγερθεί επί οικοπέδου, εκτάσεως 1.400 τ.μ., κειμένου στην περιοχή ...

της ... επί της οδού .... Η μονοκατοικία αυτή είναι τριώροφη, συνολικής στεγασμένης επιφανείας 1.630 τ.μ., περίπου και αποτελείται από επτά υπνοδωμάτια, με τα αντίστοιχα λουτρά, τέσσερα WC, χώρους υποδοχής, διαδρόμους, γραφείο, σαλόνι, αίθουσα δεξιώσεων, τραπεζαρία, δύο κουζίνες, δύο μεγάλα ασανσέρ, δύο δωμάτια προσωπικού, γυμναστήριο με λουτρό, σάουνα, αίθουσα κινηματογράφου και λοιπούς βοηθητικούς χώρους.

Στον ακάλυπτο χώρο του οικοπέδου υπάρχει θερμαινόμενη πισίνα με καταρράκτη και κήπος με διαδρόμους. Για την κατασκευή της πολυτελούς αυτής οικίας είχε εκπονηθεί αρχιτεκτονική μελέτη από αρχιτέκτονα μηχανικό, όπως και όλες οι απαιτούμενες κατά νόμο μελέτες από πολιτικό μηχανικό, οι οποίοι, μέχρι ένα σημείο και οι δύο, επέβλεπαν την εφαρμογή των μελετών τους, και ο δεύτερος τούτων (ο πολιτικός μηχανικός) Ι.

Δ., μαζί με τον εργοδηγό Κ. Γ., που είχε ορίσει ο ιδιοκτήτης, επέβλεπαν την κατασκευή της από την αρχή και μέχρι την ολοκλήρωσή της. Ο ιδιοκτήτης του ακινήτου και η σύζυγος του (ήδη δεύτερη των αναιρεσειόντων) το καλοκαίρι του 2001, όταν οι εργασίες είχαν σχεδόν ολοκληρωθεί και βρίσκονταν στο στάδιο της διαμόρφωσης των εσωτερικών χώρων ανέθεσαν στον αρχιτέκτονα μηχανικό-ενάγοντα- εναγόμενο Θ.

Γ. (ήδη πρώτο των αναιρεσιβλήτων), που είχε ση μαντική επαγγελματική δραστηριότητα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, έναντι αμοιβής, τη μελέτη διαμόρφωσης του εσωτερικού χώρου της οικίας τους και την επίβλεψη τήρησης της μελέτης του. Σε εκτέλεση αυτής της σύμβασης έργου ο ανωτέρω αρχιτέκτονας εκπόνησε τη μελέτη για την εσωτερική διαρρύθμιση και διαμόρφωση όλων των χώρων της εν λόγω οικίας, η οποία περιλάμβανε, μεταξύ άλλων, και την επίστρωση των εσωτερικών κλιμάκων, των πλατύσκαλων του χώρου υποδοχής, των διαδρόμων και των λουτρών της με μάρμαρα και διακοσμητικά πετρώματα, αλλά και των βεραντών, σε διάφορους διακοσμητικούς σχεδιασμούς και χρώματα, λαμβάνοντας υπόψη για τα τελευταία τις προτιμήσεις των εργοδοτών του.

Οι τελευταίοι για τις εσωτερικές κλίμακες της οικίας τους, προς τους ορόφους και το υπόγειο, προτιμούσαν αποκλειστικά το λευκό μάρμαρο και συνδυασμένο, με διακοσμητικά μαύρα και κοκκινωπά πετρώματα, στο χώρο υποδοχής και στους διαδρόμους, για τα λουτρά τους προτιμούσαν διαφορετικά για το καθένα έγχρωμα μάρμαρα και για τις βεράντες πέτρωμα χρώματος μπεζ.

Οι χρωματικές αυτές προτιμήσεις τους αποτυπώθηκαν στους σχηματισμούς και σχέδια που εκπόνησε ο άνω αρχιτέκτονας, για την επιλογή όμως των συγκεκριμένων τύπων διακοσμητικών πετρωμάτων, την αγορά και την τοποθέτησή τους ο ίδιος δεν είχε οποιαδήποτε υποχρέωση από την ανωτέρω σύμβαση, αλλά ούτε και αναμείχθηκε σε αυτή ως επιβλέπων, την κατασκευή της οικοδομής, μηχανικός, διότι αυτή δεν του ανατέθηκε.

Το έργο αυτό είχε ανατεθεί στους προαναφερόμενους μηχανικούς και εργοδηγό, οι οποίοι εξακολουθούσαν την επίβλεψη της κατασκευής της οικίας και μετά την κατάρτιση της ανωτέρω σύμβασης διαρρύθμισης του εσωτερικού της χώρου, μέχρι την ολοκλήρωση όλων των οικοδομικών εργασιών και δεν είχαν περιοριστεί μόνο στην τήρηση των πολεοδομικών διατάξεων,...

Την αγορά και την τοποθέτηση των μαρμάρων και λοιπών πετρωμάτων στην οικία του, με βάση τα χρώματα που, κατά τις προτιμήσεις αυτού και της συζύγου του, είχαν αποτυπωθεί στα σχέδια που είχε εκπονήσει ο ανωτέρω ενάγων - εναγόμενος....αρχιτέκτονας, ο εναγόμενος - ενάγων..... ιδιοκτήτη της έπαυλης, την ανέθεσε τον Οτκώβριο του 2001 στον ενάγοντα της πρώτης αγωγής - εναγόμενο και ήδη δεύτερο εφεσίβλητο Β.

Ν. (ήδη δεύτερο των αναιρεσιβλήτων), ο οποίος είναι εργολάβος μαρμάρινων κατασκευών, με την επίδικη σύμβαση έργου που καταρτίστηκε μεταξύ τους. Ο τελευταίος προηγουμένως, μεταξύ άλλων, ενημέρωσε τον ιδιοκτήτη και για τα διάφορα είδη λευκών μαρμάρων με τα ονόματά τους, όπως τα γνώριζε, για τα χαρακτηριστικά τους, από την πολυετή εμπειρία του ως τεχνίτης μαρμάρων, και τις τιμές τους στην αγορά.

Για την επιλογή όλων των διακοσμητικών πετρωμάτων, στα χρώματα που είχε αποφασίσει, ο ιδιοκτήτης και ο άνω εργολάβος, μετέβησαν στην επιχείρηση εισαγωγής μαρμάρων και διακοσμητικών πετρωμάτων "...", από όπου θα αγόραζε ο τελευταίος. Εκεί επιδείχθησαν στον εργοδότη σε δείγματα διάφορα μάρμαρα στα χρώματα που ζήτησε και αφού επέλεξε αυτά που βρήκε της αρεσκείας του, έθεσε την υπογραφή του σε αυτά, όπως αποδείχθηκε η γνησιότητά της σαφώς - μετά την αμφισβήτηση της από τον ίδιο και από τη διενεργηθείσα δικαστική γραφολογική πραγματογνωμοσύνη-πιστοποιώντας έτσι την επιλογή του για το χρώμα τους, μετά βέβαια και από διαβεβαίωση του εργολάβου-κατασκευαστή μαρμάρινων κατασκευών για την απαιτούμενη σκληρότητα τους ως κατάλληλα για την επίστρωση χώρων της οικίας του (κλιμάκων, δαπέδων και λουτρών)." Στη συνέχεια το Εφετείο εκθέτει το είδος των μαρμάρων που επελέγησαν και συνεχίζει:" Ακολούθως, και μετά από ενυπόγραφη έγγραφη προσφορά του ανωτέρω εργολάβου ανατέθηκε σε αυτόν από τον εργοδότη Δ.

Β. Α. 1) η αγορά και τοποθέτηση των μαρμάρων, που είχαν επιλεγεί σε επτά λουτρά της οικίας, αντί αμοιβής του 48.000.000 δραχμών, σε ένα μπάνιο (το 8° ) στο χώρο του γυμναστηρίου, αντί αμοιβής 2.000.000 δραχμών, η αγορά και τοποθέτηση στα λουτρά έξι κιόνων, αντί αμοιβής του 9.000.000 δραχμών, η πρόσθετη επίστρωση ένα λουτρό μαρμάρου Siena, αντί αμοιβής του 5.500.000 δραχμών, με προκύπτουσα διαφορά των πρώτων υλών του λουτρού αυτού ποσού 4,200.000δραχμών.

Δηλαδή για τις ανωτέρω εργασίες στα λουτρά της οικίας συμφωνήθηκε συνολική εργολαβική αμοιβή (κατ' ορθή άθροιση των ανωτέρω επιμέρους κονδυλίων) 68.700.000 δραχμών,... 2) στις βεράντες (εξωτερικές, προαυλίων, ορόφων) έως και το ισόγειο, συνολικής επιφανείας 305 τ.μ. (εκ των οποίων τα 222 τμ. ήταν στον ισόγειο αύλειο χώρο-185 τ.μ.

εμπρός και 37 τ.μ. πίσω-, με πλάκες Limestone πάχους 0,02 εκ., σοβατίπι και βάσεις, αντί αμοιβής του 14.000.000δραχμών, 3) στις εσωτερικές σκάλες με μάρμαρο λευκό White King, με πάτημα 0,3 μ., ρίχτι 0,02 μ. ίσια μέτρα μήκους 80 μ Χ60.000δραχ/μ., κυκλικά μέτρα μήκους 67,50 μ., Χ 120.000 δρχ/μ., σκαλομέρια τριγωνικά με εργαλείο τεμ.80Χ35.000 δραχ/τεμ., πλατύσκαλο σκάλας 11 τ.μ., αντί αμοιβής 18.650.000 δραχμών, 4) στους διαδρόμους και το χώλ (με τον ανωτέρω τρίχρωμο σχεδιασμό), στην ταράτσα σε επιφάνεια 11 τ.μ., στο α' υπόγειο σε επιφάνεια 28 τ.μ., στο ισόγειο σε επιφάνεια 25 τ.μ., στον πρώτο όροφο σε επιφάνεια 28 τ.μ, στην κεντρική είσοδο στο ισόγειο με σχεδιαστικό συνδυασμό του ίδιου μαρμάρου και λευκού μάρμαρου Λάζα μαύρου γρανίτη Ασολούτο, αντί αμοιβής του 18.500.000 δραχμών και 5) στις εξωτερικές σκάλες αριστερά του ισογείου προς υπόγειο και δεξιά του ισογείου, επανατοποθέτηση μαρμάρων, μετά από αποξήλωση των προηγουμένων, αντί 1.320.000 δραχμών, και στα σκαλομέρια (2 τ.μ.) αντί 360.000 δραχμών και στο πλατύσκαλο επιφανείας 14 τ.μ.

αντί 480.000 δραχμών, δηλαδή συνολικά αντί 2.160.000 δραχμών (και όχι 5.760.000 δραχμών), 6) στην κουζίνα με πράσινο Σενταλίτου, αντί αμοιβής 8.500.000 δραχμών, 7)στο γκαράζ με γρανίτη κίτρινο, φάσες και στρώση, αντί αμοιβής του 3.600.000 δραχμών. Ο ενάγων- εναγόμένος εργολάβος, αφού έγινε δεκτή η ανωτέρω προφορά του από τον

εργοδότη, άρχισε την κατασκευή του έργου. Αγόραζε τα μάρμαρα σε πλάκες, από τα είδη που είχε επιλέξει ο εργοδότης, τα συνδύαζε και τα τοποθετούσε σταδιακά το συνεργείο του εντός των επομένων εννέα-δέκα μηνών, λόγω της μεγάλης επιφανείας των επιστρώσεων, του συνδυασμού διαφορετικών ειδών μαρμάρων και της ιδιαίτερης δυσκολίας των διακοσμητικών σχηματισμών τους, ακολουθώντας τα αρχιτεκτονικά σχέδια με τις επιβοηθητικές σημειώσεις του.

Όλο αυτό το χρονικό διάστημα οι μαρμάρινες εργασίες γίνονταν παρουσία του εργοδηγού του εργοδότη, Κ. Γ., του επιβλέποντος πολιτικού μηχανικού της οικοδομής Ι. Δ., αλλά και κάποιες φορές και του εργοδότη που ενδιαφερόταν για την υπό κατασκευή οικία του. Ενώ το άνω έργο ήταν σε εξέλιξη ο ίδιος εργοδότης ανέθεσε στον ίδιο εργολάβο και πρόσθετες εργασίες στον εξωτερικό, τον περιβάλλοντα, χώρο της οικοδομής, έναντι σύμφωνημένης επίσης αμοιβής του, και συγκεκριμένα του ανέθεσε:".Στη συνέχεια το Εφετείο αναφέρει τις εργασίες αυτές και την συμφωνημένη για κάθε μία, αμοιβή του εργολάβου και συνεχίζει: "Μέχρι τις 30-7-2002 ο ενάγων-εναγόμενος εργολάβος των μαρμάρινων κατασκευών είχε εκτελέσει το μεγαλύτερο μέρος του ανωτέρω συμφωνημένου έργου με τις άνω πρόσθετες εργασίες του, και συγκεκριμένα α) είχε αγοράσει και τοποθετήσει τα μάρμαρα στα έξι από τα συνολικά οκτώ λουτρά, που αναφέρονταν στην ενυπόγραφη προσφορά του, και συγκεκριμένα στο προσωπικό του εργοδότη, στο ένα παιδικό για αγόρι, στα τρία γυναικεία και στο ένα λουτρό ξένων- όπως και ο ίδιος άλλωστε εκθέτει στην αγωγή του-και γι' αυτά η συμφωνημένη αμοιβή του ανερχόταν στο ποσό των 45.000.000 δραχμών ...Περαιτέρω ο ενάγων εργολάβος αγόρασε και τοποθέτησε τα σύμφωνημένα είδη μαρμάρων α) σης επιφάνειες των βεραντών (εξωτερικές, προαυλίων και ορόφων), β) σε όλες τις εσωτερικές κλίμακες της οικίας, γ) στο χώρο υποδοχής, διαδρόμους, χώλ, ταράτσα, υπόγειο, ισόγειο κεντρική είσοδο με τους σχεδιαστικούς συνδυασμούς δ) στις εξωτερικές σκάλες αριστερά του ισογείου προς το υπόγειο και δεξιά του ισογείου, με επανατοποθέτηση των μαρμάρων που ξηλώθηκαν, και η σύμφωνημένη αμοιβή του για τις εργασίες αυτές ανερχόταν στο ποσό των 1.400.000 δραχμών, 18.650.000 δραχμών, 18.500.000 δραχμών και 2.160.000 δραχμών, αντίστοιχα, όπως αναφερόταν και στην προσφορά του.

Στην κουζίνα... αγοράστηκε και τοποθετήθηκε μάρμαρο λευκό Διονύσου, που ήταν οικονομικότερο, αξίας 3.600.000 δραχμών. Τέλος ο ενάγων εργολάβος εκτέλεσε και παρέδωσε στον ίδιο χρόνο και όλες τις συμφωνημένες πρόσθετες εργασίες..., για τις οποίες η συμφωνημένη αμοιβή του ανερχόταν στο ποσό των 14.480.000 δραχμών, και 6.750.000 δραχμών, αντίστοιχα....

Επομένως, σαφώς αποδείχθηκε ότι για το ανωτέρω εκτελεσμένο μέρος του έργου που παραδόθηκε στον εργοδότη στις 30-7-2002 η σύμφωνη μένη συνολική εργολαβική αμοιβή του ενάγοντος-εναγομένου εργολάβου

ανέρχεται στο

ποσό των (45.000.000+14.000.000+18.650.000+18.500.000+2.160.000+3.600.000+ 14.480.000+6.750.000)=123.140.00 -δραχμών ή 361.379,31 ευρώ. Μετά την ολοκλήρωση και την παράδοση του μέρους αυτού του έργου, προέκυψε διένεξη μεταξύ των εργολάβου και εργοδότη. Ειδικότερα, ο εργοδότης, έχοντας καταβάλει μέχρι τότε σημαντικό μέρος έναντι της εργολαβικής αμοιβής, αρνείτο την καταβολή της υπόλοιπης, επικαλούμενος για πρώτη φορά έλλειψη συνομολογημένης ιδιότητας και ελαττώματα των μαρμάρων που είχαν τοποθετηθεί σε κάποιους χώρους της οικίας του.

Ο εργολάβος αρνείτο τούτο και με την από 23- 10-2002 εξώδικη δήλωσή του, αξίωνε ως οφειλόμενη εργολαβική αμοιβή για το εκτελεσμένο μέρος του έργου, μεγαλύτερη από την ανωτέρω, και ζητούσε την υπόλοιπη αμοιβή του για τη συνέχιση των ανεκτέλεστων εργασιών, που ήταν οι προαναφερόμενες, και το τρίψιμο των μαρμάρων στις εξωτερικές βεράντες του ισογείου στα παρτέρια και στα σκαλοπάτια, όπως και ο ίδιος ιστορεί στην αγωγή του, που περιλαμβανόταν σ' αυτές.

Μετά ταύτα, επειδή τα μέρη επέμεναν στις απόψεις τους και δεν βρισκόταν συναινετική λύση, οι εργασίες σταμάτησαν και αργότερα ο εναγόμενος-ενάγων εργοδότης κατήγγειλε την ένδικη σύμβαση έργου, με την από 6-11-2002, εξώδικη δήλωσή του, που επιδόθηκε στον εργολάβο. Έτσι επήλθε η λύση της σύμβασης για το μέλλον για τις εργασίες που δεν είχαν εκτελεστεί μέχρι τις 30-7- 2002".Στη συνέχεια το Εφετείο αφού εκθέτει τις αντικρουόμενες απόψεις των διαδίκων για την ύπαρξη ελαττωμάτων και την έλλειψη συμφωνημένων ιδιοτήτων, τη διενέργεια έκθεσης του ΙΓΜΕ και δύο πραγματογνωμοσυνών από τους διορισθέντες από το πρωτοβάθμιο δικαστήριο πραγματογνώμονες Γ.

Γ. και Γ. Γ., συνεχίζει: "Επομένως αποδείχθηκε η επικαλούμενη από τον εναγόμενο-ενάγοντα, στην αγωγή και στις προτάσεις του ,έλλειψη της συμφωνημένης σκληρότητας του μαρμάρου και η ακαταλληλότητά του για την επίστρωση κλιμάκων στα μισά σκαλοπάτια τους και ειδικότερα η μειωμένη σκληρότητα και αντοχή τους λόγω δολομιτίωσης στην ορυκτολογική του σύνθεση στον ανωτέρω του αριθμό μαρμάρινων σκαλοπατιών.

Το ίδιο λευκό μάρμαρο, όπως διαπιστώθηκε κατά τον περαιτέρω έλεγχο της ορυκτολογικής του σύνθεσης, περιείχε στις μπεζ αποχρώσεις του φλεβίδια και συγκεντρώσεις τρεμολιθικού αμίαντου. Την εποχή όμως που αγοράστηκε και τοποθετήθηκε δεν ίσχυε ακόμη στην Ελλάδα η απαγόρευση διακίνησης φυσικών πετρωμάτων με αμίαντο, αλλά μόνο των βιομηχανικών προϊόντων που κατασκευάζονταν και περιείχαν το υλικό αυτό.

Οι ίνες του αμιάντου ελευθερώνονται στο χώρο και μπορούν, εισπνεόμενες σε μεγάλες ποσότητες, να προκαλέσουν προβλήματα υγείας, με τη μηχανική επέμβαση στο μάρμαρο, κατά την εκτέλεση εργασιών τριψίματος, αντικατάστασης ή αποξήλωσής του και στην περίπτωση τέτοιων εργασιών, κατά τη διάρκειά τους, θα πρέπει να ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα ασφαλείας για την αποφυγή προβλημάτων υγείας με την εισπνοή τους από το εργαζόμενο προσωπικό.

Ουδόλως όμως αποδείχθηκε ότι από οποιοδήποτε αποδεικτικό μέσο ότι από την τοποθέτηση και τη συνήθη χρήση, κατά τον προορισμό τους, των μαρμάρων αυτών ελευθερώνονται και υπάρχουν στο χώρο ίνες αμιάντου. Ο εναγόμενος- ενάγων εργοδότης δεν επικαλείται, ούτε προσκομίζει την απαιτούμενη έκθεση ελέγχου για τη διερεύνηση του ζητήματος αυτού από εξειδικευμένο σε θέματα αμιάντου εργαστήριο και επιστημονικού προσωπικού, όπως του συνεστήθη από τους επιστήμονες του ΙΓΜΕ και τον διορισμένο από το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, πραγματογνώμονα- Δρ.

Γεωλόγο Γ. Γ., οι οποίοι αγνοούσαν τούτο. Εάν όμως υπήρχε οποιοσδήποτε κίνδυνος από την ύπαρξη και την καθημερινή χρήση των μαρμάρων για την υγεία του εργοδότη, της συζύγου του και των παιδιών τους, οπωσδήποτε τούτο θα είχε ήδη διαπιστωθεί επιστημονικά, με δικές του ενέργειες, και θα είχε απομακρύνει τα μάρμαρα αυτά από την οικία του, όχι μόνο ως ακατάλληλα, αλλά ως επικίνδυνα, ενώ κάτι τέτοιο δεν συνέβη.

Αντίθετα ο εναγόμενος-ενάγων εργολάβος, εξακολουθεί να τα διατηρεί στην οικία του. Επιπρόσθετα, με την δική του αγωγή και με τις προτάσεις του επί της πρώτης αγωγής δεν επικαλείται πλήρη ακαταλληλότητα των μαρμάρων αυτών στο σύνολο τους, λόγω ύπαρξης ινών αμιάντου στην ορυκτολογική τους σύνθεση-που θα ήταν συνακόλουθη εάν δημιουργούσαν κίνδυνο υγείας αλλά μόνο μείωση τςη αξίας τους κατά το αναφερόμενο ποσοστό, το οποίο μάλιστα υπολογίζει, όχι μόνο για τη σύνθεση του αυτή, αλλά για όλες τις επικαλούμενες ελλείψεις του μαρμάρου (της λευκότητας και της σκληρότητάς του) .

Άλλωστε και η άρνησή του στον προαναφερόμενο διορισμένο από το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο πραγματογνώμονα να λάβει νέο δείγμα από τα λευκά αυτά μάρμαρα, λόγω της δυσκολίας εύρεσης ομοίου προς αντικατάσταση, καταδεικνύει τη βούλησή του να τα διατηρήσει στην οικία του και στο μέλλον, ως ακίνδυνα για την υγεία τη δική του και των οικείων του.

Συνεπώς, η ύπαρξη φλεβιδίων τρεμολιθικού αμιάντου στην ορυκτολογική σύνθεση του εν λόγω τοποθετημένου λευκού μαρμάρου, ουδόλως αποδείχθηκε ότι ελευθερώνει-χωρίς κάποια μηχανική επενέργεια επ' αυτού- ίνες αμιάντου στον αέρα, με πιθανότητα, εισπνεόμενες αυτές σε μεγάλη ποσότητα, να δημιουργήσουν πρόβλημα υγείας στους ενοίκους, ώστε να συνιστά τούτο ελάττωμα του επιδίκου μαρμάρου...

Τέλος, στον περιβάλλοντα την οικία αύλειο χώρο, όπως και στις βεράντες του ισογείου και των ορόφων, επιστρώθηκε, με limestone, όπως είχε συμφωνηθεί, χρώματος-κατ' επιλογή του εργοδότη-μπεζ "Moca Cream". Αυτό το φυσικό υλικό δεν είναι μάρμαρο-και δεν βεβαίωσε ο ενάγων-εναγόμενος εργολάβος τον εργοδότη για το αντίθετο, ούτε ψαμμίτης, αλλά ούτε ασβεστόλιθος με ιδιότητες που προσομοιάζουν στις ιδιότητες των ψαμμιτών.

Είναι ασβεστολιθικό πέτρωμα, τούτο άλλωστε σημαίνει στα ελληνικά η άνω αγγλική ομομασία του και τοποθετήθηκε, μετά από επεξεργασία, σε πλάκες κομμένες παράλληλα προς τα "νερά" του. Το πέτρωμα αυτό δεν είναι ακατάλληλο για δαπεδόστρωση των εξωτερικών χώρων και δη στην περιοχή της ..., λόγω παγοπληξίας του από την υδατοαπορρόφησή του, όπως ισχυρίζεται ο εναγόμενος-ενάγων εργοδότης.

Αντίθετα αυτό είναι κατάλληλο για εξωτερικό χώρο καθόσον έχει ικανοποιητικές μηχανικές αντοχές και παρότι έχει υψηλό συντελεστή υδατοαπορρόφησης, είναι ανθεκτικό και στον παγετό, αλλά και σε όλες τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή του ακινήτου. Τούτο καταδεικνύεται σαφώς από το ότι δεν υπάρχουν καθόλου ελαττωματικές πλάκες με ρηγματώσεις ή σπασμένες από παγοπληξία στο ανώτερο επίπεδο του αύλειου χώρου, του επιπέδου της Πισίνας που είναι τελείως εκτεθειμένο στις καιρικές συνθήκες ούτε στο πίσω αριστερό τμήμα του ανωτέρω επιπέδου που είναι σκιασμένο και έχει μεγαλύτερη διάρκεια παγοκάλυψης το χειμώνα.

Επιπρόσθετα σε όλους τους επιστρωμένους με το συγκεκριμένο μπεζ ασβεστόλιθο χώρους δεν υπάρχουν βλάβες κατά μήκος των ακμών των πλακών που να συνάδουν με φαινόμενα καταπόνησης και σύνθλιψης των πλακών λόγω θερμικής διαστολής από τις κρατούσες καιρικές συνθήκες το θέρος. Μόνο ένα μικρό μέρος των πλακών του αύλειου χώρου ήταν ελαττωματικές κατά την τοποθέτησή τους, με εσωτερικές ασυνέχεις ή μικρορωγμές, στις οποίες εισχωρούσαν τα μετεωρικά ύδατα σε μεγαλύτερη ποσότητα και βάθος απ' ό,τι στην υπόλοιπη μάζα του πετρώματος, προκαλώντας σταδιακά με τη μείωση της θερμοκρασίας την επέκταση και διεύρυνσή τους.Οι πλάκες αυτές φαίνονταν φυσιολογικές κατά την τοποθέτηση και τα προβλήματα εμφανίστηκαν αργότερα με την κυκλοφορία νερού στις ασυνέχειες και τις μικρορωγμές τους και τη σταδιακή καταπόνηση των πλακών από τον παγετό. 'Ετσι καταστράφηκαν, καθόσο, λόγω παγοπληξίας, εμφάνισαν έντονες ρηγματώσεις που διασχίζουν την επιφάνειά τους και από αυτές κάποιες πλάκες ήδη αντικαταστάθηκαν και οι υπόλοιπες χρήζουν αντικατάστασης, ως ακατάλληλες για την κατά προορισμό χρήση τους".

Στη συνέχεια το Εφετείο αφού εκθέτει την ύπαρξη ευθύνης του δεύτερου των αναιρεσιβλήτων συνεπεία των ελαττωμάτων και εξ αυτών μείωση της εργολαβικής του αμοιβής, συνεχίζει: "Μετά από αφαίρεση του ανωτέρω ποσού η συνολική, αρχικά συμφωνημένη, εργολαβική αμοιβή των 361.379,31 ευρώ για το εκτελεσμένο μέρος του έργου, διαμορφώθηκε στο ποσό των (361.379,31-45.266,84=) 316.112,47 ευρώ...

Περαιτέρω, ο εναγόμενος-ενάγων εργολάβος, μετά την κατάρτιση της ένδικης σύμβασης έργου, το χρονικό διάστημα από 26- 10-2001 έως και τις 30-7- 2002 που παραδόθηκε το εκτελεσμένο μέρος του, είχε καταβάλει στον ενάγοντα-εναγόμενο εργολάβο τμηματικά το συνολικό ποσό των 269.993ευρώ...Επομένως, μετά την αφαίρεση και του καταβληθέντος ποσού των 269.993 ευρώ έναντι της, μετά τη μείωση, εργολαβικής αμοιβής του εναγομένου, παραμένει υπόλοιπο αυτής, ποσού (316.112,47-269.993=) 46.119,47 ευρώ, το οποίο οφείλει ο εναγόμενος της πρώτης αγωγής εργοδότης στον ενάγοντα αυτής εργολάβο κατά μερική ουσιαστική παραδοχή της αγωγής του, με το νόμιμο τόκο από την επομένη της παράδοσης του έργου, δηλαδή από τις 31.7.2002.....Η ίδια αγωγή (από 29.11.2006 του εργοδότη) είναι ουσιαστικά αβάσιμη και ως προς τον πρώτο εναγόμενο (ήδη πρώτο των αναιρεσιβλήτων), δηλαδή ως προς το ποσό της αιτούμενης από αυτόν αποζημίωσης ποσού 450.000 ευρώ, προς αποκατάσταση της απομείωσης της αξίας της πολυτελούς οικίας του ενάγοντος, λόγω της ύπαρξης των επιδίκων ελλείψεων και ελαττωμάτων του έργου, διότι με βάση τα ανωτέρω, ο πρώτος εναγόμενος της εν λόγω αγωγής, ουδόλως σχετίζεται καθ' οιονδήποτε τρόπο με αυτά και συνακόλουθα δεν έχει ευθύνη για την όποια απομείωση της εμπορικής αξίας της οικίας του ενάγοντος-εργοδότη συνεπεία τούτων.

Συνεπώς το υποβληθέν με τις έγγραφες προτάσεις του τελευταίου ως εκκαλούντος, ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου, για διενέργεια πραγματογνωμοσύνης προς ανεύρεση της απομείωσης της αξίας της οικίας του από την ύπαρξη των επιδίκων ελαττωμάτων, την οποία ζητεί ως αποζημίωση από τον πρώτο εναγόμενο, είναι απορριπτέο ως αλυσιτελές...Περαιτέρω, αναφορικά με την από 13-1-2003...

αγωγή του αρχιτέκτονα μηχανικού Θ. Γ., ο μηχανικός αυτός, όπως προαναφέρθηκε, δεν είχε οποιαδήποτε ανάμιξη στην αγορά και την τοποθέτηση των διακοσμητικών πετρωμάτων στην οικία του πρώτου εναγομένου- εργοδότη του, και ούτε μετέβη μαζί του και με τον εργολάβο που ανέλαβε την αγορά και την τοποθέτησή τους στην εταιρία ...

για να τον πείσει να αγοράσει, εν γνώσει του, ελαττωματικά μάρμαρα που απαξιώνουν την οικία του. Το έργο που του είχε ανατεθεί, αντί αμοιβής, ήταν αυτό της εκπόνησης μελέτης διαμόρφωσης των εσωτερικών χώρων της εν λόγω οικοδομής και η επίβλεψη τήρησης της μελέτης αυτής που περιοριζόταν στη διατύπωση εμπεριστατωμένων τεχνικά προτάσεων της εσωτερικής διαρρύθμισης της έπαυλης, για την καλύτερη δυνατή λειτουργικότητα των χώρων της και την εντυπωσιακή αρχιτεκτονική αισθητική τους.

Το έργο του ήταν κυρίως συμβουλευτικό, δηλαδή ως επί το πλείστον εξαντλείτο στην παροχή προτάσεων, διακοσμητικής φύσεως, τις οποίες ενέκριναν, απέρριπταν ή τροποποιούσαν οι εναγόμενοι σύζυγοι ανάλογα με το εάν ικανοποιούσαν και τη δική τους αισθητική, που ήταν καθοριστική, αφού αυτοί θα ήταν οι κάτοικοι της έπαυλης.

Στα πλαίσια της σύμβασης αυτής έργου ο ανωτέρω αρχιτέκτονας είχε διατυπώσει προτάσεις μόνο για τα χρώματα των μαρμάρων των δαπέδων και τους σχεδιαστικούς συνδυασμούς τους σε σχήματα για να επιτευχθεί το καλύτερο δυνατό αισθητικό αποτέλεσμα, όπως και για το χρωματισμό και την εμφάνιση των επίπλων των μπάνιων, των ντουλαπιών, την εμφάνισή τους, και το εργοστάσιο κατασκευής και πώλησης αυτών.

Ακολούθως, ο ιδιοκτήτης για την αγορά και τοποθέτηση των πρώτων υλών κατήρτιζε συμβάσεις με τους αντίστοιχους εργολάβους, μετά από προσφορές που λάμβανε από αυτούς ο ίδιος ή ο επιβλέπων πολιτικός μηχανικός Ι. Δ., ή ο εργοδηγός του Κ. Γ., που παρακολουθούσαν και επέβλεπαν την εκτέλεση και των συμβάσεων αυτών.

Η συνεργασία του ανωτέρω ενάγοντος αρχιτέκτονα με τους εναγομένους εξελίχθηκε ομαλά για περισσότερο από ένα χρόνο και για το λόγο αυτό του ανέθεσαν την εκτέλεση και ενός άλλου έργου, που αφορούσε την οικία τους στη Μύκονο, το οποίο εκτελέστηκε επίσης εντός του χρονικού αυτού διαστήματος. Οι σχέσεις τους διαταράχθηκαν τον Σεπτέμβριο του 2002, όταν ο άνω μηχανικός αρνήθηκε να λάβει μέρος στη διαφορά που είχε ξεκινήσει μεταξύ του εργοδότη και του προαναφερόμενου εργολάβου μαρμάρινων κατασκευών Β.

Ν., σε αντίθεση με τον επιβλέποντα μηχανικό Ι. Δ. και, αργότερα τον εργοδηγό Κ. Γ. που τον υποστήριξαν σ' αυτή. Μετά ταύτα με τις επίδικες δύο εξώδικες δηλώσεις του, την από 25-10-2002 και την από 7-11-2002, που επιδόθηκαν στον εργοδηγό του, στον εργολάβο των μαρμάρινων κατασκευών και την Α. Κ., την εργολάβο των ξύλινων κατασκευών, ισχυρίστηκε ενώπιον αυτών, αλλά και του δικαστικού επιμελητή Ε.

Ψ., που διενήργησε τις επιδόσεις τους, ότι ο ενάγων ως αρχιτέκτονας που επέβλεπε την κατασκευή του εσωτερικού της οικίας του ευθυνόταν για την επιλογή ελαττωματικών μαρμάρων υποδεικνύοντάς του να τα αγοράσει εν γνώσει της ελαττωματικότητάς τους και έτσι απαξίωσε την έπαυλή του. Με την δεύτερη εξώδικη δήλωση ο ίδιος επαναλάμβανε το περιεχόμενο της πρώτης εξώδικης δήλωσής του και περαιτέρω αυτός και η σύζυγος του τον καλούσαν να παρευρεθεί στην αυτοψία που θα διενεργούσαν διπλωματούχοι μηχανικοί προς διερεύνηση της καταλληλότητας των ντουλαπιών που είχαν αγοράσει από την Α.

Κ.. Οι ισχυρισμοί αυτοί του πρώτου εναγομένου, που διαλαμβάνονται στην πρώτη επίδικη εξώδικη δήλωσή του και επαναλαμβάνονται και στη δεύτερη, είναι αναληθείς και ικανοί, κατά αντικειμενική κρίση, να προσβάλουν και πράγματι προσέβαλαν τη φήμη και το επαγγελματικό κύρος του ενάγοντος γνωστού στην Ελλάδα και το εξωτερικό αρχιτέκτονα, τελώντας εις βάρος του την πράξη της απλής δυσφήμισης, δεδομένου ότι δεν γίνεται στην αγωγή επίκληση γνώσης της αναλήθειας των άνω δυσφημιστικών ισχυρισμών του.

Στην πράξη αυτή ο πρώτος εναγόμενος δεν προέβη στα πλαίσια άσκησης νομίμου δικαιώματος του, όπως αβάσιμα ισχυρίστηκε κατ' άρθρον 367 Π Κ παρ.1, καθόσον δεν είχε τέτοιο δικαίωμα έναντι του ενάγοντος. Επομένως, ο πρώτος εναγόμενος προσέβαλε παράνομα και υπαίτια την προσωπικότητα του ενάγοντος αρχιτέκτονα...

Περαιτέρω αποδείχθηκε ότι το καλοκαίρι του 2001 οι εναγόμενοι (ήδη αναιρεσείοντες) ανέθεσαν στον ενάγοντα αρχιτέκτονα (ήδη πρώτο των αναιρεσιβλήτων) το έργο α) της εκπόνησης μελέτης για την καθ'ύψος επέκταση και ανασυγκρότηση των εσωτερικών χώρων της εξοχικής οικίας τους, στη Χώρα Μυκόνου, αντί συμφωνημένης αμοιβής του 6.000.000 δραχμών (17.608,22 ευρώ) προς έγκριση από την αρμόδια αρχή για την έκδοση της απαιτούμενης άδειας για την ανοικοδόμησή της και β) τη διαδικασία έκδοσης της απαιτούμενης άδειας από την αρμόδια αρχή, την Διεύθυνση Πολιτιστικών Κτιρίων και Αναστηλώσεως Νεώτερων Μνημείων του Υπουργείου Πολιτισμού, μετά από έγκριση της άνω μελέτης του, αντί αμοιβής του 3.000.000 δραχμών (ή 8.804,11 ευρώ).

Σε εκτέλεση του πρώτου τμήματος του έργου ο εργολάβος αρχιτέκτονας εκπόνησε τα σχεδιαγράμματα κατόψεων του τομών της οικοδομής που θα προέκυπτε μετά την επέκταση και αναδιάταξη της υπάρχουσας, στα οποία αποτυπώνοταν οι τροποποιήσεις που θα πραγματοποιούνταν στους εσωτερικούς χώρους της, ως και οι νέοι που θα προέκυπταν μετά την επέκτασή της.

Ακολούθως, τον Ιανουάριο του 2002, συνέταξε τεχνική έκθεση (μελέτη) αναφορά με τον τρόπο κατασκευής (επέκτασης) της νέας οικοδομής, δεδομένου ότι το κτίριο που τελικώς θα προέκυπτε από τη διαδικασία αυτή θα αποτελείτο από το υπάρχον κτίσμα και το νεοαναγειρόμενο. Στην τεχνική αυτή έκθεση περιγράφονται ειδικώς οι εργασίες που θα εκτελούνταν (εσκαφές, σκυροδετήσεις, τοιχοποιία, επιχρίσματα, μονώσεις, στεγανοποιήσεις, κουφώματα, δάπεδα κλπ), για τη δημιουργία της νέας αυτής οικοδομής.

Την έκθεσή του αυτή, με τα σχεδιαγράμματά της, υπέβαλε ως μελέτη, προς έγκριση ενώπιον της άνω Διεύθυνσης του Υπουργείου Πολιτισμού για την έκδοση της απαιτούμενης αδείας για την ανέγερση της επέκτασης της οικοδομής. Επομένως ο ενάγων εκτέλεσε το πρώτο σκέλος του έργου (το υπό το στοιχεία α') και δικαιούται γι' αυτό τη συμφωνημένη αμοιβή, ποσού 17.608,23 ευρώ....

Το υπό στοιχεία β' τμήμα του έργου.... δεν εκτελέστηκε και δεν δικαιούται ο ενάγων την.... συμφωνημένη αμοιβή του ποσού 8.804,11 ευρώ..... Έναντι της ανωτέρω οφειλόμενης εργολαβικής αμοιβής των 17.600 ευρώ, οι εναγόμενοι κατέβαλαν το ποσό των 1.300 ευρώ, όπως καθ' υποφοράν αναφέρεται στην αγωγή, και όχι το ποσό των 1.300.000 δραχμών, όπως αβάσιμα ισχυρίζονται οι ίδιοι,..., πέραν δε αυτής δεν έγινε οποιαδήποτε άλλη καταβολή τους για το εκτελεσθέν αυτό έργο.

Όλες οι λοιπές καταβολές τους αφορούσαν το έργο της κυρίας οικίας τους στην ... και όχι αυτό της εξοχικής τους οικίας στη Μύκονο. Κατόπιν τούτων οι εναγόμενοι εργοδότες οφείλουν στον ενάγοντα εργολάβο το ποσό των (17.600-1.300=) 16.300 ευρώ διαιρετά, δηλαδή, 8.150 ευρώ ο καθένας.... Περαιτέρω από την παράνομη προσβολή της προσωπικότητας του που του προκάλεσε καθένας των δύο εναγομένων, ο ενάγων υπέστη ηθική βλάβη.

Λαμβανομένων υπόψη του είδους του είδους και της έκτασης της βλάβης, των περιστάσεων και των συνθηκών υπό τις οποίες έλαβε χώρα η προσβολή, του είδους και της έντασης του πταίσματος των εναγομένων και της οικονομικής και κοινωνικής κατάστασης των μερών, εύλογο ποσό για την χρηματική ικανοποίηση της ηθικής βλάβης του κρίνεται το ποσό των 1.000 ευρώ".

Με βάση τις ανωτέρω παραδοχές, το Εφετείο ακολούθως, Α) δέχθηκε την από 13-3-2015 έφεση των αναιρεσειόντων και αφού εξαφάνισε την 29/2015 απόφαση του πρωτοβαθμίου (Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών) Δικαστηρίου, δέχθηκε εν μέρει τις από 13-1-2003 και 8-11-2002 αγωγές των αναιρεσιβλήτων αντίστοιχα, στον πρώτο των οποίων υποχρέωσε καθένα των αναιρεσειόντων να καταβάλει το ποσό των 9.150 ευρώ ως υπόλοιπο εργολαβικής του αμοιβής και χρηματική ικανοποίηση της ηθικής του βλάβης και στον δεύτερο αυτών υποχρέωσε τον πρώτο των αναιρεσειόντων να καταβάλει το ποσό των 46.119,47 ευρώ με το νόμιμο τόκο από 31-7-2002,ως υπόλοιπο εργολαβικής του αμοιβής Β) απέρριψε την ίδια έφεση ,κατά το μέρος με το οποίο ο πρώτος των αναιρεσειόντων παρεπονείτο για την απόρριψη της από 29- 11-2006 αγωγής του, με την οποία ζητούσε να υποχρεωθεί ο πρώτος των αναιρεσιβλήτων να του καταβάλει το ποσό των 450.000 ευρώ, λόγω της οφειλόμενης στην αντισυμβατική του συμπεριφορά απομείωσης της αξίας της οικίας του και ο δεύτερος το ποσό των 218.411 ευρώ, λόγω μείωσης του τιμήματος, ενώ κατ' αποδοχή της έφεσης απέρριψε το ίδιο ποσό που ζητούσε και από τον πρώτο των αναιρεσιβλήτων, ως μη νόμιμο ,ενώ πρωτοδίκως είχε απορριφθεί ως ουσιαστικά αβάσιμο.

Με τους δεύτερο, έκτο και όγδοο λόγους της κρινόμενης αίτησής τους ο πρώτος των αναιρεσειόντων, κατ'επίκληση πλημμέλειας από το άρθρο 559αριθμ.1ΚΠολΔ,μέμφεται το Εφετείο ότι, αντίστοιχα, α) επιδικάζοντας στον δεύτερο των αναιρεσιβλήτων το ανωτέρω ποσό των 46.119,47 ευρώ, εσφαλμένα εφάρμοσε την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 694ΑΚ, αντί αυτής του άρθρου 700ΑΚ που έπρεπε να εφαρμόσει, αφού δέχθηκε την εκ μέρους του καταγγελία της σύμβασης έργου, β) απορρίπτοντας την από το άρθρο 367ΠΚ ένστασή του στην επικαλούμενη από τον πρώτο των αναιρεσιβλήτων προσβολή της προσωπικότητάς του, με την παραδοχή ,ότι "Στην πράξη αυτή ο πρώτος εναγόμενος( ήδη αναιρεσείων) δεν προέβη στα πλαίσια άσκησης νομίμου δικαιώματος του, όπως αβάσιμα ισχυρίσθηκε κατ' άρθρο 367ΠΚπαρ.1,καθόσον δεν είχε τέτοιο δικαίωμα έναντι του ενάγοντος", εφάρμοσε εσφαλμένα την διάταξη αυτή και γ) απορρίπτοντας το αίτημά του για μείωση της αμοιβής του δεύτερου των αναιρεσιβλήτων λόγω ύπαρξης ελαττώμάτων στην τοποθέτηση του υλικού στον αύλειο χώρο και των μαρμάρων, ερμήνευσε εσφαλμένα την έννοια του πραγματικού ελαττώματος, αφού το κρίνει όχι με βάση την πραγματική κατάσταση του παραδοθέντος έργου αλλά σε βάθος χρόνου και ανάλογα με την επέλευση ζημιογόνου αποτελέσματος.

Ο με στοιχείο α) ανωτέρω λόγος είναι προεχόντως απαράδεκτος, αφού δεν εκτίθεται η επίδραση στο διατακτικό του προβαλλόμενου σφάλματος. Σε κάθε περίπτωση είναι και αβάσιμος, εφόσον δεχόμενο ,κατά την αναιρετικώς ανέλεγκτη κρίση του, το Εφετείο, ότι το ανωτέρω ποσό αντιστοιχούσε στην οφειλόμενη στον δεύτερο αναιρεσίβλητο αμοιβή για εκτελεσθείσες εργασίες, πριν την καταγγελία της σύμβασης, ορθά εφάρμοσε την διάταξη του άρθρου 694ΑΚ και όχι αυτή του άρθρου 700 του ίδιου Κώδικα.

Ο με στοιχείο β) λόγος είναι αβάσιμος, εφόσον η ένστασή του αναίρεσείοντος με την οποία επιχειρούσε να άρει τον άδικο χαρακτήρα της προκληθείσας στον πρώτο των αναιρεσιβλήτων δυσφήμησης προερχόμενης από την αποστολή των εξωδίκων δηλώσεων, με την οποία του απέδιδε υπόδειξή του να αγοράσουν ακατάλληλα μάρμαρα εν γνώσει της ακαταλληλότητάς τους, συνισταμένης στο ότι "η αποστολή των εξωδίκων αποτελεί ενάσκηση νομίμων δικαιωμάτων μου, κατ' ορθό δε νομικό χαρακτηρισμό του περιεχομένου των εξωδίκων η ενάσκηση των δικαιωμάτων μου έγινε εντός των πλαισίων της ευπρέπειας και κατ' ουδεμία περίπτωση δύναται να χαρακτηρισθεί ως προσβολή της προσωπικότητας του αντιδίκου, ιδρύουσα αξίωση προς αποζημίωση", κατ' ορθή εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 376παρ.1αΠΚ δεν συνιστά επίκληση κάποιου πηγάζοντος από το νόμο δικαιώματος.

Ο με στοιχείο γ) λόγος είναι προεχόντως απαράδεκτος, εφόσον δεν γίνεται επίκληση στο αναιρετήριο διάταξης ουσιαστικού νόμου που να παραβιάστηκε σχετικώς. Σε κάθε περίπτωση είναι και αβάσιμος, εφόσον το Εφετείο, με τις παραδοχές του α) σε σχέση με την επίστρωση του αύλειου χώρου, ότι το ασβεστολιθικό πέτρωμα που χρησιμοποιήθηκε, κατά την αναιρετικά ανέλεγκτη κρίση του "είναι κατάλληλο για εξωτερικό χώρο καθόσον έχει ικανοποιητικές μηχανικές αντοχές και παρότι έχει υψηλό συντελεστή υδατοαπορρόφησης είναι ανθεκτικό και στον παγετό και σε όλες τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή του ακινήτου" και β) σε σχέση δε με το μάρμαρο, που περιείχε στις μπεζ αποχρώσεις του φλεβίδια και συγκεντρώσεις τρεμολιθικού αμιάντου, ότι "την εποχή που αγοράστηκε και τοποθετήθηκε δεν ίσχυε στην Ελλάδα η απαγόρευση διακίνησης φυσικών πετρωμάτων με αμίαντο..." και δεν αποδείχθηκε ότι από την τοποθέτηση και τη συνήθη χρήση, κατά τον προορισμό τους, των μαρμάρων αυτών ελευθερώνονται και υπάρχουν στο χώρο ίνες αμιάντου", σαφώς δέχθηκε την ανυπαρξία ελαττωμάτων στα ανωτέρω υλικά, τα οποία να παραβλάπτουν την χρησιμότητά τους κατά τον κρίσιμο χρόνο της τοποθέτησης και παράδοσής τους στον πρώτο αναιρεσείοντα.

Επομένως, το Εφετείο ορθά εφάρμοσε την ουσιαστικού δικαίου διάταξη του άρθρου 688 και 534ΑΚ,σε σχέση με την έννοια του ελαττώματος , και όσα περί του αντιθέτου υποστηρίζει ο αναιρεσείων με την αναφορά επιλεκτικών και αποσπασματικών παραδοχών της προσβαλλόμενης απόφασης, με τις οποίες αιτιολογεί το ανωτέρω πόρισμά της είναι αβάσιμα.

Εξάλλου, δεν υφίσταται αντίφαση μεταξύ της παραδοχής του Εφετείου, ότι το έργο που εκτέλεσε ο δεύτερος των αναιρεσιβλήτων παραδόθηκε στις 31-7-2002 και αυτής, ότι η σύμβαση λύθηκε για το μέλλον και για τις μη εκτελεσθείσες μέχρι τότε εργασίες, στις 6-11-2002 με την καταγγελία του πρώτου των αναιρεσειόντων και είναι αβάσιμος ο περί του αντιθέτου από το άρθρο 559αριθμ.19ΚΠολΔ τρίτος λόγος της κρινόμενης αίτησης.

Περαιτέρω, το Εφετείο, δεν στέρησε την απόφασή του από νόμιμη βάση σε σχέση με το αποδεικτικό πόρισμα του με το οποίο απορρίφθηκε η από 29-11-2006 αγωγή του πρώτου των αναιρεσειόντων κατά του πρώτου των αναιρεσιβλήτων για καταβολή 450.000 ευρώ, λόγω μείωσης της αξίας της κατοικίας του συνεπεία των ανωτέρω ελαττωμάτων και ελλείψεων, αφού, κατά την αναιρετικά ανέλεγκτη κρίση του, στον τελευταίο οι αναίρεσείοντες είχαν αναθέσει μόνο τη μελέτη διαμόρφωσης του εσωτερικού χώρου της οικίας τους και την επίβλεψη τήρησης της μελέτης αυτής, δεν είχε υποχρέωση από τη σύμβαση για την επιλογή των συγκεκριμένων τύπων διακοσμητικών πετρωμάτων ,την αγορά και την τοποθέτησή τους ,στην οποία και δεν αναμείχθηκε ως επιβλέπων την κατασκευή της οικοδομής μηχανικός, αφού αυτή δεν του είχε ανατεθεί, διότι το έργο αυτό είχε ανατεθεί στους αναφερόμενους άλλους μηχανικούς και εργοδηγό ,που εξακολουθούσαν την επίβλεψη της κατασκευής της οικίας και μετά την κατάρτιση της με αυτόν σύμβασης,το έργο αυτού (του πρώτου αναιρεσίβλητου) περιοριζόταν στη διατύπωση εμπεριστατωμένων τεχνικά προτάσεων της εσωτερικής διαρρύθμισης της έπαυλης, για την καλύτερη δυνατή λειτουργικότητα των χώρων της και την εντυπωσιακή αρχιτεκτονική αισθητική τους, ήταν κυρίως συμβουλευτικό και εξαντλείτο στην παροχή προτάσεων διακοσμητικής φύσης, στα πλαίσια της σύμβασης αυτής ο ανωτέρω είχε διατυπώσει προτάσεις μόνο για τα χρώματα των μαρμάρων των δαπέδων , η αγορά και η τοποθέτηση των μαρμάρων έγινε από τον δεύτερο των αναιρεσιβλήτων ,ενώ ο πρώτος δεν σχετίζεται καθ' οιονδήποτε τρόπο με τις προεκτεθείσες ελλείψεις και τα ελαττώματα του έργου.

Στο ανωτέρω αποδεικτικό πόρισμα, ως προς το κρίσιμο ζήτημα της έλλειψης ευθύνης του πρώτου των αναιρεσιβλήτων , η προσβαλλόμενη απόφαση διέλαβε επαρκείς, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες, οι οποίες καθιστούν εφικτό τον αναιρετικό έλεγχο της ορθής ή μη εφαρμογής της ουσιαστικού δικαίου διάταξης του άρθρου 681ΑΚ.Με τον τέταρτο λόγο της κρινόμενης αίτησης τους ο πρώτος των αναιρεσειόντων κατ' επίκληση πλημμέλειας από το άρθρο 559 αριθμ. 19Κ.ΠολΔ, μέμφεται το Εφετείο, ότι με τις ανωτέρω παραδοχές του διέλαβε ανεπαρκείς, ασαφείς και αντιφατικές αιτιολογίες, διότι καίτοι δέχθηκε ότι ο πρώτος των αναιρεσιβλήτων είχε αναλάβει την επίβλεψη του έργου και ότι στη σχετική σύμβαση είχε λάβει μέρος και η δεύτερη αναιρεσείουσα (και όχι αναιρεσίβλητη όπως από προφανή παραδρομή εκθέτει), που δεν έχει σχέση με την επίδικη σύμβαση, ταυτόχρονα δέχεται ότι δεν έχει ευθύνη για την απομείωση του τιμήματος διότι αυτό το έργο ήταν απλώς συμβουλευτικό ,δίνοντας άλλη ερμηνεία και διάσταση στην έννοια του επιβλέποντος μηχανικού από αυτή που ορίζει ο νόμος και προβλέπεται από τις διατάξεις του νόμου 1396/1983,του ν.δ/τος 2726/1953,του π.δ/τος 696/1974,του ν.δ/τος 17/7-16/8/1923 και του β.δ/τος 15/12/23-21/01/24,οι οποίες προβλέπουν τις υποχρεώσεις που αναλαμβάνει ένας επιβλέπων μηχανικός έργου.

Ο λόγος είναι απαράδεκτος, εφόσον ο αναιρεσείων, με επίφαση της επίκλησης της αναιρετικής από το άρθρο 559αριθμ.19ΚΓ1ολΔ πλημμέλειας πλήττει την επί της ουσίας ανέλεγκτη παραδοχή του Εφετείου ότι ο πρώτος αναιρεσίβλητος δεν ήταν με βάση την μεταξύ αυτού και των αναιρεσειόντων καταρτισθείσα σύμβαση, ο επιβλέπων την κατασκευή της οικοδομής μηχανικός ,αφού του είχαν ανατεθεί συγκεκριμένα και μη έχοντα σχέση με την εμφάνιση των επίδικων ελαττωμάτων και ελλείψεων του έργου, καθήκοντα.

Είναι δε αλυσιτελής η επίκληση σε θεωρητικό επίπεδο των προβλεπομένων από τις προαναφερθείσες διατάξεις υποχρεώσεων του επιβλέποντος πολιτικού μηχανικού, εφόσον αυτές προϋποθέτουν την ελλείπουσα εν προκειμένω συμβατική ανάληψη εκ μέρους αυτού της επίβλεψης. Επισημαίνεται ότι ο ίδιος ανωτέρω λόγος ως προς την ειδικότερη αιτίαση για εσφαλμένη απόρριψη του αιτήματος διενέργειας πραγματογνωμοσύνης είναι απαράδεκτος, εφόσον ,με δεδομένο ότι δεν υφίσταται στην προσβαλλόμενη απόφαση παραδοχή για απαίτηση ιδιαζουσών γνώσεων,η διενέργεια η μη αυτής απόκειται στην αναιρετικά ανέλεγκτη κρίση του δικαστηρίου της ουσίας (ΑΠ 194/2017).

Κατόπιν αυτού και λόγω της αμετάκλητης, πλέον παραδοχής, ότι ο πρώτος των αναιρεσιβλήτων δεν ήταν ο επιβλέπων μηχανικός του έργου και ειδικότερα δεν σχετιζόταν καθ' οιονδήποτε τρόπο με τα ελαττώματα και ελλείψεις αυτού, καθίσταται άνευ αντικειμένου και είναι αλυσιτελής ο από το άρθρο 559αριθμ.1ΚΠολΔ πέμπτος λόγος της κρινόμενης αίτησης ,με τον οποίο ο πρώτος των αναιρεσειόντων, μέμφεται το Εφετείο ότι κατ' εσφαλμένη εφαρμογή των διατάξεων των άρθρων 690,297 και 298ΑΚ,απέρριψε ως μη νόμιμο το αίτημα της από 29-11-2006 αγωγής του με το οποίο ζητούσε να υποχρεωθεί και ο πρώτος των αναιρεσιβλήτων να του καταβάλει το ποσό των 218.411 ευρώ, λόγω μείωσης της καταβληθείσας στον δεύτερο αυτών αμοιβής, οφειλομένης (της επικαλούμενης μείωσης) στις ίδιες ως άνω ελλείψεις και στα ίδια προαναφερθέντα ελαττώματα.

Ο προβλεπόμενος με το άρθρο 559 αρ. 10 του Κ.Πολ.Δ. λόγος αναίρεσης, μετά την κατάργηση της δεύτερης περίπτωσης, που προέβλεπε τη δυνατότητα αναίρεσης, αν το δικαστήριο δέχθηκε πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ως αληθινά "χωρίς να διατάξει περί αυτών απόδειξη", με το άρθρο 17 παρ. 2 του ν. 2915/2001, όπως και μετά την κατάργηση της διατάξεως του άρθρου 341 Κ.Πολ.Δικ.

για τη δυνατότητα έκδοσης προδικαστικής απόφασης και την εφαρμογή του άρθρου 270 Κ.Πολ.Δ. σε όλες τις υποθέσεις, με το άρθρο 14 παρ. 1 του ίδιου νόμου, έχει περιορισμένη εφαρμογή στην περίπτωση που "το δικαστήριο δέχθηκε πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ως αληθινά χωρίς απόδειξη", δηλαδή όταν το δικαστήριο δεν εκθέτει από ποια αποδεικτικά μέσα έχει αντλήσει την απόδειξη ή δεν έχει προσαχθεί καμιά απόδειξη (ΑΠ 104/2014).Δεν ιδρύεται, όμως, ο λόγος αυτός, όταν το δικαστήριο της ουσίας, μετά από την εκτίμηση προσκομισθέντων και αναφερομένων αποδεικτικών μέσων, καταλήξει έστω και σε εσφαλμένη περί των πραγμάτων κρίση, η οποία είναι αναιρετικά ανέλεγκτη, κατ' άρθρο 562 παρ.1 ΚΠολΔ (ΑΠ 717/2016) ούτε απαιτείται να αξιολογούνται τα επί μέρους αποδεικτικά μέσα ή να εξειδικεύονται τα έγγραφα, ούτε να αναφέρεται σε ποιο συγκεκριμένο μέσο στηρίζεται καθεμία από τις πραγματικές παραδοχές του (ΑΠ45/2014, 259/2007).Στην προκειμένη περίπτωση, οι αναιρεσείοντες με τον έβδομο από το άρθρο 559αριθμ.10ΚΠολΔ λόγο της κρινόμενης αίτησής το υ ς, μέμφονται το Εφετείο, ότι δέχθηκε χωρίς απόδειξη την από 13-1(και όχι 3)2003 αγωγή του πρώτου των αναιρεσιβλήτων σε σχέση με το ποσό των 16.300 ευρώ που του επιδικάστηκε ως εργολαβική του αμοιβή για την εκτέλεση του έργου της Μυκόνου, χωρίς μνεία ή σχολιασμό αποδεικτικών στοιχείων και χωρίς η προδικαστική 5137/2007 απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου να τάξει σχετικό θέμα απόδειξης.

Ο ανωτέρω λόγος κατά το πρώτο μέρος του, είναι αβάσιμος, αφού, όπως προκύπτει από το προεκτεθέν περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης, το Εφετείο σχημάτισε την κρίση του και κατέληξε στο σχετικό αποδεικτικό του πόρισμα αφού έλαβε υπόψη ένορκη κατάθεση μάρτυρος, ανώμοτη εξέταση του πρώτου αναιρεσίβλητου, και το σύνολο των εγγράφων που οι διάδικοι είχαν προσκομίσει και επικαλεσθεί νόμιμα.

Κατά τα λοιπά είναι απαράδεκτος, εφόσον το δικαστήριο δεν ήταν υποχρεωμένο με παρεμπίπτουσα απόφαση να διατάξει αποδείξεις ,αλλά αποφαινόταν αμέσως με εκτίμηση των στοιχείων της δικογραφίας, ούτε ιδρύεται ο λόγος αυτός επειδή δεν εξειδικεύεται το συγκεκριμένο αποδεικτικό μέσο στο οποίο στήριξε την συγκεκριμένη παραδοχή του.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης και να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος από τους αναίρεσείοντες παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο(αρθρ.495παρ.3ΚΠολΔ).Διάταξη για δικαστικά έξοδα δεν θα περιληφθεί, αφού οι αναιρεσίβλητοι λόγω της ερημοδικίας τους δεν υποβλήθηκαν σε δαπάνη.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 17 Νοεμβρίου 2017 αίτηση των Δ. Β. και Ά. Β. για αναίρεση της 3739/2017 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Αθηνών.

Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 29 Ιανουαρίου 2019.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις18 Ιουνίου 2019.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ

Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ