Supreme Court dismisses appeal as inadmissible due to untimely filing by the Greek State acting as non-party litigant.

Απόφαση 684 / 2010 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 684/2010

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωάννη Παπανικολάου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γεώργιο Χρυσικό, Ιωάννη Σίδερη, Νικόλαο Λεοντή και Γεώργιο Γεωργέλλη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 7 Δεκεμβρίου 2009, με την παρουσία και της Γραμματέως Χριστίνας Σταυροπούλου, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου (Υπουργείο Δικαιοσύνης), που εδρεύει στην Αθήνα, νόμιμα εκπροσωπούμενου από τον Υπουργό Δικαιοσύνης, που ενεργεί για λογαριασμό του Χ1, κατοίκου ...ΗΠΑ, σύμφωνα με το άρθρο 1 αρ. 2 του Ν. 2102/92, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Χρήστο Κοραντζάνη, Πάρεδρο Νομικού Συμβουλίου του Κράτους.

Της αναιρεσιβλήτου: ... συζ. Χ1, κατοίκου ..., η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Αθανάσιο Μπακόλα.

Του Προσθέτως παρεμβαίνοντος υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου Χ1, κατοίκου ... ΗΠΑ, ο οποίος στο ακροατήριο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Στυλιανό Γρηγορίου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 23 Φεβρουαρίου 2006 αίτηση του ήδη αναιρεσείοντος κατ' εφαρμογή των άρθρων 6 και 10 της Διεθνούς Σύμβασης της Χάγης και του άρθρου 1 παρ. 2 και 3 του Ν. 2109/90 που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιά.

Εκδόθηκε η 5042/2006 οριστική απόφαση του ιδίου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί το αναιρεσείον με την από 19-12-2006 αίτησή του ως και της από 15 Οκτωβρίου 2007 αίτησης του προσθέτως παρεμβαίνοντος υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου Χ1. Η υπόθεση ματαιώθηκε κατά την συζήτηση της 18-2-2008 και επαναφέρεται προς συζήτηση με την από 3-4-2008 κλήση του αναιρεσείοντος Ελληνικού Δημοσίου.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Αρεοπαγίτης Γεώργιος Γεωργέλλης, ανέγνωσε την από 9 Νοεμβρίου 2007 έκθεση του κωλυομένου να συμμετάσχει στην σύνθεση Αρεοπαγίτη Δημητρίου Πατινίδη, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου και την απόρριψη των λοιπών λόγων αναιρέσεως..

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος και ο πληρεξούσιος του προσθέτως παρεμβαίνοντος ζήτησαν την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψη της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Το άρθρο 62 Κ.Πολ.Δ. ορίζει ότι "Όποιος έχει την ικανότητα να είναι υποκείμενο δικαιωμάτων και υποχρεώσεων έχει και την ικανότητα να είναι διάδικος. Ενώσεις προσώπων που επιδιώκουν κάποιο σκοπό, χωρίς να είναι σωματεία, καθώς και εταιρείες που δεν έχουν νομική προσωπικότητα, μπορούν να είναι διάδικοι". Η έννοια του διαδίκου, με βάση την άνω διάταξη, προσδιορίζεται με απλώς τυπικά κριτήρια.

Επομένως διάδικος είναι εκείνος επ' ονόματι του οποίου ή κατά του οποίου ζητείται παροχή έννομης προστασίας, ο αναφερόμενος, δηλαδή, στο δικόγραφο της αγωγής ή αίτησης και έτσι η ιδιότητα του διαδίκου είναι ανεξάρτητη από την ουσιαστική ρύθμιση της επίδικης έννομης σχέσης. Διάδικοι, συνεπώς, είναι και τα πρόσωπα εκείνα που διεξάγουν "ιδίω ονόματι" δίκη για αλλότρια ουσιαστικά δικαιώματα, δηλαδή οι μη δικαιούχοι ή μη υπόχρεοι διάδικοι, όπως είναι λ.χ.

ο κηδεμόνας σχολάζουσας κληρονομίας (ΑΚ 1866), ο πλαγιαστικώς ενάγων (72 Κ.Πολ.Δ.), το Ελληνικό Δημόσιο (Υπουργείο Δικαιοσύνης) κατά τα άρθρα 6 και 10 της κυρωθείσας με το ν.2102/1992 από 25-10-1980 Διεθνούς Σύμβασης της Χάγης σε συνδυασμό με το άρθρο πρώτο αρ.2 του ν.2102/1992, κ.ο.κ. Εξ' άλλου, από τη διάταξη της §1 του άρθρου 556 Κ.Πολ.Δ., που ορίζει ότι δικαίωμα αναίρεσης έχουν, εφόσον νικήθηκαν ολικά ή εν μέρει στη δίκη που εκδόθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση, ο ενάγων, ο εναγόμενος, ο εκκαλών, ο εφεσίβλητος, εκείνος που ζητεί την αναψηλάφηση, εκείνος κατά του οποίου στρέφεται η αναψηλάφηση, εκείνοι που είχαν ασκήσει κύρια ή πρόσθετη παρέμβαση, οι καθολικοί διάδοχοι και οι ειδικοί διάδοχοι, εφόσον απέκτησαν την ιδιότητα αυτή μετά την άσκηση της αγωγής, καθώς και οι Εισαγγελείς, μόνο αν ήταν διάδικοι, προκύπτει σαφώς ότι νομιμοποιούμενοι προς άσκηση αναίρεσης είναι μόνον όσοι αναφέρονται παραπάνω.

Πρόκειται, επομένως, για τους διαδίκους, οι οποίοι, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση δικάστηκαν από αυτή (Ολ. ΑΠ 11/1992). Εξ άλλου, κατά το άρθρο 564 §1 του Κ.Πολ.Δ., η προθεσμία της αναιρέσεως αν ο αναιρεσείων διαμένει στην Ελλάδα, είναι τριάντα ημέρες και αρχίζει από την επίδοση της αποφάσεως. Κατά την έννοια της εν λόγω διατάξεως, η οριζόμενη από αυτήν προθεσμία αρχίζει από την επομένη της επιδόσεως της αναιρεσιβαλλόμενης αποφάσεως ημέρα, καθόσον με τη διάταξη του άρθρου αυτού καθορίζεται απλώς η διάρκεια της προθεσμίας και το γεγονός που την κινεί, ενώ ο τρόπος υπολογισμού της προθεσμία ρυθμίζεται από τη διάταξη του άρθρου 144 §1 Κ.Πολ.Δ., κατά την οποία οι προθεσμίες που ορίζονται από το νόμο αρχίζουν από την επομένη ημέρα μετά την επίδοση του σχετικού εγγράφου.

Η προθεσμία αυτή για το Δημόσιο αναστέλλεται καθόλη η διάρκεια των δικαστικών διακοπών, δηλαδή από 1 Ιουλίου μέχρι 15 Σεπτεμβρίου (άρθρ. 11 §2 Ν.1756/1988) σύμφωνα με την αληθινή έννοια του άρθρου 11 του Κ.Πολ.Δ. της 26.6/10-7-1944. Μάλιστα για το Δημόσιο προθεσμία μικρότερη των τριάντα ημερών ισχύει ως μηνιαία προθεσμία (άρθρ. 28 ν.δ. 24.4/16-5-1926 και 10.1 κ.δ. 26.6/10-7-1944, ΑΠ 376/1977).

Σύμφωνα με το άρθρο 577 §§ 1 και 2 του ιδίου Κώδικα, το δικαστήριο πρώτα συζητεί για το παραδεκτό της αναιρέσεως και αν αυτή δεν ασκήθηκε νόμιμα ή αν λείπει κάποια προϋπόθεση για να είναι παραδεκτή, ο Άρειος Πάγος την απορρίπτει και αυτεπαγγέλτως. Από την τελευταία αυτή διάταξη προκύπτει ότι το εμπρόθεσμο της ασκήσεως αναιρέσεως, που αποτελεί προϋπόθεση για το παραδεκτό της, ο Άρειος Πάγος το εξετάζει όχι μόνο κατ' ένσταση αλλά και αυτεπαγγέλτως, με βάση τα αποδεικτικά έγγραφα που βρίσκονται στη δικογραφία.

Πάντως, σύμφωνα με το άρθρο 570 §1 Κ.Πολ.Δ., αν ο αναιρεσίβλητος προτείνει σχετική ένσταση με τις κατατιθέμενες είκοσι ημέρες πριν από τη δικάσιμο προτάσεις, ο Άρειος Πάγος οφείλει να τη λάβει υπόψη και να αποφανθεί σχετικώς. Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την υπάρχουσα στη δικογραφία υπ' αριθμ. ...

έκθεση επιδόσεως της δικαστικής επιμελήτριας στο Πρωτοδικείο Αθηνών ..., η προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 5042/2006 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς που εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων, κατά την διαδικασία των Ασφαλιστικών Μέτρων με τους διαδίκους παρόντες, επιδόθηκε με την επιμέλεια της καθής αναιρεσίβλητης στο αναιρεσείον Ελληνικό Δημόσιο (Υπουργείο Δικαιοσύνης) ως αιτούν, μεταξύ των οποίων διεξήχθη, ως διαδίκων, η δίκη εκείνη στις 6 Σεπτεμβρίου 2006, το δε δικόγραφο της ασκηθείσας από το τελευταίο αναιρέσεως αυτόνομα ως η Κεντρική Αρχή (Υπουργείο Δικαιοσύνης) των άρθρ. 6, 10 της Διεθνούς Σύμβασης της Χάγης (ν.2109/1992), για λογαριασμό του Χ1, κατοίκου ΗΠΑ, όπως προκύπτει από τη σχετική έκθεση, κατατέθηκε στο πρωτότυπο στη γραμματεία του δικαστηρίου που εξέδωσε την απόφαση στις 22 Δεκεμβρίου 2006, ήτοι μετά την παρέλευση των τριάντα ημερών από τότε που κατέστη τελεσίδικη η απόφαση (16-10-2006) δια της εκπνοής της προς άσκηση έφεσης προθεσμίας των 30 ημερών (άρθρ. 518 §1 Κ.Πολ.Δ.) η οποία και άρχισε λόγω της αναστολής κατά τις δικαστικές διακοπές στις 16-9-2006.

Τα υποστηριζόμενα από το Ελληνικό Δημόσιο ότι η αναίρεση ασκήθηκε απ' αυτό για λογαριασμό του Χ1, που είναι κάτοικος ... ΗΠΑ, τον οποίο εκπροσωπεί στη δίκη σύμφωνα με το άρθρ. 1 αρ.2 του Ν.2102/1992 και συνεπώς η προθεσμία της αναίρεσης γι' αυτόν ως κατοίκου εξωτερικού είναι ενενήντα ημέρες της δε έφεσης εξήντα ημέρες και συνεπώς με βάση τις προθεσμίες αυτές, η αναίρεση ασκήθηκε εμπρόθεσμα, είναι αβάσιμα, διότι η δίκη στην προκειμένη περίπτωση διεξάγεται με το Ελληνικό Δημόσιο που ενεργεί ως μη δικαιούχος διάδικος και συνεπώς για την άσκηση των ενδίκων μέσων, ισχύουν οι προθεσμίες που προβλέπονται γι' αυτό.

Επομένως, εφόσον η κρινόμενη αναίρεση ασκήθηκε εκπρόθεσμα πρέπει δεκτής καθισταμένης και της σχετικής ένστασης της αναιρεσίβλητης, ν' απορριφθεί ως απαράδεκτη και να καταδικασθεί το αναιρεσείον στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης μειωμένα κατ' άρθρο 22 ν.3693/1957. Μετά απ' αυτά παρέλκει η έρευνα της πρόσθετης παρέμβασης που ασκήθηκε από τον προαναφερθέντα Χ1 υπέρ του αναιρεσείοντος το πρώτον στην παρούσα αναιρετική δίκη.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΠΟΡΡΙΠΤΕΙ την από 19 Δεκεμβρίου 2006 αίτηση του Ελληνικού Δημοσίου για αναίρεση της υπ' αριθμ. 5042/2006 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς. Και

ΚΑΤΑΔΙΚΑΖΕΙ το αναιρεσείον στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσιβλήτου τα οποία ορίζει σε τριακόσια (300) Ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 2 Μαρτίου 2010.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του στις 19 Απριλίου 2010.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ