Supreme Court dismisses appeal on lease dispute, upholding lower court's rejection of tenant's counterclaim for door installation costs.

Απόφαση 65 / 2008 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 65/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ιωάννη Παπανικολάου, Αντιπρόεδρο, Αντώνιο Παπαθεοδώρου, Γεώργιο Πετράκη, Αθανάσιο Πολυζωγόπουλο και Γεωργία Λαλούση, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 19 Οκτωβρίου 2007, με την παρουσία και του γραμματέα Αντωνίου Στυλιανουδάκη, για να δικάσει μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Χ1, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Νικόλαο Αβραμίδη, βάσει δηλώσεως του άρθρου 242 παρ. 2 Κ.Πολ.Δ. Της αναιρεσίβλητης: Ψ1, η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 7-2-2005 αγωγή της ήδη αναιρεσείουσας, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 5819/2005 του ίδιου Δικαστηρίου και 27252/2006 του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 31-10-2006 αίτησή της. Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο η αναιρεσείουσα, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Γεωργία Λαλούση, διάβασε την από 9-9-2007 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την ......... έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας Θεσσαλονίκης ......... και τις συνοδεύουσες αυτή από ........ απόδειξη παραλαβής αντιγράφου εγγράφου που θυροκολλήθηκε και από .......... βεβαίωση της αυτής δικαστικής επιμελήτριας, προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση για την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο επιδόθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα από την επισπεύδουσα τη συζήτηση αναιρεσείουσα στην αναιρεσίβλητη με θυροκόλληση σύμφωνα με το άρθρο 128 του ΚΠολΔ. Η τελευταία δεν εμφανίστηκε κατά την ανωτέρω δικάσιμο, όταν εκφωνήθηκε η υπόθεση από το πινάκιο στη σειρά της, ούτε κατέθεσε δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ και επομένως το Δικαστήριο πρέπει να προχωρήσει στη συζήτηση της υπόθεσης σαν να ήταν όλοι οι διάδικοι παρόντες, σύμφωνα με το άρθρο 575 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 575, 576 επ, 584 επ. και 591 εδ.α' ΑΚ προκύπτει ότι ο εκμισθωτής έχει την υποχρέωση να παραδώσει στο μισθωτή το μίσθιο κατάλληλο για τη συμφωνημένη χρήση και να το διατηρεί κατάλληλο σε όλη τη διάρκεια της μίσθωσης. Εάν κατά τη διάρκεια της μίσθωσης αναφανεί ελάττωμα, που έχει ως συνέπεια τη μερική ή πλήρη παρακώλυση της χρήσης, ο μισθωτής έχει δικαίωμα να απαιτήσει σύμφωνα με τις γενικές διατάξεις των άρθρων 335, 336 και 343 ΑΚ την εκτέλεση της συμβάσεως (δηλαδή την αποκατάσταση της χρήσης) και αντίστοιχα ο εκμισθωτής έχει υποχρέωση να αποκαταστήσει τη χρήση και να προβεί στις απαιτούμενες για το σκοπό αυτό δαπάνες.

Αναγκαίες είναι οι δαπάνες οι οποίες είναι απαραίτητες για τη διατήρηση του μισθίου κατάλληλου για τακτική εκμετάλλευση και χρήση. Ο μισθωτής εξάλλου έχει δικαίωμα να προβεί ο ίδιος κατά τη διάρκεια της μίσθωσης στις αναγκαίες δαπάνες, οπότε ο εκμισθωτής έχει υποχρέωση να τις αποδώσει στο μισθωτή. Περαιτέρω, την αξίωσή του αυτή ο μισθωτής μπορεί ως εναγόμενος για ικανοποίηση αξίωσης του εκμισθωτή για φθορές που προκλήθηκαν στο μίσθιο να επιδιώξει και με την προβολή ένστασης συμψηφισμού, κατά τις ΑΚ 440 και 441, η οποία ένσταση πρέπει κατά το άρθρο 262 παρ. 1 ΚΠολΔ να περιλαμβάνει ορισμένη αίτηση και σαφή έκθεση των γεγονότων που τη θεμελιώνουν.

Στη συγκεκριμένη περίπτωση η αναιρεσίβλητη μισθώτρια αμυνόμενη επί αγωγής της αναιρεσείουσας εκμισθώτριας ενώπιον του Ειρηνοδικείου Θεσσαλονίκης για επιδίκαση αποζημίωσης χρήσης και αποζημίωσης για φθορές του μισθίου προέβαλε ένσταση συμψηφισμού απαίτησής της "για ποσό 3.330 ευρώ που αφορά σε δαπάνες επισκευής και μία πόρτα ασφαλείας", την οποία και για το ποσό που αφορά την πόρτα επανέλαβε στις προτάσεις της με τη φράση "επειδή εκτός αυτών πρέπει η ενάγουσα να υποχρεωθεί να μας αποδώσει ποσό 830 ευρώ για πόρτα ασφαλείας που τοποθετήσαμε στο μίσθιο και παρέμεινε σ' αυτό μετά την αποχώρησή μας".

Επί της άνω αγωγής εκδόθηκε η 5819/2005 απόφαση του Ειρηνοδικείου Θεσ/νίκης, η οποία δέχθηκε, μεταξύ άλλων, ότι η εναγομένη είχε ανταπαίτηση εναντίον της ενάγουσας 800 ευρώ και έτσι έκανε δεκτή για το ποσό αυτό την ανωτέρω ένσταση συμψηφισμού (αντικατάσταση της παλαιάς πόρτας του μισθίου με άλλη θωρακισμένη).

Το Πολυμελές Πρωτοδικείο που δίκασε ως δευτεροβάθμιο δικαστήριο επί εφέσεως που είχε ασκήσει η αναιρεσείουσα κατά της 5819/2005 απόφασης του Ειρηνοδικείου Θεσσαλονίκης, η οποία είχε δεχθεί εν μέρει την αγωγή αυτής κατά της αναιρεσίβλητης δέχθηκε ανέλεγκτα τα ακόλουθα κρίσιμα για την τύχη της αναίρεσης πραγματικά περιστατικά: "Με το από ..........

ιδιωτικό συμφωνητικό μίσθωσης, που νομίμως θεωρήθηκε από τον αρμόδιο οικονομικό έφορο, η εκκαλούσα εκμίσθωσε στην εφεσίβλητη το διαμέρισμα του πρώτου ορόφου της κείμενης επί της οδού .... αρ. .... στη .......... Θεσσαλονίκης οικοδομής, προκειμένου η τελευταία να χρησιμοποιήσει κύρια κατοικία της ιδίας και του συζύγου της για χρονικό διάστημα τριών ετών, αρχόμενο την 1-9-1998 και λήγον την 1-9-2001, έναντι μηνιαίου προκαταβαλλόμενου την πρώτη ημέρα εκάστου μηνός μισθώματος, ύψους 85.000 δραχμών για το πρώτο μισθωτικό έτος, 90.000 δραχμών, για το δεύτερο και 95.000 δραχμών για το τρίτο, πλέον του αναλογούντος τέλους χαρτοσήμου 3, 6%.

Σε εκτέλεση της επίδικης σύμβασης μίσθωσης η εκκαλούσα παρέδωσε τη χρήση του μίσθιου ακινήτου στην εφεσίβλητη, η οποία εξακολούθησε να παραμένει στη χρήση και μετά το πέρας της συμβατικής διάρκειας, δηλαδή την 1-9-2001 χωρίς η εκκαλούσα να εναντιωθεί και έτσι η συνομολογηθείσα για ορισμένο χρόνο ένδικη μίσθωση ανανεώθηκε για αόριστο χρόνο, το δε μηνιαίο μίσθωμα για το μετά την 1-9-2003 χρονικό διάστημα αναπροσαρμόστηκε συμβατικά στο ποσό των 294, 00 ευρώ και με το αναλογούν τέλος χαρτοσήμου ποσού 10, 59 ευρώ ανήλθε στο ποσό των 304, 59 ευρώ......

Η εφεσίβλητη μολονότι χρησιμοποιούσε ακωλύτως το μίσθιο διαμέρισμα, εντούτοις δεν κατέβαλε τα μισθώματα και αναλογούντα τέλη χαρτοσήμου του χρονικού διαστήματος από 1-2-2004 έως 31-7-2004, συνολικού ύψους 1.827, 54 ευρώ, ....... Έτσι η εκκαλούσα δικαιούται για μισθώματα και αναλογούντα τέλη χαρτοσήμου του ανωτέρου χρονικού διαστήματος το ποσό των 1.827, 54 ευρώ.

Στο ανωτέρω ποσό πρέπει να προστεθεί α) το ποσό των 761, 47 ευρώπου η εκκαλούμενη απόφαση (εσφαλμένα μεν, πλην όμως χωρίς το παρόν Δικαστήριο να μπορεί να εκδώσει, ως ήδη προαναφέρθηκε, επιβλαβέστερη για την εκκαλούσα απόφαση χωρίς αντίθετη έφεση από την εφεσίβλητη) επιδίκασε ως αποζημίωση χρήσης για το χρονικό διάστημα από 1-8-2004 έως 15-10-2004 οπότε η εφεσίβλητη αποχώρησε από το μίσθιο και β) το ποσό των 421,00 ευρώ, για το οποίο δεν υποβάλλεται παράπονο, που η εκκαλούμενη απόφαση επιδίκασε στην εκκαλούσα ως οφειλόμενες δαπάνες κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος και ύδατος κατά τη διάρκεια χρήσης του μισθίου, .....Επίσης, από την κατάθεση του εξετασθέντος στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο μ' επιμέλεια της εφεσίβλητης μάρτυρος αποδείχθηκε ότι η τελευταία το έτος 2000 δαπάνησε για τοποθέτηση θύρας εισόδου του διαμερίσματος το ποσό των 800,00 ευρώ, το οποίο και πρότεινε ενώπιον του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου προς συμψηφισμό στις απαιτήσεις αποζημίωσης χρήσης και δαπανών κατανάλωσης ρεύματος και ύδατος ως ανταπαίτηση που διατηρεί κατά της εκκαλούσας-εκμισθώτριας σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 591 εδ α' του ΑΚ, και το οποίο πράγματι πρέπει να αφαιρεθεί από τις απαιτήσεις αυτές, ύψους 1.182, 47 ευρώ κατά τα άρθρα 440 και 441 του ΑΚ απομένοντας υπόλοιπο προς καταβολή 382,47 ευρώ".

Η αναιρεσείουσα με τον πρώτο λόγο της αναίρεσης από τον αρ.1 της ΚΠολΔ 560 προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση 27252/2006 του Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης την αιτίαση ότι δέχθηκε ως κατ' ουσίαν βάσιμη την ένσταση συμψηφισμού που προέβαλε η αναιρεσίβλητη-εναγομένη ενώπιον του Ειρηνοδικείου Θεσσσαλονίκης παρότι η ένσταση ήταν αόριστη νομικά αφού η εναγομένη δεν εξέθετε ότι ήταν αναγκαία, ούτε ανέφερε περιστατικά από τα οποία θα μπορούσε να προκύψει τούτο.

Ο λόγος αυτός είναι αόριστος, διότι η αναιρεσείουσα δεν ισχυρίζεται ότι τον περί νομικής αοριστίας ισχυρισμό της αυτόν πρόβαλε με λόγο εφέσεως, σύμφωνα με το άρθρο 562 παρ.2 ΚΠολΔ, μη προκειμένης κάποιας εξαίρεσης από εκείνες της παρ.4 της ίδιας διάταξης. Με το δεύτερο λόγο της αναίρεσης η αναιρεσείουσα προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από τον αρ. 1 του άρθρου 560 ΚΠολΔ διότι δέχθηκε την απόδοση της ανωτέρω δαπάνης για την τοποθέτηση της θύρα εισόδου χωρίς να τη χαρακτηρίζει αναγκαία.

Ο λόγος αυτός αναίρεσης είναι αβάσιμος, διότι το ως Εφετείο δικάσαν Πολυμελές Πρωτοδικείο δεν παραβίασε τις προαναφερόμενες διατάξεις ουσιαστικού δικαίου, τις οποίες ορθά ερμήνευσε και εφάρμοσε, αφού η τοποθέτηση πόρτας ασφαλείας σε κατοικία είναι αναμφισβήτητα αυτονόητα αναγκαία δαπάνη για την ασφαλή εκμετάλλευση και χρήση του ακινήτου μισθίου που παρέμεινε σ' αυτό.

Έτσι, δεν δέχθηκε λιγότερα στοιχεία από όσα απαιτούν οι ανωτέρω αναφερόμενες διατάξεις για τη θεμελίωση της ένστασης συμψηφισμού και η μη αναφορά εν προκειμένω στην αναιρεσιβαλλομένη, κατά τρόπο πανηγυρικό, της λέξης "αναγκαία" δεν οδηγεί σε παραβίαση των άνω διατάξεων, αφού από τις άνω παραδοχές της προσβαλλομένης προκύπτει σαφώς ότι το Δικαστήριο εκείνο δέχθηκε νοηματικά ότι, πρόκειται για αναγκαία δαπάνη.

Εξάλλου, ο από τον αρ. 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ για εκ πλαγίου παραβίαση των διατάξεων 591 εδ α', 1101 εδ α', 440 και 441 ΑΚ, λόγω ελλιπούς αιτιολογίας δεν ιδρύεται στη συγκεκριμένη απόφαση διότι η προσβαλλομένη είναι απόφαση πολυμελούς πρωτοδικείου που δίκασε έφεση κατά απόφασης ειρηνοδικείου και έτσι ο σχετικός τρίτος λόγος αναίρεσης από τον αρ.19 της ΚΠολΔ 559 είναι απαράδεκτος κατά την ΚΠολΔ 560.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 31-10-2006 αίτηση της Χ1 για αναίρεση της 27252/2006 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 5 Δεκεμβρίου 2007. Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο στις 9 Ιανουαρίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ