Supreme Court dismisses appeal on abuse of right claim, ruling the lawsuit was not abusive despite alleged fictitious sale.

Απόφαση 650 / 2012 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 650/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ελισάβετ Μουγάκου-Μπρίλλη, Αντιπρόεδρο, Χαράλαμπο Δημάδη, Σπυρίδωνα Μιτσιάλη, Δημήτριο Μαζαράκη και Νικόλαο Μπιχάκη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 25 Ιανουαρίου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Φωτεινής Σαμέλη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ε. Τ. του Π., χας Ι. Κ.-Κ., κατοίκου ..., η οποία δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Των αναιρεσίβλητων: 1. Φ. συζ. Σ. Μ. το γένος Ι. Κ.-Κ., και 2. Δ. Κ.-Κ. του Ι., συζ. Κ. Μ., κατοίκων ..., οι οποίες παραστάθηκαν με την πληρεξούσια δικηγόρο τους Ζωή Μπαλαμπάνη.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-7-2006 αγωγή των ήδη αναιρεσίβλητων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 3219/2007 του ίδιου Δικαστηρίου και 3670/2008 του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 15-12-2008 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκαν μόνο οι αναιρεσίβλητες, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Νικόλαος Μπιχάκης ανέγνωσε την από 25-11-2010 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Η πληρεξούσια των αναιρεσίβλητων ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από την 2210/24-10-2011 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Αθηνών ..., την οποία επικαλούνται και προσκομίζουν οι επισπεύδουσες τη συζήτηση αναιρεσίβλητες προκύπτει ότι επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα η από 21-10-2011 κλήση στην αναιρεσείουσα για να εμφανισθεί στην αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο της 25-1-2012 μετά την αναβολή της συζήτησης από την αρχικώς ορισθείσα δικάσιμο της 15-12-2010. Ωστόσο η αναιρεσείουσα δεν εμφανίστηκε στο ακροατήριο, ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, με δήλωση κατά το άρθρο 242 παρ.2 ΚΠολΔ, κατά την παραπάνω συζήτηση της υπόθεσης, κατά την οποία η υπόθεση εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το πινάκιο και επομένως πρέπει παρά την απουσία της να προχωρήσει η συζήτηση της υπόθεσης.

Με τον πρώτο λόγο αναίρεσης η αναιρεσείουσα προσάπτει στην προσβαλλόμενη απόφαση και κατ' ορθή εκτίμηση του την από το άρθρο 559 αριθ.19 (και όχι από του αριθ.20) ΚΠολΔ αιτίαση, γιατί το Εφετείο δέχτηκε, ότι δεν αποδείχθηκε ότι η περιεχομένη στο .../1973 πωλητήριο συμβόλαιο της συμ/φου Βύρωνα Ανδριανής Οικονομοπούλου, πώληση από τον αποβιώσαντα σύζυγο της αναιρεσείουσας Ι.

Κ. ή Κ. προς τις αδελφές του Σ. Κ. και Θ. Δ. κατά 1/2 εξ αδιαιρέτου στην καθεμία ήταν εικονική, εν γνώσει τους, γι' αυτό και επέστρεψαν αυτές το ακίνητο, η μεν πρώτη στον ίδιο, η δε δεύτερη στις αναιρεσίβλητες θυγατέρες του με την από 17-7-1988 ιδιόγραφη διαθήκη της προς αποφυγή διπλών μεταβιβάσεων. Έτσι, η παροχή αυτή ήταν του παραπάνω και όχι τρίτων, όπως, επίσης δέχθηκε το Εφετείο και γι' αυτό δεν την καταλόγισε στη νόμιμη μοίρα, επί του γεγονότος μάλιστα αυτού ο γιός της Σ.

Κ., Χ. κατάθεσε σχετικά: "Κανόνισε με τις αδελφές του, επειδή είχε υπογράψει επιταγές να τους πουλήσει εικονικά το οικόπεδο και το σπίτι και να επαναμεταβιβάσουν τα μερίδια όπως έγινε, η μητέρα μου το άφησε στο θείο μου και η αδελφή της στις ενάγουσες κατόπιν προτροπής τους" και ως εκ τούτου υπάρχει ευθεία ωφέλεια από τον κληρονομούμενο, και όχι από κάποιο τρίτο όπως δέχτηκε το Εφετείο.

Ο λόγος αυτός της αναίρεσης είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, ως πλήττων την εκτίμηση πραγματικών γεγονότων από το Δικαστήριο της ουσίας, η οποία δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου (άρθρο 561 παρ.1 ΚΠολΔ).

Σύμφωνα με το άρθρο 281 ΑΚ "η άσκηση δικαιώματος απαγορεύεται, εάν υπερβαίνει προφανώς τα όρια που επιβάλλουν η καλή πίστη ή τα χρηστά ήθη ή ο κοινωνικός ή οικονομικός σκοπός του δικαιώματος". Κατά την έννοια της διατάξεως αυτής για να θεωρηθεί η άσκηση του δικαιώματος ως καταχρηστική θα πρέπει η προφανής υπέρβαση των ορίων που επιβάλλουν η καλή πίστη ή τα χρηστά ήθη ή ο κοινωνικός ή οικονομικός σκοπός του δικαιώματος να προκύπτει από την προηγηθείσα συμπεριφορά του δικαιούχου ή και των δικαιοπαρόχων του ή από την πραγματική κατάσταση που δημιουργήθηκε ή τις περιστάσεις που μεσολάβησαν ή από άλλα περιστατικά τα οποία χωρίς κατά νόμο να εμποδίζουν ή να επάγονται την απόσβεση του δικαιώματος καθιστούν μη ανεκτή την άσκηση του κατά τις περί δικαίου τις ηθικές αντιλήψεις του μέσου κοινωνικού ανθρώπου (Ολ.ΑΠ 17/1995, Ολ.ΑΠ 7/2002).

Στην προκείμενη περίπτωση, τα περιστατικά που πρόβαλε πρωτοδίκως η αναιρεσείουσα και επανέφερε στο Εφετείο με λόγο έφεσής της, προς απόκρουση της ένδικης αγωγής, είναι τα εξής: "Ότι η προαναφερόμενη πώληση του δικαιοπαρόχου της Ι. Κ. - Κ. προς τις ανωτέρω αδελφές του είναι άκυρη, διότι έγινε κατ' επίφαση δηλαδή εικονικά, γεγονός που οι ενάγουσες γνώριζαν, προκειμένου ο ανωτέρω πωλητής να αποφύγει την κατάσχεση του πωληθέντος ακινήτου του που θα επέσπευδαν για την ικανοποίηση απαιτήσεων που είχαν εναντίον του η εν διαστάσει σύζυγός του Β.

Π. (μητέρα των εναγουσών) και το Ράδιο Βαλέτα και ότι μεταξύ των εικονικά συμβαλλομένων είχε συμφωνηθεί, όταν θα τελείωναν οι εναντίον του (πωλητή) διεκδικήσεις, οι φερόμενες ως αγοράστριες αδελφές τους να του αναμεταβιβάσουν τούτο και ότι για το λόγο αυτό αυτές εγκατέστησαν κληρονόμους τους σε αυτό η μεν Σ.

στο 1/2 εξ αδιαιρέτου τον ίδιο, η δε Θ. στο υπόλοιπο 1/2 εξ αδιαιρέτου, καθ' υπόδειξή του, τις ενάγουσες θυγατέρες του και έτσι αφενός με τις ως άνω προς τις μεριδούχες ενάγουσες παροχές υπερκαλύφθηκε η νόμιμη μοίρα τους, με συνέπεια να μην διατηρούν αυτές κληρονομικό δικαίωμα στην ένδικη κληρονομιαία οριζόντια ιδιοκτησία και αφετέρου υπό τα ως άνω πραγματικά περιστατικά η άσκηση με την κρίση αγωγή από τις ενάγουσες του δικαιώματος τους για συμπλήρωση της νόμιμης μοίρας τους είναι καταχρηστική".

Τα ως άνω, όμως, πραγματικά περιστατικά και αληθή υποτιθέμενα δεν καθιστούν καταχρηστική την άσκηση της ένδικης αγωγής και επομένως η ένσταση καταχρηστικής άσκησης είναι μη νόμιμη. Κρίνοντας έτσι και το Εφετείο και απορρίπτοντας το σχετικό λόγο έφεσης της αναιρεσείουσας κατά της πρωτόδικης απόφασης, που απέρριψε ως μη νόμιμη την ως άνω ένσταση καταχρηστικής άσκησης του ενδίκου δικαιώματος των αναιρεσιβλήτων, ορθά εφάρμοσε την διάταξη του άρθρου 281 ΑΚ και δεν παραβίασε αυτή και επομένως ο δεύτερος λόγος της αίτησης από το άρθρο 559 αρ.1 ΚΠολΔ, είναι αβάσιμος.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 15-12-2008 αίτηση της Ε. Τ. για αναίρεση της 3670/2008 απόφασης του Εφετείου Αθηνών. Και

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα των αναιρεσιβλήτων, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 6 Μαρτίου 2012.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 23 Απριλίου 2012.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ