Supreme Court allows appeal on liability but dismisses vague appeal grounds for insufficient factual findings.
Legislator summary
AI generatedThe Supreme Court of Greece partially allowed the appellant's request to overturn the Court of Appeal's decision in a tort claim. While the Court accepted the argument that the lower court erred in finding liability based on a single witness's testimony without sufficient reasoning, it rejected a second ground for appeal as too vague and lacking specific factual premises. Consequently, the case was remanded to the Court of Appeal for further examination by a different panel of judges.
Legislator headnote
AI generatedArt. 523 para. 1 K.Pol.D.; Art. 559 no. 14 K.Pol.D.; Art. 559 no. 19 K.Pol.D.; Art. 561 para. 1 K.Pol.D.; Art. 380 para. 3 K.Pol.D.: An appeal regarding liability may be admissible if it challenges the factual basis of the judgment, but grounds based on insufficient reasoning must be specific and reference all factual premises of the lower court decision to be valid.
Keywords
AI generatedCited Legislation
AI generatedFull text
Απόφαση 604 / 2006 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 604/2006
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Δ' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κρητικό, Αντιπρόεδρο, Γεώργιο Βούλγαρη, Δημήτριο Κυριτσάκη, Αχιλλέα Νταφούλη και Ελένη Μαραμαθά, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 4 Νοεμβρίου 2005, με την παρουσία και της Γραμματέως Μάρθας Ψαραύτη, για να δικάσει μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος : Δ. Π. του Σ., κατοίκου…, ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παναγιώτη Βρεττό.
Των αναιρεσίβλητων : 1. Δ. Π. του Ι., κατοίκου ..., 2. ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "PILOT J A.E.", που εδρεύει στο ... και εκπροσωπείται νόμιμα, οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεράσιμο Ποταμιάνο και 3. ανώνυμης ασφαλιστικής εταιρείας με την επωνυμία "ΔΙΕΘΝΗΣ ΕΝΩΣΗ Α.Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Γεώργιο Κοπανάκη, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-6-1999 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος και την από 15-5-2000 αγωγή της ήδη 3ης εκ των αναιρεσίβλητων, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών και συνεκδικάσθηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1864/2001 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 4611/2002 οριστική του Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 15 Ιουνίου 2004 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ελένη Μαραμαθά, ανάγνωσε την έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την εν μέρει παραδοχή της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.
Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, ο πληρεξούσιος των 1ου και 2ης εκ των αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Ι. Από τη διάταξη του άρθρου 523 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ. ορίζεται ότι "ο εφεσίβλητος μπορεί και αφού περάσει η προθεσμία της έφεσης να ασκήσει αντέφεση ως προς τα κεφάλαια της απόφασης που προσβάλλονται με την έφεση και ως προς εκείνα που συνέχονται αναγκαστικά με αυτά και αν ακόμη αποδέχθηκε την απόφαση ή παραιτήθηκε από την έφεση".
Από το συνδυασμό της ως άνω διατάξεως με τη διάταξη του άρθρου 522 ιδίου Κώδικα συνάγεται, ότι η αντέφεση για να είναι παραδεκτή πρέπει να αφορά τα κεφάλαια της αποφάσεως που προσβάλλονται με την έφεση ή τα αναγκαίως με αυτά συνεχόμενα, δηλαδή το περιεχόμενό τους πρέπει να βρίσκεται μέσα στα όρια του μεταβιβαστικού αποτελέσματος της εφέσεως, αφού με την έφεση δεν μεταβιβάζεται στο σύνολο της η υπόθεση στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, αλλά μόνο κατά τα καθοριζόμενα από αυτή όρια. 'Ετσι επί αγωγή αποζημιώσεως από αδικοπραξία (άρθρα 914, 297, 292 Α.Κ.) αν ο εκκαλών με την έφεση προσβάλλει την πρωτόδικη απόφαση ως προς την υπαιτιότητα μπορεί ο εφεσίβλητος να ασκήσει αντέφεση ως προς το κεφάλαιο της αποζημιώσεως για υλικές ζημίες, αλλά και για χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης, γιατί στο εκκληθέν κεφάλαιο περιλαμβάνεται και το κεφάλαιο της αποζημιώσεως.
Δεν ισχύει όμως και το αντίστροφο, δηλαδή αν εκκαλείται μόνο το κεφάλαιο της αποζημιώσεως, μόνο αυτό μεταβιβάζεται στο Εφετείο, όχι δε και το κεφάλαιο της υπαιτιότητος, γιατί αυτό δεν συνέχεται αναγκαστικά με το πρώτο. Στην προκειμένη περίπτωση το Εφετείο με την προσβαλλομένη απόφασή του συνεκδίκασε α) την από 15-07-01 έφεση του Δ.
Π. (ενάγοντος και ήδη αναιρεσείοντος) κατά των 1) Δ. Π. και 2) της εταιρίας με την επωνυμία "Pilot J. A.E." και της εταιρίας με την επωνυμία "Διεθνής 'Ενωσις Α.Α.Ε." με β) την από 20.08.01 έφεση της εταιρίας με την επωνυμία "Pilot J. A.E." κατά του Δ. Π. και της εταιρίας με την επωνυμία "Διεθνής 'Ενωσις Α.Α.Ε." και τις ως άνω εφέσεις με τις εκπροθέσμως ασκηθείσες εφέσεις α) της εταιρίας με την επωνυμία "Διεθής 'Ενωσις Α.Α.Ε." κατά του Δ.
Π. και β) του Δ. Π. κατά του Δ. Π. τις οποίες δέχθηκε ως παραδεκτώς ασκηθείσες αντεφέσεις, επί της παραδεκτώς ασκηθείσας εφέσεως του Δ. Π.. Από την παραδεκτώς γενομένη επισκόπηση των παρακάτω δικογράφων προκύπτουν τα ακόλουθα : α) Με την από 15.07.01 έφεσή του ο ενάγων και ήδη αναιρεσείων Δ. Π. ζήτησε την εξαφάνιση της πρωτόδικης αποφάσεως, με την οποία είχε κριθεί αποκλειστικά υπαίτιος του ατυχήματος ο Δ.
Π., ήδη πρώτος αναιρεσίβλητος, για κακή εκτίμηση των αποδείξεων όσον αφορά 1) στην απόρριψη του κονδυλίου της αγωγής του για βελτιωμένη διατροφή 2) στο επιδικασθέν κονδύλιο βελτιωμένης διατροφής 3) για το απορριφθέν κονδύλιο μελλοντικής δαπάνης οικιακής βοηθού 4) για το κονδύλιο αποζημιώσεως από το άρθρο 931 Α.Κ. 5) για το κονδύλιο της χρηματικής ικανοποιήσεως λόγω ηθικής βλάβης 6) για το κονδύλιο της αξίας του καταστραφέντος μοτοποδηλάτου του β) με την από 20.08.01 έφεσή της η εταιρία με την επωνυμία "Pilot J.
A.E." κατά της εταιρίας με την επωνυμία "Διεθνής 'Ενωσις Α.Α.Ε." ζήτησε την εξαφάνιση της πρωτόδικης αποφάσεως για κακή εκτίμηση των αποδείξεων, τόσον ως προς την αναγνώριση του Δ. Π. ως αποκλειστικά υπαιτίου του ατυχήματος, όσον και ως προς τα επιδικασθέντα κονδύλια αποζημιώσεως για δαπάνες νοσηλείας, για ζημίες σε κινητά πράγματα και για την αποζημίωση με βάση τα άρθρα 931 και 932 Α.Κ.
Τα αυτά αιτήματα διατυπώθηκαν με την ασκηθείσα με το ίδιο δικόγραφο εκπρόθεσμη έφεση του Δ. Π. κατά του Δ. Π. που ισχύει ως αντέφεση επί της εφέσεως του τελευταίου και γ) με την από 20.11.01 εκπρόθεσμη έφεση της εταιρίας με την επωνυμία "Διεθνής 'Ενωσις Α.Α.Ε." κατά του Δ. Π. που ισχύει ως αντέφεση κατά της αυτής ως άνω εφέσεως του Δ.
Π. ζήτησε την εξαφάνιση της πρωτόδικης αποφάσεως ως προς την αναγνώριση του ασφαλισμένου της Δ. Π. ως αποκλειστικά υπαιτίου του ατυχήματος και ως προς τα επιδικασθέντα κονδύλια για νοσήλια, μίσθωση ταξί, βελτιωμένη διατροφή, αξία καταστραφέντος μοτοποδηλάτου, αποκλειστική νοσοκόμο, καταστραφέντα αντικείμενα, οικιακή βοηθό, διαφυγόντα κέρδη και αποζημίωση με βάση τα άρθρα 931 και 932 Α.Κ.
Το Εφετείο με την προσβαλλομένη απόφασή του συνεκδίκασε τις με τα ως άνω δικόγραφα ασκηθείσες εφέσεις και αντεφέσεις. 'Εκρινε τις ως άνω εκπροθέσμως ασκηθείσες εφέσεις ως αντεφέσεις επί της εφέσεως του Δ. Π.. Επίσης το Εφετείο με την προσβαλλομένη απόφασή του δέχθηκε ότι παραδεκτώς προσβάλλεται με τις ως άνω αντεφέσεις το κεφάλαιο της υπαιτιότητας, καίτοι τούτο δεν προσβάλλετο με την έφεση του Δ.
Π., ο οποίο προσέβαλε την πρωτόδικη απόφαση μόνο ως προς το κεφάλαιο της αποζημιώσεως και επομένως μόνο ως προς αυτό, σύμφωνα και με όσα αναφέρονται στην αρχή της παρούσας είχε μεταβιβασθεί η υπόθεση στο Εφετείο.
Συνεπώς κρίνοντας ως άνω το Εφετείο παρά τον νόμο (άρθρο 523 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ.) δεν κήρυξε απαράδεκτες τις ως άνω δύο αντεφέσεις, όσον αφορά το κεφάλαιο της υπαιτιότητας και ως εκ τούτου πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος ο πρώτος λόγος της αιτήσεως αναιρέσεως από το άρθρο 559 αριθμός 14 Κ.Πολ.Δ..
ΙΙ. Για να είναι ορισμένος ο προβλεπόμενος από το άρθρο 559 αριθμός 19 Κ.Πολ.Δ. λόγος αναιρέσεως πρέπει να διαλαμβάνονται στο αναιρετήριο : 1) οι πραγματικές παραδοχές της αποφάσεως ή η μνεία ότι αυτή στερείται παντελώς αιτιολογιών 2) ο ισχυρισμός (αγωγικός, ένσταση) και τα περιστατικά που προτάθηκαν προς θεμελίωσή του ως προς τον οποίο η έλλειψη ή ανεπάρκεια ή η αντίφαση και η σύνδεσή του με το διατακτικό, δηλαδή αν πρόκειται για παντελή έλλειψη αιτιολογίας, μνεία μόνο τούτου, αν πρόκειται για ανεπαρκή αιτιολογία, ποια επί πλέον περιστατικά έπρεπε να αναφέρονται ή ως προς τι υπάρχει έλλειψη νομικού χαρακτηρισμού και αν πρόκειται για αντιφατικές αιτιολογίες, ποιες είναι αυτές, σε τι συνίσταται η αντίφαση και από πού προκύπτει.
Στην προκειμένη περίπτωση ο αναιρεσείων διατείνεται με τον δεύτερο λόγο της αιτήσεως αναιρέσεως ότι το Εφετείο α) στήριξε την περί υπαιτότητας κρίση του κατά κύριο λόγο στην κατάθεση του φερομένου ως αυτόπτη μάρτυρα Ε. Δ. και 2) στην παραδοχή του ότι ο Δ. Π. είχε διακόψει την πορεία του όταν έφθασε στη διασταύρωση προ του ερυθρού σηματοδότη, χωρίς να αιτιολογεί πως δέχθηκε ως αυτόπτη τον ως άνω μάρτυρα και πως προσέκρουσε με σφοδρότητα επί του μοτοποδηλάτου, καίτοι προσωρινά είχε διακόψει την πορεία του (προ του ερυθρού σηματοδότη).
Ο ως άνω λόγος αναιρέσεως που απορρέει από το άρθρο 559 αριθμός 19 Κ.Πολ.Δ. είναι προεχόντως αόριστος και γι' αυτό πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτος, γιατί δεν αναφέρει τις πλήρως παραδοχές της ελάσσονος προτάσεως της πληττομένης αποφάσεως. Οι παρατιθέμενες υπό του αναιρεσείοντος στο δικόγραφο της αναιρέσεως εντελώς αποσπασματικές και επιλεκτικές παραδοχές της ιδίας αποφάσεως δεν δύνανται να καταστήσουν ορισμένο τον μνημονευθέντα λόγο, αφού αυτός (λόγος από το 559 αριθμος 19 Κ.Πολ.Δ.) συγκροτείται μόνο με την πλήρη αναφορά όλων των από την πληττομένη απόφαση γενομένων αποδεκτών παραδοχών.
Κατά τα λοιπά ο λόγος αυτός αναιρέσεως είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, αφού υπό την επίκληση πλημμέλειας από το άρθρο 559 αριθμός 19 Κ.Πολ.Δ. πλήττει την εκτίμηση από το Εφετείο των συνιστώντων την ουσία της υποθέσεως πραγματικών περιστατικών, η οποία σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 561 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ. δεν υπόκειται στον έλεγχο του Αρείου Πάγου.
Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση ως προς το στο σκεπτικό αναφερόμενο μέρος της, να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω έρευνα στο ίδιο δικαστήριο συντιθέμενο από άλλους δικαστές (άρθρο 380 παρ. 3 Κ.Πολ.Δ.) και να καταδικασθούν οι αναιρεσίβλητοι στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την 4611/2002 απόφαση του Εφετείου Αθηνών κατά το αναφερόμενο στο σκεπτικό μέρος.
Παραπέμπει την υπόθεση κατά το ως άνω μέρος της προς περαιτέρω έρευνα στο ίδιο Εφετείο συντιθέμενο από άλλους δικαστές. Και
Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος την οποία ορίζει σε χίλια πεντακόσια (1.500) ευρώ.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 16 Νοεμβρίου 2005. Και
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 29 Μαρτίου 2006.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ