Supreme Court dismisses appeal on inadmissibility grounds for arguments regarding evidence evaluation and lack of signature verification.

Απόφαση 591 / 2016 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 591/2016

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ’ Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ιωάννη Γιαννακόπουλο, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Ευγενία Προγάκη, Ασπασία Μαγιάκου, Νικήτα Χριστόπουλο, και Πέτρο Σαλίχο, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 5 Οκτωβρίου 2016, με την παρουσία και της γραμματέως Σπυριδούλας Τζαβίδη, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ε. Α. του Ν., κατοίκου ..., που παραστάθηκε μετά του πληρεξούσιου δικηγόρου Θωμά Λεχωβίτη.

Του αναιρεσίβλητου: Α. Α. του Ε., κατοίκου ..., που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Ανδρέα Αργυρόπουλο

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από αγωγή 5-5-2008 του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Ρεθύμνου.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 27/2010 του ιδίου Δικαστηρίου και 2/2015 του Εφετείου Κρήτης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 3-3-2015 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.

Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Πέτρος Σαλίχος, ανέγνωσε την από 2-11-2015 έκθεσή του, με την οποία εισηγείται την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης αναίρεσης, ο πληρεξούσιος του αναιρεσίβλητου ζήτησε την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ο λόγος αναιρέσεως του άρθρου 559 αρ. 8 ΚΠολΔ. για λήψη ή μη υπόψη προταθέντος ουσιώδους πράγματος, προϋποθέτει πράγμα παραδεκτώς προταθέν, αφού διαφορετικά το δικαστήριο της ουσίας δεν επιτρέπεται να το λάβει υπόψη. "Πράγματα" δε θεωρούνται οι αυτοτελείς πραγματικοί ισχυρισμοί των διαδίκων, που συγκροτούν την ιστορική βάση και επομένως θεμελιώνουν το αίτημα της αγωγής, ανταγωγής, ενστάσεως ή αντενστάσεως και όχι οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής ή επιχειρήματα νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από το νόμο ή την εκτίμηση των αποδείξεων. "Πράγμα", επομένως, αποτελεί και ο λόγος εφέσεως, που περιέχει παράπονα κατά της κρίσης του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου (Ολ.

Α.Π. 11/1996). Δεν στοιχειοθετείται, όμως, ο λόγος αυτός αναιρέσεως, αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη τον προταθέντα ισχυρισμό και τον απέρριψε για οποιοδήποτε λόγο, τυπικό ή ουσιαστικό, έστω και αν η απόρριψη δεν είναι ρητή, αλλά συνάγεται από το περιεχόμενο της απόφασης (Ολ. Α.Π. 25/2003). Ενόψει όλων αυτών, ο πρώτος λόγος αναίρεσης, με τον οποίο ο αναιρεσείων, υπό την επίκληση αιτιάσεως εκ του αρ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ.

μέμφεται την προσβαλλόμενη απόφαση, γιατί το Εφετείο δέχθηκε ότι "δεν αποδείχθηκε ότι έλαβε χώρα (άτυπη) παραχώρηση του επίδικου τμήματος προς αυτόν από τον πατέρα του, ούτε ότι προέβη σε οποιαδήποτε πράξη νομής και κατοχής προ του έτους 1998, όταν συνήφθη η πρώτη σύμβαση χρησιδανείου μεταξύ αυτού και του αναιρεσίβλητου, οπότε, υποτίθεται ότι κατείχε την επίδικη έκταση, βάση αυτής, δηλαδή της σύμβασης χρησιδανείου και των μεταγενέστερων συναφθεισών όμοιων συμβάσεων, αλλά και για μη λήψη υπόψη των ισχυρισμών του:

α) ότι οι συμβάσεις χρησιδανείου αναφέρονται σε έκταση 700 τ.μ. και όχι 594,31 τ.μ., που είναι η έκταση του ακινήτου του, που διεκδικείται από τον αναιρεσίβλητο, β) το γεγονός ότι σε όλες τις συμβάσεις χρησιδανείου, αναγράφεται ρητά η δυνατότητα αυτού (αναιρεσείοντος) να κατασκευάσει ξύλινες κατασκευές, εκτός της χρησιδανεισθείσης έκτασης, όρος που δεν θα προβλεπόταν αν το χρησιδανισθέν τμήμα αφορούσε το επίδικο ακίνητο, δεδομένου ότι εντός αυτού είχε ήδη κατασκευάσει ξύλινο μπαρ και λειτουργούσε επιχείρηση από το έτος 1998 τουλάχιστον και γ) το γεγονός ότι με το από 3-3-2000 ιδιωτικό συμφωνητικό μίσθωσης του πατέρα του (αναιρεσείοντος) προς αυτόν, αποφασίσθηκε στις 31-8-2000 από το Δημοτικό Συμβούλιο του τότε Δήμου ...

η χορήγηση σ’ αυτόν άδειας ίδρυσης και λειτουργίας καταστήματος (καντίνας) εντός του επίδικου ακινήτου, με την επιφύλαξη καθορισμού των ορίων του ακινήτου του μεταξύ αυτού και του Δήμου, που ανάγονται εξ ολοκλήρου σε αρνητικά της ένδικης αγωγής γεγονότα και σε επιχειρήματα ή συμπεράσματα, συναγόμενα από την εκτίμηση των αποδείξεων, πρέπει να απορριφθεί προεχόντως ως απαράδεκτος, αφού τα ανωτέρω περιστατικά δεν αποτελούν ισχυρισμούς ("πράγματα") κατά την έννοια που προαναφέρθηκε, αλλά προβλήθηκαν από τον αναιρεσείοντα ως επιχειρήματα, συναγόμενα από τις αποδείξεις για την άρση ανταποδεικτικά του βασικού αγωγικού ισχυρισμού του αναιρεσίβλητου, που στήριζε και την αγωγή του, και επομένως δεν ιδρύεται ο λόγος αυτός αν δεν ληφθούν υπόψη .

Σε κάθε περίπτωση, εάν εκτιμηθεί ότι αυτά αφορούν τον ισχυρισμό περί ιδίας κυριότητας του εναγομένου - αναιρεσείοντος, που προτάθηκε ως ένσταση απ’ αυτόν, ως εναγόμενο, αμυνόμενο κατά της ένδικης αγωγής, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, ο ισχυρισμός αυτός λήφθηκε υπόψη από το Δικαστήριο της ουσίας και απορρίφθηκε ως αβάσιμος.- Ο εκ του άρθρου 559 αρ.10 ΚΠολΔ., λόγος αναιρέσεως ιδρύεται αν το δικαστήριο παρά το νόμο δέχθηκε πράγματα που έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης ως αληθινά χωρίς απόδειξη.

Ο όρος "πράγματα" είναι ταυτόσημος του αντίστοιχου όρου του άρθρου 559 αρ. 8 ΚΠολΔ., δηλαδή θεωρούνται ουσιώδεις για την έκβαση της δίκης νομίμως προταθέντες πραγματικοί ισχυρισμοί, θεμελιωτικοί αγωγής, ανταγωγής, ενστάσεως, αντενστάσεως κλπ., όχι δε και αρνητικοί, των ουσιωδών κατά τα άνω ισχυρισμών, ισχυρισμοί του διαδίκου ή τα επιχειρήματα των διαδίκων ή τα συμπεράσματα του δικαστηρίου και των διαδίκων από την εκτίμηση των αποδείξεων.

Η πρακτική σημασία του λόγου αυτού αναιρέσεως μειώθηκε μετά τον περιορισμό της προδικαστικής αποφάσεως με τους Ν.2207/1994 και 2479/1997, αφού για την ίδρυσή του πρέπει το δικαστήριο να ήταν υποχρεωμένο να εκδώσει προδικαστική απόφαση (Ολ. Α.Π. 12/1991). Στην προκειμένη περίπτωση, η υπόθεση δικάσθηκε σε πρώτο βαθμό από το Μονομελές Πρωτοδικείο Ρεθύμνης, κατά τη διαδικασία του άρθρου 270 παρ. 7 Κ.Πολ.Δ., όπως αντικαταστάθηκε από το άρθρο 12 του Ν. 2915/2001, δηλαδή η οριστική απόφαση εκδόθηκε με βάση τα αποδεικτικά μέσα που οι διάδικοι είχαν προσκομίσει και τις αποδείξεις που διεξήχθησαν στο ακροατήριο.

Επομένως, ο δεύτερος λόγος αναιρέσεως, από τον αρ.10 του άρθρου 559 ΚΠολΔ., με τον οποίο ο αναιρεσείων μέμφεται την προσβαλλόμενη απόφαση γιατί "εσφαλμένα δεν δέχθηκε ότι μεταξύ του επίδικου ακινήτου και του ακινήτου του αναιρεσίβλητου υπήρχε παλαιόθεν και τουλάχιστον από το έτος 1986 αγροτικός δρόμος, ο οποίος εμφαίνεται μάλιστα στο τοπογραφικό διάγραμμα του Οργανισμού Αναπτύξεως Δυτικής Κρήτης με ημερομηνία 1986, ο οποίος ξεκινά από τον νοτίως αμφοτέρων των κτημάτων κείμενο κοινοτικό δρόμο και καταλήγει στη θάλασσα και τούτο παρά το γεγονός ότι για την ύπαρξη του παραπάνω αγροτικού δρόμου προσκομίσθηκαν απ’ αυτόν φωτογραφίες και αεροφωτογραφίες και έγινε επίκληση της μάρτυρος ανταπόδειξης, η οποία περιλαμβάνεται στα πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Ρεθύμνου", είναι απορριπτέος ως απαράδεκτος, καθόσον δεν αφορά "πράγματα" κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ.8 και 10 ΚΠολΔ.

και ειδικότερα δεν είναι αυτοτελής ο άνω ισχυρισμός του εναγομένου - αναιρεσείοντος. Παρεκτός του ότι είναι αβάσιμος, καθόσον από την προσβαλλόμενη απόφαση προκύπτει ότι το Εφετείο εκθέτει σ’ αυτήν όλα τα αποδεικτικά μέσα, δηλαδή τις ένορκες καταθέσεις των μαρτύρων, που εξετάσθηκαν στο πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, καθώς και τα έγγραφα, τα οποία προσκόμισαν και επικαλέστηκαν οι διάδικοι, από τα οποία άντλησε την κρίση του ότι αποδείχθηκαν και είναι αληθινά όλα τα παρατιθέμενα στην απόφασή του και έχοντα ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης πραγματικά περιστατικά, ως προς την αγωγική αξίωση, που δίκασε κατ’ ουσίαν και συνεπώς δεν κατέληξε στην επί της ουσίας κρίση του χωρίς απόδειξη.- Κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ. 19 ΚΠολΔ., λόγος αναίρεσης για έλλειψη νόμιμης βάσης της απόφασης ιδρύεται όταν δεν προκύπτουν από το αιτιολογικό της τα αναγκαία περιστατικά για την κρίση αν συντρέχουν οι νόμιμες προϋποθέσεις της εφαρμοσθείσας διάταξης, όπως και όταν η απόφαση έχει ελλιπείς ή αντιφατικές αιτιολογίες στο νομικό χαρακτηρισμό αυτών που έγιναν δεκτά και έχουν ουσιαστική επίδραση στην πορεία της δίκης.

Αντίθετα, δεν υπάρχει έλλειψη νόμιμης βάσης όταν πρόκειται για ελλείψεις που αναφέρονται στην εκτίμηση και αξιολόγηση των αποδείξεων και ειδικότερα στην ανάλυση, στάθμιση και αιτιολόγηση του πορίσματος, που έχει εξαχθεί από αυτές, αρκεί τούτο να εκτίθεται σαφώς, πλήρως και χωρίς αντιφάσεις εφόσον το πόρισμα απ’ αυτές είναι σαφές (Ολ.

Α.Π. 24/1992). Με τον τρίτο λόγο αναίρεσης προβάλλεται η αιτίαση έλλειψης νόμιμης βάσης, γιατί η προσβαλλόμενη απόφαση έχει αντιφατικές αιτιολογίες σε ζητήματα που ασκούν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Όμως, από τις ίδιες πιο πάνω παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης στο αποδεικτικό της πόρισμα προκύπτει ότι έχει νόμιμη βάση και δη την απαιτούμενη αιτιολογία, γιατί καλύπτεται χωρίς λογικά κενά και αντιφάσεις και με πληρότητα και σαφήνεια χωρίς να χρειαζόταν οποιαδήποτε άλλη περαιτέρω παραδοχή, το πραγματικό του εφαρμοστέου εδώ κανόνα ουσιαστικού δικαίου των άρθρων 1033, 1045, 1051 και 1094 Α.Κ., τις οποίες η προβαλλόμενη απόφαση δεν παραβίασε με ανεπαρκείς αιτιολογίες.

Τα επιχειρήματα δε του Δικαστηρίου της ουσίας που σχετίζονται με την εκτίμηση των αποδείξεων δεν συνιστούν παραδοχές επί τη βάσει των οποίων διαμορφώνεται το αποδεικτικό πόρισμα και ως εκ τούτου δεν αποτελούν "αιτιολογία" της απόφασης, ώστε στο πλαίσιο της διάταξης του άρ.19 ΚΠολΔ. να επιδέχεται αυτή μομφή για ανεπάρκεια.

Συγκεκριμένα, η περιλαμβανόμενη στον ως άνω λόγο αναίρεσης, από τον αρ.19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ., αιτίαση, ότι "η προσβαλλόμενη απόφαση δέχεται μετατόπιση του δρόμου που εξυπηρετούσε τις ιδιοκτησίες όλων των αδελφών Α. από τα Ανατολικά στα Δυτικά του οικοπέδου του αναιρεσίβλητου, στην οποία υποτίθεται συναίνεσαν όλοι οι αδελφοί αυτού, δηλαδή συμπεριλαμβανομένου και του πατέρα του αναιρεσείοντος, σύμφωνα με το από Οκτώβριο 2002 τοπογραφικό διάγραμμα του αρχιτέκτονα μηχανικού Κ.

Η., και τούτο χωρίς να ελεγχθεί, από το εκδώσαν την απόφαση Δικαστήριο, το γεγονός ότι πουθενά δεν φαίνεται τεθείσα η υπογραφή του πατέρα του, ο δε εκ των αδελφών Ε. Α. του Ε., με την υπεύθυνη δήλωση που προσκομίσθηκε στο Εφετείο κατά τη συζήτηση της ένδικης εφέσεως αμφισβήτησε ευθέως την υπογραφή του ως τεθείσα εκ πλάνης", πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη, διότι υπό την επίκληση των παραπάνω πλημμελειών, πλήττεται στην πραγματικότητα η προσβαλλόμενη απόφαση ως προς την εκτίμηση των αποδείξεων, που δεν ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο, κατά το άρθρο 561 ΚΠολΔ.

Επομένως, πρέπει ο παραπάνω λόγος να απορριφθεί ως απαράδεκτος. Κατ’ ακολουθίαν αυτών, πρέπει η ένδικη αίτηση αναίρεσης να απορριφθεί στο σύνολό της, να διαταχθεί η εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του κατατεθέντος, σύμφωνα με το άρθρο 495 παρ. 4 ΚΠολΔ., που προστέθηκε με το άρθρο 12 παρ. 2 του ν. 4055/2012, παραβόλου και να καταδικαστεί ο αναιρεσείων, ως ηττηθείς διάδικος, στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου (άρθρα 176, 183 και 191 παρ.2 ΚΠολΔ.), όπως ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 3-3-2015 αίτηση του Ε. Α. του Ν. για αναίρεση της υπ’ αριθμ. 2/2015 αποφάσεως του Τριμελούς Εφετείου Κρήτης.

Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο Δημόσιο Ταμείο.-

Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου, την οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 1 Νοεμβρίου 2016.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα στις 7 Νοεμβρίου 2016.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ