Supreme Court allows appeal against local land improvement organization's dismissal of employees' salary difference claim.

Απόφαση 580 / 2012 (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 580/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

B2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Γρηγόριο Κουτσόπουλο, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη, Δημήτριο Μουστάκα, Χριστόφορο Κοσμίδη, Νικόλαο Τρούσα και Ασπασία Καρέλλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 31 Ιανουαρίου 2012, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1) Ι. Ν. του Σ., 2) Ρ. Θ. του Π., 3) Ν. Σ. του Α., κατοίκων ..., 4) Π. Ν. του Γ., κατοίκου ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Κωνσταντίνο Παπαλεξανδρή και κατέθεσαν προτάσεις.

Του αναιρεσιβλήτου: Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου με την επωνυμία "ΤΟΠΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΕΓΓΕΙΩΝ ΒΕΛΤΙΩΣΕΩΝ ΠΗΝΕΙΟΥ" που εδρεύει στην Λάρισα και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημήτριο Πιττερό και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29/7/2004 αγωγή των ήδη αναιρεσειόντων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Λάρισας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 385/2005 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 129/2007 του Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 18/2/2010 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Δημήτριος Μουστάκας ανέγνωσε την από 7/2/2011 έκθεση του κωλυομένου να μετάσχει στη σύνθεση του παρόντος δικαστηρίου Αρεοπαγίτη Αντώνιου Αθηναίου, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή του πρώτου λόγου της αίτησης αναίρεσης, ως προς όλα του τα σκέλη και την απόρριψη του δεύτερου λόγου αυτής.

Ο πληρεξούσιος των αναιρεσειόντων ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος του αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Οι Οργανισμοί Εγγείων Βελτιώσεων (Ο.Ε.Β.), διακρίνονται σε Γενικούς Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων (Γ.Ο.Ε.Β.) και σε Τοπικούς Οργανισμούς Εγγείων Βελτιώσεων(Τ.Ο.Ε.Β.).Είναι νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου που εποπτεύονται από τον Υπουργό Γεωργίας και υπάγονται στον ευρύτερο δημόσιο τομέα, όπως αυτός επαναριοθετήθηκε με τη διάταξη του άρθρου51 παρ.1 περ.γ' του Ν. 1892/1990(όπως η περ.γ' συμπληρώθηκε από τη διάταξη του άρθρου 4 παρ.β του Ν. 1943/1991).Στους Οργανισμούς αυτούς ανατίθενται κυρίως καθήκοντα που προσιδιάζουν στην άσκηση δημόσιας εξουσίας(διοίκηση υδάτων, ρύθμιση χρήσεως αυτών με κανονισμούς άρδευσης, αστυνομία υδάτων κ.λπ.).

Οι μόνιμοι υπάλληλοι των οργανισμών αυτών συν δέονται με αυτούς με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου(άρθρ.20 παρ.3 του Ν.Δ. 3881/1958 "Περί Εγγείων Βελτιώσεων").Ορίστηκε με το άρθρο 1 παρ.2 του Ν.Δ. 1218/1972,που τροποποίησε τις διατάξεις του ως άνω Ν.Δ. 3881/1958 ότι "Οι Ο.Ε.Β. δύνανται να προσλαμβάνουν πάσης φύσεως προσωπικό ...

Αι δι' έκαστον ΟΕΒ θέσεις συνιστώνται δια του Κανονισμού Εσωτερικής Υπηρεσίας (Κ.Ε.Υ.) αυτών, εν τω οποίω θα καθορίζονται και η κατηγορία, η ειδικότης, τα των προσόντων, τα των αποδοχών, των αδειών, των αποζημιώσεων εκτός έδρας του προσωπικού ως και πάσα ετέρα σχετική λεπτομέρεια αφορώσα εις την υπηρεσιακήν σχέσιν και κατάστασιν αυτού".

Στο άρθρο δε 20 παρ.1 του άνω Ν.Δ. 3881/1958 ορίζεται ότι "Οι Τ.Ο.Ε.Β. και οι Γ.Ο.Ε.Β. τελούν υπό την εποπτεία και τον έλεγχον του Υπουργείου Γεωργίας ασκούμενον δια των αρμοδίων υπηρεσιών αυτού". Κατ' εφαρμογή των διατάξεων του ως άνω Ν.Δ. 3881/1958 (όπως τροποποιήθηκε με τα Ν.Δ. 1218/1972-1277 /1972) και του Ν. 414/1976 εκδόθηκε ο Εσωτερικός Κανονισμός Οργανώσεως Λειτουργίας και Καταστάσεως Προσωπικού του Τοπικού Οργανισμού Εγγείων Βελτιώσεων (Τ.Ο.Ε.Β.), Πηνειού, ο οποίος και εγκρίθηκε με την 1/15-2-1976 από φάση της Γενικής Συνέλευσης του Οργανισμού, κατέστη δε εκτελεστός με την από 2-4-1976 έγκριση της Διεύθυνσης Εγγείων Βελτιώσεων Λάρισας και τροποποιήθηκε στις 9-3-1995.Στο άρθρο 8 παρ.3 του Κανονισμού αυτού ορίζεται ότι οι κατά βαθμό, κλάδο, ειδικότητα και κατηγορία εκάστοτε χορηγούμενα στους δημοσίους υπαλλήλους του Υπουργείου Γεωργίας πάσης φύσεως επιδόματα χορηγούνται στο ίδιο ύψος και στους τακτικούς υπαλλήλους του Οργανισμού των αντιστοίχων βαθμών, ειδικοτήτων, κλάδων και κατηγοριών.

Περαιτέρω με το άρθρο 11 του Ν. 2332/1995 "Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων και άλλες διατάξεις" ορίσθηκε ότι συνιστάται στο Υπουργείο Γεωργίας ειδικός λογαριασμός για την καλύτερη απορρόφηση των εισροών του αγροτικού τομέα, την έγκαιρη υλοποίηση των διορθωτικών πρόγραμμα των προσανατολισμού και την εφαρμογή του ολοκληρωμένου προγράμματος διαχείρισης και ελέγχου του καθεστώτος των οικονομικών ενισχύσεων.

Πόρος του λογαριασμού αυτού είναι ποσοστό δύο τοις εκατό (2%) επί του συνόλου των εγκεκριμένων πιστώσεων, εθνικών και κοινωνικών, των διαρθρωτικών προγραμμάτων προσανατολισμού και επί των εγκεκριμένων πιστώσεων του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων που διαχειρίζεται το Υπουργείο Γεωργίας. Ο παραπάνω πόρος κατατίθεται σε ειδικό λογαριασμό που τηρείται στην Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδος με τίτλο "Ειδικός Λογαριασμός Διορθωτικών Πρόγραμμα των του Υπουργείου Γεωργίας".

Το προϊόν του ειδικού αυτού λογαριασμού κατανέμεται με αποφάσεις των Υπουργών Οικονομικών και Γεωργίας στους μόνιμους και με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου υπαλλήλους του Υπουργείου Γεωργίας και των νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου που εποπτεύονται από αυτό. Κάθε θέμα σχετικό με τη διαχείριση, διάθεση και λειτουργία του λογαριασμού αυτού ρυθμίζεται με απόφαση του Υπουργού Γεωργίας.

Με το άρθρο 8 παρ. Ια του Ν. 2430/1996 "Καθιέρωση της 3ης Δεκεμβρίου ως Ημέρας Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες, θέσπιση του θεσμού της κάρτας αναπηρίας και άλλες διατάξεις" ορίσθηκε ότι εκ των εγγεγραμμένων για την υλοποίηση των διαρθρωτικών προγραμμάτων προσανατολισμού και την εφαρμογή του ολοκληρωμένου προγράμματος διαχείρισης και ελέγχου του καθεστώτος των οικονομικών ενισχύσεων, πιστώσεων στον τακτικό προϋπολογισμό εξόδων του Υπουργείου Γεωργίας και στον προϋπολογισμό δημοσίων επενδύσεων του τομέα γεωργίας γενικά, παρακρατείται για κάθε ημερολογιακό έτος ποσοστό τρία τοις εκατό (3%) το οποίο μεταφέρεται σε ειδικό λογαριασμό εκτός προϋπολογισμού, που συστήνεται με κοινή απόφαση των Υπουργών Εθνικής Οικονομίας, Οικονομικών και Γεωργίας.

Το προϊόν του ανωτέρω λογαριασμού διανέμεται στους υπαλλήλους του Υπουργείου Γεωργίας, με κοινή απόφαση των Υπουργών Οικονομικών και Γεωργίας, για την έγκαιρη υλοποίηση των διαρθρωτικών προ γραμμάτων προσανατολισμού και την αύξηση της αποδοτικότητας των υπηρεσιών του Υπουργείου Γεωργίας, πλην των δασικών υπαλλήλων, οι οποίοι λαμβάνουν ανάλογο επίδομα υπό τη μορφή "επίδομα ειδικών συνθηκών".

Με την ίδια ή άλλη όμοια απόφαση καθορίζονται ο τρόπος διάθεσης του προϊόντος του ανωτέρω λογαριασμού, το ύψος του ποσού κατά κλάδο υπαλλήλων, καθώς και κάθε άλλη αναγκαία προς τούτο λεπτομέρεια. Επίσης, με τις διατάξεις των άρθρων 10 παρ.4,13 παρ.1,6,7,8 του Ν. 2470/1997 "Αναμόρφωση μισθολογίου προσωπικού της Δημόσιας Διοίκησης και άλλες συναφείς διατάξεις" ορίσθηκε ότι:

Πέραν των ως άνω διατηρουμένων επιδομάτων και παροχών ,όλα τα λοιπά επιδόματα, αμοιβές και αποζημιώσεις που καταβάλλονται στους υπαλλήλους που εμπίπτουν στις διατάξεις του παρόντος, κατά την έναρξη της ισχύος του, με οποιαδήποτε ονομασία και από οποιαδήποτε πηγή, περιλαμβανομένων και εκείνων που χορηγήθηκαν με μορφή κινήτρου παραγωγικότητας ή αποδοτικότητας, καθώς και παροχές για κίνητρο προσέλκυσης και παραμονής καταργούνται, εφόσον δεν προβλέπεται ρητά η χορήγηση τους από τις διατάξεις του παρόντος (αρθρ.10 παρ.4).Για την αύξηση της αποδοτικότητας των υπαλλήλων, την ενίσχυση της προσαρμογής στις νέες τεχνολογίες και απαιτήσεις, τη βελτίωση της εξυπηρέτησης του πολίτη, καθώς και για την πρόσθετη αυτών εργασία προς αντιμετώπιση αυξημένων υπηρεσιακών αναγκών, χορηγείται μηνιαίως χρηματικό ποσό ως κίνητρο απόδοσης, οριζόμενο κατά κατηγορία υπαλλήλων (όπως ειδικότερα ορίζεται στην παρ.ι' του άρθρ.13 ν. 2470/1997).

Το ποσό του κινήτρου απόδοσης του άρθρου αυτού συνεντέλλεται με τις μηνιαίες αποδοχές των υπαλλήλων, υπόκειται στις συνήθεις κρατήσεις, των επιδομάτων, πλην ασφαλιστικών εισφορών και βαρύνει τους οικείους λογαριασμούς από τους οποίους καταβάλλονται τα καταργούμενα με την παρ.4 του άρθρου 10 του παρόντος επιδόματα με μορφή κινήτρου παραγωγικότητας ή αποδοτικότητας ή αυξημένης ευθύνης (παρ.6).

Τυχόν απομένοντα υπόλοιπα υπέρ των δικαιούχων σε λογαριασμούς της προηγούμενης παραγράφονται ρυθμίζονται από 1-1-1997 με πράξεις του Υπουργικού Συμβουλίου, κατόπιν κοινής πρότασης των Υπουργών Οικονομικών και του κατά περίπτωση αρμόδιου ή με κοινές αποφάσεις των ίδιων Υπουργών. Μέχρι την έκδοση των πράξεων του Υπουργικού Συμβουλίου ή των κοινών υπουργικών αποφάσεων, οι προβλεπόμενες εκ των λογαριασμών αυτών αμοιβές και λοιπές παροχές ή αποζημιώσεις εξακολουθούν να καταβάλλονται ως διαφορά, σύμφωνα με τις ισχύουσες περί αυτών διατάξεις, μειωμένες κατά το ποσό του κινήτρου απόδοσης του άρθρου αυτού (παρ.7 εδ.πρώτο).

Στη ρύθμιση της προηγούμενης παραγράφου εμπίπτουν τα ποσά που προβλέπονται από τις διατάξεις του άρθρου ... 11 του ν. 2332/1995 ... του άρθρου 8 του ν. 2430/1996 ... (παρ. 8). Με βάση τα ανωτέρω εκτιθέμενα, εφόσον το εναγόμενο και ή δη αναιρεσίβλητο Τοπικός Οργανισμός Εγγείων Βελτιώσεων Πηνειού είναι νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου που εποπτεύεται από τον Υπουργό Γεωργίας και υπάγεται στον ευρύτερο δημόσιο τομέα, οι δε τακτικοί υπάλληλοι του συνδέονται με αυτόν με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου, διεπόμενοι όσον αφορά τις αποδοχές, την υπηρεσιακή κατάσταση κ.λ.π.

από τον ανωτέρω Εσωτερικό Κανονισμό Λειτουργίας και Καταστάσεως Προσωπικού, σύμφωνα με τον οποίον οι υπάλληλοι λαμβάνουν ως αποδοχές το βασικό μισθό και τα επιδόματα που χορηγούν και στους τακτικούς υπαλλήλους του Υπουργείου Γεωργίας, με βάση το ισχύον γι' αυτούς μισθολόγιο, χωρίς διάκριση, δικαιούνται οι τακτικοί υπάλληλοι του αναιρεσίβλητου Οργανισμού να λάβουν και τα επιδόματα που προβλέπονται από τους ν. 2332/1995 και 2430/1996.

Και τούτο διότι τα προβλεπόμενα από τους νόμους αυτούς επιδόματα δεν προκύπτει ότι είναι επιδόματα ειδικού σκοπού, συνδεόμενα με τις ιδιάζουσες συνθήκες υπό τις οποίες τελούν οι υπάλληλοι του Υπουργείου Γεωργίας και συνεπώς δεν αφορούν μόνο αυτούς. Στην προκειμένη περίπτωση, οι ενάγοντες και αναιρεσείοντες, ιστορούσαν στην ένδικη αγωγή τους ότι είναι τακτικοί υπάλληλοι κατηγορίας ΤΕ και ΔΕ του εναγομένου και αναιρεσίβλητου, που είναι νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου και στο οποίο παρέχουν με σύμβαση εξαρτημένης εργασίας αορίστου χρόνου ο καθένας τις αναφερόμενες υπηρεσίες.

Ότι οι τακτικοί και με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου υπάλληλοι του Υπουργείου Γεωργίας λαμβάνουν, δυνάμει των επικαλούμενων υπουργικών αποφάσεων, τη διαφορά μεταξύ του κινήτρου απόδοσης του άρθρου 13 ν. 2470/1997 και του επιδόματος παραγωγικότητας των άρθρων 11ν. 2332/1995 και 8 ν. 2430/ 1996,το οποίο δικαιούνται και αυτοί να λάβουν διότι οι αποδοχές τους αντιστοιχούν σε εκείνες που λαμβάνουν οι ανωτέρω τακτικοί και με σύμβαση εργασίας ιδιωτικού δικαίου υπάλληλοι του Υπουργείου Γεωργίας.

Ότι τα επιδόματα αυτά ανέρχονται για τα έτη 1999-2004 στο ποσό 11.390 ευρώ για τους τρεις πρώτους και 12.123 ευρώ για τον τέταρτο. Ζητούσαν δε μετά από αυτά να υποχρεωθεί το εναγόμενο να τους καταβάλει τα προαναφερθέντα ποσά. Επί της αγωγής αυτής εκδόθηκε αρχικά η υπ' αριθμ. 385/2005 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Λάρισας, με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή η ως άνω αγωγή.

Κατά της απόφασης αυτής άσκησαν οι διάδικοι αντίθετες εφέσεις , επί των οποίων εκδόθηκε η προσβαλλομένη απόφαση, με την οποία απερρίφθη η έφεση των εναγόντων-αναιρεσειόντων, κατ' ουσίαν, έγινε δε δεκτή η έφεση του εναγομένου-αναιρεσιβλήτου κατ' ουσίαν και ακολούθως αφού εξαφανίσθηκε η ως άνω πρωτόδικη απόφαση στο σύνολό της, απερρίφθη η άνω αγωγή ως μη νόμιμη με την παρακάτω αιτιολογία: "...

διότι οι ενάγοντες ως υπάλληλοι του εναγομένου "ΊΌΕΒ Πηνειού" δεν δικαιούνται κατά νόμο την αιτουμένη διαφορά των άρθρων 11 ν. 2332/1995 και 8 ν. 2430//1996 και του κινήτρου απόδοσης του άρθρου 13 ν. 2470/1997". Έτσι που έ κρίνε το Εφετείο παρεβίασε τις προαναφερθείσες ουσιαστικού δικαίου διατάξεις τις οποίες εσφαλμένα εφάρμοσε, ενόψει του ότι εφόσον το κίνητρο απόδοσης του άρθρου 13 ν. 2470/1997 καταβάλλεται από τους λογαριασμούς των άρθρων 11 ν. 2332/1995 και 8 ν. 2430/ 1996 και αφού καταβάλλεται και το απομένον υπόλοιπο αυτών των λογαριασμών μετά την καταβολή του κινήτρου απόδοσης, τα επιδόματα των ως άνω λογαριασμών περιλήφθησαν στις τακτικές μηνιαίες αποδοχές των δημοσίων υπαλλήλων και συνεχίζουν να καταβάλλονται σ' αυτούς υπό την μορφή επιδόματος και διαφοράς μεταξύ επιδομάτων των ειδικών λογαριασμών των άρθρων αυτών (11ν. 2332/1995 και 8 ν. 2430/ 1996)και κινήτρου απόδοσης (ν. 2470/1997), τη διαφορά αυτή δικαιούνται να λάβουν και οι ενάγοντες ως τακτικοί υπάλληλοι του εναγομένου, αφού οι μηνιαίες αποδοχές τους είναι ίδιες με τις μηνιαίες αποδοχές των ανωτέρω υπαλλήλων του Υπουργείου Γεωργίας.

Επομένως πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος, και ως προς όλα τα σκέλη του, ο πρώτος λόγος αναίρεσης από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 ΚΠολΔ. Μετά από αυτά και εφόσον η έρευνα του δευτέρου, από τον αριθμό 11 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δικ. λόγου παρέλκει, πρέπει να γίνει δεκτή η ένδικη αίτηση και να καταδικασθεί ο αναιρεσίβλητος στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσειόντων, κατά το διατακτικό.

ΓIA TOYΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την υπ' αριθμ. 129/2007 απόφαση του Εφετείου Λάρισας.

Παραπέμπει την υπόθεση, προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, που θα συντεθεί από άλλους δικαστές και

Καταδικάζει τον αναιρεσίβλητο στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσειόντων, εκ δύο χιλιάδων τριακοσίων (2.300) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 28 Φεβρουαρίου 2012. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 3 Απριλίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ