Supreme Court partially allows appeal against appellate court's dismissal of incidental claim due to procedural omission.

Απόφαση 575 / 2008 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 575/2008

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Ιωάννη Παπανικολάου, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Αντώνιο Παπαθεοδώρου, Γεώργιο Πετράκη, Παναγιώτη Παρτσιλίβα και Αθανάσιο Πολυζωγόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 21 Σεπτεμβρίου 2007, με την παρουσία και της Γραμματέως Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος-καλούντος: Νομικού Προσώπου Ιδιωτικού Δικαίου με την επωνυμία "ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΑΠΟ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΩΝ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Αργυρώ Γρατσία-Πλατή. Των αναιρεσιβλήτων - καθών η κλήση: 1. ...... και 2.........., οι οποίοι δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις από 31/7/2002 και 4/10/2002 αγωγές και την από 7/1/2003 ανακοίνωση δίκης μετά προσεπικλήσεως εις αναγκαστική παρέμβαση που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 20292/2003 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, 127/2005 οριστική του Εφετείου Θεσσαλονίκης και μετά την από 12 Απριλίου 2005 αίτησης αναίρεσης η 1956/2006 του Αρείου Πάγου που ανέβαλε τη συζήτηση της ως άνω αιτήσεως. H υπόθεση επανέρχεται προς συζήτηση με την από 24 Ιανουαρίου 2007 κλήση του αναιρεσείοντος. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο το αναιρεσείον, όπως σημειώνεται παραπάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Αντώνιος Παπαθεοδώρου ανέγνωσε την από 18 Σεπτεμβρίου 2007 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή των δεύτερου και τέταρτου λόγων αναίρεσης και την απόρριψη των λοιπών. Η πληρεξούσια δικηγόρος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική του δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Νόμιμα φέρεται, με την από 24.1.2007 κλήση του αναιρεσείοντος, η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης σε νέα συζήτηση, μετά την έκδοση της 1956/2006 απόφασης του δικαστηρίου αυτού, με την οποία διατάχθηκε, ερήμην των νομίμως τότε κλητευθέντων αναιρεσιβλήτων, όπως δέχθηκε, η εν λόγω απόφαση, αλλά προκύπτει και από τις ..... και ...... εκθέσεις επίδοσης του δικαστικού επιμελητή Θεσσαλονίκης ........, η αναβολή της συζήτησης εκείνης, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 575 ΚΠολΔ, πλην, όμως, οι αναιρεσίβλητοι δεν εμφανίστηκαν και πάλι κατά την παρούσα συζήτηση. Όπως, όμως, προκύπτει από τις επικαλούμενες και προσκομιζόμενες υπ' αριθ. ...... και ....... εκθέσεις επίδοσης του δικαστικού επιμελητή του Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης ........., ακριβές αντίγραφο της ως άνω κλήσης, μετά της κάτωθι αυτής πράξης ορισμού δικασίμου για τη σημειούμενη στην αρχή της παρούσας συνεδρίαση, επιδόθηκε, με επιμέλεια του αναιρεσείοντος, νόμιμα και εμπρόθεσμα και στους δύο αναιρεσιβλήτους.

Συνεπώς, εφόσον οι αναιρεσίβλητοι αυτοί δεν εμφανίστηκαν κατά την παρούσα συζήτηση, πρέπει να προχωρήσει αυτή παρά την απουσία τους (άρθρο 576 παρ. 2 ΚΠολΔ).

ΙΙ. Κατά το άρθρο 559 αριθ. 8 ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης ιδρύεται και όταν το δικαστήριο παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. "Πράγματα" υπό την έννοια της ως άνω διάταξης είναι οι ασκούντες ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων που υπό την προϋπόθεση της νόμιμης πρότασής τους θεμελιώνουν ιστορικώς το αίτημα της αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης. "Πράγμα" επομένως είναι, υπό την έννοια αυτή και ο λόγος έφεσης που περιέχει παράπονο κατά της πρωτοβάθμιας κρίσης και αφορά αυτοτελή ισχυρισμό ή την άρνηση αυτοτελούς ισχυρισμού (Ολ.ΑΠ 11/1996).

Εξάλλου, κατά το άρθρο 559 αριθ. 9 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται και αν το δικαστήριο άφησε αίτηση αδίκαστη. Κατά την αληθινή έννοια της διάταξης αυτής, για τη θεμελίωση του προβλεπόμενου απ' αυτή λόγου αναίρεσης απαιτείται η παντελής σιωπή του δικαστηρίου της ουσίας σε αυτοτελή αίτηση των διαδίκων να υπάρχει, όχι μόνο στο αιτιολογικό, αλλά και στο διατακτικό.

Έτσι, ο λόγος αυτός στοιχειοθετείται και όταν το Εφετείο άφησε αδίκαστη αίτηση που προβλήθηκε με το ένδικο μέσο της έφεσης (ΑΠ 1486/1997). Στην προκείμενη περίπτωση, το αναιρεσείον Επικουρικό Κεφάλαιο, με τους δεύτερο (δεύτερο μέρος) και τέταρτο λόγους αναίρεσης, προσάπτει στο Εφετείο τις εκ των αριθμών 8 και 9 του άρθρου 559 ΚΠολΔ αιτιάσεις, αντίστοιχα που συνίστανται κατά την πρώτη ότι δεν έλαβε υπόψη τη νομότυπα προβληθείσα στο ακροατήριο του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου και με σχετικό λόγο έφεσης επαναφερόμενη ένστασή του περί έλλειψης ενεργητικής νομιμοποίησης των αναιρεσιβλήτων και εντεύθεν απαλλαγής της ασφαλιστικής εταιρείας "INTRUST ΑΕΓΑ" με βάση σχετικό όρο στο υπ' αριθ. .......

ασφαλιστήριο συμβόλαιο, από τις ζημίες που προξενήθηκαν κατά το χρόνο που ο πρώτος αναιρεσίβλητος οδηγός του ζημιογόνου αυτοκινήτου, ιδιοκτησίας του δευτέρου αναιρεσιβλήτου, τελούσε σε κατάσταση μέθης και έτσι δέχθηκε εν μέρει τη στρεφόμενη σε βάρος του, που μετά την ανάκληση της άδειας λειτουργίας της ως άνω ασφαλιστικής εταιρείας υπεισήλθε στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις της, παρεμπίπτουσα αγωγή των αναιρεσιβλήτων για την καταβολή σ' αυτούς του ποσού των 30.000 ευρώ που υποχρεώθηκαν να καταβάλουν στους ενάγοντες της κύριας αγωγής .....

και ........, ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης, για το θανάσιμο τραυματισμό του συζύγου της θυγατέρας τους και κατά τη δεύτερη, ενώ με την έφεσή του είχε προσβάλλει την πρωτόδικη απόφαση και κατά το μέρος που δέχθηκε εν μέρει την από 7.1.2003 παρεμπίπτουσα αγωγή των αναιρεσιβλήτων, δεν αποφάνθηκε επί της τελευταίας και κατά συνέπεια και επί του αιτήματος της έφεσης για απόρριψη της ως άνω παρεμπίπτουσας αγωγής.

Και οι δύο αυτοί λόγοι αναίρεσης πρέπει να γίνουν δεκτοί ως βάσιμοι, διότι το Εφετείο, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφασή του, δικάζοντας επί της με αριθ. καταθ. 4642/25.11.2003 έφεσής του αναιρεσείοντος κατά των αναιρεσιβλήτων, το μεν δεν έλαβε υπόψη τη νομότυπα προβαλλόμενη ένσταση ενεργητικής νομιμοποίησης των αναιρεσιβλήτων στην ασκηθείσα σε βάρος του από 7.1.2003 παρεμπίπτουσα αγωγή των τελευταίων, το δε δεν αποφάνθηκε επί της παρεμπίπτουσας αυτής αγωγής, ήτοι άφησε αδίκαστο το αίτημα της έφεσης του αναιρεσείοντος περί απόρριψης της εν λόγω παρεμπίπτουσας αγωγής, αλλά μόνον, κατά παραδοχή της έφεσης του αναιρεσείοντος εξαφάνισε την εκκαλούμενη απόφαση και στη συνέχεια απέρριψε ως αόριστη την από 4.10.2002 αγωγή του κατά του πρώτου αναιρεσιβλήτου πλην, όμως, η απόφαση, κατά το μέρος αυτό δεν πλήττεται με την αναίρεση.

Κατόπιν αυτών και αφού είναι αβάσιμοι ως στηριζόμενοι σε αναληθή προϋπόθεση οι λοιποί λόγοι αναίρεσης (από τους αριθ. 1 και 11 της ΚΠολΔ 559), ενόψει του ότι το Εφετείο δεν ερεύνησε την άνω παρεμπίπτουσα αγωγή των αναιρεσιβλήτων, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση μεταξύ των διαδίκων της παρούσας δίκης μόνο όσον αφορά την με αριθ.

καταθ. 4642/25.11.2003 έφεση του αναιρεσείοντος και κατά το μέρος μόνο που ζητούσε να απορριφθεί η με αριθ. καταθ. 364/2003 από 7.1.2003 παρεμπίπτουσα αγωγή των αναιρεσιβλήτων (επιγραφόμενη ως "ανακοίνωση δίκης μετά προσεπικλήσεως εις αναγκαστικήν παρέμβασιν μετά καταψηφιστικής αγωγής") και να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δικαστήριο, η σύνθεση του οποίου είναι δυνατή από άλλους δικαστές (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ).

Τέλος πρέπει να καταδικαστούν οι αναιρεσίβλητοι στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος (άρθρα 176, 183 ΚΠολΔ), ο οποίος κατέθεσε και προτάσεις.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί εν μέρει την 127/2005 απόφαση του Εφετείου Αθηνών μόνο όσον αφορά τις μεταξύ των διαδίκων της παρούσας δίκης σχέσεις όπως στο σκεπτικό. Παρεπέμπει την υπόθεση προς εκδίκαση, μόνο κατά το αναφερόμενο στο αιτιολογικό της παρούσας αναιρούμενο μέρος της προσβαλλόμενης απόφασης, στο ίδιο δικαστήριο που θα συγκροτηθεί από άλλους δικαστές.

Καταδικάζει τους αναιρεσιβλήτους στη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος, την οποία ορίζει σε δύο χιλιάδες (2.000) ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 19 Δεκεμβρίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 19 Μαρτίου 2008.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ