Supreme Court dismisses appeal regarding forest ownership presumption in Ionian Islands where public ownership rule does not apply.

Απόφαση 567 / 2020 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 567/2020

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ασπασία Μαγιάκου, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παρασκευή Καλαϊτζή, Αναστασία Περιστεράκη, Λάμπρο Καρέλο, Ζαμπέτα Στράτα -Εισηγήτρια Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, την 4η Δεκεμβρίου 2019 με την παρουσία και της γραμματέως Σπυριδούλας Τζαβίδη, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ε. Δ. , το οποίο εκπροσωπήθηκε από την Παρασκευή Γιωτάκου, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ Των αναιρεσίβλητων: 1.Μ. Τ., 2.Α. Δ., 3.Ά. Δ., οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Ιωάννη Μπουρμπούλη με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 19-8-2014 αγωγή των ήδη αναιρεσίβλητων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Κεφαλληνίας. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 31/2017 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου, 134/2019 του Μονομελούς Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 27-6-2019 αίτησή του. Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1. Η κρινόμενη από 27-6-2019 (με αριθμ. καταθ. 32/27-6-2019 ) αίτηση αναιρέσεως κατά της με αριθμό 134/2019 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πατρών, η οποία εκδόθηκε κατά την τακτική διαδικασία αντιμολία των διαδίκων, έχει ασκηθεί νομότυπα με την κατάθεση του δικογράφου αυτής στη γραμματεία του ως άνω δικαστηρίου ( άρθρ. 495 παρ. 1 ΚΠολΔ ) και εμπρόθεσμα, ήτοι εντός της προβλεπόμενης από το άρθρο 564 παρ.1 του ΚΠολΔ προθεσμίας των τριάντα ημερών από την επίδοσή της ( που έλαβε χώρα την 28-5-2019, ενώ η αίτηση αναίρεσης κατατέθηκε την 27-6-2019).

Συνεπώς, σύμφωνα με τις διατάξεις, των άρθρων 552, 553 παρ. 1β, 556, 558 και 577 του ΚΠολΔ, είναι παραδεκτή και πρέπει να εξεταστεί το παραδεκτό και το βάσιμο των λόγων της.

2. Κατά το άρθρο 62 παρ. 1 εδ. β' του ν. 998/1979 " περί των δασών και των δασικών εν γένει εκτάσεων της χώρας " ( ήδη άρθρο 37 παρ. 1 ν. 4280/2014 ) το κατά την παράγραφο 1 εδάφιο α' του ιδίου άρθρου τεκμήριο κυριότητας υπέρ του Δημοσίου επί των δασών και εν γένει δασικών εκτάσεων "δεν ισχύει εις τας περιφερείας του Πρωτοδικείου των Ιονίων Νήσων, της Κρήτης και των Νομών Λέσβου, Σάμου και Χίου και των νήσων Κυθήρων, Αντικυθήρων και Κυκλάδων".

Με τη διάταξη αυτή καθιερώθηκε νομοθετικώς η μόνη και ορθή (ΑΠ 340/1985 ΝοΒ 34,76) ερμηνευτική άποψη για τη νομική θέση (προϊσχύσαντες νόμοι) των δασών στα Ιόνια νησιά (και των λοιπών προαναφερομένων), κατά την οποία το Ελληνικό Δημόσιο δεν έχει δικαίωμα στα δάση των Επτανήσων και δεν ισχύει στην περίπτωση αυτή το τεκμήριο κυριότητας του Δημοσίου επί των δασών που προβλέπεται στο από 16-11-1836 β.δ. " περί ιδιωτικών δασών ", με αποτέλεσμα, προκειμένου περί δασών που βρίσκονται στα Επτάνησα μόνη η επίκληση από το Δημόσιο και απόδειξη της δασικής μορφής της διεκδικούμενης έκτασης να μην αρκεί για τη θεμελίωση του δικαιώματος κυριότητάς του σ' αυτήν, αλλά ( να ) πρέπει το Δημόσιο σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση να επικαλείται και αποδεικνύει ότι έγινε κύριο με οποιονδήποτε από τους τρόπους που προβλέπονται από τον Ιόνιο Αστικό Κώδικα ή τον Αστικό Κώδικα, μετά την 23-2-1946, ή τυχόν ειδικούς νόμους (ΑΠ 340/4-935, 2243/2014, 957/2015).

Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ., 1 εδαφ. α' του ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται μόνο αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή ( Ολ.

ΑΠ 7/2006 και 4/2005 ).

Εν προκειμένω το Εφετείο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του δέχθηκε, κατά την ανέλεγκτη κρίση του, τα παρακάτω πραγματικά περιστατικά : " Η τοπική κοινότητα Λ. Δ. Λ. που ανήκει στον Δ. Κ. κηρύχθηκε υπό κτηματογράφηση για τις εργασίες του Εθνικού Κτηματολογίου. Μεταξύ των άλλων ακινήτων καταχωρήθηκε στα κτηματολογικά φύλλα των κτηματολογικών βιβλίων του κτηματολογικού γραφείου Α.

και το κάτωθι ακίνητο - αγροτεμάχιο που βρίσκεται στη θέση "Κ." της δημοτικής κοινότητας Λ., με εμβαδόν 1871,34 τ.μ. και συνορεύει ΒΔ σε πλευρά 401-402 μήκους 26 μέτρων με ιδιοκτησία κληρονόμων Ν. Μ., ΒΑ σε πλευρά 402-403 μήκους 66,81 μέτρων με επαρχιακή οδό Λ., ΝΑ σε πλευρά 403-404 μήκους 17 μέτρων και ΝΔ σε τεθλασμένη πλευρά 404-357-405 μήκους 23,83 μέτρων με ιδιοκτησία Η.

Π. ( ΚΑΕΚ … ) και ΝΔ σε πλευρά 405-406-401 μήκους 52,49 μέτρων με άλλη ιδιοκτησία της πρώτης των εναγόντων όπως αυτό απεικονίζεται στο από Αύγουστο 2014 τοπογραφικό του μηχανικού Γ. Κ.. Μέσα στο παραπάνω ακίνητο υπάρχει διώροφη οικοδομή αποτελούμενη από ισόγειο εμβαδού 110 τ.μ. και α' όροφο εμβαδού 95 τ.μ. η οποία έχει κτιστεί δυνάμει της με αριθμό … της Πολεοδομίας Α..

Στο με ΚΑΕΚ … ακίνητο εκτάσεως 212.467 τ.μ. έχει καταχωριστεί ως τμήμα αυτού το ανωτέρω ακίνητο ιδιοκτησίας "αγνώστου ιδιοκτήτη". Οι ενάγουσες ισχυρίζονται ότι είναι συγκύριες του ανωτέρω ακινήτου- επιδίκου κατά ποσοστό 25% εξ αδιαιρέτου η πρώτη και κατά ποσοστό 37,5 % εξ αδιαιρέτου η δεύτερη και τρίτη αντίστοιχα, τόσο με παράγωγο τρόπο - αποδοχή κληρονομιάς του συζύγου και πατέρα τους αντίστοιχα όσο και με πρωτότυπο τρόπο ( έκτακτη χρησικτησία ) συνυπολογιζομένου στον χρόνο συννομής αυτής του χρόνου νομής των απωτέρων και απωτάτων δικαιοπαρόχων τους.

Ειδικότερα, στις … απεβίωσε αδιάθετος ο Κ. Δ. καταλείποντας ως μόνους πλησιεστέρους συγγενείς τις ενάγουσες, ήτοι την σύζυγο του - πρώτη και τα τέκνα του - δεύτερη και τρίτη των εναγουσών, οι οποίες αποδέχθηκαν την κληρονομιαία περιουσία του με την με αριθμό … πράξη αποδοχής κληρονομιάς της συμβολαιογράφου Α., Αγγελικής Πεταλούδη, η οποία θα καταχωριστεί νόμιμα στα κτηματολογικά φύλλα των κτηματολογίων βιβλίων του Κτηματολογικού Γραφείου Α., καθιστάμενες συγκυρίες του παραπάνω ακινήτου κατά ποσοστό 25& εξ αδιαιρέτου η πρώτη και κατά ποσοστό 37,50% εξ αδιαιρέτου η δεύτερη και τρίτη αντίστοιχα.

Ο Κ. Δ. απώτερος δικαιοπάροχος των εναγουσών απέκτησε το παραπάνω ακίνητο με αγορά από τον Σ. Μ., το με αριθμό … συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Α… Αγγελικής Πεταλούδη, που μεταγράφηκε νόμιμα στα βιβλία μεταγραφών του - Υποθηκοφυλακείου Α., στον τόμο … και με αριθμό …. Ο Σ. Μ. - απώτατος δικαιοπάροχος των εναγουσών απέκτησε το παραπάνω ακίνητο με αγορά από την Ε.

Χ. με το με αριθμό… συμβόλαιο της συμβολαιογράφου Α. Ελβίρας Καλογεράτου, που μεταγράφηκε νόμιμα στα βιβλία μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Α., στον τόμο … και με αριθμό …. Η Ε. Χ. απώτατη δικαιοπάροχος των εναγουσών απέκτησε το παραπάνω ακίνητο σε μείζονα έκταση αφενός με αγορά από τον Γ. Τ. με το με αριθμό … του τέως συμβολαιογράφου Α., Γερασίμου Αυγερινού, που μεταγράφηκε νόμιμα στα βιβλία μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Α., στον τόμο … και με αριθμό … και αφετέρου κατόπιν ανταλλαγής τμημάτων αγροτικών ακινήτων με το με αριθμό … συμβόλαιο του συμβολαιογράφου Α., Γερασίμου Αυγερινού, που μεταγράφηκε νόμιμα στα βιβλία μεταγραφών του Υποθηκοφυλακείου Α., στον τόμο … και με αριθμό … των βιβλίων, με το οποίο έγινε ανταλλαγή εδαφικών λωρίδων εμβαδού 60 τ.μ.

και 40 τ.μ. ανάμεσα αφενός στη Ε. Χ. και αφετέρου στις Σ. Μ. και Υ. Μ. που ήταν συγκύριες του όμορου ακινήτου κατά τα 11/12 και 1/12 εξ αδιαιρέτου αντίστοιχα. Ο Γ. Τ. απώτατος δικαιοπάροχος των εναγουσών απέκτησε το παραπάνω ακίνητο δια χρησικτησίας υπερτεσσαρακονταετούς συνεχώς και αδιακόπως, ασκούμενη παρ' αυτού ειρηνικώς, δημόσια, αναμφιβόλως και αναμφισβητήτως, καλή τη πίστη και διανοία κυρίου νομή και διακατοχή.

Από το έτος 1934 μέχρι 8-6- 1974 ο Γ. Τ., από τις 8-6-1974 μέχρι τις 23-8-1994 η Ε. Χ., από τις 23-8-1994 μέχρι τις 30-4-1998 ο Σ. Μ., από τις 30-4-1998 μέχρι το θάνατο του - 21/9/2004 ο Κ. Δ. και από 21-9-2004 μέχρι την άσκηση της κρινόμενης αγωγής οι ενάγουσες, ασκούσαν κατ' αποκλειστική κυριότητα η Ε. Χ., ο Σ. Μ., ο Κ. Δ. και κατά συγκυριότητα κατά τα εξ αδιαιρέτου ποσοστά τους οι ενάγουσες τις αρμόζουσες στη φύση και τον προορισμό του διακατοχικές πράξεις, διανοία κυρίων ( ο Γ.

Τ., η Ε. Χ., ο Σ. Μ., ο Κ. Δ. ) και συγκυριών ( οι ενάγουσες ) καλή τη πίστη συνεχώς και αδιαλείπτως χωρίς κάποιος τρίτος να εναντιωθεί στις ενέργειές τους αυτές. Συγκεκριμένα, οι δικαιοπάροχοι τους Γ. Τ. ,Ε. Χ. και Σ. Μ. επόπτευαν αυτό και δη το περιέφραξαν και συντηρούσαν την περίφραξη του ,το εκμίσθωναν σε τρίτους για να το καλλιεργούν ή να βόσκουν σε αυτό τα ζώα τους ,ο δικαιοπάροχος τους –Κ.

Δ. επόπτευε αυτό και δη ανήγειρε την υπάρχουσα διώροφη οικοδομή μετά του μαντρότοιχου ,το καθάριζε και οι ενάγουσες επόπτευαν αυτό και δη το χρησιμοποιούν για κατοικία τους, συντηρούν την υπάρχουσα σε αυτό οικοδομή μετά του μαντρότοιχου της .Με βάση τα ανωτέρω, οι τελευταίες κατέστησαν συγκυρίες του επίδικου ακινήτου κατά τα εξ αδιαθέτου ποσοστά εκάστη εξ αυτών και με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας προσμετρώντας στο χρόνο νομής του (2004- 2014 )το χρόνο νομής του άμεσου δικαιοπαρόχου τους –Κ.

Δ. (1998-2004 )και των απώτερων δικαιοπαρόχων τους Γ. Τ. (1934 -1974) Ε. Χ.( 1974 -1994) και Σ. Μ. (1994-1998).Περαιτέρω, αποδείχθηκε ότι κατά την κτηματογράφηση της ανωτέρω περιοχής, όπου βρίσκεται το παραπάνω ακίνητο ,οι ενάγουσες δεν υπέβαλαν νόμιμα και εμπρόθεσμα την προβλεπόμενη από τον νόμο 2308 /1995 δήλωση του δικαιώματος της συγκυριότητας της σε αυτό κατά την αρχική εγγραφή στο κτηματολογικό φύλλο των κτηματολογικών βιβλίων του Κτηματολογικού Γραφείου Α.

με αποτέλεσμα να μην έχει καταχωριστεί το δικαίωμά τους .Αντίθετα ,όπως προαναφέρθηκε στο με ΚΑΕΚ … ακίνητο εκτάσεως 21 2.467 τμ έχει καταχωριστεί ως τμήμα αυτού το επίδικο ακίνητο ιδιοκτησίας αγνώστου ιδιοκτήτη "Κατ' ακολουθία των ανώτερω οι ενάγουσες κατέστησαν συγκυρίες τμήματος εκτάσεως 1.871,34 τμ του με ΚΑΕΚ … ακινήτου εκτάσεως 212.467 τμ τόσο με παραγωγό τρόπο κτήσης (αποδοχή κληρονομιάς) όσο και με πρωτότυπο τρόπο κτήσης (έκτακτη χρησικτησία ) συνυπολογιζομένου στο χρόνο συννομής αυτών του χρόνου νομής των ανωτέρω δικαιοπαρόχων τους.

Το εκκαλόν - Ελληνικό Δημόσιο ισχυρίστηκε με τις προτάσεις του ενώπιον του πρωτοβάθμιου δικαστηρίου .ισχυρισμό τον οποίο επανέφερε και με λόγο έφεσης, ότι το επίδικο ακίνητο ως τμήμα μείζονος εκτάσεως εμπεριέχεται εν μέρει στην ένσταση του Ελληνικού Δημοσίου για τις εκτάσεις που διέπονται από τη δασική νομοθεσία και δεν έχει αναγνωριστεί αναμφισβήτητα ως ιδιωτική με έναν από τους νόμιμους τρόπους και επομένως θεωρείται δημόσια .Επίσης ,από το μετ' επικλήσεως προσκομιζόμενο από το εκκαλόν υπ'αρ.

πρωτοκόλλου … έγγραφο της Διεύθυνσης Δασών Κ… ,που αναφέρεται μεταξύ άλλων και στο επίδικο ακίνητο .προκύπτει ότι η έκταση που ορίζεται από την ευρύτερη έκταση εντός της οποίας ευρίσκεται και το επίδικο ακίνητο εμφανίζεται στους προσωρινούς δασικούς χάρτες της μελέτης Μ1 -18 που παραδόθηκε για έλεγχο από την Κτηματολόγιο ΑΕ και ελέγχθηκε από την υπηρεσία τους χωρίς να έχει θεωρηθεί .κυρωθεί και αναρτηθεί μέχρι σήμερα ,όπως προβλέπεται από το νόμο 2664 /1998 ως εξής, στο ακίνητο με ΚΑΕΚ …, εμβαδού 212.467 τμ εμφανίζεται ως ΔΔ δηλαδή ως δάσος και δασική έκταση στις αεροφωτογραφίες παλαιότερης και πρόσφατης λήψης και ως ΑΝ, δηλαδή αναδασωτέα έκταση( διακρινόμενη σε τέσσερα υποτμήματα) για το οποίο έχει υποβληθεί ένσταση για λογαριασμό του ελληνικού δημοσίου σε τμήμα του.

Όμως σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφοι 4 και 5 του νόμου 3889/2010, ο δασικός χάρτης μόνο από την κύρωση του και τη δημοσίευση του στην εφημερίδα της κυβερνήσεως καθίσταται οριστικός και έχει πλήρη αποδεικτική ισχύ σε κάθε διοικητική ή δικαστική αρχή για όλα τα τμήματα που αποτυπώνονται σε αυτόν με πράσινο περίγραμμα και πράσινη διαγράμμιση, τα οποία αποτελούν δασικές εν γένει εκτάσεις των παραγράφων 1, 2, 3 ,4 και 5 του άρθρου 3 του νόμου 998//1979, όπως ισχύει, εφαρμοζομένων των διατάξεων της δασικής νομοθεσίας.

Σύμφωνα με την επικαλούμενη και προσκομιζόμενη από το εκκαλόν με αριθμό πρωτοκόλλου … έκθεση αυτοψίας- φωτοερμηνείας της Δασολόγου Γ. Α. το με ΚΑΕΚ … ,εμβαδού 212.467 τ.μ. ακίνητο διακρίνεται σε τέσσερα υποτμήματα: Α1 εμβαδού 42. 275 ,95 τμ, Α2 εμβαδού 12.647,78 τ.μ. ,Α3 εμβαδού 151.325,17 τμ ,Α4 εμβαδού 6.218 ,10 τ.μ. Η έκταση Α1 έχει κηρυχθεί ως αναδασωτέα με την υπ αριθμόν πρωτοκόλλου … απόφαση του Νομάρχη Κ. (ΦΕΚ ΤΔ/ 57/ 8-2-/1990).Για έκταση εμβαδού 40.310,31 έχει εκδοθεί η αρ.

πρωτοκόλλου 628- 2000 πράξη χαρακτηρισμού της Διεύθυνσης Δασών Κ. και σύμφωνα με την αρ. 30/2001 απόφαση της Πρωτοβάθμιας Ε.Ε.Δ.Α. Ν.Κ.,έχει χαρακτηριστεί ως δασική έκταση εμπίπτουσα ειδικότερα στην παράγραφο 2 του άρθρου 3 του νόμου 998/79 και ως εκ τούτου τελεί υπό την διοίκηση και διαχείριση της Δασικής Υπηρεσίας ,επειδή υπάγεται στις διατάξεις της Δασικής Νομοθεσίας.

Για έκταση εμβαδού792 τ.μ. έχει εκδοθεί η αρ. πρωτοκόλλου 1885- 1994 πράξη χαρακτηρισμού της Διεύθυνσης Δασών Κ. και σύμφωνα με την αριθμ 59 /2002 απόφαση της Πρωτοβάθμιας Ε.Ε.Δ.Α. Ν. Κ. ,έχει χαρακτηριστεί ως δασική έκταση εμπίπτουσα στα ειδικότερα στην παράγραφο 2 του άρθρου 3 του νόμου 998 /79 και ως εκ τούτου τελεί υπό τη διοίκηση και διαχείριση της Δασικής Υπηρεσίας ,επειδή υπάγεται στις διατάξεις της Δασικής Νομοθεσίας.

Για έκταση εμβαδού 149 τ.μ. έχει εκδοθεί η αρ. πρωτοκόλλου 3912- 1998 πράξη χαρακτηρισμού της Διεύθυνσης Δασών Κ. και σύμφωνα με την αρ. 4 /1999 απόφαση της Πρωτοβάθμιας Ε.Ε.Δ.Α. Ν. Κ. έχει χαρακτηριστεί ως δασική έκταση εμπίπτουσα ειδικότερα στην παράγραφο 2 του άρθρου 3 του νόμου 998 /79 και ως εκ τούτου τελεί υπό τη διοίκηση και διαχείριση της Δασικής Υπηρεσίας, επειδή υπάγεται στις διατάξεις της Δασικής Νομοθεσίας .Για έκταση εμβαδού 1.024 ,64 τ.μ.

έχει εκδοθεί η αρ. πρωτοκόλλου 12047/2890/25-6-2013 πράξη χαρακτηρισμού της Διεύθυνσης Δασών Κ. σύμφωνα με την οποία έχει χαρακτηριστεί ως δασική έκταση εμπίπτουσα, ειδικότερα στην παράγραφο 2 του άρθρου 3 του νόμου 998 /79 και ως εκ τούτου τελεί υπό τη διοίκηση και διαχείριση της Δασικής Υπηρεσίας ,επειδή υπάγεται στις διατάξεις της Δασικής Νομοθεσίας.

Επιπλέον έχει κινηθεί η διαδικασία ένστασης κατά της παραπάνω απόφασης και εκκρεμεί απόφαση της Πρωτοβάθμιας Ε.Ε.Δ.Α. Ν. Κ. .Για την έκταση Α2 έχουν εκδοθεί η αρ. 30 /2001 και η αρ. 59 /2002 αποφάσεις της Πρωτοβάθμιας Ε.Ε.Δ.Α. Ν. Κ. ,σύμφωνα με τις οποίες έχει χαρακτηριστεί ως ούτε δάσος ούτε δασική έκταση εμπίπτουσα ειδικότερα στην παράγραφο 6α του άρθρου 3 του νόμου 998 /79 όπως ισχύει σήμερα και ως εκ τούτου δεν υπάγεται στις διατάξεις της Δασικής Νομοθεσίας.

Η έκταση A3 .έχει κλίση 40% ,βάθος μέτρια βαθύ ,έχει σπάρτα, πουρνάρια, σχίνοι .ασπάλαθοι σε μίξη με χορτολιβαδική βλάστηση, ηλικίας 30 ετών, με εκτιμούμενο μέσο ύψος 1 μέτρο, βαθμό συγκόμωσης 0,25, δεν παρατηρήθηκε πρόσφατη επέμβαση ή αλλοίωση της μορφής με καταστροφή δασικής βλάστησης ,έχει πληγεί από πυρκαγιά κατά το παρελθόν, αποτελεί έκταση που έχει κηρυχθεί ως αναδασωτέα με την αριθμό πρωτοκόλλου 3887 /1988 απόφαση του Νομάρχη Κεφαλληνίας (ΦΕΚ Τ Δ /57 /8-2-1990) και με την αριθμ. 4240 /1997 απόφαση του Γ.Γ.Π.Ι.Ν.(ΦΕΚ ΤΔ/ 409/ 8-2- 1998), σήμερα εμφανίζεται με χαμηλή δασική βλάστηση αειφύλλων πλατυφύλων, σε μίξη με χορτολιβαδική βλάστηση και έχει πληγεί από πυρκαγιά ,αποτελεί δασική έκταση και συνορεύει Βόρεια:

με δασικές εκτάσεις ,Νότια :με δασικές εκτάσεις .Ανατολικά :με δασικές εκτάσεις και με δρόμο .Δυτικά :με δασικές εκτάσεις και η ευρύτερη περιοχή έχει χαρακτήρα μικτό (δασικό ,χορτολιβαδικό ,βραχώδη ,μη δασικό). Κατά τις αεροφωτογραφίες 1945- η έκταση εμφανίζει δασική μορφή με χαμηλή δασική βλάστηση σε ποσοστό περίπου 25%- 50% περίπου ,ενώ δεν διακρίνονται βαθμίδες καλλιέργειας, 1960 -η έκταση εμφανίζει παρόμοια μορφή με αυτήν που είχε κατά το έτος 1945 ,1972 -η έκταση εμφανίζει η δασική μορφή με δασική βλάστηση σε ποσοστό περίπου 40% -80% περίπου ,ενώ δε διακρίνονται βαθμίδες καλλιέργειας,1992 - η έκταση εμφανίζει δασική μορφή με υποβαθμισμένη δασική βλάστηση λόγω πυρκαγιάς σε ποσοστό περίπου 20 -30% Η έκταση Α4 :έχει κλίση 40% , βάθος μέτρια βαθύ ,έχει σπαρτά, πουρνάρια ,σχίνοι, ασπάλαθοι σε μίξη με χορτολιβαδική βλάστηση ,με εκτιμώμενη ηλικία 30ετών, μέσο ύψος 0,5 μέτρα, βαθμό συγκόμωσης 0,20 δεν παρατηρήθηκε πρόσφατη επέμβαση ή αλλοίωση της μορφής με καταστροφή δασικής βλάστησης, αποτελεί έκταση που δεν έχει κηρυχθεί ως αναδασωτέα, εμφανίζεται με χαμηλή δασική βλάστηση αείφυλλων πλατύφυλλων, σε μίξη με χορτολιβαδική βλάστηση και αποτελεί δασική έκταση και συνορεύει ΒΟΡΕΙΑ:

με δασικές εκτάσεις, ΝΟΤΙΑ: με δασικές εκτάσεις, ΑΝΑΤΟΛΙΚΑ: με δασικές εκτάσεις και με δρόμο, ΔΥΤΙΚΑ; με μη δασικές και με δασικές εκτάσεις και με δρόμο και η ευρύτερη περιοχή έχει χαρακτήρα Μικτό (δασικό, χορτολιβαδικό, βραχώδη, μη δασικό ). Κατά τις αεροφωτογραφίες 1945 - η έκταση εμφανίζει δασική μορφή με χαμηλή δασική βλάστηση σε ποσοστό περίπου 20% - 25% περίπου, ενώ διακρίνονται βαθμίδες καλλιέργειας, 1960- η έκταση εμφανίζει παρόμοια μορφή με αυτήν που είχε κατά το έτος 1945, 1972- η έκταση εμφανίζει παρόμοια μορφή με αυτήν που είχε κατά το έτος 1945, 1992- η έκταση εμφανίζει η δασική μορφή με δασική βλάστηση σε ποσοστό περίπου 20%.

Και ναι μεν το εκκαλόν περιγράφει ως ανωτέρω την μείζονα έκταση εντός της οποίας βρίσκεται το επίδικο ακίνητο όμως δεν προσδιορίζει σε ποια έκταση αυτό εμπίπτει ήτοι Α1 -2 -3 -4 και αν έχει χαρακτηριστεί τούτο (επίδικο) εν τέλει ως δάσος, δασική έκταση, αναδασωτέα έκταση παρότι με το προσκομιζόμενο μετ' επικλήσεως τοπογραφικό διάγραμμα από τις ενάγουσες το επίδικο περιγράφεται κατά θέση, όρια, πλευρικές διαστάσεις και συντεταγμένες κορυφών σύμφωνα με το σύστημα ΕΓΣΑ 87.

Σημειώνεται δε ότι ουδέποτε εκδόθηκε από το εκκαλόν πρωτόκολλο Διοικητικής Αποβολής και με το με αριθμ. πρωτοκ. 1885/ 8.8.1994 έγγραφο του - απάντηση επί αιτήσεως στην Ε. Χ. είχε απαντήσει ότι " η έκταση ως εμφανίζεται στο από 22/5/1994 τοπογραφικό διάγραμμα της Μ. Α. με στοιχεία Α-Β-Γ-Δ-Ε-Ζ-Ξ-Α εμβαδού 1750 τ.μ. δεν εποπτεύεται ποτέ ούτε εποπτεύεται σήμερα από τη Δασική υπηρεσία στα πλαίσια της δασικής νομοθεσίας".

Περαιτέρω δε ακόμη και αν ήθελε θεωρηθεί ότι το επίδικο είναι δασική έκταση, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στην ανωτέρω μείζονα σκέψη, προκειμένου περί δασών και δασικών εκτάσεων που βρίσκονται στα Επτάνησα, δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας υπέρ του Δημοσίου, που θεσπίστηκε με το β.δ. της 16/11/1936, αλλά αντίθετα απαιτείται πέραν της δασικής μορφής της επίδικης έκτασης και η επίκληση της από μέρους του Δημοσίου κτήσης κυριότητας επ' αυτής με έναν από τους προβλεπόμενους από τον Ιόνιο ΑΚ ή από τον ΑΚ μετά την 23/2/1946, είτε από κάποιο άλλο ειδικό νόμο τρόπους κτήσης κυριότητας, πράγμα που δεν συμβαίνει εν προκειμένω αφού το κυρίως παρεμβαίνον δεν επικαλέσθηκε κανέναν από τους αναφερόμενους τρόπους κτήσης κυριότητας δηλαδή τον τίτλο αγοράς ή δωρεάς, διαθήκη, χρησικτησία ή ενδεχομένως βάσει κάποιου ειδικού νόμου.

Το ίδιο δε εκκαλόν με την υπό κρίση έφεση ομολογεί ( βλ. σελ. 5 σειρ. 10 επ. ) ότι στοιχεία υπέρ Δημοσίου, όπως μάρτυρες, έγγραφα περί του επιδίκου ως Δημόσιας έκτασης, συγκεκριμένες διαχειριστικές πράξεις που να μπορούν να θεμελιώσουν δικαίωμα του Δημοσίου δεν βρέθηκαν υπό τον έλεγχο της αρμόδιας υπηρεσίας.

Επομένως, εφόσον δεν έλαβε ως διάδοχο του Ιονίου κράτους κανένα περιουσιακό στοιχείο της διανεμηθείσης επιχωρίου περιουσίας και ως εκ τούτου δεν έχει εφαρμογή το από 16/11/1836 βασιλικό διάταγμα, που αναγνωρίζει τεκμήριο κυριότητας υπέρ του Δημοσίου για τις αποτελούσες δάση έκτασεις, αλλά οφείλει να διαχειρίζεται, ως δημόσια, μόνο τα δάση ή τις δασικές ή χορτολειβαδικές εκτάσεις για τις οποίες έχει πράγματι αποκτήσει κυριότητα με νόμιμους τίτλους ή χρησικτησία και όχι όλα τα δάση και τις δασικές εκτάσεις, των οποίων διοικητικώς η δικαστικώς δεν έχει κριθεί η κυριότητά τους έναντι αυτού κρίνεται απορριπτέος ως κατ'ουσίαν αβάσιμος ο πρώτος λόγος έφεσης σύμφωνα με τον οποίο το επίδικο είναι δημόσια δασική έκταση που του ανήκει κατά κυριότητα σύμφωνα με το β.δ.

της 16-11-1936 ". Δέχεται (δηλαδή το Εφετείο ότι το επίδικο ακίνητο δεν αποτελούσε ποτέ δάσος ή δασική έκταση αλλά ήταν αγροτεμάχιο επί του οποίου οι ενάγουσες και οι δικαιοπάροχοι τους ασκούσαν από το έτος 1934 μέχρι την άσκηση της ένδικης αγωγής τις αρμόζουσες στη φύση και τον προορισμό του διακατοχικές πράξεις, διανοία κυρίων, καλή τη πίστει, συνεχώς και αδιαλείπτως, χωρίς κάποιος τρίτος να εναντιωθεί στις πράξεις τους αυτές, ειδικότερα δε επόπτευαν αυτό, το περιέφραξαν και συντηρούσαν την περίφραξή του, το εκμίσθωναν σε τρίτους για να το καλλιεργούν ή να βόσκουν σε αυτό τα ζώα τους και ανήγειραν την υπάρχουσα διώροφη οικοδομή με τον μανδρότοιχο, την οποία ( οικοδομή ) χρησιμοποιούν για κατοικία τους, γενόμενες έτσι (οι ενάγουσες) συγκύριες του επιδίκου και με έκτακτη χρησικτησία, προσμετρώντας στο χρόνο νομής τους το χρόνο νομής των άμεσων και απώτερων δικαιοπαρόχων τους.

Και βάσει των παραδοχών αυτών το Εφετείο, με επικύρωση της πρωτόδικης απόφασης, που είχε δεχθεί τα ίδια, δέχθηκε την αγωγή των αναιρεσιβλήτων, αναγνώρισε αυτές συγκύριες του επιδίκου ακινήτου και διέταξε τη διόρθωση της πρώτης εγγραφής στα Κτηματολογικά βιβλία του Κτηματολογικού Γραφείου Α., απορρίπτοντας, ως μη νόμιμο και τον ισχυρισμό του αναιρεσείοντος ότι το επίδικο, ως δασική έκταση, ανήκε στην κυριότητα του Δημοσίου.

Με τον μοναδικό λόγο της κρινόμενης αίτησης από τον αριθμό 1 του άρθρου 559 του ΚΠολΔ το αναιρεσείον υποστηρίζει ότι το Εφετείο με τις προπαρατεθείσες παραδοχές του παραβίασε με την μη εφαρμογή τους τις διατάξεις του β.δ. της 16-11-1836 περί ιδιωτικών δασών και τις αναφερόμενες στο αναιρετήριο λοιπές προϊσχύσασες του ΑΚ διατάξεις των άρθρων 423, 424, 425 και 426 του Ιόνιου ΑΚ, των άρθρων 1 και 2 του από 21-6-1887 νόμου περί διακρίσεως κτημάτων κλπ., σύμφωνα με τις οποίες, κατά τους ισχυρισμούς του αναιρεσείοντος, το επίδικο ως δασική έκταση ανήκει κατά τεκμήριο στην κυριότητα του Δημοσίου, αλλά και ότι παραβίασε με την εφαρμογή τους τις προαναφερθείσες διατάξεις του άρθρου 62 του ν. 998/1979 περί δασών κλπ., οι οποίες, κατά τους ίδιους ισχυρισμούς, δεν ήταν εφαρμοστέες εν προκειμένω.

Ο λόγος αυτός της αναίρεσης είναι αβάσιμος, σύμφωνα με την προηγηθείσα νομική σκέψη, αφενός μεν διότι στηρίζεται στη εσφαλμένη προϋπόθεση ότι τα επίδικα αποτελούν δασικές εκτάσεις, πράγμα το οποίο δεν δέχθηκε το Εφετείο κατά την αναιρετικά ανέλεγκτη κρίση του, αφετέρου δε και, σε κάθε περίπτωση, επειδή στα Ιόνια νησιά, στα οποία ανήκει και η Κεφαλληνία, όπου το επίδικο, δεν ισχύει το τεκμήριο κυριότητας του Δημοσίου επί των δασών και των δασικών εν γένει εκτάσεων, σύμφωνα με τις ανωτέρω διατάξεις του άρθρου 62 του ν. 998/1979, τις οποίες ορθώς εφήρμοσε το Εφετείο, ενώ δεν έχουν εφαρμογή οι επικαλούμενες στο αναιρετήριο ως άνω διατάξεις του β.δ.

της 16.11.1836 "περί ιδιωτικών δασών" κ.λ.π., τις οποίες και ορθώς δεν εφήρμοσε το Εφετείο.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναιρέσεως και να καταδικαστεί το αναιρεσείον στην αναφερόμενη στο διατακτικό δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων, κατά το νόμιμο αίτημα των τελευταίων (άρθρα 176, 183, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ 22 ν. 3693/1957).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 27.6.2019 αίτηση του Ελληνικού Δημοσίου για αναίρεση της υπ' αριθμ. 134/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πατρών. Και

Καταδικάζει το αναιρεσείον στη δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων, την οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 29 Απριλίου 2020.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 21 Μαΐου 2020.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ