Supreme Court allows appeal against single-member court decision due to failure to consider facts regarding debt offsetting presented in the opposition motion.

Απόφαση 566 / 2021 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 566/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Α1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αλτάνα Κοκκοβού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Αγγελική Τζαβάρα, Θωμά Γκατζογιάννη, Χρήστο Τζανερρίκο - Εισηγητή και Γεώργιο Χριστοδούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 2 Δεκεμβρίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Θ. Π. του Γ., κατοίκου ..., ο οποίος παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου του Λάμπρου Μακρυγιάννη και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Γ. χήρας Ε. Μ., θυγατέρας Κ. Π., κατοίκου ..., η οποία παραστάθηκε μετά του πληρεξουσίου δικηγόρου της Αλέξανδρου Πρατικάκη και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 26/4/2014 ανακοπή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 2516/2015 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 5071/2018 του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 12/12/2018 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως και την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη και ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου την απόρριψή της.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Ι. Με την κρινόμενη αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η με αριθμό 5071/2018 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, που εκδόθηκε κατά τη διαδικασία των διαφορών από πιστωτικούς τίτλους, αντιμωλία των διαδίκων. Με την απόφαση αυτή έγινε δεκτή στην ουσία της η από 15-6-2016 και με αριθμό κατάθεσης 2639/2016 έφεση της αναιρεσίβλητης κατά της με αριθμό 2516/2015 οριστικής απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, η οποία είχε δεχθεί την από 26-4-2014 και με αριθμό κατάθεσης 54418/1535/2014 ανακοπή του αναιρεσείοντος και είχε ακυρώσει, εν μέρει, την ανακοπτομένη με αριθμό 11546/2014 διαταγή πληρωμής του Δικαστή του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, η έκδοση της οποίας βασίστηκε στην με αριθμό 1572/2009 αναγνωριστική απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, τελεσίδικη, με την οποία αναγνωρίστηκε η υποχρέωση του αναιρεσείοντος να καταβάλει στην αναιρεσίβλητη το ποσό των 60.000 Ευρώ, με το νόμιμο τόκο. Το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του εξαφάνισε την πρωτόδικη απόφαση, κράτησε την υπόθεση και αφού δίκασε την πιο πάνω ανακοπή, την απέρριψε. Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553, 556, 564, 566 παρ.1 Κ.Πολ.Δ), είναι συνεπώς παραδεκτή (άρθρο 577 παρ.1 Κ.Πολ.Δ) και πρέπει να ερευνηθεί ως προς τους λόγους της (άρθρο 577 παρ.3 Κ.Πολ.Δ).

ΙΙ. Ο αναιρετικός λόγος από τον αριθμό 8 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ καθιδρύεται αν το δικαστήριο παρά το νόμο έλαβε υπόψη πράγματα που δεν προτάθηκαν ή δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. "Πράγματα" δε, θεωρούνται οι αυτοτελείς ισχυρισμοί των διαδίκων, που συγκροτούν την ιστορική βάση και επομένως θεμελιώνουν το αίτημα της αγωγής, ανταγωγής, ένστασης ή αντένστασης ουσιαστικού ή δικονομικού δικαιώματος καθώς και οι κύριοι ή πρόσθετοι λόγοι έφεσης, που αφορούν αυτοτελείς πραγματικούς ισχυρισμούς και όχι οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής ή μη έχοντα αυτοτέλεια επιχειρήματα νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από το νόμο ή την εκτίμηση των αποδείξεων (Ολ. ΑΠ 3/1997, ΑΠ 1/2019, ΑΠ 933/2018). Ο λόγος αυτός ιδρύεται και όταν από εσφαλμένη εκτίμηση του δικογράφου της αγωγής, το οποίο παραδεκτά ελέγχεται από τον Άρειο Πάγο (άρθρ. 561 παρ. 2 ΚΠολΔ), το δικαστήριο δεν έλαβε υπόψη τα στηρίζοντα το δικαίωμα και εκτιθέμενα στην αγωγή περιστατικά (ΑΠ 1734/2019, ΑΠ 866/2017, ΑΠ 38/2016).

ΙIΙ.Στην προκειμένη περίπτωση, από την παραδεκτή επισκόπηση του δικογράφου της από 26-4-2014 ανακοπής προκύπτει ότι ο ανακόπτων και ήδη αναιρεσείων εξέθεσε τα ακόλουθα ουσιώδη, για την εκτίμηση των αναιρετικών λόγων, πραγματικά περιστατικά: α) Σε αυτοκινητικό ατύχημα που συνέβη την 20-7-2005 τραυματίστηκε θανάσιμα ο E. M., σύζυγος, εν ζωή, της ήδη αναιρεσίβλητης.

Ο θανών συνεπέβαινε στο με αριθμό … ΙΧΕ αυτοκίνητο ιδιοκτησίας της συζύγου του αναιρεσείοντος, Ε. Μ., που ήταν ασφαλισμένο στην ασφαλιστική εταιρεία με την επωνυμία "ΑΤΛΑΝΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ Α.Ε.Γ.Α", το οποίο οδηγούσε ο A. I., εργαζόμενος, όπως και ο θανών, στην ατομική επιχείρηση του αναιρεσείοντος. β) Η αναιρεσίβλητη άσκησε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών την από 8-11-2005 και με αριθμό κατάθεσης 189332/4651/2005 αγωγή της κατά του αναιρεσείοντος, με τη διαδικασία των εργατικών διαφορών και ζήτησε να της καταβάλει, για χρηματική της ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης, το ποσό των 100.000 ευρώ.

γ) Ωσαύτως άσκησε κατά της συζύγου του, της παραπάνω ασφαλιστικής εταιρείας και του προστηθέντος από τον αναιρεσείοντα οδηγού του ζημιογόνου αυτοκινήτου, την από 8-11-2005 και με αριθμό κατάθεσης 202317/10306/2005 αγωγή της στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών (διαδικασία διαφορών από αυτοκίνητα), με αίτημα να υποχρεωθούν οι εναγόμενοι να της καταβάλουν εις ολόκληρον έκαστος, για χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης, το ίδιο ποσό.

δ) Επί της δεύτερης αγωγής, εκδόθηκε η 4616/2006 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (διαδικασία αυτοκινήτων), που δέχθηκε αυτή και επιδίκασε στην ενάγουσα, ήδη αναιρεσίβλητη, το ποσό των 50.000 ευρώ. ε) Η απόφαση αυτή επικυρώθηκε με τη με αριθμό 1077/2009 τελεσίδικη απόφαση του Εφετείου Αθηνών. στ) Επί της πρώτης αγωγής εκδόθηκε η 1572/2009 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (διαδικασία εργατικών διαφορών), με την οποία αναγνωρίσθηκε ότι ο αναιρεσείων οφείλει να καταβάλει στην αναιρεσείουσα 60.000 ευρώ ως χρηματική ικανοποίηση, λόγω της ψυχικής οδύνης, που υπέστη από το θάνατο του συζύγου της συνεπεία εργατικού ατυχήματος.

ζ) Ότι με βάση την απόφαση αυτή, η αναιρεσίβλητη ζήτησε και πέτυχε την ανακοπτομένη, με αριθμό 11546/2014 διαταγή πληρωμή του Δικαστή του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, αποκρύπτοντας ότι ήδη είχε εισπράξει το συνολικό ποσό των 64.441,70 ευρώ. Επικαλούμενος ο ανακόπτων και ήδη αναιρεσείων παθητική εις ολόκληρον ενοχή και αντικειμενική ενέργεια της, τμηματικής, καταβολής του παραπάνω ποσού, από την συνοφειλέτρια ασφαλιστική εταιρεία, ήτοι 10.000 ευρώ στις 06-12-2006 και 40.000 ευρώ, στις 02-07-2008, πλέον τόκων και εξόδων, ζήτησε, την ακύρωση της προσβαλλομένης, με αριθμό 11546/2014, διαταγής πληρωμής.

IV. Όπως προκύπτει από την παραδεκτή επισκόπηση του αναιρετικώς ενδιαφέροντος μέρους της προσβαλλόμενης απόφασης (άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ), το Εφετείο απέρριψε την ένδικη ανακοπή, ως μη νόμιμη, δεχόμενο ότι "....Με το περιεχόμενο και αίτημα που έχει η ως άνω ένδικη ανακοπή, αφορά ανακοπή κατά διαταγής πληρωμής, στηριζόμενη στη διάταξη του άρθρου 632 Κ.Πολ.Δ, ο δε λόγος ανακοπής συνίσταται σε προβαλλόμενους ισχυρισμούς που ανάγονται σε επιγενόμενη από την έκδοση της διαταγής πληρωμής απόσβεση της απαιτήσεως, ο οποίος όμως (λόγος ανακοπής), σύμφωνα με όσα αναφέρθηκαν στη μείζονα σκέψη της παρούσας, στην προκειμένη περίπτωση, δεν μπορεί να αποτελέσει λόγο ανακοπής κατά της διαταγής πληρωμής, αλλά λόγο ανακοπής κατά της εκτελέσεως (άρθρο 933 Κ.Πολ.Δ) η οποία δεν σωρεύεται εν προκειμένω ....".

V. Με αυτά που δέχθηκε και έτσι που έκρινε το Εφετείο, λαμβανομένου υπόψη του περιεχομένου της ανακοπής, όπως παραπάνω εκτίθεται, προέβη σε εσφαλμένη εκτίμηση του δικογράφου της (ανακοπής), στο οποίο ο αναιρεσείων εκθέτει σαφέστατα ότι η απόσβεση της απαίτησης της αναιρεσίβλητης είχε επέλθει την 6-12-2006 και την 2-7-2008, πριν από την έκδοση της διαταγής πληρωμής, ενώ η προσβαλλόμενη απόφαση εξέλαβε την ανακοπή με το εντελώς αντίθετο περιεχόμενο, ότι δηλαδή τα αποσβεστικά της απαίτησης γεγονότα είναι μεταγενέστερα του χρόνου έκδοσης της διαταγής πληρωμής και ότι συνιστούν λόγο ανακοπής κατά της εκτέλεσης, η οποία δεν σωρεύθηκε στο δικόγραφό της. Έτσι, όμως, δεν έλαβε υπόψη τα πράγματι εκτιθέμενα στην ανακοπή περιστατικά, που στηρίζουν το λόγο αυτής και την απέρριψε. Επομένως, ο σχετικός λόγος της αίτησης αναίρεσης από τον αριθ. 8 του άρθρου 559 ΚΠολΔ είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός. Η αναιρετική εμβέλεια του παραπάνω λόγου καταλαμβάνει συνολικά την προσβαλλόμενη απόφαση και, έτσι, παρέλκει η έρευνα των λοιπών αναιρετικών λόγων.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση και να αναιρεθεί, στο σύνολό της, η προσβαλλόμενη απόφαση. Στη συνέχεια πρέπει η υπόθεση να παραπεμφθεί για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Δικαστήριο, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, αφού είναι δυνατή η συγκρότησή του από διαφορετικό δικαστή, από εκείνον που την εξέδωσε (άρθρο 580 παρ.3 Κ.Πολ.Δ). Περαιτέρω, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή στον αναιρεσείοντα του παραβόλου, που κατέθεσε αυτός, για την άσκηση της κρινόμενης αίτησής του (άρθρα 495 παρ. 3 εδαφ. ε' του ΚΠολΔ, όπως ισχύει και εφαρμόζεται στην παρούσα υπόθεση μετά την αντικατάστασή του με το άρθρο 1 άρθρο τρίτο του ν. 4335/2015, που ισχύει, κατ' άρθρ. 1 άρθρο ένατο παρ. 2 και 4 αυτού, για τα κατατιθέμενα από την 1-1-2016 ένδικα μέσα) και, τέλος, να καταδικασθεί η αναιρεσίβλητη, λόγω της ήττας της, στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων του αναιρεσείοντος, που νίκησε, κατά το νόμιμο και βάσιμο, σχετικό, αίτημα αυτού (άρθρα 176, 183, 189 παρ. 1, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την με αριθμό 5071/2018 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών.

Παραπέμπει την υπόθεση για περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, που θα συγκροτηθεί όμως από δικαστή άλλον από αυτόν που εξέδωσε την αναιρούμενη απόφαση.

Διατάσσει την απόδοση στον αναιρεσείοντα του παραβόλου που καταβλήθηκε από αυτόν, για την άσκηση της αναίρεσης.

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στα δικαστικά έξοδα του αναιρεσείοντος, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ και αποφασίστηκε στην Αθήνα στις 12 Ιουνίου 2020.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΤΗΚΕ στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 7 Μαΐου 2021.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ