Supreme Court dismisses appeal against property ownership judgment due to inadmissibility and lack of legal basis.

Απόφαση 565 / 2015 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 565/2015

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Νικόλαο Μπιχάκη, Προεδρεύoντα (κωλυομένου του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Ιωάννη Σίδερη), Ελένη Διονυσοπούλου, Ευγενία Προγάκη, Μαρία Βαρελά και Ασπασία Μαγιάκου, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο ακροατήριό του, στις 4 Μαρτίου 2015, με την παρουσία και της γραμματέως Αγγελικής Ανυφαντή, για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Κ. Κ. του X., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Δημήτριο Θεοδωρόπουλο.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ν.Π.Δ..Δ με την επωνυμία "Δήμος Νεαπόλεως Συκεών", ως καθολικού διαδόχου του Δήμου Πεύκων, που εκπροσωπείται νόμιμα από το Δήμαρχό του, και 2) Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης με την επωνυμία "Δήμος Πυλαίας - Χορτιάτη", που εδρεύει στο Πανόραμα Θεσσαλονίκης και εκπροσωπείται νόμιμα, ως καθολικού διαδόχου του πρώην Δήμου Χορτιάτη και Πυλαίας. Ο 1ος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Ιωάννη Μακρή, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ.2 του Κ.Πολ.Δ. και ο 2ος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Παπαδόπουλο, με δήλωση κατ' άρθρο 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16/1/2007 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 26350/2009 του ίδιου Δικαστηρίου και 2198/2012 του Εφετείου Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί ο αναιρεσείων με την από 29/4/2014 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης Ασπασία Μαγιάκου ανέγνωσε την από 25/11/2014 έκθεσή της, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της αίτησης αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης και την καταδίκη των αντιδίκων του στη δικαστική δαπάνη του.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από το άρθρο 576 παρ. 1, 2 του ΚΠολΔ προκύπτει ότι, αν κατά τη συζήτηση της αναίρεσης δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί, αλλά δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος κάποιος από τους διαδίκους, ο Άρειος Πάγος ερευνά αυτεπαγγέλτως, αν ο απολειπόμενος διάδικος επέσπευσε εγκύρως τη συζήτηση, οπότε συζητεί την υπόθεση σαν να ήταν παρόντες οι διάδικοι ή, αν τη συζήτηση επέσπευσε ο αντίδικος του απολειπόμενου διαδίκου, οπότε εξετάζει αυτεπαγγέλτως, αν ο τελευταίος κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα.

Αν η κλήση για συζήτηση επιδόθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα, ο Άρειος Πάγος προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί. Εξάλλου, κατά τη διάταξη του άρθρου 226 παρ.4 εδ.γ' και δ' ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη, κατ' άρθρο 575 εδ.β' του ίδιου Κώδικα, αν η συζήτηση αναβληθεί ο γραμματέας οφείλει αμέσως, μετά το τέλος της συνεδρίασης να μεταφέρει την υπόθεση στη σειρά των υποθέσεων που πρέπει να συζητηθούν κατά τη δικάσιμο που ορίσθηκε.

Κλήση του διαδίκου για εμφάνιση στη δικάσιμο αυτή δεν χρειάζεται και η αναγραφή της υπόθεσης στο πινάκιο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων. Κατά την έννοια της τελευταίας αυτής διάταξης, η αναβολή της υπόθεσης και η αναγραφή αυτής στο πινάκιο του δικαστηρίου για τη μετ' αναβολή δικάσιμο ισχύει ως κλήτευση όλων των διαδίκων για τη δικάσιμο αυτή και, επομένως, δεν χρειάζεται νέα κλήτευση του διαδίκου.

Προϋπόθεση, όμως, της εγκυρότητας της κλήτευσης αυτής, συνεπεία της αναβολής της υπόθεσης και της εγγραφής αυτής στο πινάκιο, είναι ότι ο απολειπόμενος κατά τη μετ' αναβολή δικάσιμο διάδικος, είχε επισπεύσει εγκύρως τη συζήτηση ή είχε νομίμως και εμπροθέσμως κλητευθεί να παραστεί κατά τη δικάσιμο κατά την οποία αναβλήθηκε η υπόθεση, είτε είχε παραστεί νομίμως κατά την πρώτη αυτή δικάσιμο και επομένως με τη νόμιμη παράσταση και μη εναντίωσή του καλύφθηκε η ακυρότητα της κλήτευσης του κατά την αρχική δικάσιμο.

Διαφορετικά απαιτείται κλήτευση του στη μετ' αναβολή δικάσιμο. Εξάλλου, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 94 παρ.1, 96 παρ.1, 2, 104 και 576 ΚΠολΔ, προκύπτει ότι αν ο πληρεξούσιος του διαδίκου εμφανίζεται στο ακροατήριο χωρίς αυτόν και δεν αποδεικνύει την πληρεξουσιότητα του, την οποία ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως, ο διάδικος θεωρείται μη παριστάμενος.

Στην περίπτωση δε που ο αντίδικος του επέσπευσε τη συζήτηση της υπόθεσης, εξετάζεται αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα ο δικονομικώς απών διάδικος και, εφόσον διαπιστωθεί ότι έγινε νόμιμη και εμπρόθεσμη κλήτευση αυτού, η συζήτηση προχωρεί παρά την απουσία του. Περαιτέρω κατά τα άρθρα 58 παρ.1 εδ.α' και 72 παρ.1 εδ.ιγ' και ιε' του ν. 3852/4/7.6.2010 περί "Νέας Αρχιτεκτονικής της Αυτοδιοίκησης-Πρόγραμμα Καλλικράτης" που κατά το άρθρο 286 αυτού ισχύουν από 1/1/2011 "ο Δήμαρχος εκπροσωπεί το Δήμο στα Δικαστήρια και σε κάθε άλλη δημόσια αρχή (άρθρο 58 παρ.1 εδ.α')''.. "Η οικονομική επιτροπή έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες., αποφασίζει για την άσκηση όλων των ένδικων βοηθημάτων και των ένδικων μέσων., αποφασίζει για την πρόσληψη πληρεξουσίου δικηγόρου και για την ανάκληση της πληρεξουσιότητας του σε όσους δήμους είτε δεν έχουν προσληφθεί δικηγόροι με μηνιαία αντιμισθία είτε αυτοί που έχουν προληφθεί δεν έχουν δικαίωμα να παρίστανται σε ανώτατα δικαστήρια (άρθρο 72 παρ.1 εδ.ιγ' και ιε')".

Από τις παραπάνω διατάξεις προκύπτει ότι για το νομότυπο διορισμό δικηγόρου ως δικαστικού αντιπροσώπου του Δήμου - απαιτείται αφενός απόφαση της δημαρχιακής επιτροπής και αφετέρου δήλωση του Δημάρχου για το διορισμό του πιο πάνω δικαστικού πληρεξουσίου με έναν από τους τρόπους που προβλέπει το άρθρο 96 παρ.1, 2 ΚΠολΔ (ΑΠ 1920/2014, 1472/2009, 517/2002).

Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα πρακτικά συνεδρίασης του Δικαστηρίου τούτου και τα διαδικαστικά έγγραφα εισάγεται για συζήτηση η από 29/4/2014 αίτηση του Κ. Κ. κατά του ΝΠΔΔ με την επωνυμία "Δήμος Νεάπολης Συκεών" και του Οργανισμού Τοπικής Αυτοδιοίκησης με την επωνυμία "Δήμος Πυλαίας-Χορτιάτη" για αναίρεση της 2918/2012 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Η συζήτηση της κρινόμενης αίτησης προσδιορίστηκε αρχικά για τη δικάσιμο της 3/12/2014, οπότε αναβλήθηκε με αίτημα των παριστάμενων αναιρεσιβλήτων για την παρούσα δικάσιμο της 4/3/2015. Κατά την εκφώνηση, όμως, της υπόθεσης με τη σειρά του οικείου πινακίου, οι αναιρεσίβλητοι Δήμοι εκπροσωπήθηκαν, κατ' άρθρο 242 παρ.2 ΚΠολΔ, από τους πληρεξούσιους δικηγόρους τους Ιωάννη Μακρή (ο πρώτος) και Κωνσταντίνο Παπαδόπουλο (ο δεύτερος), αντίστοιχα, χωρίς όμως να προσκομίζουν τα αναγκαία για τη νομιμοποίηση τους έγγραφα.

Ειδικότερα, ο δικηγόρος Ιωάννης Μακρής που εμφανίσθηκε ως πληρεξούσιος δικηγόρος του πρώτου αναιρεσίβλητου Δήμου προσκομίζει για την πρόσληψη του απόσπασμα της 386/2013 απόφασης της οικονομικής επιτροπής του Δήμου Νεάπολης-Συκεών, χωρίς να προκύπτει από κανένα αποδεικτικό στοιχείο ότι ο Δήμαρχος του εν λόγω Δήμου του έδωσε την πληρεξουσιότητα με τους συστατικούς αυτής τρόπους του ΚΠολΔ να εκπροσωπήσει τον τελευταίο στο ακροατήριο, κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, ενώ ο δικηγόρος Κων.

Παπαδόπουλος που εμφανίσθηκε ως πληρεξούσιος του δεύτερου αναιρεσίβλητου Δήμου προσκομίζει μόνο το .../31.10.2014 δικαστικό πληρεξούσιο της συμβολαιογράφου Θεσσαλονίκης Ιωάννας Χουρσαλά, με το οποίο διορίστηκε πληρεξούσιος δικηγόρος αυτού με δήλωση του Δημάρχου του, χωρίς όμως να προσκομίζει απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής του πιο πάνω Δήμου, με την οποία να αποφασίζεται η πρόσληψη του, προκειμένου να τον εκπροσωπήσει στην προκείμενη δίκη.

Συνεπώς, οι αναιρεσίβλητοι θεωρούνται δικονομικά απόντες, σύμφωνα με τα όσα εκτέθηκαν στη μείζονα πρόταση. Ωστόσο, όπως προκύπτει από τις 2033 και 2030/11.9.2014 εκθέσεις επίδοσης του δικαστικού επιμελητή στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης Σ. Μ. που επικαλείται και προσκομίζει ο παριστάμενος αναιρεσείων, ο οποίος επισπεύδει τη συζήτηση της υπόθεσης, ακριβές αντίγραφο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης με πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση για συζήτηση αυτής κατά την αρχική δικάσιμο της 3/12/2014, οπότε η υπόθεση αναβλήθηκε από το πινάκιο για την αναφερόμενη στην αρχή δικάσιμο, επιδόθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα στους αναιρεσιβλήτους Δήμους, ως προς τους οποίους επομένως η συζήτηση της υπόθεσης θα προχωρήσει παρά την απουσία τους.

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αρ. 8 περ.β' ΚΠολΔ, λόγος αναίρεσης ιδρύεται, όταν το δικαστήριο, παρά το νόμο, δεν έλαβε υπόψη πράγματα που προτάθηκαν και έχουν ουσιώδη επίδραση στην έκβαση της δίκης. Ως πράγματα, κατά την έννοια της διάταξης αυτής, νοούνται οι πραγματικοί ισχυρισμοί που έχουν ουσιώδη επίδραση στο διατακτικό της απόφασης, δηλαδή να είναι λυσιτελείς και να έχουν αυτοτελή ύπαρξη, να τείνουν ειδικότερα στη θεμελίωση, παρακώλυση ή κατάλυση ουσιαστικού δικαιώματος, το οποίο ασκήθηκε, είτε ως επιθετικό (βάση αγωγής, ανταγωγής) είτε ως αμυντικό (ένσταση, αντένσταση) μέσο, αλλά όχι και οι ισχυρισμοί που αποτελούν άρνηση της αγωγής, ένστασης ή αντένστασης, ή επιχειρήματα, νομικά ή πραγματικά, τα οποία αντλούνται από το νόμο ή από την εκτίμηση των αποδείξεων.

Δεν θεμελιώνεται, όμως, ο λόγος αυτός αναίρεσης, αν το δικαστήριο έλαβε υπόψη τον ισχυρισμό που προτάθηκε και τον απέρριψε για οποιοδήποτε λόγο, τυπικό ή ουσιαστικό, έστω και αν η απόρριψη του δεν είναι ρητή αλλά συνάγεται από το περιεχόμενο της απόφασης (ολΑΠ 11/1996). Περαιτέρω, κατά το άρθρο 559 αρ.1 ΚΠολΔ αναίρεση επιτρέπεται μόνον αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, ο κανόνας δε δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής του ή αν εφαρμοστεί ενώ δεν έπρεπε, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα (ολΑΠ 36/1988).

Τέτοιους κανόνες ουσιαστικού δικαίου αποτελούν, μεταξύ άλλων: α) το άρθρο 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ, κατά το μέρος που επιτάσσει ότι οι υποθέσεις πρέπει να δικάζονται από αμερόληπτα, ανεξάρτητα και νόμιμα λειτουργούντα δικαστήρια, δίκαια, δημόσια και εντός λογικής προθεσμίας και β) οι διατάξεις του Συντάγματος.

Στην προκείμενη περίπτωση, το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφαση του, μετ' ανέλεγκτη εκτίμηση των αποδείξεων, δέχθηκε τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Με την υπ' αριθμόν 24/16-2-2006 δήλωση ενώπιον του Γραμματέα του Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης ο ενάγων αποδέχθηκε την επαχθείσα σε αυτόν κατά ποσοστό 75% κληρονομία του αποβιώσαντος την 20-4-1985 πατέρα του Χ.

Κ., ο οποίος δεν άφησε διαθήκη. Στην κληρονομιαία περιουσία, κατά τη δήλωση του περιλαμβάνεται, "ένα αγροτεμάχιο στην κτηματική περιοχή του Δημοτικού Διαμερίσματος ... του Δήμου Χορτιάτη στη θέση ... ή ..., εμβαδού κατά δήλωση του εμφανισθέντος και κατά το προσκομιζόμενο τοπογραφικό διάγραμμα 32.905 τμ και κατά την καταχώριση του με ΚΑΕΚ. ...

στην κτηματολογική βάση του Κτηματολογικού Γραφείου Νεάπολης, εμβαδού 28.038 τμ, το οποίο συνορεύει βόρεια με αγροτικό δρόμο σε πλευρά 285 μ. περίπου, νότια με αγρό Σ. σε πλευρά .172 μ. περίπου, ανατολικά με αγροτικό δρόμο και με αγρούς Β. και Α. σε πλευρά 155μ. περίπου και δυτικά με παλιά λατομεία αγνώστων ιδιοκτητών σε πλευρά 177 μ περίπου", Η εν λόγω δήλωση αποδοχής κληρονομιάς καταχωρήθηκε στα κτηματολογικά βιβλία του Κτηματολογικού Γραφείου Νεάπολης και δη στο κτηματολογικό φύλλο με ΚΑΕΚ ...

με αρ. κατ. 368/23-2-2006. Σύμφωνα, όμως με την αγωγή, τα επίδικα ακίνητα, ήτοι αυτά που ο ενάγων ισχυρίζεται ότι περιήλθαν εκ κληρονομιάς του πατέρα του, είναι τμήματα των γεωτεμαχίων ΚΑΕΚ ..., ..., ..., ... και ... (καθώς και ..., για το οποίο ο ενάγων παραιτήθηκε του δικογράφου της αγωγής). Όσον αφορά τα τελευταία, για να μπορούσε να γίνει λόγος για κτήση κυριότητας του ενάγοντος επ' αυτών με κληρονομική διαδοχή, έπρεπε η ανωτέρω δήλωση αποδοχής κληρονομιάς να καταχωρηθεί στα αντίστοιχα κτηματολογικά φύλλα και επειδή αναγράφονται δικαιούχοι κυριότητας αυτών στις πρώτες εγγραφές οι εναγόμενοι, η καταχώρηση αυτή έπρεπε να γίνει με την αίρεση του άρθρου 7α παρ.1 περ.α του Ν. 2664/1998, όπως ισχύει.

Η προρρηθείσα καταχώρηση στο κτηματολογικό φύλλο με ΚΑΕΚ ... ουδεμία έννομη συνέπεια έχει στην προκειμένη περίπτωση, ούτε οφείλεται σε πλημμέλεια του Κτηματολογικού Γραφείου, αφού ο ίδιος ο ενάγων δήλωσε ότι το κληρονομιαίο ακίνητο είναι το με ΚΑΕΚ ... γεωτεμάχιο. Κατόπιν τούτων η βάση της αγωγής, η στηριζόμενη στην κτήση της κυριότητας με παράγωγο τρόπο και δη με κληρονομική διαδοχή, κρίνεται απορριπτέα ως κατ' ουσίαν αβάσιμη, επειδή η δήλωση αποδοχής κληρονομιάς και η καταχώρηση αυτής αφορούν άλλο ακίνητο από τα επίδικα.

Ο ενάγων προς απόδειξη των ισχυρισμών του περί κτήσεως της κυριότητας με έκτακτη χρησικτησία ενός αγρού εμβαδού 33.000 τμ στο Δημοτικό Διαμέρισμα ... του Δήμου Χορτιάτη, του οποίου κατά τους ισχυρισμούς του τμήματα εμπίπτουν εντός των επιδίκων γεωτεμαχίων, προσκομίζει ένα τοπογραφικό διάγραμμα αυτού, που συνέταξε ο μάρτυρας αποδείξεως Α.

Ν., αγρονόμος τοπογράφος μηχανικός, χωρίς όμως να προκύπτει ημεροχρονολογία συντάξεως του και ως εκ τούτου λαμβάνεται υπόψη μόνο για συναγωγή δικαστικών τεκμηρίων (Βασ. Βαθρακοκοίλης, Ερμ ΚΠολΔ, άρθρο 443 αρ. 22). Σε αυτό σημειώνεται ότι "τα όρια υποδείχθηκαν" και φέρεται να συνορεύει βόρεια και ανατολικά με δρόμους, τους οποίους δεν προσδιορίζει, όπως επίσης και τους ιδιοκτήτες των γειτονικών ακινήτων δεν προσδιορίζει, πλην του νοτίως κειμένου ακινήτου με την ένδειξη "..." με αποτέλεσμα να δημιουργείται ασάφεια ως προς την ταυτότητα του.

Στον ως άνω αγρό αποτυπώνεται η ύπαρξη τριών πηγαδιών, δύο δεξαμενών και ερειπίων δύο κτισμάτων. Ενόψει της καταθέσεως της υπό κρίση αγωγής ο ίδιος τοπογράφος μηχανικός συνέταξε νέο τοπογραφικό σχεδιάγραμμα, χωρίς πάλι ημεροχρονολογία συντάξεως (το οποίο επίσης μόνο ως δικαστικό τεκμήριο λαμβάνεται υπόψη), στο οποίο η έκταση του ως άνω αγρού φέρεται να είναι συνολικά 33407,06 τμ και να εμπίπτει σε έξι γεωτεμάχια και συγκεκριμένα α) τμήμα εμβαδού14171,73 τμ στο γεωτεμάχιο με ΚΑΕΚ ...

με δικαιούχο κυριότητας τον 1ο εναγόμενο Δήμο Πεύκων, β) τμήμα εμβαδού 9162,78 τμ στο γεωτεμάχιο με ΚΑΕΚ ... με δικαιούχο κυριότητας τον 1ο εναγόμενο Δήμο Πεύκων, γ) τμήμα εμβαδού 4471,08 τμ στο γεωτεμάχιο με ΚΑΕΚ ... με δικαιούχο κυριότητας τον 1ο εναγόμενο Δήμο Πεύκων, δ) τμήμα εμβαδού 2428,33 τμ στο γεωτεμάχιο με ΚΑΕΚ ...

με δικαιούχο κυριότητας τον 2ο εναγόμενο Δήμο Χορτιάτη, ε) τμήμα εμβαδού 909,78τμ στο γεωτεμάχιο με ΚΑΕΚ ... με δικαιούχο κυριότητας τον 2ο εναγόμενο Δήμο Χορτιάτη και στ) τμήμα εμβαδού 2263,36 τμ στο γεωτεμάχιο με ΚΑΕΚ ... με δικαιούχο κυριότητας το Ελληνικό Δημόσιο. Στο εν λόγω τοπογραφικό διάγραμμα αποτυπώνεται η ύπαρξη των δρόμων, όχι όμως τα πηγάδια, οι δεξαμενές και τα ερείπια, επίσης δεν αναφέρονται οι όμοροι ιδιοκτήτες.

Ο ανωτέρω μάρτυρας ενώπιον του δικαστηρίου κατέθεσε ότι την πρώτη εμβαδομέτρηση την έκανε πριν 2-3 χρόνια, άρα λογικά μετά το πέρας της κτηματογράφησης και την έναρξη λειτουργίας του Κτηματολογικού Γραφείου στην περιοχή την 15-9-2005, κατ' εντολή του ενάγοντος, πλην όμως την περιοχή αυτή τη γνώριζε από παλιά ως "κτήμα …", ότι ήταν μερικά περιφραγμένο με ξερολιθιά και έδειχνε ακαλλιέργητο πολλά χρόνια, είχε δε μερικές αμυγδαλιές που έδιναν την εντύπωση όχι συστηματικής καλλιέργειας, αλλά αυτοφυών δένδρων, υδροδοτούνταν μέσω του δικτύου ύδρευσης του Δήμου και όχι από πηγάδια, ότι εντός αυτού υπήρχαν κάποια ερειπωμένα κτίσματα και ότι σήμερα η περιοχή χρησιμοποιείται για τη διενέργεια πολεμικών παιχνιδιών, χωρίς να γνωρίζει ποιος το εκμεταλλεύεται.

Ο μάρτυρας ανταποδείξεως, μηχανικός του Δήμου Πεύκων, κατέθεσε και εκείνος ότι τα επίδικα τμήματα εμπίπτουν σε μη καλλιεργημένη έκταση, το έδαφος είναι βραχώδες λόγω της γειτνίασης και με λατομεία και είναι ανέκαθεν περιοχή βοσκής, τα δε δένδρα είναι αυτοφυή, ενώ δεν διακρίβωσε την ύπαρξη κτισμάτων, πηγαδιών και δεξαμενών, παρά μόνο ίχνη παλαιάς περίφραξης με ξερολιθιά.

Όσον αφορά τις καταθέσεις, που περιλαμβάνονται στις προσκομισθείσες ένορκες βεβαιώσεις, αυτές αναφέρονται με κάθε λεπτομέρεια στην ενασχόληση του πάτερα και του πάππου του ενάγοντος επαγγελματικά με την καλλιέργεια οπωροκηπευτικών, πλην όμως δεν είναι αρκετές για να σχηματίσει με ασφάλεια κρίση το Δικαστήριο ότι το κτήμα που καλλιεργούσαν εμπίπτει εντός των επίδικων γεωτεμαχίων, πολύ δε περισσότερο που όλοι αναφέρουν ότι ο ενάγων λόγω της επαγγελματικής του ενασχόλησης (οδηγός ΟΑΣΘ και ήδη συνταξιούχος) δεν ασχολούνταν με το κτήμα.

Η ανασφάλεια αυτή εντείνεται από το γεγονός ότι ο ενάγων ουδεμία εμφανή πράξη νομής άσκησε επί των επιδίκων τμημάτων, κάτι που έμμεσα δηλώνει και ο ίδιος λέγοντας ότι τα καλλιεργούσε υποτυπωδώς και που επιβεβαιώνεται κυρίως: α) από τις καταθέσεις των μαρτύρων αποδείξεως και ανταποδείξεως που αναφέρονται σε μη καλλιεργημένη έκταση, β) από το ότι αυτός (ενάγων) δεν προέβη άμεσα μετά το θάνατο του πατέρα του σε δήλωση αποδοχής κληρονομιάς, αλλά το έπραξε 21 χρόνια μετά , όταν αποσβέσθηκε η υποχρέωση υποβολής δήλωσης φόρου κληρονομιάς και μάλιστα δεν την έκανε ενώπιον συμβολαιογράφου, όπου η περιγραφή του ακινήτου γίνεται με περισσότερη ασφάλεια, αλλά με δήλωση του ενώπιον του Γραμματέα του Πρωτοδικείο, προέβη δε σε αυτή μετά την έναρξη λειτουργίας του Κτηματολογικού Γραφείου και δη την 16-2-2006, επίσης δεν προέβη σε δήλωση αποδοχής κληρονομιάς για το ποσοστό 25% που φέρεται να περιήλθε σε αυτόν εκ κληρονομιάς της αποβιωσάσης το 2002 μητέρας του, προφανώς για τους ίδιους λόγους (αποφυγή φόρου κληρονομιάς) αν δε, ήταν αληθής ο ισχυρισμός του ότι το εν λόγω ποσοστό του το μεταβίβασε λόγω άτυπης δωρεάς η μητέρα του το 1986, θα έπρεπε να δηλώσει το δικαίωμα κυριότητας του επ' αυτού με αιτία κτήσης την χρησικτησία.

Σημειωτέον ότι ο ως άνω ισχυρισμός ουδόλως αποδείχθηκε και γ) από το ότι και ο ίδιος αγνοεί την ακριβή θέση και μορφή του φερόμενου ως ακινήτου του, αφού υπέβαλε δήλωση ιδιοκτησίας κατά την κτηματογράφηση για το ακίνητο με ΚΑΕΚ ..., το ίδιο δε αυτό δήλωσε και ως κληρονομιαίο ακίνητο στην προρρηθείσα δήλωση αποδοχής και αφού προέβη στην καταχώριση στο οικείο κτηματολογικό φύλλο, διαπίστωσε ότι βρισκόταν σε άλλη θέση το ακίνητο που ισχυρίζεται ότι κληρονόμησε.

Λαμβάνοντας υπόψη το Δικαστήριο όλα τα ανωτέρω σε συνδυασμό με την πενία αποδεικτικών στοιχείων (όπως πχ. δεν προσκομίζει φωτογραφίες των επιδίκων που να αποδεικνύουν τους ισχυρισμούς του ενάγοντος, έστω και για υποτυπώδη καλλιέργεια ή συντήρηση της περίφραξης και φροντίδα για μη καταπάτηση από τρίτους, δηλώσεις Ε9 στην Εφορία, αναφορικά με τα εν λόγω ακίνητα ή άλλα έγγραφα που να αφορούν ταύτα), καταλήγει στην κρίση ότι ο ενάγων ουδέποτε άσκησε εμφανείς υλικές πράξεις στα επίδικα γεωτεμάχια για μία εικοσαετία, από το έτος 1986 και επομένως δεν απέκτησε την κυριότητα αυτών με έκτακτη χρησικτησία.

Η κρίση αυτή ενισχύεται και από το γεγονός ότι τα υπό στοιχ. 5 και 6 ακίνητα (που αφορούν τον πρώην Δήμο Χορτιάτη) εμπίπτουν εξ ολοκλήρου στην μείζονα έκταση των 8.236,281 στρεμ. που με την με αριθμό 1607/2000 αμετάκλητη απόφαση του παρόντος Δικαστηρίου κρίθηκε ότι ανήκει στον εναγόμενο Δήμο Χορτιάτη ως βοσκότοπος.

Επομένως πρέπει να απορριφθούν οι σωρρευόμενες αγωγές του άρθρου 6 παρ.2 του Ν. 2664/1998, που αφορούν τα τμήματα των γεωτεμαχίων με ΚΑΕΚ ..., ..., ..., ... και ... ως κατ' ουσίαν αβάσιμες". Με βάση τις παραδοχές αυτές, το Εφετείο απέρριψε ως ουσιαστικά αβάσιμες τις σωρευόμενες στο από 16/1/2007 δικόγραφο αγωγές του άρθρου 6 παρ.2 του ν. 2664/1998, για την αναγνώριση κυριότητας του αναιρεσείοντος στα τμήματα των γεωτεμαχίων με ΚΑΕΚ ..., ..., ..., ...

και ..., επικυρώνοντας την πρωτόδικη απόφαση που είχε εκφέρει ως προς αυτά όμοια κρίση. Όπως δε προκύπτει από το προαναπτυχθέν περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης το Εφετείο κατέληξε στην πιο πάνω απορριπτική του κρίση, αφού έλαβε υπόψη όλους τους ισχυρισμούς του αναιρεσείοντος, που διαλαμβάνονταν - στην αγωγή του και στις κατατεθείσες στην κατ' έφεση δίκη από 11/4/2012 έγγραφες προτάσεις του, αναφορικά με την επικαλούμενη κτήση κυριότητας του στα πιο πάνω ακίνητα τόσο με παράγωγο όσο και με πρωτότυπο τρόπο (έκτακτη χρησικτησία), τους οποίους (ισχυρισμούς) και απέρριψε.

Επομένως, οι πρώτος, δεύτερος και τρίτος λόγοι αναίρεσης, κατά το μέρος που με αυτούς αποδίδεται στο Εφετείο κατ' εκτίμηση η πλημμέλεια από το άρθρο 559 αρ.8 περ.β' ΚΠολΔ, διότι δεν έλαβε υπόψη τους ισχυρισμούς του αναιρεσείοντος που περιέχονταν στις από 11/4/2012 έγγραφες προτάσεις του, αναφορικά με τον τρόπο κτήσης κυριότητας του στα επίδικα ακίνητα, είναι απορριπτέοι ως αβάσιμοι.

Η περαιτέρω αιτίαση που προβάλλει ο αναιρεσείων με τους ίδιους λόγους αναίρεσης από το άρθρο 559 αρ. 1 ΚΠολΔ ότι το Εφετείο "με το να μη λάβει υπόψη του τους ισχυρισμούς που περιέχονταν στις πιο πάνω έγγραφες προτάσεις του, η κατάθεση των οποίων επιβάλλεται υποχρεωτικά (άρθρο 115 παρ.2 ΚΠολΔ), και αποσκοπεί στη διασφάλιση του συζητικού συστήματος (άρθρο 106 ΚΠολΔ), αλλά και της αρχής της ακρόασης των διαδίκων (άρθρο 110 παρ.2 ΚΠολΔ), του στέρησε το δικαίωμα πρόσβασης του στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, το δικαίωμα στη δίκαιη δίκη, αλλά και το δικαίωμα ακρόασης, παραβιάζοντας τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ, 4 παρ.1, 20 και 25 του Συντάγματος" είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη, διότι υπό την επίφαση παραβίασης των πιο πάνω ουσιαστικών διατάξεων και κατά συνέπεια συνδρομής των προϋποθέσεων θεμελίωσης της στο άρθρο 559 αρ.1 ΚΠολΔ, αναφέρεται στην πραγματικότητα σε παραβίαση των δικονομικών διατάξεων που προαναφέρθηκαν, η οποία δεν ιδρύει λόγο αναίρεσης από τη διάταξη του άρθρου 559 αρ.1 ΚΠολΔ.

Σε κάθε όμως περίπτωση, η αιτίαση αυτή είναι απορριπτέα ως και ως αβάσιμη, αφού όπως προεκτέθηκε, το Εφετείο έλαβε υπόψη τους ισχυρισμούς του αναιρεσείοντος που περιέχονταν στις πιο πάνω προτάσεις του, και συνεπώς δεν στέρησε τον τελευταίο από τα δικαιώματα δίκαιης δίκης, ακρόασης και πρόσβασης του στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο.

Με τον έκτο λόγο αναίρεσης από το άρθρο 559 αρ.1 ΚΠολΔ, ο αναιρεσείων αποδίδει στο Εφετείο την πλημμέλεια ότι παραβίασε τις ουσιαστικού δικαίου διατάξεις των άρθρων 976, 981 και 983 ΑΚ, με το να μη δεχθεί ότι αυτός κατέστη κύριος των επίδικων ακινήτων με έκτακτη χρησικτησία, αφού είχε αποκτήσει τη νομή αυτών μετά το θάνατο του πατέρα του κατά το έτος 1985, ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος του, έστω και αν δεν ασκούσε τη φυσική εξουσία των επίδικων ακινήτων, την οποία διατήρησε έκτοτε και ουδέποτε απώλεσε με κάποιο νόμιμο τρόπο. Ο λόγος αυτός είναι απορριπτέος ως αβάσιμος, διότι στηρίζεται σε ανακριβή προϋπόθεση, αφού σύμφωνα με τις προεκτεθείσες παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης έγινε δεκτό ότι ο αναιρεσείων δεν έγινε κύριος των επίδικων ακινήτων με έκτακτη χρησικτησία, όχι επειδή αυτός δεν απέκτησε, κατά πλάσμα δικαίου, τη νομή τους ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος του πατέρα του, αλλά επειδή ο ίδιος (αναιρεσείων) δεν άσκησε οποιαδήποτε εμφανή πράξη νομής σε αυτά για μια 20ετία από το έτος 1986 και εντεύθεν, πέραν του ότι το κτήμα που καλλιεργούσαν ο πατέρας και ο παππούς του δεν εμπίπτει εντός των επίδικων γεωτεμαχίων.

Ο αναιρετικός λόγος του αρ.11γ' του άρθρου 559 ΚΠολΔ δημιουργείται, αν το δικαστήριο της ουσίας παρέλειψε να λάβει υπόψη, κατά το σχηματισμό της αποδεικτικής κρίσης του αποδεικτικά μέσα, όπως είναι τα έγγραφα, που παραδεκτώς και νομίμως προσκόμισαν και επικαλέσθηκαν οι διάδικοι, τα οποία ήταν χρήσιμα προς άμεση ή έμμεση απόδειξη πραγματικών γεγονότων με ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, δηλαδή στο διατακτικό της απόφασης, επί λυσιτελούς ισχυρισμού (ολΑΠ 42/2002).

Για την ουσιαστική βασιμότητα του λόγου αυτού αρκεί και μόνη η ύπαρξη αμφιβολιών ως προς τη συνεκτίμηση από το δικαστήριο των με επίκληση προσκομισθέντων εγγράφων, τα οποία σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 335, 338, 339 και 340 ΚΠολΔ, είναι υποχρεωτικώς ληπτέα υπόψη από το δικαστήριο κατά την κατάστρωση του αποδεικτικού συλλογισμού του (ΑΠ 487/2002).

Ο ίδιος όμως λόγος είναι αβάσιμος κατ' ουσίαν, όταν το δικαστήριο βεβαιώνει ότι έλαβε υπόψη τα με επίκληση προσκομισθέντα από τους διαδίκους αποδεικτικά μέσα, έστω και χωρίς στην απόφαση του να γίνεται ειδική μνεία και χωριστή αξιολόγηση του καθενός από αυτά, εκτός αν, παρά τη βεβαίωση αυτή, από το περιεχόμενο της απόφασης, και ιδίως, από τις αιτιολογίες της καταλείπονται αμφιβολίες για τη συνεκτίμηση όλων η ορισμένων αποδεικτικών μέσων.

Περαιτέρω, για να ευσταθήσει ο λόγος αυτός πρέπει να γίνει από το διάδικο όχι μόνο επίκληση, αλλά και προσαγωγή του αποδεικτικού μέσου. Ειδικότερα, η προσαγωγή περιλαμβάνει και την ενέργεια ή τις ενέργειες, με τις οποίες σκοπείται να τεθεί υπόψη του δικαστηρίου το αποδεικτικό μέσο και, ειδικότερα, το αποδεικτικό υλικό που προέρχεται από αυτό.

Προκειμένου περί εγγράφου συνίσταται στην υλική πράξη της προσκόμισης του κατά τη συζήτηση της υπόθεσης μαζί με τις έγγραφες προτάσεις του διαδίκου, νομίμως και εμπροθέσμως. Η βεβαίωση του Εφετείου ότι δεν προσκομίσθηκε συγκεκριμένο έγγραφο, ως αναγόμενη στα πράγματα, δεν ελέγχεται αναιρετικά (ΑΠ 63/1987, ΑΠ 552/1986), και συνεπώς είναι απαράδεκτος κάθε ισχυρισμός που στηρίζει λόγο αναίρεσης κατά της βεβαίωσης του δικαστηρίου ότι δεν προσκομίσθηκε αποδεικτικό μέσο που επικαλέσθηκε ο αναιρεσείων (ολΑΠ 30/2002).

Στην προκείμενη περίπτωση, με τους πρώτο, κατά το δεύτερο μέρος, δεύτερο κατά το δεύτερο μέρος, τρίτο κατά το τρίτο μέρος, τέταρτο και πέμπτο λόγους αναίρεσης, από το άρθρο 559 αρ. 11 περ.γ' ΚΠολΔ, ο αναιρεσείων προσάπτει στο Εφετείο τις αιτιάσεις ότι παρά το νόμο δεν έλαβε υπόψη τα παρακάτω έγγραφα, τα οποία επικαλέστηκε και προσκόμισε με τις κατ' έφεση προτάσεις του για την απόδειξη των αγωγικών ισχυρισμών του περί κτήσης κυριότητας του στο επίδικο ακίνητο με παράγωγο ή άλλως με πρωτότυπο τρόπο (έκτακτη χρησικτησία), και ειδικότερα:

α) τις από 11/4/2012 έγγραφες προτάσεις του, "ώστε να εκτιμηθούν οι αναπτυσσόμενοι σε αυτές αυτοτελείς ισχυρισμοί του και τα προσαγόμενα έγγραφα από τα οποία αποδεικνύονταν οι πιο πάνω αγωγικοί ισχυρισμοί του", β) 22 φωτογραφίες του επίδικου αγρού του και γ) τις σχετικές με αυτόν δηλώσεις Ε-9 που υπέβαλε κατά τα έτη 1995 και 1997 στη ΔΟΥ Νεάπολης Θεσσαλονίκης, δ) τη με αρ.

πρωτοκ. 3005/2005 πρόσκληση του δασαρχείου Θεσσαλονίκης προς αυτόν για να παραδώσει το αγροτεμάχιο του, 28000 τμ., ε) την από 14/7/2005 αίτηση-αναφορά του προς το πιο πάνω δασαρχείο, συνοδευόμενη από 8 φωτογραφίες του αγρού του, την οποία (αίτηση) κοινοποίησε και προς το Συνήγορο του Πολίτη, όπως προκύπτει από την προσκομισθείσα με επίκληση 7494Γ72005 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας στο Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης, καθώς και την από 12/9/2005 αίτηση-αναφορά, συνοδευόμενη από τοπογραφικό διάγραμμα του αγρού του, στ) τη με αρ.

πρωτοκ. 3892/Π.Σ./4.10.2006 απάντηση του Δασαρχείου Θεσσαλονίκης ότι η 3005/2005 πρόσκληση του οφειλόταν σε ανεξακρίβωτη καταγγελία και ότι η έκταση που κατέχει ο αναιρεσείων δεν έχει καμία σχέση με το γεωτεμάχιο ΚΑΕΚ ..., ζ) το με αρ. πρωτοκ. 5743/2006 έγγραφο του ΟΑΣΘ, από το οποίο προκύπτει ότι αυτός προσλήφθηκε στον ΟΑΣΘ την 1.3.1990, η) την 2557/1980 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης περί αναγνωρίσεως της κυριότητας του πατέρα του στον επίδικο αγρό, ο οποίος απεβίωσε στις 20/4/1985 και τον διαδέχθηκε έκτοτε (στην κυριότητα και νομή του επιδίκου) ο αναιρεσείων ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος του, θ) το από 15/9/2003 ιδιωτικό συμφωνητικό, με το οποίο, κατά τους ισχυρισμούς του, ο ίδιος, ως μόνος εμφανής κύριος και νομέας την εποχή εκείνη είχε παραχωρήσει τη χρήση τμήματος του επίδικου ακινήτου στο Θ.

Φ.. Οι λόγοι αυτοί αναίρεσης είναι απορριπτέοι, και ειδικότερα: 1) οι πρώτος, δεύτερος και τρίτος λόγοι, αναφορικά με την υπό στοιχείο α' αιτίαση ως απαράδεκτοι, διότι οι έγγραφες προτάσεις που κατέθεσε ο αναιρεσείων στο Εφετείο για την παρούσα υπόθεση δεν συνιστούν αποδεικτικά μέσα, κατά την έννοια του άρθρου 559 αρ. 11 περ.γ' ΚΠολΔ, 2) οι πρώτος, τρίτος και τέταρτος λόγοι, αναφορικά με τις υπό στοιχεία β' και γ' αιτιάσεις ως απαράδεκτοι, διότι όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Εφετείο βεβαιώνει παρά τα όσα αντίθετα υποστηρίζει ο αναιρεσείων ότι αυτός "δεν προσκόμισε φωτογραφίες των επιδίκων που να αποδεικνύουν τους ισχυρισμούς του έστω για υποτυπώδη καλλιέργεια ή συντήρηση της περιφοράς και φροντίδα για τη μη καταπάτηση από τρίτους, ούτε δηλώσεις Ε9 στην Εφορία ή άλλα έγγραφα που να αφορούν τα εν λόγω ακίνητα", 3) ο πέμπτος λόγος, αναφορικά με τις υπό στοιχεία δ', ε', στ', ζ' και η' αιτιάσεις ως αβάσιμος, διότι όπως προκύπτει από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης, και ειδικότερα από την περιεχόμενη σε αυτή γενική μνεία ότι λήφθηκαν υπόψη τα έγγραφα που επικαλέσθηκαν και προσκόμισαν οι διάδικοι, αλλά και από όλο το περιεχόμενο της, καθίσταται αδιστάκτως βέβαιο ότι το δικαστήριο της ουσίας κατά την κατάστρωση του αποδεικτικού του συλλογισμού έλαβε υπόψη του και συνεκτίμησε μαζί με τα υπόλοιπα αποδεικτικά μέσα (μάρτυρες, ένορκες βεβαιώσεις, έγγραφα) και τα εν λόγω έγγραφα, παρά την έλλειψη ειδικής μνείας και χωριστής αξιολόγησης καθενός από αυτά, και 4) οι πρώτος και τέταρτος λόγοι, αναφορικά με την υπό στοιχείο θ' αιτίαση, ως αλυσιτελείς, δεδομένου ότι το από 15/9/2003 ιδιωτικό συμφωνητικό που επικαλείται ο αναιρεσείων κατέτεινε στην απόδειξη του αγωγικού ισχυρισμού του περί κτήσης κυριότητας στο πιο πάνω ακίνητο με έκτακτη χρησικτησία, ο οποίος (ισχυρισμός) όμως δεν είχε ουσιώδη επιρροή στην έκβαση της δίκης, ενόψει του ότι το Εφετείο δέχθηκε ότι αυτός από το έτος 1986 και έκτοτε επί μια 20ετία δεν άσκησε οποιαδήποτε εμφανή πράξη νομής στο εν λόγω ακίνητο, ενώ σε κάθε περίπτωση η επικαλούμενη παραχώρηση της χρήσης τμήματος αυτού σε τρίτο κατά το έτος 2003 δεν αρκεί για την απόκτηση κυριότητας του αναιρεσείοντος με τα προσόντα της έκτακτης χρησικτησίας (άρθρο 1045 ΑΚ).

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, πρέπει να απορριφθεί η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης ως αβάσιμη και να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο δημόσιο ταμείο (άρθρο 495 παρ.4 ΚΠολΔ).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 29/4/2014 αίτηση του Κ. Κ. για αναίρεση της 2198/2012 απόφασης του Εφετείου Θεσσαλονίκης.

Διατάσσει την εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο δημόσιο ταμείο.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 21 Απριλίου 2015.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 6 Μαΐου 2015.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ