Supreme Court allows appeal against conviction for tax evasion where bankruptcy occurred before debt verification, negating criminal liability.

Απόφαση 565 / 2007 (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ) Αριθμός 565/2007

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δημήτριο Κυριτσάκη, Αντιπρόεδρο, Μιχαήλ Δέτση, Γρηγόριο Μάμαλη - Εισηγητή, Αιμιλία Λίτινα και Θεοδώρα Γκοΐνη, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 19 Σεπτεμβρίοου 2006, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ανδρέα Ζύγουρα (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου) και του Γραμματέως Χρήστου Πήτα, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου ..., που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Βησσαρίωνα Κωνσταντούλα, για αναίρεση της με αριθμό 1713/2004 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Κοζάνης. Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Κοζάνης με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ΄ αυτή, και ο αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητά την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 8 Δεκεμβρίου 2004 αίτησή του περί αναιρέσεως, καθώς και στο 28 Αυγούστου 2006 δικόγραφο των προσθέτων λόγων, που καταχωρίστηκαν στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 16/2005.

Α φ ο ύ ά κ ο υ σ ε Τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα του Αρείου, που πρότεινε να γίνει δεκτή η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η πτώχευση του οφειλέτη ασκεί έννομη επιρροή επί της ποινικής ευθύνης του υποχρέου υπό την προϋπόθεση ότι η κήρυξη της πτωχεύσεως έλαβε χώρα πριν από τη βεβαίωση του χρέους ή το ληξιπρόθεσμο αυτού, ενόψει του ότι το μεν κατ΄ άρθρο 2 του α.ν 635/1937 ο πτωχεύσας στερείται αυτοδικαίως της διοικήσεως της πτωχευτικής περιουσίας και είναι άκυρη ως προς την ομάδα των πιστωτών κάθε δικαιοπραξία αυτού που αφορά την πτωχευτική περιουσία, το δε κατ΄ άρθρο 679 αριθ. 4 του ΕμπΝ καθιερώνεται ποινική ευθύνη του πτωχού στην περίπτωση πληρωμής των πιστωτών του μετά την ημέρα παύσης των πληρωμών.

Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη, κατά τα άρθρα 93 παρ.3 του Συντάγματος και 139 ΚΠοινΔ, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει τον από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ΄ του ίδιου Κώδικα λόγο αναιρέσεως, όταν αναφέρονται σ΄ αυτή με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του Δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικές σκέψεις υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόσθηκε.

Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό που αποτελούν ενιαίο σύνολο και σε σχέση με τα αποδεικτικά μέσα πρέπει να προκύπτει με βεβαιότητα ότι έχουν ληφθεί υπόψη όλα στο σύνολό τους και όχι ορισμένα μόνο απ΄ αυτά. Για τη βεβαιότητα δε αυτή αρκεί να μνημονεύονται όλα, έστω κατά το είδος τους (μάρτυρες, έγγραφα κ.λ.π.), χωρίς ανάγκη ειδικότερης αναφοράς τους και μνείας του τί προέκυψε από καθένα απ΄ αυτά.

Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από το σκεπτικό σε συνδυασμό με το διατακτικό της προσβαλλόμενης 1713/2004 αποφάσεώς του, τα οποία ως ενιαίο σύνολο παραδεκτώς αλληλοσυμπληρώνονται, το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Κοζάνης, που δίκασε σε δεύτερο βαθμό, δέχθηκε, κατά την ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του, μετά από εκτίμηση και αξιολόγηση των κατ΄ είδος αναφερομένων στην ίδια απόφαση αποδεικτικών μέσων, ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: "Ο κατηγορούμενος ήταν εργοδότης, δηλαδή Πρόεδρος του Συνεταιρισμού με την επωνυμία "ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΙΚΟΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΣ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΟΣ", ο οποίος διατηρούσε στην ...

η επιχείρηση "σούπερ μάρκετ", όπου απασχολούνταν, με σχέση εξαρτημένης εργασίας, 15 εργαζόμενοι, ασφαλισμένοι στο Ι.Κ.Α., οι μηνιαίες αποδοχές των οποίων ανέρχονταν σε 10.096,15 ευρώ συνολικά. Ο κατηγορούμενος, με την παραπάνω ιδιότητα, ενώ ήταν υποχρεωμένος να καταβάλει στο Ι.Κ.Α., μέχρι στις 31.1.2002, τις αναλογούσες στο Δώρο Χριστουγέννων 2001 των προαναφερομένων εργαζομένων εργοδοτικές ασφαλιστικές εισφορές, που βάρυναν τον ίδιο, και τις παρακρατηθείες αντίστοιχες εργατικές εισφορές, ύψους 2.952,12 και 1.476,05 ευρώ, αντίστοιχα, δεν κατέβαλε μέχρι σήμερα τις εισφορές αυτές".

Ακολούθως, με βάση όσα αναφέρθηκαν το Τριμελές Πλημμελειοδικείο κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο, και ήδη αναιρεσείοντα, για την πιο πάνω αξιόποινη πράξη της παραβάσεως του άρθρου 1 παρ. 1 και 2 του ΑΝ.86/1967, σε συνδυασμό με το άρθρο 375 παρ. 1 ΠΚ, και του επέβαλε, αφού δέχθηκε ότι συντρέχει υπέρ αυτού η ελαφρυντική περίσταση του άρθρου 84 παρ. 2 εδ.

β΄ του ΠΚ, συνολική ποινή φυλακίσεως έξι (6) μηνών. Με βάση, όμως, τις παραπάνω παραδοχές το Δικαστήριο της ουσίας δεν διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του την κατά το Σύνταγμα και τον ΚΠοινΔ απαιτούμενη, κατά τα ανωτέρω, ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία. Ειδικότερα, το Δικαστήριο δεν απάντησε στον αυτοτελή ισχυρισμό, που υπέβαλε ενώπιόν του ο συνήγορος που εκπροσώπησε τον απόντα κατηγορούμενο, ότι ο εκπροσωπούμενος από τον τελευταίο πιο πάνω Συνεταιρισμό είχε κηρυχθεί, με την 7459/2003 απόφαση του Ειρηνοδικείου Θεσσαλονίκης, που την προσκόμισε με επίκληση και αναγνώσθηκε, σε κατάσταση πτωχεύσεως και ως ημέρα παύσης των πληρωμών του είχε ορισθεί η 1.1.2001 (ήτοι ημέρα προγενέστερη του χρόνου κατά τον οποίο έπρεπε να καταβληθούν οι προαναφερθείσες ασφαλιστικές εισφορές), οπότε, σύμφωνα με το άρθρο 679 αριθ. 4 του ΕμπΝ, το οποίο ορίζει, όπως προεκτέθηκε, τις περιπτώσεις της απλής χρεοκοπίας, απαγορεύοντας ουσιαστικά στον πτωχεύσαντα τις πληρωμές μετά την ημέρα παύσης των πληρωμών, η απαγόρευση αυτή ενεργεί ως αναιρετικό στοιχείο του δόλου στην περίπτωση της μη πληρωμής των αποδοχών των εργαζομένων από τον υπεύθυνο για την πληρωμή τους.

Κατ΄ ακολουθίαν των ανωτέρω, είναι βάσιμος ο από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ΄ του ΚΠοινΔ σχετικός λόγος αναιρέσεως της κρινόμενης αιτήσεως και πρέπει να γίνει δεκτός, παρελκούσης μετά ταύτα της εξετάσεως των λοιπών λόγω αυτής και του δικογράφου των πρόσθετων λόγων, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και ακολούθως να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, αφού είναι δυνατή η συγκρότησή του από άλλους Δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ ΑΝΑΙΡΕΙ την υπ΄αριθ. 1713/2004 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Κοζάνης. Και ΠΑΡΑΠΕΜΠΕΙ την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συντιθέμενο από άλλους Δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 10 Οκτωβρίου 2006.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση, στο ακροατήριό του, στις 15 Μαρτίου 2007.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ