Legislator Case Law & Legislation
1293/2012 AI generated

Supreme Court dismisses judge's recusal request due to prior opinion on same facts, ordering retrial.

Case Number 1293/2012
Court / Authority
Jurisdiction Greece (EL)
Decision Date
Outcome Dismissed

Legislator summary

AI generated

The Supreme Court of Greece dismissed the recusal request filed by a presiding judge who had previously expressed an opinion on the same facts during a lower court trial. The judge argued that his prior participation in the case at the Larissa Court of Appeal created an appearance of bias, citing Article 52 of the Code of Civil Procedure. The court found the judge's declaration truthful and based on the record, yet ruled that the prior opinion did not constitute a valid ground for recusal under the law, instead ordering a retrial before a different panel.

Legislator headnote

AI generated

Articles 52(1)(st) and 307 of the Code of Civil Procedure; A judge's prior expression of opinion on the same facts in a lower court does not automatically constitute a valid ground for recusal if the parties do not prove actual bias.

Keywords

AI generated
recusal of judge appearance of bias Code of Civil Procedure prior opinion retrial procedure impartiality requirement appeal court

Cited Legislation

AI generated
Article 52(1)(st) of the Code of Civil Procedure
Article 307 of the Code of Civil Procedure

Need to analyze how this precedent applies to your matter?

Cross-reference this judgment against statutes, commentaries, and subsequent citing case law inside Legislator AI.

Open in Legislator →

Full text

Απόφαση 1293 / 2012 (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1293/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A2' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αθανάσιο Κουτρομάνο, Αντιπρόεδρο, Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, Ευφημία Λαμπροπούλου και Αργύριο Σταυράκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 23 Aπριλίου 2012, με την παρουσία και της γραμματέως Αικατερίνης Σιταρά, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Τoυ αναιρεσείοντος: Β. Τ., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Θεόδωρο Απρογέρακα-Γρίβα.

Των αναιρεσιβλήτων: 1. Π. Μ. του Κ., 2. Κ. συζ. Π. Μ., 3. Γ. Π. Μ., 4 Κ. Π. Μ., κατοίκων ... και 5. Δ. Α. του Ν., κατοίκου ... . Ο 1ος εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους του α) Γεώργιο Γεωργακά, ο οποίος ανεκάλεσε την δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ. και παραστάθηκε αυτοπροσώπως και β) Χαρίλαο Τσιρογιάννη, οι 2ος, 3η, 4ος εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεώργιο Γεωργακά, ο 5ος εκπροσωπήθηκε από τους πληρεξούσιους δικηγόρους α) Γεώργιο Γεωργακά και β) Νικόλαο Αλεξίου.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16-7-2001 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Τρικάλων. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 149/2003 του ίδιου Δικαστηρίου και 697/2008 του Εφετείου Λάρισας. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητά η αναιρεσείουσα με την από 10-1-2009 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο εισηγητής Αρεοπαγίτης Χρυσόστομος Ευαγγέλου ανέγνωσε την από 1-3-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την απόρριψη της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης.

Ο πληρεξούσιος του αναιρεσείοντος ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, οι πληρεξούσιοι των αναιρεσιβλήτων την απόρριψη της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου του στη δικαστική δαπάνη.

Κατά την 10-7-2012 συγκροτήθηκε το παρόν δικαστήριο, προκειμένου να διασκεφθεί την ανωτέρω υπόθεση. Στη συνέχεια, ένα μέλος του, ο Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Αθανάσιος Κουτρομάνος υπέβαλε προς την Πρόεδρο του Αρείου Πάγου, την από 10-7-2012 δήλωση εξαιρέσεως, η οποία έχει ως εξής: "Κατά τη δικάσιμο της 23-4-2012 συζητήθηκε στο Α2 Τμήμα του Αρείου Πάγου, το οποίο συνεδρίασε υπό την προεδρία μου, η από 10-1-2009 με αριθ.

πινακίου 59 αίτηση του Β. Τ. για αναίρεση της υπ' αριθ. 697/2008 αποφάσεως του Εφετείου Λάρισας. Με την προσβαλλομένη απόφαση απορρίφθηκε η από 29-12-2003 έφεση του αναιρεσείοντος κατά της υπ' αριθ. 149/2003 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Τρικάλων, με την οποία έγινε δεκτή η από 11-7-2001 αγωγή των αναιρεσιβλήτων και υποχρεώθηκε ο εναγόμενος και ήδη αναιρεσείων, ως υπαίτιος του θανάτου της δικαιοπαρόχου των τεσσάρων πρώτων αναιρεσιβλήτων και συζύγου του πέμπτου εξ αυτών Π.

Α.- Μ., τη θεραπεία της οποίας είχε αναλάβει ως γυναικολόγος ιατρός, να καταβάλει στους εναγόμενους τα αναφερόμενα στην απόφαση χρηματικά ποσά ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης. Κατά τη διάσκεψη της υποθέσεως προέκυψε ότι με την μνημονευόμενη στην προσβαλλόμενη απόφαση και επικαλούμενη από τους αναιρεσιβλήτους υπ' αριθ. 809/2002 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, στη σύνθεση του οποίου μετείχα ως μέλος, ο εναγόμενος και ήδη αναιρεσείων καταδικάσθηκε για την πράξη της από αμέλεια ανθρωποκτονίας της Π.

Α.-Μ., η πράξη δε αυτή ταυτίζεται με τα περιστατικά της αδικοπραξίας που στηρίζουν την ένδικη αγωγή. Είναι πρόδηλο ότι με την ως άνω απόφαση έχω εκφέρει άποψη για το ίδιο βιοτικό συμβάν στο οποίο αναφέρεται και η κρινόμενη ενώπιον του Αρείου Πάγου υπόθεση, γεγονός που ενδεχομένως δημιουργήσει στους διαδίκους, που έχουν αντιτιθέμενα συμφέροντα, την εντύπωση ότι θα οδηγηθώ σε κρίση επ' αυτής με βάση τη γνώμη που είχα ήδη εκφέρει και εντεύθεν θα προκαλέσει δυσπιστία για το αμερόληπτο της κρίσης μου.

Προς αποφυγή του ενδεχομένου αυτού, που αποτελεί λόγο εξαίρεσής μου, κατά το άρθρο 52 § 1 περ. στ' του Κ.Πολ.Δ., ζητώ την εξαίρεσή μου από την εξεταζόμενη υπόθεση της αιτήσεως αναιρέσεως του Β. Τ.". Αθήνα 10-7-2012 Αθανάσιος Κουτρομάνος Αντιπρόεδρος Αρείου Πάγου.

Στη συνέχεια το Δικαστήριο συγκροτήθηκε από τους: Δήμητρα Παπαντωνοπούλου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη, Χρυσόστομο Ευαγγέλου, εισηγητή επί της δηλώσεως εξαίρεσης, Ευφημία Λαμπροπούλου, Στυλιανή Γιαννούκου και Εμμανουήλ Κλαδογένη, Αρεοπαγίτες και από την ίδια ως άνω Γραμματέα, προκειμένου να αποφασίσει για την ανωτέρω αίτηση και δήλωση.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά το άρθρο 55 παρ.1 και 4 ΚΠολΔ, "Δικαστές Πολυμελών δικαστηρίων και Εισαγγελείς, αν υπάρχει λόγος εξαίρεσής τους, οφείλουν να το δηλώσουν στον Πρόεδρο του δικαστηρίου". "Το δικαστήριο αποφασίζει χωρίς τη συμμετοχή εκείνου που υπέβαλε τη δήλωση και χωρίς συζήτηση στο ακροατήριο".

Συνεπώς, νόμιμα φέρεται στο Δικαστήριο τούτο, που συνεδριάζει σε Συμβούλιο, η από 10-7-2012 δήλωση κωλύματος (αυτοεξαίρεσης), που υποβλήθηκε στην Πρόεδρο του Αρείου Πάγου από τον Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου Αθανάσιο Κουτρομάνο, Πρόεδρο και μέλος της σύνθεσης του Α2 Πολιτικού Τμήματος και πρέπει να ερευνηθεί.

Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 52 παρ.1 περ.στ' ΚΠολΔ και 6 παρ.1 της ΕΣΔΑ που υπηρετούν πρωτίστως την αμεροληψία της δικαιοσύνης, σαφώς προκύπτει ότι οι δικαστές μπορεί να προτείνουν την εξαίρεσή τους ή να εξαιρεθούν από οποιονδήποτε διάδικο, αν προκαλούν υπόνοια μεροληψίας. Η δήλωση αυτού του κωλύματος δεν υπόκειται σε κανένα χρονικό περιορισμό και μπορεί να γίνει και στη διάσκεψη της υπόθεσης για την έκδοση της σχετικής απόφασης, οπότε, αν αποφασιστεί η έξοδος του εξαιρετέου από τη σύνθεση δικαστή, το δικαστήριο οφείλει να απόσχει από την εκδίκαση της υπόθεσης.

Στην προκειμένη περίπτωση από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτουν τα εξής: Μετά τη συζήτηση στο ακροατήριο της κρινόμενης από 10-1-2009 αιτήσεως του Β. Τ. για αναίρεση της 697/2008 απόφασης του Εφετείου Λάρισας, στη διάσκεψη της προκειμένης υπόθεσης ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου Αθανάσιος Κουτρομάνος, Αντιπρόεδρος, διαπίστωσε ότι συντρέχει περίπτωση αυτοεξαίρεσής του, γι' αυτό και υπέβαλε προς την Πρόεδρο του Αρείου Πάγου την ακόλουθη δήλωση: "Προς Την Πρόεδρο του Αρείου Πάγου. ΔΗΛΩΣΗ ΑΥΤΟΕΞΑΙΡΕΣΗΣ του Αθανασίου Κουτρομάνου, Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου. Κατά τη δικάσιμο της 23-4-2012 συζητήθηκε στο Α2 Τμήμα του Αρείου Πάγου, το οποίο συνεδρίασε υπό την προεδρία μου, η από 10-1-2009 με αριθ. πινακίου 59 αίτηση του Β. Τ. για αναίρεση της υπ' αριθ. 697/2008 αποφάσεως του Εφετείου Λάρισας.

Με την προσβαλλόμενη απόφαση απορρίφθηκε η από 29-12-2003 έφεση του αναιρεσείοντος κατά της υπ' αριθ. 149/2003 αποφάσεως του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Τρικάλων, με την οποία έγινε δεκτή η από 11-7-2001 αγωγή των αναιρεσιβλήτων και υποχρεώθηκε ο εναγόμενος και ήδη αναιρεσείων, ως υπαίτιος του θανάτου της δικαιοπαρόχου των τεσσάρων πρώτων αναιρεσιβλήτων και συζύγου του πέμπτου εξ αυτών Π. Α. - Μ., τη θεραπεία της οποίας είχε αναλάβει ως γυναικολόγος ιατρός, να καταβάλει στους εναγόμενους τα αναφερόμενα στην απόφαση χρηματικά ποσά ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης.

Κατά τη διάσκεψη της υποθέσεως προέκυψε ότι με την μνημονευόμενη στην προσβαλλόμενη απόφαση και επικαλούμενη από τους αναιρεσιβλήτους υπ' αριθ. 809/2002 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας, στη σύνθεση του οποίου μετείχα ως μέλος, ο εναγόμενος και ήδη αναιρεσείων καταδικάσθηκε για την πράξη της από αμέλεια ανθρωποκτονίας της Π. Α.-Μ., η πράξη δε αυτή ταυτίζεται με τα περιστατικά της αδικοπραξίας που στηρίζουν την ένδικη αγωγή και έγιναν δεκτά από το Εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του. Είναι πρόδηλο ότι με την ως άνω απόφαση έχω εκφέρει άποψη για το ίδιο βιοτικό συμβάν στο οποίο αναφέρεται και η κρινόμενη ενώπιον του Αρείου Πάγου υπόθεση, γεγονός που ενδεχομένως δημιουργήσει στους διαδίκους, που έχουν αντιτιθέμενα συμφέροντα, την εντύπωση ότι θα οδηγηθώ σε κρίση επ' αυτής με βάση τη γνώμη που είχα ήδη εκφέρει και εντεύθεν θα προκαλέσει δυσπιστία για το αμερόληπτο της κρίσης μου. Προς αποφυγή του ενδεχομένου αυτού, που αποτελεί λόγο εξαίρεσής μου, κατά το άρθρο 52 παρ.1 περ. στ' του ΚΠολΔ, ζητώ την εξαίρεσή μου από την εξεταζόμενη υπόθεση της αιτήσεως αναιρέσεως του Β. Τ.. Αθήνα, 10-7-2012 Αθανάσιος Κουτρομάνος.

Η διαπίστωση αυτή του δηλούντος ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα και εντεύθεν είναι βάσιμα τα αναφερόμενα στη δήλωσή του, αποδεικνυόμενα από τα. έγγραφα της δικογραφίας. Συνακόλουθα, επειδή είναι ενδεχόμενο να δημιουργηθεί στους διαδίκους η εντύπωση ότι ο δηλών θα επηρεασθεί στην κρίση του από τη γνώμη που είχε σχηματίσει και διατυπώσει επί του ενδίκου ζητήματος κατά την, ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Λάρισας δίκη, πρέπει να γίνει δεκτή η δήλωσή του και να διαταχθεί η επανάληψη της συζήτησης επί της υποθέσεως, κατά το άρθρο 307 ΚΠολΔ.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αποφαίνεται ότι ο Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Αθανάσιος Κουτρομάνος, μέλος της σύνθεσης του Α2 Πολιτικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, στη δικάσιμο της 26/4/2012, είναι εξαιρετέος στη συζήτηση της αναφερόμενης στο σκεπτικό υποθέσεως. Και

Διατάσσει την επανάληψη της συζήτησής της σε νέα δικάσιμο που θα οριστεί με επιμέλεια των διαδίκων, ενώπιον του ιδίου τμήματος του Αρείου Πάγου, στη σύνθεση του οποίου δεν θα μετέχει ο εξαιρετέος δικαστής.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 10 Ιουλίου 2012. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 11 Ιουλίου 2012.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΟΥΣΑ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ