Supreme Court allows appeal against first-instance compensation ruling for property expropriation by metro company.

Απόφαση 1224 / 2012 (Δ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1224/2012

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Σπυρίδωνα Ζιάκα, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένου του Αντιπροέδρου Χαράλαμπου Ζώη), Βασιλική Θάνου - Χριστοφίλου, Παναγιώτη Ρουμπή, Βασίλειο Λαμπρόπουλο και Μιλτιάδη Σπυρόπουλο, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 23 Μαρτίου 2012, με την παρουσία και της Γραμματέως Ελένης Τσιουρή, για να δικάσει μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. Λ. συζ. Δ. Σ. θυγατέρας Σ. Μ., 2. Λίνα Μ. συζ. Π. Λ. θυγατέρας Σ. Μ., 3. Δ. Σ. του Λ. και 4. Μ. Σ. του Δ., όλων κατοίκων ... και εκπροσωπήθηκαν δια του πληρεξουσίου δικηγόρου τους Ιωάννη Χορομίδη, βάσει του άρθρου 242 παρ.2 Κ.Πολ.Δ και κατέθεσαν προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Ανώνυμης εταιρείας, με την επωνυμία "ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ Α.Ε.", που εδρεύει στην ... και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε δια του πληρεξουσίου δικηγόρου της Γεωργίου Στρούζα και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις με αριθμό κατάθεσης 36559/12-9-2008 και 37771/21-9-2009 αιτήσεις και ανταιτήσεις των ήδη αναιρεσειόντων και αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης.

Εκδόθηκε η απόφαση: 12471/2010 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου. Την αναίρεση της απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 15-4-2011 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο Εισηγητής Αρεοπαγίτης Μιλτιάδης Σπυρόπουλος ανέγνωσε την από 14-3-2012 έκθεσή του, με την οποία εισηγήθηκε την παραδοχή της αιτήσεως αναιρέσεως.

Ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου ζήτησε την απόρριψή της και την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Κατά τη διάταξη του άρθρου 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ, αναίρεση επιτρέπεται αν παραβιάστηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοστεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή αν εφαρμοστεί ενώ δεν συντρέχουν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και αν εφαρμοστεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε με ψευδή ερμηνεία, είτε με κακή εφαρμογή, δηλαδή με εσφαλμένη υπαγωγή (ΟλΑΠ 7/2006, ΟλΑΠ 4/2005).

Εξάλλου, στο άρθρο 10 παρ. 4 του Ν. 1955/1991, με τον οποίο ιδρύθηκε νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου με τη μορφή της ανώνυμης εταιρείας, με την επωνυμία "ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΑΕ" ορίζεται ότι: "Η Εταιρεία μπορεί να χρησιμοποιεί, για τη δημιουργία εργοταξίων και, γενικά, για τις ανάγκες των έργων που εμπίπτουν στους σκοπούς αυτής και για όσο είναι αναγκαίο, ιδιωτικές εκτάσεις.

Για τη χρήση αυτήν οφείλεται αποζημίωση, που καθορίζεσαι σε πρώτο και τελευταίο βαθμό από το (Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών), εφαρμοζομένων αναλόγως των διατάξεων του άρθρου 18 του ν.δ. 797/1971 (ΦΕΚ 1Α' ). Η αποζημίωση αυτή μπορεί να αναπροσαρμόζεται με απόφαση του (Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών) για κάθε έτος που διαρκεί η χρήση των ιδιοκτησιών από την Εταιρεία.

Οι εκάστοτε αναγκαίουσες ιδιοκτησίες για προσωρινή χρήση και για την εκτέλεση των έργων της Εταιρείας καθορίζονται με αποφάσεις του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημοσίων Έργων, που δημοσιεύονται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και με τις οποίες μπορεί να ρυθμίζονται οποιεσδήποτε λεπτομέρειες σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας διάταξης".

Περαιτέρω, κατά την παρ.4 β' αρθρ.9 Ν.3481/2006, ΦΕΚ Α 162/2.8.2006: "Οι φράσεις "Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών" και "Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών" στην παράγραφο 4 του δέκατου άρθρου του ν. 1955/1991 αντικαθίστανται από τις φράσεις "κατά τόπο αρμόδιο Μονομελές Πρωτοδικείο" και "κατά τόπο αρμόδιου Μονομελούς Πρωτοδικείου" αντιστοίχως".

Η ανωτέρω παράγραφος 4 του άρθρου 10 του Ν. 1955/1991 παραπέμπει μόνο στο άρθρο 18 του ΝΔ 797/1971 (ήδη άρθρο 19 του Ν.2882/2001) αναφορικά με την τηρητέα διαδικασία και μόνο, προκειμένου να καθοριστεί η αποζημίωση χρήσης των ιδιοκτησιών που χρησιμοποιεί η "ΑΤΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ ΑΕ" για τις ανάγκες της και όχι στις άλλες διατάξεις του ΝΔ 797/1971 και ήδη του Ν. 2882/2001. Επίσης, κατ' ορθή ερμηνεία και εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων, η οφειλόμενη αποζημίωση χρήσης δεν αφορά εμπορική μίσθωση και δεν καθορίζεται με βάση τις διατάξεις του ΠΔ 34/1995, περί εμπορικών μισθώσεων, διότι σε αυτές τις διατάξεις ουδόλως αναφέρεται η διάταξη του άρθρου 18 του ΝΔ 797/1971(ήδη άρθρου 19 του Ν. 2882/2001) και συνεπώς η αποζημίωση υπολογίζεται με βάση την πραγματική μισθωτική αξία του ακινήτου και όχι με βάση την αντικειμενική και σύμφωνα με τις διατάξεις του ανωτέρω π.δ/τος.

Στην προκειμένη περίπτωση, το Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης, με την προσβαλλόμενη 12471/2010 απόφασή του, που εκδόθηκε σε πρώτο και τελευταίο βαθμό, υπελόγισε την οφειλόμενη αποζημίωση χρήσης για προσωρινή (διετή) και όχι οριστική στέρηση ιδιοκτησίας των εκτός απαλλοτρίωσης απομεινάντων δύο τμημάτων (ακάλυπτων χώρων), ιδιοκτησίας των αναιρεσειόντων, εμβαδού αντιστοίχως 571,81 τ.μ. και 703.48 τ.μ., με βάση την αντικειμενική αξία αυτών, κατά τις διατάξεις των άρθρων 7-9 του ΠΔ 34/1995 περί εμπορικών μισθώσεων, δηλαδή σε ποσοστό 4% επί της αντικειμενικής αξίας αναφορικά με τους ακάλυπτους χώρους, κατά εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή των ως άνω διατάξεων, ενώ έπρεπε να υπολογίσει την οφειλόμενη αποζημίωση, με βάση την κατά τις συναλλαγές ελευθέρως επιτυγχανόμενη πραγματική μισθωτή αξία των ακινήτων, κατά τα επίδικα χρονικά διαστήματα από 18-2-2008 έως 17-2-2009 και από 18-2-2009 έως 17-2-2010.

Επομένως, το Μονομελές Πρωτοδικείο παραβίασε τους ως άνω κανόνες ουσιαστικού δικαίου και ο μοναδικός λόγος αναίρεσης, από το άρθρο 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ, κατά το πρώτο σκέλος του (και όχι κατά το δεύτερο, που προβάλλεται επικουρικώς), είναι βάσιμος και πρέπει να γίνει δεκτός.

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Μονομελές Πρωτοδικείο, εφόσον είναι δυνατή η συγκρότηση του από άλλο δικαστή εκτός από εκείνο που δίκασε προηγουμένως (άρθρο 580 παρ. 3 ΚΠολΔ) και να καταδικαστεί η αναιρεσίβλητη, που ηττάται, στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων των αναιρεσειόντων (άρθρα 176 και 183 ΚΠολΔ). -

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 12471/2010 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης.

Παραπέμπει την υπόθεση, προς περαιτέρω εκδίκαση, στο ίδιο Μονομελές Πρωτοδικείο, που θα συγκροτηθεί από άλλο δικαστή, εκτός από εκείνο που δίκασε προηγουμένως. Και

Καταδικάζει την αναιρεσίβλητη στην πληρωμή δικαστικών εξόδων των αναιρεσειόντων, τα οποία ορίζει στο ποσό των τριών χιλιάδων (3.000) Ευρώ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 8 Ιουνίου 2012. Και,

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 28 Ιουνίου 2012.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ