Legislator Rechtsprechung & Gesetzgebung
III KZ 30/24 KI-generiert

Supreme Court dismisses defense appeal, upholding temporary arrest based on severe penalty and lack of negative grounds.

Geschäftsnummer III KZ 30/24
Gericht / Behörde
Rechtsordnung Polen (PL)
Ausgang Abgewiesen (Dismissed)

Legislator-Zusammenfassung

KI-generiert

The Supreme Court dismissed the defense's appeal against a decision ordering temporary arrest for three months. The defense argued procedural violations regarding the defendant's status and the necessity of non-isolatory measures, while the prosecution contended the severe penalty justified the measure. The court ruled that the defendant's status as a convicted person made the defense's procedural arguments inadmissible and confirmed that the severe penalty alone satisfied the special grounds for arrest.

Legislator-Regeste

KI-generiert

Art. 258 § 2 k.p.k.; Art. 257 § 1 k.p.k.: The special ground for temporary arrest under Art. 258 § 2 of the Criminal Procedure Code is autonomous and does not require proof of the grounds listed in Art. 258 § 1, provided the defendant faces a severe penalty and no negative grounds for arrest exist.

Schlagwörter

KI-generiert
temporary arrest severe penalty special grounds autonomous provision negative grounds procedural status non-isolatory measures ungerechtfertigte Untersuchungshaft

Zitierte Gesetzesbestimmungen

KI-generiert
Art. 258 § 2 k.p.k.
i art. 258 § 2 k.p.k. zastosować wobec M.
Art. 257 § 1 k.p.k.
art. 257 § 1 k.p.k. i art.
Art. 259 § 1 - 3 k.p.k.
Art. 249 § 1 k.p.k.
z art. 249 § 1 k.p.k. i art.
Art. 249 § 3 k.p.k.
poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, że spełniona została ogólna przesłanka procesowa stosowania środków zapobiegawczych;- art. 249 § 3 k.p.k. poprzez nieodebranie wyjaśnień od oskarżonego; - art.
Art. 251 § 3 in fine k.p.k.
poprzez nieodebranie wyjaśnień od oskarżonego; - art. 251 § 3 in fine k.p.k. art.
Art. 258 § 1 k.p.k.
ma charakter autonomiczny i może być podstawą stosowania środka zapobiegawczego niezależnie od podstaw wskazanych w art. 258 § 1 k.p.k. (zob.
Art. 5 ust. 3 Konwencji o ochronie praw człowieka
Po ogłoszeniu powyższego wyroku Sąd Najwyższy postanowił także, na podstawie art. 538 § 2 k.p.k.
art. 148 § 1 k.k
oskarżonego o popełnienie przestępstwa z art. 148 § 1 k.k.
art. 437 § 1 k.p.k
akt III KK 498/23 ‎o zastosowaniu środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania na podstawie art. 437 § 1 k.p.k.

Zitierte Rechtsprechung

KI-generiert
wyrok z 23 czerwca 2005 r. w sprawie 44722/98 Łatasiewicz przeciwko Polsce
wyrok z 23 czerwca 2005 r. w sprawie 44722/98 Łatasiewicz przeciwko Polsce, LEX 153396; podobnie wyrok ‎z 31 maja 2011 r.
wyrok z 31 maja 2011 r. w sprawie 24205/06 Krawczak przeciwko Polsce
wyrok z 26 lipca 2001 r. w sprawie 33977/96 Ilijkov przeciwko Bułgarii
w sprawie 24205/06 Krawczak przeciwko Polsce, LEX 817591 ‎i wyrok z 26 lipca 2001 r. w sprawie 33977/96 Ilijkov przeciwko Bułgarii, LEX 76133).
uchwała Sądu Najwyższego z 19 stycznia 2012 r. sygn. akt I KZP 18/11
III KK 498/23
Supreme Court quashes appeal verdict due to judge appointment violating independence standards under Art. 439 § 1 k.p.k.
KI-generiert

Fragen Sie sich, wie dieser Entscheid auf Ihren Fall anwendbar ist?

Prüfen Sie diesen Entscheid zusammen mit Bundesrecht, kantonalen Erlassen, Kommentaren und Folgeentscheiden in Legislator AI.

Fall in Legislator öffnen →

Volltext

III KZ 30/24 POSTANOWIENIE Dnia 10 lipca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Ryszard Witkowski (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Anna Dziergawka‎SSN Adam RochProtokolant Kamila Ożarowska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Marka Zajkowskiego w sprawie M. G. oskarżonego o popełnienie przestępstwa z art. 148 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 lipca 2024 r. zażalenia obrońcy na postanowienie Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2024 r. sygn. akt III KK 498/23 ‎o zastosowaniu środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanowił: utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść M. G. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z 2 listopada 2022 r. sygn. akt II AKa 46/22, zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z 21 marca 2022 r. sygn. akt II K 83/20, wyrokiem z 20 czerwca 2024 r. III KK 498/23, na podstawie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k., uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Apelacyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania. Po ogłoszeniu powyższego wyroku Sąd Najwyższy postanowił także, na podstawie art. 538 § 2 k.p.k. w zw. z art. 249 § 1 k.p.k. i art. 258 § 2 k.p.k. zastosować wobec M.

G. środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania na okres 3 miesięcy, tj. do dnia 18 września 2024 r. godz. 13:30.Od powyższego postanowienia zażalenie wniósł obrońca oskarżonego, który zaskarżył je w całości, zarzucając mu naruszenie prawa procesowego, a to:- art. 249 § 1 k.p.k. poprzez jego zastosowanie i przyjęcie, że spełniona została ogólna przesłanka procesowa stosowania środków zapobiegawczych;- art. 249 § 3 k.p.k. poprzez nieodebranie wyjaśnień od oskarżonego; - art. 251 § 3 in fine k.p.k. art. 257 § 1 k.p.k. i art. 257 § 1 k.p.k. poprzez jego niezastosowanie pomimo, iż dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania wystarczający byłby inny środek zapobiegawczy – o charakterze nieizolacyjnym;- art. 258 § 2 k.p.k. poprzez jego zastosowanie i naruszenie w ten sposób art. 5 ust. 3 Konwencji o ochronie praw człowieka.Podnosząc powyższe zarzuty obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i niestosowanie wobec oskarżonego środka zapobiegawczego, ewentualnie o zmianę postanowienia i zastosowanie środków zapobiegawczych ‎o charakterze nie izolacyjnym.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Wszystkie podniesione w nim zarzuty okazały się bezzasadne. Przede wszystkim skarżący myli status osoby, ‎w imieniu której wnosi ten środek odwoławczy, który nie jest już podejrzanym, lecz nieprawomocnie skazanym, co czyni konstrukcję zarzutu naruszenia art. 249 ‎§ 3 k.p.k. nieadekwatną nie tylko do jego sytuacji procesowej, ale także do etapu postepowania karnego, co zarzut ten czyni bezprzedmiotowym. Po uchyleniu prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie z 2 listopada 2022 r. sygn. akt II AKa 46/22, w obrocie prawnym pozostaje nieprawomocny wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie z 21 marca 2022 r. sygn. akt II K 83/20, na mocy którego M.

G. skazano za przestępstwo z art. 148 § 1 k.k. i art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 57a § 1 k.k. na karę łączną 13 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. Wobec tego chybione jest twierdzenie skarżącego, że w niniejszej sprawie nie zaktualizowała się przesłanka ogólna stosowania tymczasowego aresztowania. Fakt nieprawomocnego skazania oskarżonego za przypisane mu przestępstwo przesądza o prawidłowości zastosowania przez Sąd Najwyższy art. 249 § 1 k.p.k. i uznania, że zebrane w sprawie dowody wskazują na duże prawdopodobieństwo popełnienia przez oskarżonego zarzuconego mu czynu.Nie może także być mowy o naruszeniu przez sąd kasacyjny art. 258 ‎§ 2 k.p.k.

Kara 13 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności niewątpliwie pozycjonuje się w kategorii kary surowej w rozumieniu tego przepisu, a oceny tej nie zmienia prognoza powtórnego wydania orzeczenia łagodniejszego zarówno pod względem kwalifikacji pranej czynu jak i wymiaru kary. Prognoza ta oscyluje bowiem wokół uchylonego wyroku Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie, którym wymierzono oskarżonemu karę 11 lat pozbawienia wolności za popełnienie przestępstwa z art. 159 k.k. i art. 156 § 1 pkt 2 i § 3 k.k. i art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k. i art. 157 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., zatem również kary surowej w rozumieniu art. 258 § 2 k.p.k.

To z kolei prowadzi do konstatacji, że w analizowanej sprawie bez wątpienia aktualna pozostaje wymieniona w nim przesłanka szczególna zastosowania tymczasowego aresztowania. Przypomnieć należy, że zgodnie z utrwalonym w doktrynie i judykaturze poglądem, przesłanka z art. 258 § 2 k.p.k. ma charakter autonomiczny i może być podstawą stosowania środka zapobiegawczego niezależnie od podstaw wskazanych w art. 258 § 1 k.p.k. (zob. J. Karaźniewicz [w:] Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. J. Zagrodnik, LEX/el. 2023, art. 258, teza 6, uchwała Sądu Najwyższe z 19 stycznia 2012 r. sygn. akt I KZP 18/11).

W uzasadnieniu ostatnio powołanego orzeczenia wskazano m.in. „że gdyby chcieć przyjąć, że dla zastosowania tymczasowego aresztowania na podstawie art. 258 § 2 k.p.k. konieczne było wykazanie istnienia uzasadnionej obawy matactwa lub uzasadnionej obawy ucieczki, ukrycia się oskarżonego, czy też innego bezprawnego utrudniania postępowania karnego (a więc podstaw stosowania tymczasowego aresztowania określonych w art. 258 § 1 k.p.k.), to przepis § 2 okazałby się zupełnie zbędny. Taki sposób dokonywania interpretacji stałby w rażącej sprzeczności z zakazem wykładni per non est.

Jeżeli więc ustawodawca przewidział w § 2 art. 258 k.p.k. dodatkową podstawę stosowania tymczasowego aresztowania, a jednocześnie z żadnego przepisu nie wynika konieczność łącznego wystąpienia przesłanek określonych w § 1 i 2, to surowa kara grożąca oskarżonemu, w okolicznościach opisanych w § 2 art. 258 k.p.k., stanowić może samodzielną przesłankę szczególną”.Należy też jednocześnie wspomnieć, iż wbrew sugestiom skarżącego, również Europejski Trybunał Praw Człowieka, akceptuje funkcjonowanie szczególnego domniemania wynikającego czy to z surowości prognozowanej kary ‎w kontekście ciężaru zarzutów czy to – jak w przedmiotowej sprawie ‎– nieprawomocnie stwierdzonej winy i wymierzonej surowej kary, dopuszczając pozbawienie wolności człowieka tylko na podstawie samoistnej pozytywnej przesłanki szczególnej z art. 258 § 2 k.p.k. (zob. wyrok z 23 czerwca 2005 r. w sprawie 44722/98 Łatasiewicz przeciwko Polsce, LEX 153396; podobnie wyrok ‎z 31 maja 2011 r. w sprawie 24205/06 Krawczak przeciwko Polsce, LEX 817591 ‎i wyrok z 26 lipca 2001 r. w sprawie 33977/96 Ilijkov przeciwko Bułgarii, LEX 76133).

Wbrew też temu co twierdzi obrońca, charakter i okoliczności czynu, co do którego zachodzi duże prawdopodobieństwo jego popełnienia przez M. G., a nadto rodzaj i wysokość grożącej oskarżonemu kary wskazują, że wolnościowy środek zapobiegawczy byłby w tym wypadku niewystarczający dla zabezpieczenia prawidłowego toku procesu. Tak więc Sąd Najwyższy nie naruszył art. 257 § 1 k.p.k. W tym stanie rzeczy, uwzględniając jednocześnie fakt, że zarówno w czasie orzekania przez sąd kasacyjny na rozprawie w dniu 20 czerwca 2024 r., jak i w toku obecnego posiedzenia Sądu Najwyższego, nie ujawniły się przesłanki negatywne stosowania tymczasowego aresztowania określone w art. 259 § 1 - 3 k.p.k., postanowiono jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Anna Dziergawka Ryszard Witkowski Adam Roch [PGW](r.g.)