Supreme Court quashes conviction for deforestation due to lack of reasoning and statute of limitations. Verdict: allowed.

Απόφαση 1459 / 2006 (Ε, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

ΑΡΙΘΜΟΣ 1459/2006

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

E΄ ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Δημήτριο Κιτρίδη, Προεδρεύοντα Αρεοπαγίτη (κωλυομένων του Αντιπροέδρου του Αρείου Πάγου Ανδρέα Μοσχανδρέου και του αρχαιοτέρου αυτού Αρεοπαγίτη Γεωργίου Ναυπλιώτη), ως αρχαιότερο μέλος της συνθέσεως, Φώτιο Καϋμενάκη, Πλαστήρα Αναστασάκη, Ελένη Παναγιωτάκη – Εισηγήτρια και Αιμιλία Λίτινα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 19 Μαϊου 2006, με την παρουσία του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Φώτιου Μακρή (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Ευδοκίας Φραγκίδη, για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος – κατηγορουμένου Χ , που εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Κωνσταντίνο Φαρμάκη, περί αναιρέσεως της 22943/2005 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών. Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ΄ αυτή, και ο αναιρεσείων – κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 15 Φεβρουαρίου 2006 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 446/2006.

Αφού άκουσε τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά και τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να απορριφθεί η προκείμενη αίτηση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1. Έλλειψη της από τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του ΚΠΔ επιβαλλόμενης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας, που ιδρύει λόγο αναίρεσης κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ΄ του ίδιου Κώδικα, συντρέχει όταν στην καταδικαστική απόφαση δεν εκτίθενται με πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά τα πραγματικά περιστατικά στα οποία το δικαστήριο της ουσίας στήριξε την κρίση του για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελίωσαν και οι νομικοί συλλογισμοί με τους οποίους υπήγαγε τα περιστατικά που αποδείχθηκαν στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφάρμοσε.

Έλλειψη τέτοιας αιτιολογίας υπάρχει και όταν η αιτιολογία είναι εντελώς τυπική, προς την οποία εξομοιώνεται και εκείνη που παραπέμπει στα πραγματικά περιστατικά του διατακτικού. Και ναι μεν το αιτιολογικό μαζί με το διατακτικό της απόφασης στο οποίο ως λογικό συμπέρασμα καταχωρίζονται όλα τα στοιχεία του εγκλήματος, αποτελούν ενιαίο όλο και είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωσή τους, πλην όμως η συμπλήρωση αυτή δεν μπορεί να φθάσει μέχρι σημείου ολικής αναφοράς στα περιστατικά που αναγράφονται στο διατακτικό της απόφασης.

Εξάλλου, κατά το άρθρο 70 παρ. 1 α΄ του νόμου 998/1979 «περί προστασίας των δασών και των δασικών εν γένει εκτάσεων της χώρας» (όπως η παράγραφος αυτή ίσχυε μετά την αντικατάστασή της με το άρθρο 29 παρ. 1 του ν. 2081/1992), «όποιος εκχερσώνει, υλοτομεί αποψιλωτικά ή καλλιεργεί έκταση, δημόσια ή ιδιωτική, που κηρύχθηκε αναδασωτέα, τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους και χρηματική ποινή 500.000 δρχ.

για κάθε 100 τ.μ. που καταστρέφονται…», κατά δε τις διατάξεις του άρθρου 41 του ίδιου ως άνω νόμου «η κήρυξις εκτάσεων ως αναδασωτέων ενεργείται δι' αποφάσεως του οικείου Νομάρχου καθοριζούσης σαφώς τα όρια της εκτάσεως, η οποία κηρύσσεται αναδασωτέα και συνοδευομένης υποχρεωτικώς υπό σχεδιαγράμματος το οποίο δημοσιεύεται εν φωτοσμικρύνσει μετά της αποφάσεως στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως». 2.- Στην προκειμένη περίπτωση, το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών, το οποίο δίκασε ως δευτεροβάθμιο δικαστήριο, δέχθηκε με την προσβαλλόμενη 22943/2005 απόφασή του, στο σκεπτικό της, κατά λέξη ότι:

«ο κατηγορούμενος έχει τελέσει την πράξη που του αποδίδει το κατηγορητήριο και πρέπει να κηρυχθεί ένοχος διότι κατά τους αναφερόμενους στο διατακτικό τόπο και χρόνο, αυτός με πρόθεση προέβη σε εκχέρσωση δημόσιας δασικής έκτασης, καταστρέφοντας την εκεί δασική βλάστηση και η οποία [έκταση] είχε κηρυχθεί αναδασωτέα με την 848/29.8.1995 απόφαση του Αναπληρωτή Περιφερειακού Διευθυντή Δ.

Αττικής. [βλ. κατάθεση ..... δασοφύλακα και έγγραφα]. Βάσει δε του αιτιολογικού αυτού, το δικαστήριο κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα του ότι «στη δασική θέση Βαθράκι της περιφέρειας Μάνδρας Αττικής, κατά το Α΄ δεκαπενθήμερο μηνός Ιουνίου 1998, με πρόθεση προέβη στην εκχέρσωση δημόσιας έκτασης που είχε κηρυχθεί αναδασωτέα, ενώ αυτό απαγορεύεται.

Η χρηματική δε ποινή που επιβάλλεται για κάθε 100 τ.μ. που καταστρέφονται ανέρχεται στο ποσό των 500.000 δρχ.- Συγκεκριμένα ο κατηγορούμενος εκχέρσωσε δημόσια έκταση εμβαδού 300 τ.μ. που βρίσκεται στην ανωτέρω δασική θέση, καταστρέφοντας φυόμενη βλάστηση που αποτελείται από πουρνάρια και η οποία [έκταση] είχε κηρυχθεί αναδασωτέα με την υπ' αριθ. 848/29.8.95 απόφαση του Αναπληρωτή Περιφερειακού Διευθυντή Δ.

Αττικής. 4.- Η αιτιολογία όμως αυτή δεν είναι η από τις άνω διατάξεις του Συντάγματος και του ΚΠΔ απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη, διότι: [α] στο σκεπτικό, που αποτελεί περίληψη του διατακτικού, δεν αναφέρονται τα πραγματικά περιστατικά που προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία για την πράξη για την οποία κηρύχθηκε ένοχος ο κατηγορούμενος, ούτε τις νομικές σκέψεις με τις οποίες υπήχθησαν τα περιστατικά αυτά στις διατάξεις που εφαρμόσθηκαν, οι ελλείψεις δε αυτές δεν μπορούν να αναπληρωθούν από όσα περιέχονται στο διατακτικό που παραπέμπει, ενόψει μάλιστα του γεγονότος ότι και το τελευταίο, εκτός των τυπικών στοιχείων του κατηγορητηρίου, δεν περιέχει και άλλα περιστατικά με τόση πληρότητα και σαφήνεια ώστε να καθίσταται περιττή η διαφοροποίηση της διατύπωσης του σκεπτικού, και β] δεν διαλαμβάνει, αν δημοσιεύθηκαν στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η άνω για αναδάσωση απόφαση και το σχεδιάγραμμα που τη συνοδεύει, προϋπόθεση που συνιστά συστατικό στοιχείο της ισχύος της απόφασης αυτής.

Επομένως, κατά παραδοχή ως βάσιμου κατ' ουσίαν του συναφούς από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ΄ ΚΠΔ, λόγου αναίρεσης, όπως παραδεκτά κατ' άρθρο 511 ΚΠΔ αυτεπαγγέλτως συμπληρώνονται οι παραπάνω πλημμέλειες, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση.

5. Περαιτέρω, εφόσον η χαρακτηριζόμενο στο νόμο ως πλημμέλημα πράξη της εκχέρσωσης δημόσιας έκτασης, που είχε κηρυχθεί αναδασωτέα, για την οποία καταδικάστηκε ο αναιρεσείων, φέρεται ότι τελέστηκε κατά το πρώτο δεκαπενθήμερο του μηνός Ιουνίου 1998, έκτοτε δε και μέχρι τη δημοσίευση της παρούσας απόφασης παρήλθε χρονικό διάστημα που υπερβαίνει την οκταετία, το αξιόποινο της πράξης αυτής εξαλείφθηκε με παραγραφή (άρθρ. 111 παρ. 1 και 3, 112 και 113 παρ. 1, 2 και 3 Π.Κ.). Δεδομένου δε ότι ο Άρειος Πάγος λαμβάνει αυτεπαγγέλτως υπόψη την παραγραφή, αν κριθεί και ένας λόγος αναίρεσης βάσιμος (άρθρο 511 εδ. γ΄ Κ.Π.Δ.), πρέπει να παύσει οριστικά η ποινική δίωξη που ασκήθηκε σε βάρος του αναιρεσείοντος για την παραπάνω πράξη, κατ΄ ανάλογη εφαρμογή του άρθρου 370 περ. β΄ Κ.Π.Δ.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την 22943/2005 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών.

Παύει οριστικά την ποινική δίωξη, που ασκήθηκε κατά του Χ για εκχέρσωση δημόσιας έκτασης που είχε κηρυχθεί αναδασωτέα, πράξη που φέρεται ότι τελέστηκε απ΄ αυτόν στη δασική θέση «Βαθράκι» της περιφέρειας Μάνδρας Αττικής κατά το πρώτο δεκαπένθημερο του μηνός Ιουνίου 1998, όπως ειδικότερα η πράξη αυτή περιγράφεται στην αναιρούμενη απόφαση.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 19 Ιουνίου 2006. Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 22 Ιουνίου 2006.

Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ