V KZ 9/24 · Sąd Najwyższy

V KZ 9/24 POSTANOWIENIE Dnia 27 marca 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Adam Roch w sprawie D. Ż. skazanego za czyn z art. 270 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 marca 2024 r., zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w Płocku z dnia 9 lutego 2024 r., sygn. akt V Ka 646/23 o odmowie przyjęcia wniosku skazanego o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku odwoławczego na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. postanowił: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie.

UZASADNIENIE

Zarządzeniem z dnia 9 lutego 2024 roku odmówiono przyjęcia wniosku skazanego o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego w Płocku z dnia 26 stycznia 2024 r., sygn. akt V Ka 646/23. W jego uzasadnieniu wskazano, że termin do wniesienia rzeczonego wniosku zaczął swój bieg od dnia ogłoszenia wyroku, tj. 26 stycznia 2024 roku. Skazany złożył zaś ów wniosek w dniu 5 lutego 2024 roku, a zatem z przekroczeniem ustawowego terminu. Jednocześnie dostrzeżono, że skazanemu doręczono odpis wyroku sądu odwoławczego w dniu 31 stycznia 2024 roku, jednak doręczenie to miało charakter informacyjny i nie otwierało nowego terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie.Zażalenie na to zarządzenie w terminie złożył skazany wskazując, że odpis wyroku odebrał w dniu 31 stycznia 2024 roku, a zatem złożony przez niego w dniu ‎5 lutego 2024 roku wniosek mieścił się w ustawowym terminie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Zażalenie złożone przez skazanego jako niezasadne na uwzględnienie nie zasługuje.

Zgodnie z treścią art. 457 § 1 i § 2 k.p.k. w zw. z art. 422 § 1 k.p.k., jeżeli sąd odwoławczy zmienia lub utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, sąd sporządza uzasadnienie wyroku na wniosek strony złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Jak stanowi zaś art. 422 § 2a k.p.k. (stosowany odpowiednio do wyroku sądu odwoławczego – art. 457 § 2 k.p.k.), jedynie dla oskarżonego pozbawionego wolności, który nie ma obrońcy i pomimo złożenia wniosku o doprowadzenie go na termin rozprawy, na którym ogłoszono wyrok, nie był obecny podczas ogłoszenia wyroku, termin wymieniony w § 1 biegnie od daty doręczenia mu wyroku, a nie od daty jego ogłoszenia.

Termin do złożenia wniosku o sporządzenie pisemnego uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego i doręczenie stronie jego odpisu wraz z wyrokiem, jest terminem zawitym, co oznacza, że dokonanie czynności procesowej po jego upływie nie wywołuje skutków prawnych. W realiach niniejszej sprawy ogłoszenie wyroku sądu odwoławczego nastąpiło w dniu 26 stycznia 2024 roku. Analiza akt sprawy dowodzi, że skazany został prawidłowo powiadomiony o terminie rozprawy odwoławczej i nie złożył wniosku o doprowadzenie go na tę rozprawę. Z protokołu rozprawy odwoławczej wynika też, że na rozprawę stawił się obrońca z wyboru oskarżonego – adw.

A.M.. W tych okolicznościach bezsprzecznie termin do złożenia wniosku o uzasadnienie rozpoczął swój bieg od dnia ogłoszenia wyroku sądu odwoławczego, tj. 26 stycznia i upływał w dniu 2 lutego 2024 roku. Wobec złożenia przez skazanego wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w dniu 5 lutego 2024 roku, a więc z przekroczeniem 7-dniowego terminu o charakterze zawitym, dokonujący kontroli formalnej przewodniczący wydziału nie mógł wniosku tego przyjąć. Podjęta decyzja o odmowie przyjęcia nie jest zatem dotknięta żadnym naruszeniem prawa, co w konsekwencji prowadzić musi do utrzymania zaskarżonego zarządzenia w mocy.Jednocześnie dostrzec trzeba, że na rozprawie odwoławczej przewodniczący składu zarządził doręczenie skazanemu wyroku sądu odwoławczego wraz z pouczeniem, że w terminie zawitym od daty doręczenia odpisu wyroku strony mogą złożyć wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku (k. 287 akt sprawy), jednak owo wadliwe pouczenie nie zmienia w żaden sposób ustawowego terminu na złożenie rzeczonego wniosku o uzasadnienie.

Samo doręczenie natomiast, które musiało zostać potraktowane jako li tylko informacyjne, dokonane zostało z pouczeniami mogącymi zostać uznanymi za mylące. W jednym z nich rozpoczęcie terminu wskazano prawidłowo, tj. w dniu ogłoszenia wyroku (choć ze zbędnym użyciem słowa „odpisu” – k. 289 akt sprawy), jednak w drugim znalazło się sformułowanie nieodpowiadające aktualnej treści art. 524 § 1 k.p.k., a to że „wniosek o doręczenie wyroku z uzasadnieniem należy zgłosić w sądzie, który wydał wyrok, w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku, a jeżeli wyrok został doręczony – od daty jego doręczenia” (k. 290 akt sprawy).

Jakkolwiek więc dla rozpoznawanej aktualnie w Sądzie Najwyższym sprawy elementy te pozostają bez znaczenia, gdyż wniosek o uzasadnienie został złożony z oczywistym przekroczeniem terminu, o tyle powyższe okoliczności winny zostać rozważone w kontekście wyrażonego przez skazanego (w części końcowej rozpoznawanego zażalenia) wniosku o jego przywrócenie, który to sąd odwoławczy będzie zobowiązany rozpoznać po zwrocie akt przez Sąd Najwyższy.[J.J.][ał] ‎