V KZ 13/20 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V KZ 13/20 POSTANOWIENIE Dnia 12 maja 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski w sprawie Z. W. skazanego z art. 279 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 12 maja 2020 r. zażalenia skazanego na zarządzenie Przewodniczącego V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 marca 2020 r., sygn. akt V Ka (…), o odmowie wyznaczenia skazanemu obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji i przyjęcia kasacji, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: uchylić zaskarżone zarządzenie i sprawę przekazać do dalszego procedowania Prezesowi Sądu Okręgowego w K.

UZASADNIENIEPismem skierowanym Prokuratury Rejonowej w K., datowanym 2 stycznia 2020 r., skazany Z. W. zwrócił się o wyznaczeniu mu obrońcy z urzędu w celu wniesienia kasacji, należy przyjąć, że od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 20 kwietnia 2018 r., V Ka (…). Pismo to zostało przekazane Sądowi Rejonowemu w S., a następnie Sądowi Okręgowemu w K...Zarządzeniem z dnia 9 marca 2020 r. Przewodniczący V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K. na podstawie art. 81 § 1, art. 524 § 1 i art. 530 § 2 k.p.k. „po rozpoznaniu (…) wniosku skazanego (…) w przedmiocie wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu sporządzeniu od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 20 kwietnia 2018 roku, sygn. akt V Ka (…)” odmówił wyznaczenia skazanemu Z.

W. obrońcy z urzędu w celu sporządzenia kasacji (pkt 1) oraz odmówił przyjęcia kasacji (pkt 2). W uzasadnieniu stwierdzono, że nie Przewodniczący Wydziału, ale „Sąd Okręgowy zważył, co następuje” oraz wskazano m.in, że termin do wniesienia kasacji wynosi 30 dni od daty otrzymania wyroku sądu odwoławczego z uzasadnienie, jednak „w przedmiotowej sprawie uzasadnienia nie sporządzono, albowiem ani skazany, ani jego ówczesny obrońca z urzędu, stosownego wniosku nie złożyli”. Odnotowano też, że skazany występował o wniesienie kasacji nadzwyczajnej w trybie art. 521 § 1 k.p.k., jednak z pisma Prokuratury Krajowej wynika, że jego wniosek został załatwiony odmownie.Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł skazany, podkreślając, że cyt.

„jako osoba poszkodowana mam prawo do obrony i wyznaczenia mi pełnomocnika z urzędu”. Wyraził swoje niezadowolenie z orzeczeń wydanych w jego sprawie przez sądy obu instancji, podkreślając niesłuszność skazania i zapowiedział, że będzie walczył o sprawiedliwość. Następnie sporządził kolejne pismo datowane 6 kwietnia 2020 r., w którym ponownie deklarował, że cyt. „całkowicie nie zgadzam się z decyzją Sądu Okręgowego w K. z dnia 9 marca 2020 r.”, z tym, że polemizował nie tyle z tą decyzją, ile przekonywał o niesłuszności skazującego go wyroku.Zarządzeniem z dnia 26 marca 2020 r.

Przewodniczący V Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w K. na podstawie art. 530 § 1 k.p.k. zarządził:1.„zażalenie skazanego Z. W. na zarządzenie z dnia 9 marca 2020 r. o odmowie przyjęcia kasacji – złożone w terminie;2.akta sprawy Sądu Rejonowego w S., sygn. akt II K (…) (sygn. akt Sądu Okręgowego w K. V Ka (…)) – przesłać Sądowi Najwyższemu w Warszawie, celem rozpoznania zażalenia,3. (…)”.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Nie jest całkiem jasne, dlaczego chociaż w części wstępnej zarządzenia z dnia 9 marca 2020 r. podano, że przedmiotem procedowania jest wyłącznie wniosek skazanego w przedmiocie wyznaczenia obrońcy z urzędu, w części dyspozytywnej m.in. odmówiono przyjęcia kasacji.

Przy braku w aktach sprawy pisma skazanego wprost określonego przez niego jako kasacja, wypada przyjąć, że Przewodniczący Wydziału wniosek skazanego zasadniczo dotyczący wyznaczenia obrońcy z urzędu w celu wniesienia kasacji, ale też kwestionujący zasadność skazania, zarazem potraktował jako osobistą kasację skazanego. Konsekwentnie zażalenie skazanego potraktował jako kwestionujące odmowę przyjęcia kasacji, chociaż w treści pisma Z. W. akcentował raczej niezadowolenie z odmowy przydzielenia mu obrońcy z urzędu.Niezależnie od tego, że chociaż decyzja o odmowie wyznaczenia adwokata lub radcy prawnego w celu sporządzenia kasacji nie może być zaskarżona wprost (art. 528 §1 pkt 2 k.p.k.), ale stosownie do art. 528 § 2 k.p.k. może być jednak kwestionowana w zażaleniu na zarządzenie o odmowie przyjęcia kasacji, wypada skupić uwagę na tym właśnie zarządzeniu, stosownie do zarządzenia przekazującego zażalenie do rozpoznania Sądowi Najwyższemu.Zarządzenie odmawiające przyjęcia kasacji podlegało uchyleniu, bowiem zostało oparte na błędnej przesłance.

W szczególności nie wiadomo, dlaczego Przewodniczący Wydziału stwierdził, że uzasadnienie wyroku wydanego w sprawie Z.W. przez Sąd Okręgowy w K. nie zostało sporządzone wobec braku wniosku skazanego i obrońcy. W rzeczywistości obrońca z urzędu Z. W. pismem z 24 kwietnia 2018 r. wniósł o „sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku, wydanego przez Sąd Okręgowy w K. V Wydział Karny Odwoławczy w dniu 20 kwietnia 2018 r. w sprawie V Ka (…), zapowiadając ewentualne złożenie kasacji” (k. 391). Żądane uzasadnienie zostało sporządzone (k. 393 - 396) i wraz z odpisem wyroku wysłane obrońcy (k. 398), brak jest natomiast w aktach sprawy dowodu jego doręczenia.Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

W trakcie dalszego procedowania wydaje się konieczne wyjaśnienie kwestii doręczenia obrońcy skazanego wyroku z uzasadnieniem, a w dalszej kolejności podjęcie decyzji uwzględniającej realia procesowe sprawy.