V KO 106/10 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V KO 106/10

POSTANOWIENIE

Dnia 18 stycznia 2011 r.

Sąd Najwyższy - Izba Karna w Warszawie

w składzie następującym:

Przewodniczący: SSN Michał Laskowski (sprawozdawca)

Sędziowie:

SSN Rafał Malarski

SSN Dariusz Świecki

w sprawie J. B. Z. P. i W. S.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 stycznia 2011 r.,

wniosku Sądu Rejonowego w N.

z dnia 14 grudnia 2010 r., o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi

równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości

na podstawie art. 37 k.p.k.

postanowił

nie uwzględnić wniosku.

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w N. postanowieniem z dnia 14 grudnia 2010 r. wystąpił do

Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy o sygnaturze akt II K

…/10 innemu sądowi równorzędnemu, podnosząc, że w odczuciu powszechnym

może powstać wątpliwość co do obiektywizmu sędziów tego Sądu, bowiem

rozpoznać należy akt oskarżenia skierowany m. in. przeciwko Burmistrzowi N.

Tymczasem osoba pełniąca tę funkcję i będąca oskarżoną w sprawie umorzyła

część należności sądu na rzecz miasta i rozłożyła pozostałą część należności na

korzystne raty. Spowodowało to, iż w artykule opublikowanym w miejscowym

tygodniku zasugerowano, iż decyzja ta mogła wpłynąć na wydanie korzystnego

wyroku w stosunku do burmistrza w innej sprawie. W ocenie sądu

formułującego wniosek okoliczność ta może wywoływać u mieszkańców N.

uzasadnione wątpliwości, co do bezstronności wszystkich sędziów orzekających

w Sądzie Rejonowym w tym mieście.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zmiana właściwości miejscowej na podstawie art. 37 k.p.k. może nastąpić

w wyjątkowych sytuacjach. Nadzwyczajny charakter tej instytucji procesowej

powoduje, że przepis ten nie podlega wykładni rozszerzającej. Dotyczy to

przede wszystkim pojęcia dobra wymiaru sprawiedliwości, o którym mowa w

tym artykule Kodeksu postępowania karnego.

Niewątpliwie sam fakt, że jedną z oskarżonych jest burmistrz miasta, w

którym siedzibę ma sąd właściwy, nie stanowi podstawy do uwzględnienia

wniosku. Nawet decyzja burmistrza w sprawie należności sądu na rzecz miasta,

oceniana jako korzystna dla sądu, w powiązaniu z wyrażaną w miejscowej

prasie wątpliwością co do bezstronności sądu wobec burmistrza, nie powoduje,

że każda ewentualnie korzystna dla oskarżonej decyzja będzie postrzegana jako

nieobiektywna. Decyzja o charakterze administracyjnym, dotycząca należności

na rzecz miasta jest korzystna dla budżetu sądownictwa, a przez to dla budżetu

państwa, nie ma jednak żadnego wpływu na sytuację sędziów orzekających w

sądzie nyskim. Brak zatem jakiegokolwiek obiektywnego powodu, dla którego

należałoby wątpić w bezstronność sędziów z Sądu Rejonowego w N.. Przyznać

można, że u niektórych osób istnieć może przekonanie o przychylności sędziów

dla oskarżonej z powodów opisanych we wniosku. Do pewnego jednak stopnia,

w odniesieniu do każdego orzeczenia sądu wydawanego w stosunku do osób

znanych w danej społeczności są artykułowane podobne zarzuty. Tylko zatem

realne i rozpowszechnione przekonanie o braku bezstronności sędziów w danym

sądzie może skutkować zmianą właściwości miejscowej w oparciu o art. 37

k.p.k. Przewidywanie negatywnego odbioru orzeczeń sądu już obecnie nie służy

budowaniu

autorytetu

sądu.

Uwzględnienie

wniosku

mogłoby

rodzić

przekonanie, że sąd albo nie jest w stanie wydać obiektywnej decyzji w

odniesieniu do burmistrza miasta, albo, że próbuje unikać rozpoznania sprawy

dla siebie niewygodnej. Obie wersje nie odpowiadają wymogom dobra wymiaru

sprawiedliwości (zob. m. in. postanowienia Sądu Najwyższego:

z dnia 25

listopada 2009 r., III KO 81/09, OSNKW z 2010 r., z. 2, poz., 20; z dnia 25

listopada 2009 r., III KO 77/09, LEX nr 553898; z dnia 2 grudnia 2009 r., II KO

118/09, LEX nr 553687).

Z powyższych względów postanowiono jak w części dyspozytywnej

orzeczenia.

/tp/