V KKN 674/98 · Sąd Najwyższy

Sygn. akt V KKN 674/98

POSTANOWIENIE

Dnia 20 marca 2001 r.

Sąd Najwyższy w Warszawie - Izba Karna na rozprawie w składzie

następującym:

Przewodniczący: SSN Henryk Gradzik (spraw.)

Sędziowie: SN

SN

Halina Gordon-Krakowska

Wiesław Kozielewicz

Protokolant: Michał Wierzbowski

przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Józefa Gemry

po rozpoznaniu w dniu 20 marca 2001 r.

sprawy L. K.

oskarżonego z art. 166 i z art. 286 dkk

z powodu kasacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego

od wyroku Sądu Wojewódzkiego w P.

z dnia 26 maja 1998 r., sygn. IV Ka […]

utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w G.

z dnia 20 stycznia 1998 r., sygn. II K […]

1. oddala kasację jako oczywiście bezzasadną;

2. obciąża

oskarżonego

kasacyjnego

kosztami

sądowymi

postępowania

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w G. w wyroku z dnia 20 stycznia 1998 r., sygn. II K […]

skazał L. K.:

- za występek z art. 166 dkk na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności;

- za występek z art. 286 dkk na karę 1 roku pozbawienia wolności.

Łączną karę pozbawienia wolności orzeczono wobec oskarżonego w wymiarze

1 roku i 2 miesięcy, a jej wykonanie warunkowo zawieszono na 3 lata. Nadto na

podstawie art. 75 § 1 dkk Sąd Rejonowy wymierzył oskarżonemu karę grzywny

w wymiarze 2000 zł.

Obrońca oskarżonego wniósł apelację od tego wyroku w części skazującej

za występek z art. 166 dkk. Po rozpoznaniu apelacji Sąd Wojewódzki w P.

utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w zaskarżonej części.

Od prawomocnego wyroku Sądu Wojewódzkiego w P. z dnia 26 maja

1998 r. sygn. IV Ka […] obrońca L. K. wniósł kasację. Zarzucił wyrokowi

rażące naruszenie przepisów postępowania, a konkretnie art. 388 pkt 2 dkpk,

przez nie wzięcie pod uwagę z urzędu bezwzględnej przesłanki odwoławczej

polegającej na nienależytej obsadzie sądu pierwszej instancji. W przekonaniu

autora kasacji do zaistnienia uchybienia polegającego na tym, że orzekał

w sprawie sąd nienależycie obsadzony doszło na skutek wadliwego zarządzenia

o wyznaczeniu składu sądu. Polecono w nim mianowicie wezwać ławników

„z listy” (k. 149). W ten sposób obowiązek wskazania imiennie ławników

do składu sądu orzekającego w sprawie L. K. został scedowany na pracowników

sekretariatu sądu, a więc na osoby do tego nie upoważnione.

Podnosząc powyższy zarzut obrońca oskarżonego wniósł o uchylenie

wyroku Sądu Wojewódzkiego w P. i utrzymanego nim w mocy wyroku

Sądu Rejonowego w G. oraz o przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego

rozpoznania w pierwszej instancji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Nie można odmówić słuszności obrońcy oskarżonego, gdy zarzuca, że

sposób wyznaczenia ławników do składu orzekającego w Sądzie Rejonowym

uchybiał poświęconym tej materii przepisom. Zgodnie z obowiązującym

wówczas art. 304 § 1 dkpk wyznaczenie terminu rozprawy głównej należało do

obowiązków

prezesa

sądu,

które

mogły

jednak

zostać

przekazane

przewodniczącemu wydziału lub upoważnionemu sędziemu (art. 86 § 2 dkpk).

W zarządzeniu tym należało wskazać osoby podlegające wezwaniu na rozprawę,

a więc również ławników. Jest oczywiste, że warunek „wskazania” spełniało

tylko wymienienie ławników z imienia i nazwiska. W wyborze ławników do

składu orzekającego prezes sądu powinien kierować się przepisem art. 144 § 1

usp, normującego kwestię częstotliwości wezwań ławników w ciągu roku

kalendarzowego, a także postępować zgodnie z wydanymi przez siebie

zarządzeniami dotyczącymi kolejności wyznaczania ławników na posiedzenia i

zasad korzystania z list ławników przez poszczególne wydziały (§ 71

Regulaminu wewnętrznego urzędowania sądów powszechnych). Przytoczone

uregulowania nie przewidują możliwości przekazania uprawnienia do

imiennego wskazania ławników przez osoby wykonujące zarządzenie o

wyznaczeniu terminu rozprawy, tj. przez pracowników administracji sądowej.

Uchybienie popełnione przy wyłonieniu ławników do składu sądu, który

orzekał w pierwszej instancji nie oznacza jednak, że doszło do rozpoznania

sprawy przez sąd nienależycie obsadzony, w rozumieniu art. 388 pkt 2 dkpk. O

sądzie nienależycie obsadzonym można bowiem mówić w tych tylko

wypadkach, gdy skład sądu orzekającego jest niezgodny z odnośnymi

przepisami ustawy, określającymi tenże skład w zależności od rodzaju sprawy

oraz instancji, w której jest rozpoznawana (art. 19, 20, 429, 433 dkpk). Sprawa

L. K., oskarżonego o przestępstwa z art. 166 i 286 dkk wymagała rozpoznania

w pierwszej instancji przez sąd orzekający w składzie jednego sędziego i dwóch

ławników (art. 19 § 1 dkpk) i wymóg ten został spełniony. Bezzasadny jest

zatem zarzut kasacji, jakoby wyrok Sądu Rejonowego był obciążony

bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 388 pkt 2 dkpk, która obligowałaby

Sąd Wojewódzki do uchylenia go niezależnie od granic wniesionej apelacji

i wpływu uchybienia na treść zaskarżonego orzeczenia.

Uchybienie podniesione w kasacji, polegające na naruszeniu przepisu art.

304 § 1 dkpk, należy do kategorii względnych przyczyn odwoławczych.

Natomiast zarzut jego popełnienia, skierowany przeciwko wyrokowi sądu

drugiej instancji mógł zostać wysunięty w kasacji w takim tylko wypadku,

gdyby

wcześniej

został

wskazany

w

apelacji

i

nie

doczekał

się

satysfakcjonującego stronę skarżącą rozpoznania przez sąd odwoławczy. Z

przebiegu postępowania odwoławczego wynika jednak, ze w apelacji od wyroku

sądu pierwszej instancji nie podniesiono zarzutu niewłaściwego trybu

wyznaczenia ławników. W tej sytuacji, Sąd Wojewódzki, rozpoznający sprawę

w granicach środka odwoławczego (art. 382 dkpk) nie miał podstaw do

rozważania skutków procesowych zaistniałego w tym względzie uchybienia,

skoro nie należało ono do bezwzględnych przyczyn odwoławczych. W związku

z powyższym wytknięte w kasacji uchybienie w ogóle nie może obciążać

zaskarżonego wyroku Sądu Wojewódzkiego i jako takie przesądza o oczywistej

bezzasadności kasacji.

Już tylko na marginesie Sąd Najwyższy zauważa, że gdyby nawet zarzut

sprzecznego z art. 304 § 1 dkpk wyznaczenia ławników do składu sądu

orzekającego w pierwszej instancji został podniesiony przez obrońcę w apelacji,

byłby skuteczny jedynie w razie wykazania wpływu owego uchybienia na treść

wyroku Sądu Rejonowego. W realiach sprawy nic jednak nie wskazuje na

zależność pomiędzy trybem wyłonienia ławników, a treścią rozstrzygnięcia

sprawy przez sąd pierwszej instancji.

Z wszystkich powyższych powodów kasację obrońcy oskarżonego

należało oddalić jako oczywiście bezzasadną.

O kosztach sądowych postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie

art. 636 w zw. z art. 518 kpk.

Przewodniczący: SSN (Henryk Gradzik)

Sędziowie: SSN (Halina Gordon-Krakowska)

SSN (Wiesław Kozielewicz)

aw

f/ak